(१)

भााग चाार-अ-३–१

RNI No. MAHBIL /2009/31733

महाारााष्ट्र� शाासन रााजपत्र

असाधाारण भााग चाार-अ

वर्षष ११, अंक २]

मंगळवार, जानेवारी ७, २०२५/पौषष १७, शकेे १९४६

[पृष्ठेे ७, किं�ंमत : रुपयेे १५.००

असाधाारण क्रमांं�क ३

प्रााधि�कृृत प्रकााशन

महाारााष्ट्र शाासनाने केंद्रीीय अधि�नि�यमांं�न्वयेे तयार केलेेलेे

(भााग एक, एक-अ आणि� एक-ल यांं�मध्येे प्रसि�

द्ध केलेेलेे नि�यम व आदेेश यांं�व्यति�रि�क्त) नि�यम व आदेेश.

सामाजि�क न्याय व वि�शेेषष सहााय्य वि�भााग

मंंत्राालय, मादााम काामा मागग, हुुताात्मा राजगुरु चौक,

मुं�बई ४०० ०३२, दि�नांं�क ७ जानेवाारी, २०२५.

अधि�सूूचनाा

आधाार (वि�त्तीीय व इतर अर्थथसहााय्य, लाभ व सेवा यांं�चे लक्ष्यिȤित वि�तरण) अधि�नि�य

म, २०१६.

क्रमांं�क वि�सयो-२०२४/प्र.क्र.८२/वि�सयो.– ज्याअर्थी, सेवाा किं�ंवाा लाभ अथवाा अर्थथसहाय्य देण्यासाठीी ओळख पटवि�णाारा

दस्तऐवज म्हणूून, आधाारचाा वाापर केल्यामुळे, शाासनााची सुपूर्दगीी प्रक्रि�या सोपी होते, त्यात पारदर्शशकताा येते व काार्ययक्षमताा वााढते, आणि�

एखाद्याा व्यक्तीची ओळख पटवि�ण्यासाठीी बहुुवि�ध दस्तऐवज सादर करण्याची गरज टाळून लाभाार्थ्यां�ंɕनाा सोईस्कर व अखंडिि’त रीतीने त्यां�चेे

हक्क थेट प्राप्त होणे शक्य होते;

आणि� ज्याअर्थी, सामाजि�क न्याय व वि�शेेष सहाय्य वि�भााग (यात यापुढे ज्याचाा नि�र्देेश “वि�भााग” असा केला आहे),–

(क) १८ ते ६५ वयााच्या पात्र नि�रााधाार स्त्री व पुरुष, १८ वर्षे वयााखालील अनााथ, दि�व्यांं�ग व सि�कल सेल रोगाने व अन्य

कोणत्याही दुर्धधर रोगाने ग्रस्त असलेली मुले, सर्वव प्रकाारच्या दि�व्यांं�ग व्यक्ती, क्षयरोग, कर्करोग, एड्स व कुष्ठरोोग यां�साारख्या रोगां�नीी

ग्रस्त असलेल्या आणि� सार्ववजनि�क आरोग्य वि�भाागाने वि�नि�र्दि�िष्ट केलेल्या सि�कल सेल रोगाने व इतर कोणत्याही दुर्धधर रोगाने ग्रस्त

असलेल्या आणि�, त्यामुळे कााम करण्यास अक्षम असलेल्या स्त्रि�ियाा व पुरुष, नि�रााधाार वि�धवाा, घटस्फोोटि�त महि�लाा आणि� पोटगी न

मि�ळणााऱ्या घटस्फोोट प्रक्रि�या चाालू असलेल्या महि�लाा, देहवि�क्रीतील अत्याचाार पीडिि’त व पुनर्ववसन केलेल्या महि�लाा, पुरुष, स्त्रि�ियाा व

तृतीयपंथी, देवदाासी, ३५ वर्षे वयाावरीील अवि�वााहि�त स्त्रि�ियाा, कैद्यांं�च्या पत्नी इत्यादींनाा दरमहाा रुपये १,५००/- इतकेे वि�त्तीीय सहाय्य

पुरवि�ण्यासाठीी “ संजय गां�धीी नि�रााधाार अनुदाान योजनाा ” (यात यापुढे जि�चाा नि�र्देेश “योजनाा-एक” असा केला आहे); आणि�

महाारााष्ट्र शाासन रााजपत्र असाधाारण भााग चाार-अ, जानेवारी ७, २०२५/पौषष १७, शकेे १९४६

(ख) ६५ वर्षे व त्यावरीील वयााच्या पात्र ज्येष्ठ नाागरि�कांं�नाा दरमहाा रुपये १,५००/- इतकेे वि�त्तीीय सहाय्य पुरवि�ण्यासाठीी

“श्राावणबााळ सेवाा राज्य नि�वृृत्ति�वेेतन योजनाा” (यात यापुढे जि�चाा नि�र्देेश “ योजनाा-दोन ” असा केला आहे), राबवीत आहे;

या योजनाा संबंधि�त जि�ल्हाधि�कााऱ्यांं�द्वाारे (यात यापुढे जि�चाा नि�र्देेश “ अंमलबजावणीी अभि�करण ” असा केला आहे) राबवि�ण्यात

येत आहेत;

आणि� ज्याअर्थी, दोन्ही योजनााअंतर्गगत,–

(एक) १८ ते ६५ वयााच्या पात्र नि�रााधाार स्त्री व पुरुष, १८ वर्षे वयााखालील अनााथ, दि�व्यांं�ग व सि�कल सेल रोगाने व अन्य

मि�ळणााऱ्या घटस्फोोट प्रक्रि�या चाालू असलेल्या महि�लाा, देहवि�क्रीतील अत्याचाार पीडिि’त व पुनर्ववसन केलेल्या महि�लाा, पुरुष, स्त्रि�ियाा

व तृतीयपंथी, देवदाासी, ३५ वर्षे वयाावरीील अवि�वााहि�त स्त्रि�ियाा, कैद्यांं�च्या पत्नी इत्यादी (यात यापुढे ज्यांं�चाा नि�र्देेश “योजनाा-एकचेे”

लाभाार्थी असा केला आहे); आणि�

(दोन) ६५ वर्षे व त्यावरीील वयााच्या पात्र ज्येष्ठ नाागरि�क (यात यापुढे ज्यांं�चाा नि�र्देेश “योजनाा-दोनचेे” लाभाार्थी असा केला

आहे);

यां�साारख्या पात्र लाभाार्थ्यां�ंɕनाा, योजनेच्या वि�द्यमाान मागगदर्शशक तत्त्वांं�नुसार अंमलबजावणीी प्राधि�करणााद्वाारे दरमहाा रुपये १५००/-

इतकेे वि�त्तीीय सहाय्य (यात यापुढे ज्याचाा नि�र्देेश, “लाभ” असा केला आहे) पुरवि�लेे जात आहे;

आणि� ज्याअर्थी, उपरोक्त दोन्ही योजनांं�मध्ये, महााराष्ट्र राज्याच्या एकत्रि�त नि�धीीमधूून केलेल्या आवर्ती खचाा�चाा समावेश होतो;

त्याअर्थी आता, आधाार (वि�त्तीीय व इतर अर्थथसहाय्य, लाभ व सेवाा यां�चेे लक्ष्यििȤित वि�तरण) अधि�नि�यम, २०१६ (२०१६ चाा १८)

(यात यापुढे ज्याचाा नि�र्देेश, “उक्त अधि�नि�यम” असा केला आहे) याच्या कलम ७ च्या तरतुदींनुसार, महााराष्ट्र शाासन, याद्वाारे, पुढीलप्रमाणे

अधि�सूूचि�त करीीत आहे :–

१. (१) संबंधि�त योजनेखालील लाभ मि�ळण्यास पात्र असलेल्या व्यक्तीने, आधाार क्रमांं�क धाारण केल्याचाा किं�ंवाा आधाार

क्रमांं�कााचे अधि�प्रमाणन केल्याचाा पुरावाा सादर करणे आवश्यक असेल.

(२) संबंधि�त योजनेखालील लाभ मि�ळण्यासाठीी इच्छुुक असणाारी जी कोणतीीही व्यक्ती, जी आधाार क्रमांं�क धाारण करीीत

नााही अथवाा, जि�नेे अद्यााप आधाार क्रमांं�क मि�ळण्यासाठीी नााव नोंंदणीी केलेली नााही, अशाा कोणत्याही व्यक्तीने, या योजनेकरि�ताा

नोंंदणीी करण्यापूर्वी आधाार क्रमांं�कााच्या नााव नोंंदणीीसाठीी अर्जज करणे आवश्यक असेल, परंतु, तो/ती, उक्त अधि�नि�यमाच्या कलम

३ नुसार आधाार क्रमांं�क मि�ळण्यासाठीी हक्कदाार असावी, आणि� अशी व्यक्ती, आधाार क्रमांं�क नााव नोंंदणीी करण्यासाठीी कोणत्याही

आधाार नााव नोंंदणीी केंद्रााला [ भाारतीय वि�शि�ष्ट ओळख प्राधि�करण (युआयडीएआय) संकेतस्थळ: www.uidai.gov.in या

संकेतस्थळावर सूची उपलब्ध आहे ] भेट देईल.

(३) आधाार (नााव नोंंदणीी व अद्ययाावत करणे) वि�नि�यम, २०१६ याच्या वि�नि�यम १२ नुसार, वि�भाागाने, त्याच्या अंमलबजावणीी

अभि�करणाामार्फत, ज्यां�नीी अद्यााप आधाारसाठीी नााव नोंंदणीी केलेली नााही अशाा लाभाार्थ्यां�ंɕकरि�ताा आधाार नााव नोंंदणीी सुवि�धाा देऊ

करणे आवश्यक आहे आणि� जर, संबंधि�त गटात किं�ंवाा ताालुक्यात किं�ंवाा तहसीीलात कोणतेेही आधाार नााव नोंंदणीी केंद्र स्थि�ित

नसेेल

तर, वि�भााग, त्याच्या अंमलबजावणीी अभि�करणाामार्फत, युआयडीएआयच्या वि�द्यमाान नि�बंंधकााच्या समन्वयााने किं�ंवाा ते स्वतःःच

युआयडीएआयचे नि�बंंधक होऊन सोयीच्या ठि�कााणी आधाार नााव नोंंदणीी सुवि�धाा पुरवील:

परंतु, व्यक्तीस, आधाार क्रमांं�क नेमून देण्याच्या वेळेपर्यंंत, पुढील दस्तऐवज सादर करण्याच्या अधीन राहून, अशाा व्यक्तीस, या

योजनेखालील लाभ देण्यात येतील.–

(एक) १८ वर्षे वयााखालील मुलां�सााठीी :–

(क) जर बालकााने वयााची पाच वर्षे पूर्णण केल्यानंंतर आधाारची नोंंदणीी केलेली असेल तर, त्याची आधाार

नोंंदणीी ओळख स्लीप किं�ंवाा अद्ययाावत बायोमेट्रीक ओळख स्लीप; आणि�

(ख) पुढील दस्तऐवजांं�पैकी, कोणतााही एक दस्तऐवज :–

(एक) जन्म दााखला किं�ंवाा समुचि�त प्राधि�करणााने दि�लेेली जन्मनोंंंद; किं�ंवाा

(दोन) शााळेच्या प्राचाार्यांंɕनी यथोचि�त स्वााक्षरी केलेले, आई-वडिि’लांं�च्या नाावाासह असलेले शााळेचे

ओळखपत्र; आणि�

(ग) योजनेच्या वि�द्यमाान मागगदर्शशक तत्त्वांं�नुसार, लाभाार्थ्यां�ंɕचे आई-वडीील किं�ंवाा काायदेशीर पालक यांं�च्याशी

असलेल्या नाातेसंबंधांं�चाा पुरावाा म्हणूून पुढील दस्तऐवजांं�पैकी कोणतेेही एक दस्तऐवज :–

(दोन) शि�धाापत्रि�काा; किं�ंवाा

(तीन) माजी सैनि�क अंशदाान आरोग्य योजनाा (इ सी एच एस) पत्र; किं�ंवाा कर्ममचाारी राज्य वि�माा महाामंंडळ

(इ एस आय सी) पत्र; किं�ंवाा केंद्र सरकाार आरोग्य योजनाा (सी जी एच एस) पत्र; किं�ंवाा

(चाार) नि�वृृत्ति�वेेतन पत्र; किं�ंवाा

(पाच) सैनि�कीी कॅन्टीनचेे पत्र; किं�ंवाा

(सहा) कोणतेेही शाासकीय कुटुंंȾब हक्कदाारी पत्र; किं�ंवाा

(सात) वि�भाागाद्वाारे वि�नि�र्दि�िष्ट केलेले इतर कोणतेेही दस्तऐवज;

(दोन) १८ वर्षे वयाावरीील लाभाार्थ्यां�ंɕसाठीी :–

(क) जर त्याची / ति�चीी नााव नोंंदणीी केली असेल तर, आधाार नााव नोंंदणीी ओळख पावतीी; आणि�

(ख) पुढीलपैकी कोणतााही एक दस्तऐवज :–

(एक) बँकेची किं�ंवाा डाक काार्या�लयाची छायाचि�त्र असलेली खाते-पुस्ति�िकाा; किं�ंवाा

(दोन) स्थायी लेखा क्रमांं�क पत्र (PAN card); किं�ंवाा

(तीन) पारपत्र (पासपोटट); किं�ंवाा

(चाार) शि�धाावााटपपत्रि�काा; किं�ंवाा

(पाच) मतदाार ओळखपत्र; किं�ंवाा

(सहा) मनरेेगा पत्रि�काा; किं�ंवाा

(सात) छायाचि�त्र असलेली कि�साान खाते - पुस्ति�िकाा; किं�ंवाा

(आठ) मोटार वााहन अधि�नि�यम, १९८८ (१९८८ चाा ५९) अन्वयेे लायसन देणााऱ्या प्राधि�करणााने

दि�लेेले वााहन चाालन लायसन; किं�ंवाा

(नऊ) वि�भाागाने वि�नि�र्दि�िष्ट केलेले इतर कोणतााही दस्तऐवज:

परंतु आणखीी असे की, वि�भाागाने त्या प्रयोजनाार्थथ वि�शेेषरि�त्या पदनि�र्देेशि�त केलेल्या अधि�कााऱ्याद्वाारे वरीील

दस्तऐवज तपाासण्यात येतील.

२. जेव्हा लाभाार्थ्यां�ंɕच्या नि�कृृष्ट बायोमेट्रि�क्समुळे किं�ंवाा इतर कोणत्याही काारणांं�मुळे आधाार अधि�प्रमाणन नि�ष्फळ ठरेेल

तेव्हा, अशाा सर्वव प्रकरणी, पुढील सुधाारात्मक काार्ययतंत्रांं�चाा अंगीकाार करण्यात येईल :–

(क) बोटाच्या ठशांं�चाा दर्जा� नि�कृृष्ट असेल त्या बाबतीत, अधि�प्रमाणनाासाठीी डोळ्यां�तीील बुब्बुळाची प्रति�माा स्कॅन

करण्याची (आयरि�स स्कॅन) किं�ंवाा चेहऱ्याचे अधि�प्रमाणन करण्याची सुवि�धाा अंगीकाारण्यात येईल, त्याद्वाारे, वि�भााग, त्यांं�च्या

अंमलबजावणीी अभि�करणाामार्फत, अखंडरीतीने लाभ देण्यासाठीी बोटांं�च्या ठशांं�च्या अधि�प्रमाणनाासह डोळ्यां�तीील बुब्बुळाची

प्रति�माा स्कॅन करण्यासाठीी (आयरि�स स्कॅनर) किं�ंवाा चेहऱ्याचे अधि�प्रमाणन करण्यासाठीी तरतुदी करीील;

भााग चाार-अ-३–१अ

(ख) बोटाचे ठसेे घेणे किं�ंवाा डोळ्यां�तीील बुब्बुळाची प्रति�माा स्कॅन (आयरि�स स्कॅन) करणे किं�ंवाा चेहऱ्याचे अधि�प्रमाणन

करणे यां�माार्फत बायोमेट्रि�क अधि�प्रमाणन यशस्वी होत नसेेल त्याबाबतीत, जेव्हा जेव्हा सुसाध्य व अनुज्ञेेय असेल तेव्हा, आधाार

एक वेळ परवलीीचाा शब्द (वन टाइम पासवर्डड), किं�ंवाा यथास्थि�िति�

, मर्या�दि�त कााळासाठीी वैधताा असलेला वेळ आधाारि�त एक

वेळ परवलीीचाा शब्द (वन टाइम पासवर्डड) याद्वाारे अधि�प्रमाणन करण्यात येईल;

(ग) जेव्हा बायोमेट्रि�क किं�ंवाा आधाार एक वेळ परवलीीचाा शब्द (पासवर्डड) किं�ंवाा वेळ आधाारि�त एक वेळ परवलीीचाा

शब्द (पासवर्डड) शक्य नसेेल तेव्हा अशाा इतर सर्वव बाबतीत, योजनेखालील लाभ, प्रत्यक्ष आधाारपत्रााच्या आधाारे देताा येतील,

त्याची अधि�प्रमाणताा, आधाारपत्राावर मुद्रि�त केलेल्या शीघ्र प्रति�सााद संकेतांं�काामार्फत (क्यूआरकोड) पडतााळताा येऊ शकेेल

आणि� वि�भाागाद्वाारे, त्याच्या अंमलबजावणीी अभि�करणाामार्फत, सोईस्कर ठि�कााणी शीघ्र प्रति�सााद संकेतांं�क (क्यूआरकोड)

वााचकााची आवश्यक ती व्यवस्था करण्यात येईल.

३. वरीील गोष्टींशि�वााय, कोणतााही खरा लाभाार्थी, या योजनेखालील त्याच्या उचि�त लाभाापासून वंचि�त राहणाार नााही याची

सुनि�श्चि�िती

ी करण्याच्या दृष्टीने, वि�भााग, त्यांं�च्या अंमलबजावणीी अभि�करणाामार्फत, थेट लाभ हस्तांं�तरण (डीबीटी) अभि�याान,

कॅबि�नेेट सचि�वाालय, भाारत सरकाार, क्रमांं�क डी-२६०११/०४/२०१७/डी बी टी, दि�नांं�क १९ डिि’सेंबर, २०१७ च्या काार्या�लयीन

ज्ञापनाात नमूूद केल्यानुसार अपवााद हातााळणी यंत्रणेेचे अनुपालन करीील.

४. हीी अधि�सूूचनाा, महाारााष्ट्र शाासन रााजपत्रात प्रसि�द्ध झााल्याच्या दि�नांं�काापासून अंमलाात येईल.

महााराष्ट्राचे राज्यपाल यांं�च्या आदेशाानुसार व नाावााने,

सो. ना. बाागुल,

शाासनााचे सहसचि�व.

SOCIAL JUSTICE AND SPECIAL ASSISTANCE DEPARTMENT

Mantralaya, Madam Cama Marg, Hutatma Rajguru Chowk,

Mumbai 400 032, dated the 7th January, 2025.

NOTIFICATION

Aadhar (Targeted Delivery of Financial and Other Subsidies, Benefits and Services) Act, 2016.

No. visayo-2024/CR 82/visayo.–Whereas, the use of Aadhaar as an identity document for

delivery of services or benefits or subsidies simplifies the Government delivery processes, brings in

transparency and efficiency and enables beneficiaries to get their entitlements directly in a convenient

and seamless manner by obviating the need for producing multiple documents to prove one’s identity;

And whereas, the Social Justice and Special Assistance Department (hereinafter referred to as

"the Department") is administering.–

(a) the ‘Sanjay Gandhi Niradhar Anudan Yojna’ Scheme (hereinafter referred to as "the

Scheme-I") to provide monthly financial assistance of Rs.1,500/-p.m. to eligible destitute men

and women aged 18 to 65 years, below 18 year orphans, disables and children suffering from

sickle cell disease and any other malignant diseases, persons with all types of disabilities, men

and women suffering from and unable to work due to diseases such as tuberculosis, cancer,

AIDS, and leprosy and those suffering from sickle cell disease and any other malignant diseases

specified by the Public Health Department, destitute widows, divorced women and in divorce

process women not receiving alimony, women victims who are abused and rehabilitated from

prostitution, men, women and transgenders, devdasis, unmarried women above 35 years, wives

of prisoners etc., and

(b) the ‘Shravanbal Seva Rajya Nivruttivetan Yojana’ Scheme (hereinafter referred to as

"Scheme-II") to provide monthly financial assistance of Rs. 1,500/-p.m. to eligible senior citizens

aged 65 years and above.

These Schemes are implemented by the respective Collector (hereinafter referred to as "the

implementing Agency");

And whereas, under both the Scheme, financial assistance Rs. 1,500/- per month is provided

(hereinafter referred to as "the benefit") to the eligible beneficiaries such as,–

(i) destitute men and women aged 18 to 65 years, below 18 year orphans, disables and

children suffering from sickle cell disease and any other malignant diseases, persons with all

types of disabilities, men and women suffering from and unable to work due to diseases such

as tuberculosis, cancer, AIDS, and leprosy and those suffering from sickle cell disease and

any other malignant diseases specified by the Public Health Department, destitute widows,

divorced women and in divorce process women not receiving alimony, women victims who are

abused and rehabilitated from prostitution, men, women and transgenders, devdasis, unmarried

women above 35 years, wives of prisoners etc. (hereinafter referred to as "the beneficiaries" of

the Scheme-I) and;

(ii) to eligible senior citizens aged 65 years and above (hereinafter referred to as "the

beneficiaries" of the Scheme-II),

by the implementing Agency as per the extant Scheme guidelines;

And whereas, the both the Schemes involve recurring expenditure incurred from the Consolidated

Fund of the State of Maharashtra :

Now, therefore, in pursuance of the provisions of the section 7 of the Aadhaar (Targeted Delivery

of Financial and Other Subsidies, Benefits and Services) Act, 2016 (18 of 2016) (hereinafter referred

to as "the said Act") the Government of Maharashtra hereby notifies the following, namely :–

1. (1) An individual eligible for receiving the benefit under the respective Scheme, shall

be required to furnish proof of possession of Aadhaar Number or undergo Aadhaar authentication;

(2) Any individual desirous of availing benefit under the respective Scheme, who does not

possess the Aadhaar number or has not yet enrolled for Aadhaar, shall be required to make

application for Aadhaar Enrolment before registering for the scheme provided that he/she is

entitled to obtain Aadhaar as per section 3 of the said Act, and such individual shall visit any

Aadhaar enrolment centre [ List available at Unique Identification Authority of India (UIDAI)

website: www.uidai.gov.in to get enrolled for Aadhaar];

(3) As per regulation 12 of Aadhaar (Enrolment and Update) Regulations, 2016, the

Department through its implementing Agency, is required to offer enrolment facilities for the

beneficiaries who are not yet enrolled for Aadhaar and in case there is no Aadhaar enrolment

centre located in the respective Block or Taluka or Tehsil, the Department through its

implementing Agency shall provide Aadhaar enrolment facilities at convenient locations in

coordination with the existing Registrars of UIDAI or by becoming UIDAI registrar itself:

Provided that, till the time Aadhaar is assigned to the individual, the benefit under the

Scheme, shall be given to such individual, subject to the production of the following documents,

namely :–

(I) For children below 18 years of age :–

(a) if the child has been enrolled after attaining the age of five years (with

biometrics collection), his Aadhaar Enrolment Identification slip, or of biometric update

identification slip; and

(b) any one of the following documents, namely:-

(i) Birth Certificate; or Record of birth issued by the appropriate authority; or

(ii) School identity card, duly signed by the Principal of the School, containing

parents’ names; and

with the parent or legal guardian as per the extant Scheme guidelines, namely :–

(i) Birth Certificate; or Record of birth issued by the appropriate authority; or

(ii) Ration Card; or

(iii) Ex-Servicemen Contributory Health;

Scheme (ECHS) Card; or Employees’ State Insurance Corporation (ESIC)

Card; or Central Government Health Scheme (CGHS) Card; or

(iv) Pension Card; or

(v) Army Canteen Card; or

(vi) any Government Family Entitlement Card; or

(vii) any other document as specified by the Department;

(II) For beneficiaries above 18 years of age :–

(a) If he/she has enrolled, the Aadhaar Enrolment Identification Slip; and

(b) any of the following documents, namely :–

(i) Bank or Post Office Passbook with photo; or

(ii) Permanent Account Number (PAN) Card; or

(iii) Passport; or

(iv) Ration Card; or

(v) Voter Identity Card; or

(vi) MGNREGA Card; or

(vii) Kisan Photo Passbook; or

(viii) Driving License issued by the Licensing Authority under the Motor

Vehicles Act, 1988 (59 of 1988); or

(ix) any other document as specified by the Department:

Provided further that, above documents shall be checked by an Officer

specifically designated by the Department for that purpose.

2. In all cases, where Aadhaar authentication fails due to poor biometrics of the beneficiaries

or due to any other reason, the following remedial mechanisms shall be adopted, namely :–

(a) in case of poor fingerprint quality, Integrated Risk Information System (IRIS) scan or

face authentication facility shall be adopted for authentication, thereby the Department through

its implementing Agency shall make provisions for (IRIS) scanners or face authentication along

with finger-print authentication for delivery of benefits in a seamless manner;

(b) in case the biometric authentication through fingerprints or Integrated Risk Information

System (IRIS) scan or face authentication is not successful, whenever feasible and admissible

authentication by Aadhaar One-Time Password or Time-based One-Time Password with limited

time validity, as the case may be, shall be offered;

One-Time Password authentication is not possible, benefit under the Scheme may be given

on the basis of physical Aadhaar letter whose authenticity can be verified through the Quick

Response (QR) Code printed on the Aadhaar letter and the necessary arrangement of Quick

Response Code reader shall be provided at the convenient locations by the Department through

its implementing Agency.

3. In addition to the above, in order to ensure that no bona-fide beneficiary under the Scheme

is deprived of his due benefit, the Department through its implementing Agency shall follow the

exception handling mechanism as outlined in the Office Memorandum of Direct Benefit Transfer

Mission, Cabinet Secretariat, Government of India, No. D-26011/04/2017-DBT, dated 19 December

2017.

4. This notification shall come into effect from the date of its publication in the Maharashtra

Government Gazette.

By order and in the name of the Governor of Maharashtra,

S. N. BAGUL,

Joint Secretary to Government.

ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR,

RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD,

MUMBAI 400 004 AND PUBLISHED AT DIRECTORATE OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATIONS,

21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004. EDITOR : DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE.