(१)
भााग चाार-ब-३१७–१
RNI No. MAHBIL /2009/37831
महाराष्टट्रõ शासन राजपत्र
असाधारण भाग चार-ब
वर्षष ११, अंक १२६]
मंगळवार, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
[पृष्ठेे १२, किं�ंमत : रुपयेे ९.००
असाधारण क्रमांं�क ३१७
प्राधिकृत प्रकाशन
महाराष्टट्र शासनाने महाराष्टट्र अधिनिय
मांन््वये तयार केलेले
(भाग एक, एक-अ आणि एक-ल यांमध््यये प्रसिद्ध केलेले निय
म व आदेश यांव््यतिरिक्त) निय
म व आदेश.
ग्राामवि�काास वि�भााग
बांंsधकााम भवन, २५, मर्झझबान पथ, फोोर्टट, मुंsबई ४०० ००१, दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर, २०२५.
अधि�सूूचना
महाराष्ट्र जि�ल्हा परि�षदाा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांं�चे सभापती) आणि� पंचायत समि�त्या (सभापती व उपसभापती)
(पदां�चेे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम,१९६२.
क्रमांंsक जििपनि�-२०२५/प्र.क्र.१२ज/पंराा-२.—मा. सर्वोच्च न्याायाालयाातीील वि�शेेष अनुुमतीी यााचि�काा क्रमांंsक १९७५६/२०२१
प्रकरणीी मा. सर्वोच्च न्याायाालयााने दि—नांंsक ६ मे २०२५ रोजी पारि�त आदेशास अनुुसरुन, ग्राामवि�काास वि�भााग, शासन अधि�सूचनाा
क्रमांंsक:जििपनि�-२०२१/प्र.क्र.११७/पंं.रा.२, दि—नांंsक ३० सप्टेंंबर २०२२ अन्वये नि�श्चिĐित केलेल्याा आरक्षणाचाा ज्याा जििल्हाा परि�षदांंsनी लाभ
घेेतलेेला नाही अशा जििल्हाा परि�षदांंsचे आरक्षण रद्द करून व महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांंsचे सभाापतीी)
आणि� पंंचाायत समि�त्याा (सभाापतीी व उपसभाापतीी) (पदांंsचे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२ यांंsच्याा नि�यम २-अ च्याा तरतुुदीनुसाार
महााराष्ट्र शासन, यााद्वाारे अडीच वर्षा�च्याा काालावधीकरीीता अनुसूूचि�त जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी, नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग (वि�मुुक्त
जातीी व भटटक्याा जमातींसह) आणि� महि�लाा (अनुसूूचि�त जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी आणि� नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग, वि�मुुक्त जातीी
व भटटक्याा जमातीी याातीील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा, राज्याातीील जििल्हाा परि�षदांंsच्याा अध्यक्षांंsच्याा पदांंsची संंख्याा सोबतच्याा
अनुसूूचि�त दर्शवि�ल्याानुसाार नव्यााने वि�नि�र्दिदि—िष्टट करीीत आहे.
2
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
अनुसूची
अनुसूचि�त जाती
अनुसूचि�त जमाती
नागरि�कांं�च्या मागासवर्गा�चा प्रवर्गग
सर्ववसाधारण
अ
ब
अ
ब
अ
ब
अ
ब
अनुसूूचि�त जातीीसाठीी
राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील
जििल्हाा
परि�षद अध्यक्षांंsच्याा
पदांंsची संंख्याा
अनुसूूचि�त
जातीी
(महि�लाा) यांंsच्या�
साठीी राखूून ठेवा�
वयााच्याा राज्याातीील
जििल्हाा परि�षद अध्य
क्षांंsच्याा पदांंsची संंख्याा
अनुसूूचि�त जमाती�
साठीी राखूून ठेवा�
वयााच्याा राज्याातीील
जििल्हाा परि�षद अध्य
क्षांंsच्याा पदांंsची संंख्याा
अनुसूूचि�त
जमातीी
(महि�लाा) यांंsच्या�
साठीी राखूून ठेवा�
वयााच्याा राज्याातीील
जििल्हाा परि�षद अध्य
क्षांंsच्याा पदांंsची संंख्याा
नागरि�कांंsच्याा मागास
वर्गा�च्याा प्रवर्गा�साठीी
(वि�मुुक्त जातीी व
भटटक्याा जमातीीसह)
राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील
जििल्हाा
परि�षद अध्यक्षांंsच्याा
पदांंsची संंख्याा
नागरि�कांंsच्याा
मा�
गासवर्गा�च्याा
प्रवर्गग
(महि�लाा) यांंsच्याासा�
ठीी (वि�मुुक्त जातीी व
भटटक्याा जमातीीसह)
राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील
जििल्हाा
परि�षद अध्यक्षांंsच्याा
पदांंsची संंख्याा
सर्ववसाधारण प्रवर्गा�ा
साठीी राखूून ठेवा�
वयााच्याा राज्याातीील
जििल्हाा परि�षद अध्य
क्षांंsच्याा पदांंsची संंख्याा
सर्ववसाधारण
प्रव
र्गा�सतीील (महि�लाा)
यांंsच्याासाठीी
राखूून
ठेवावयााच्याा राज्या�
तीील जििल्हाा परि�षद
अध्यक्षांंsच्याा पदांंsची
संंख्याा
(१)
(२)
(३)
(४)
(५)
(६)
(७)
(८)
२
२
२
३
४
५
८
८
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
श
ाासनाचे सह सचि�व.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
3
ग्राामवि�काास वि�भााग
बांंsधकााम भवन, २५, मर्झझबान पथ, फोोर्टट, मुंsबई ४०० ००१, दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर, २०२५.
अधि�सूूचना
महाराष्ट्र जि�ल्हा परि�षदाा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांं�चे सभापती) आणि� पंचायत समि�त्या (सभापती व उपसभापती)
(पदां�चेे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम,१९६२.
क्रमांंsक जििपनि�-२०२५/प्र.क्र.१२/पंराा-२.—ज्यााअर्थी, मा. सर्वोच्च न्याायाालयाातीील वि�शेेष अनुुमतीी यााचि�काा क्रमांंsक १९७५६/२०२१
प्रकरणीी मा. सर्वोच्च न्याायाालयााने दि—नांंsक ६ मे २०२५ रोजी पारि�त आदेशास अनुुसरुन ग्राामवि�काास वि�भााग, शासन अधि�सूचनाा
क्रमांंsक:जििपनि�-२०२१/प्र.क्र.११७/पंं.रा.२, दि—नांंsक ३० सप्टेंंबर २०२२ अन्वये नि�श्चिĐित केलेल्याा आरक्षणाचाा ज्याा जििल्हाा परि�षदांंsनी लाभ
घेेतलेेला नाही अशा जििल्हाा परि�षदांंsचे आरक्षण रद्द करुन, ग्राामवि�काास वि�भााग, शासन अधि�सूचनाा क्रमांंsक जििपनि�-२०२५/प्र.क्र.१२/
पंराा-२, दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर २०२५ अन्वये राज्याातीील अनुसूूचि�त जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी, नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग (वि�मुुक्त जातीी व
भटटक्याा जमातींसह) आणि� महि�लाा (अनुसूूचि�त जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी आणि� नागरि�कांंsचाा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग, वि�मुुक्त जातीी व भटटक्याा
जमातीी याातीील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा, जििल्हाा परि�षदांंsच्याा अध्यक्षांंsच्याा पदांंsची संंख्याा नव्यााने वि�नि�र्दिदि—िष्टट केली आहे.
त्यााअर्थी, आता महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांंsचे सभाापतीी) आणि� पंंचाायत समि�त्याा (सभाापतीी व
उपसभाापतीी) (पदांंsचे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२ मधील नि�यम २-ब, २-क व २-ड मधील तरतुुदींनुसाार महााराष्ट्र शासन,
यााद्वाारे, राज्याातीील भंंडारा आणि� गोंदि—याा याा जििल्हाा परि�षदांंsकरि�ताा त्यांंsना सध्याा लागू असलेल्याा आरक्षणाच्याा काालावधीच्याा समाप्तीीच्याा
दि—वसाच्याा लगतनंंतरच्याा दि—वसापासून सुुरु होणाऱ्याा अडीच वर्षा�च्याा काालावधीकरि�ताा, तसेेच उपरोक्त जििल्हाा परि�षदा वगळूून उर्ववरि�त
३२ जििल्हाा परि�षदा गठीीत होवून लगतनंंतरच्याा दि—वसापासून सुुरु होणाऱ्याा अडीच वर्षा�च्याा काालावधीकरि�ताा अनुसूूचि�त जातीी, अनुसूूचि�त
जमातीी, नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग (वि�मुुक्त जातीी व भटटक्याा जमातींसह) आणि� महि�लाा (अनुसूूचि�त जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी
आणि� नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग, वि�मुुक्त जातीी व भटटक्याा जमातीी याातीील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा, राज्याातीील
जििल्हाा परि�षदांंsच्याा अध्यक्षांंsच्याा पदांंsचे वाटटप सोबतच्याा अनुसूूचीमध्ये दर्शवि�ल्याानुसाार नव्यााने करण्याात येत आहे.
अनुसूची
अ.क्र.
जि�ल्हा परि�षदांं�चे नांं�व
जि�ल्हा परि�षषद अध्यक्षपदाच्या आरक्षणाचा प्रवर्गग
(१)
(२)
(३)
१
ठाणे
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
२
पालघर
अनुसुुसूचि�त जमातीी
३
रायगड
सर्ववसाधारण
४
रत्नागि�री
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग (महि�लाा)
५
सिं�ंधुुदुुर्गग
सर्ववसाधारण
६
नाशि�क
सर्ववसाधारण
७
धुळेे
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग (महि�लाा)
८
नंदूूरबार
अनुसूूचि�त जमातीी
९
जळगांंsव
सर्ववसाधारण
4
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
१०
अहि�ल्याानगर
अनुसूूचि�त जमातीी (महि�लाा)
११
पुणेे
सर्ववसाधारण
१२
सातारा
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग (महि�लाा)
१३
सांंsगली
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
१४
सोलापूर
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग
१५
कोल्हाापूर
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
१६
छत्रपतीी संंभााजीनगर
सर्ववसाधारण
१७
जालना
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग (महि�लाा)
१८
बीड
अनुसूूचि�त जातीी(महि�लाा)
१९
परभणीी
अनुसूूचि�त जातीी
२०
हिं�ंगोली
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग
२१
नांंsदेड
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग (महि�लाा)
२२
धाराशि�व
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
२३
लातूर
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
२४
अमरावतीी
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
२५
अकोला
अनुसूूचि�त जमातीी (महि�लाा)
२६
वाशि�म
अनुसूूचि�त जमातीी (महि�लाा)
२७
बुुलढााणा
सर्ववसाधारण
२८
यवतमााळ
सर्ववसाधारण
२९
नागपूर
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग
३०
वर्धा�
अनुसूूचि�त जातीी
३१
भंंडारा
नागरि�कांंsचाा मागास प्रवर्गग
३२
गोंदि—याा
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
३३
चंंद्रपूर
अनुसूूचि�त जातीी (महि�लाा)
३४
गडचि�रोोली
सर्ववसाधारण (महि�लाा)
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
शासनाचे सह सचि�व.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
5
ग्राामवि�काास वि�भााग
बांंsधकााम भवन, २५, मर्झझबान पथ, फोोर्टट, मुंsबई ४०० ००१, दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर २०२५.
अधि�सूूचना
महाराष्ट्र जि�ल्हा परि�षदाा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांं�चे सभापती) आणि� पंचायत समि�त्या (सभापती व उपसभापती)
(पदां�चेे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२.
क्र.जििपंनि�-२०२५/प्र.क्र.१२/पंं.रा.२.— मा. सर्वोच्च न्याायाालयाातीील वि�शेेष अनुुमतीी यााचि�काा क्रमांंsक १९७५६/२०२१ प्रकरणीी
मा. सर्वोच्च न्याायाालयााने दि—नांंsक ६ मे २०२५ रोजी पारि�त आदेशास अनुुसरुन, ग्राामवि�काास वि�भााग, शासन अधि�सूचनाा क्रमांंsक:जििपनि�-२०२१/
प्र.क्र.११८/पंं.रा.२, दि—नांंsक ४ ऑक्टोोबर २०२२ अन्वये नि�श्चिĐित केलेल्याा आरक्षणाचाा ज्याा जििल्ह्याातीील पंंचाायत समि�त्यांंsनी लाभ घेेतलेेला
नाही अशा जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्यांंsचे आरक्षण रद्द करून महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय
समि�त्यांंsचे सभाापतीी) आणि� पंंचाायत समि�त्याा (सभाापतीी व उप सभाापतीी) (पदांंsचे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२ च्याा नि�यम २ ई
च्याा तरतुुदीनुसाार महााराष्ट्र शासन यााद्वाारे जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्यााकरि�ताा अडीच वर्षा�च्याा काालावधीसाठीी अनुसूूचि�त
जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी, नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग (वि�मुुक्त जातीी व भटटक्याा जमातीीसह) आणि� महि�लाा (अनुसूूचि�त जातीी,
जमातीी आणि� नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग याामधील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा, राज्याातीील पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा
[भाारताच्याा संवि�धानाच्याा अनुुच्छेद २४४(१) द्वाारे राष्ट्रपतींनी घोषि�त केलेल्याा अनुसूूचि�त क्षेत्रात पूर्णतःः येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्याा वगळूून
आणि� तसेेच महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा आणि� पंंचाायत समि�त्याा अधि�नि�यम, १९६१ (१९६२ चाा महााराष्ट्र क्र.५) च्याा कलम ६७ च्याा पोटट
कलम (५) च्याा खंंड (क) च्याा चौथ्याा परंतुुकााखाली येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्याा वगळूून] सभाापतींच्याा पदांंsची संंख्याा, खालील अनुसूूचीमध्ये
दर्शवि�ल्यााप्रमाणे नव्यााने वि�नि�र्दिदि—िष्टट करण्याात येत आहे.
भााग चाार-ब-३१७–२
6
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
अनुसूची
अनुसुचि�त जाती
(१)
अनुसूचि�त जमाती
(२)
नागरिे�ेकां�चाा मागास प्रवर्गग
(३)
सर्ववसाधारण प्रवर्गग
(४)
(अ)
(ब)
(अ)
(ब)
(अ)
(ब)
(अ)
(ब)
अनुसूूचि�त जातीीसाठीी
राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा
अनुसूूचि�त जातीी
(महि�लाा) साठीी
राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा
अनुसूूचि�त जमातीी
साठीी राखूून
ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा
अनुसूूचि�त जमातीी
(महि�लाा) साठीी
राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा पदांंsची
संंख्याा
नागरि�कांंsच्याा
मागासवर्गा�च्याा
प्रवर्गा�साठीी (वि�मुुक्त
जातीी व भटटक्याा
जमातीीसह) राखूून
ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा
नागरि�कांंsच्याा
मागासवर्गा�च्याा
प्रवर्गा�साठीी
(वि�मुुक्त जातीी व
भटटक्याा जमातींसह)
(महि�लाा) राखूून
ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा
सर्ववसाधारण प्रव
र्गा�साठीी
ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा
सर्ववसाधारण
प्रवर्गा�साठीी
(महि�लाा) राखूून
ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा
२०
२३
१२
१९
४५
४६
७५
८१
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
श
ाासनाचे सह सचि�व.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
7
ग्राामवि�काास वि�भााग
बांंsधकााम भवन, २५, मर्झझबान पथ, फोोर्टट, मुंsबई ४०० ००१, दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर २०२५.
अधि�सूूचना
महाराष्ट्र जि�ल्हा परि�षदाा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांं�चे सभापती) आणि� पंचायत समि�त्या (सभापती व उपसभापती)
(पदां�चेे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२.
क्रमांंsक जििपंनि�-२०२५/प्र.क्र.१२/पंराा-२.—ज्यााअर्थी मा. सर्वोच्च न्याायाालयाातीील वि�शेेष अनुुमतीी यााचि�काा क्रमांंsक १९७५६/२०२१
प्रकरणीी मा. सर्वोच्च न्याायाालयााने दि—नांंsक ६ मे २०२५ रोजी पारि�त आदेशास अनुुसरुन ग्राामवि�काास वि�भााग, शासन अधि�सूचनाा क्रमांंsक
जििपनि�-२०२१/प्र.क्र.११८/पंं.रा.२, दि—नांंsक ४ ऑक्टोोबर २०२२ अन्वये नि�श्चिĐित केलेल्याा आरक्षणाचाा ज्याा जििल्ह्याातीील पंंचाायत समि�त्यांंsनी
लाभ घेेतलेेला नाही अशा जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्यांंsचे आरक्षण रद्द करून, महााराष्ट्र शासनाने शासकीय अधि�सूचनाा
ग्राामवि�काास वि�भााग क्रमांंsक जििपंनि�-२०२५/प्र.क.१२/परा.२ दि—नाक ९ सप्टेंंबर २०२५ अन्वये जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत
समि�त्यााकरि�ताा अनुसूूचि�त जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी, नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग (वि�मुुक्त जातीी व भटटक्याा जमातींसह) आणि�
महि�लाा (अशा जातीी, जमातीी आणि� नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग याामधील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा, राज्याातीील
पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा [भाारताच्याा संवि�धानाच्याा अनुुच्छेद २४४(१) खाली, राष्ट्रपतींनी घोषि�त केलेल्याा अनुसूूचि�त क्षेत्रात पूर्णतःः येणाऱ्याा
पंंचाायत समि�त्याा वगळूून आणि� तसेेच महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा आणि� पंंचाायत समि�त्याा अधि�नि�यम, १९६१ (१९६२ चाा महााराष्ट्र ५) यााच्याा
कलम ६७ च्याा पोटट कलम (५) च्याा खंंड (क) च्याा चौथ्याा परंतुुकाानुसाार अंतर्भू�त होणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्याा वगळूून] सभाापतींच्याा पदांंsची
संंख्याा वि�नि�र्दिदि—िष्टट केली आहे.
त्यााअर्थी, आता महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांंsचे सभाापतीी) आणि� पंंचाायत समि�त्याा (सभाापतीी व
उप सभाापतीी) (पदांंsचे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२ मधील नि�यम २ फ याातीील तरतुुदींनुसाार महााराष्ट्र शासन यााद्वाारे भंंडारा
आणि� गोंदि—याा जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्यांंsकरि�ताा त्यांंsना सध्याा लागू असलेल्याा आरक्षणाच्याा काालावधीच्याा समाप्तीीच्याा
दि—वसाच्याा लगतनंंतरच्याा दि—वसापासून सुुरु होणाऱ्याा अडीच वर्षा�च्याा काालावधीसाठीी, तसेेच भंंडारा व गोंदि—याा वगळूून उर्ववरि�त ३२ जििल्ह्यांंsच्याा
अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्याा गठीीत होऊन लगतनंंतरच्याा दि—वसापासून सुुरु होणाऱ्याा अडीच वर्षा�च्याा काालावधीकरि�ताा अनुसूूचि�त
जातीी, अनुसूूचि�त जमातीी, नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग (वि�मुुक्त जातीी व भटटक्याा जमातींसह) आणि� महि�लाा (अशा जातीी, जमातीी
आणि� नागरि�कांंsच्याा मागासवर्गा�चाा प्रवर्गग याामधील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा, राज्याातीील पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा [भाारताच्याा
संवि�धानाच्याा अनुुच्छेद २४४(१) खाली, राष्ट्रपतींनी घोषि�त केलेल्याा अनुसूूचि�त क्षेत्रात पूर्णतःः येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्याा वगळूून आणि�
तसेेच (महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा आणि� पंंचाायत समि�त्याा अधि�नि�यम, १९६१ (१९६२ चाा महााराष्ट्र ५) यााच्याा कलम ६७ च्याा पोटट-कलम
(५) च्याा खंंड (क) च्याा चौथ्याा परंतुुकाानुसाार अंतर्भू�त होणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्याा वगळूून] सभाापतींची पदे सोबतच्याा अनुसूूचीमध्ये
दर्शवि�ल्यााप्रमाणे नव्यााने नेमून देण्याात येत आहे.
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
शासनाचे सह सचि�व.
भााग चाार-ब-३१७–२अ
8
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
अनुसूची
अ.Ď.
िजल्ǩाचे नाव
पंचायत
सिमत्या
अनुसूिचत जाती
अनुसूिचत जमाती
नागिरकांचा मागास Ģवगर्
सवर्साधारण
अ
ब
अ
ब
अ
ब
अ
ब
अनुसूिचत
जातीसाठी राखून
ठेवावयाच्या
िजल्ǩातील
पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
अनुसूिचत
जातीसाठी
(मिहला) राखून
ठेवावयाच्या
िजल्ǩातील
पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
अनुसूिचत
जमातीसाठी
राखून
ठेवावयाच्या
िजल्ǩातील
पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
अनुसूिचत
जमातीसाठी
(मिहला) राखून
ठेवावयाच्या
िजल्ǩातील
पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
नागिरकांच्या
मागास Ģवगɕसाठी
राखून ठेवावयाच्या
िजल्ǩातील
पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
नागिरकांच्या
मागास Ģवगɕसाठी
(मिहला) राखून
ठेवावयाच्या
िजल्ǩातील पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
सवर्साधारण
Ģवगɕसाठी
िजल्ǩातील
पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
मिहलांसाठी
राखून
ठेवावयाच्या
िजल्ǩातील
पंचायत
सिमत्यांच्या
सभापती पदांची
संख्या
(1)
(2)
(3)
(4)
(5)
(6)
(7)
(8)
(9)
(10)
(11)
1
ठाणे
4
0
0
0
1
1
0
1
1
2
पालघर
2
0
0
0
1
1
0
0
0
3
रायगड
15
0
1
1
1
2
2
4
4
4
रत्नािगरी
9
0
0
0
0
1
1
3
4
5
िंसधुदूगर्
8
0
1
0
0
1
1
3
2
6
नािशक
10
0
1
2
1
2
2
1
1
7
धुळे
2
0
0
0
0
1
0
0
1
8
जळगांव
15
0
1
2
1
2
2
3
4
9
अिहल्यानगर
13
1
1
0
1
2
2
3
3
10
पुणे
13
1
0
0
1
2
2
3
4
11
सातारा
11
0
1
0
0
1
2
4
3
12
सांगली
10
0
1
0
0
2
1
3
3
13
सोलापूर
11
1
1
0
0
1
2
3
3
14
कोल्हापूर
12
1
1
0
0
1
2
4
3
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
9
15
छĝपती
संभाजीनगर
9
0
1
0
0
1
1
3
3
16
जालना
8
1
0
0
0
1
1
2
3
17
परभणी
9
0
1
0
0
1
1
3
3
18
िंहगोली
5
1
0
0
1
0
1
1
1
19
बीड
11
1
0
0
0
1
2
3
4
20
नांदेड
16
2
1
1
1
2
2
3
4
21
धारािशव
8
1
0
0
0
1
1
2
3
22
लातूर
10
1
1
0
0
1
2
3
2
23
अमरावती
12
1
2
1
0
2
2
2
2
24
अकोला
7
1
1
0
1
1
1
1
1
25
वािशम
6
0
1
0
0
1
1
2
1
26
बुलढाणा
13
2
1
0
1
2
2
2
3
27
यवतमाळ
16
1
1
2
2
2
2
3
3
28
नागपूर
13
1
1
1
1
2
2
2
3
29
भंडारा
7
1
0
0
1
1
1
1
2
30
गोंिदया
8
1
0
0
1
1
1
2
2
31
चंğपूर
15
1
1
1
2
2
2
3
3
32
वधɕ
8
0
1
1
0
1
1
2
2
33
गडिचरोली
5
0
1
0
1
2
1
0
0
एकूण
321
20
23
12
19
45
46
75
81
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
श
ाासनाचे सह सचि�व.्््
(1)
(2)
(3)
(4)
(5)
(6)
(7)
(8)
(9)
(10)
(11)
10
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
ग्राामवि�काास वि�भााग
बांंsधकााम भवन, २५, मर्झझबान पथ, फोोर्टट, मुंsबई-४०० ००१ दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर, २०२५.
अधि�सूूचना
महाराष्ट्र जि�ल्हा परि�षदाा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांं�चे सभापती) आणि� पंचायत समि�त्या (सभापती व उप
सभापती) (पदां�चेे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२.
क्रमांंsक जििपंनि� २०२५/प्र.क्र.१२/पंराा-२.— महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांंsचे सभाापतीी आणि� पंंचाायत
समि�त्याा (सभाापतीी व उप सभाापतीी) (पदाचे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२ च्याा नि�यम २ ई च्याा तरतुुदीनुसाार महााराष्ट्र शासन
यााद्वाारे, ठाणे, पालघर, नाशि�क, नंदुुरबार, अमरावतीी व गडचि�रोोली जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्यााकरि�ताा अनुसूूचि�त जमातीी
(अनुसूूचि�त जमातीीमधील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा भाारताच्याा संवि�धानाच्याा अनुुच्छेद २४४ (१) द्वाारे राष्ट्रपतींनी
घोषि�त केलेल्याा संपूूर्णत: अनुसूूचि�त क्षेत्रात येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा सभाापतींच्याा पदांंsची संंख्याा [महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा आणि� पंंचाायत
समि�त्याा अधि�नि�यम, १९६१ (१९६२ चाा महााराष्ट्र ५) यााच्याा कलम ६७ च्याा पोटट-कलम (५) च्याा खंंड (क) च्याा चौथ्याा परंतुुकाानुसाार
अंतर्भू�त होणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्याा वगळूून] खालील अनुसूूचीमध्ये दर्शवि�ल्यााप्रमाणे नव्यााने वि�नि�र्दिदि—िष्टट करीीत आहे.
अनुसूची
अनुसूूचि�त जमातीी साठीी राखूून ठेवावयााच्याा राज्याातीील
संपूूर्णत: अनुसूूचि�त क्षेत्रात येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची संंख्याा
अनुसूूचि�त जमातीी (महि�लाा) साठीी राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील संपूूर्णत: अनुसूूचि�त क्षेत्रात येणाऱ्याा पंंचाायत
समि�त्यांंsच्याा सभाापतींच्याा पदांंsची संंख्याा
(१)
(२)
११
१३
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
शासनाचे सह सचि�व.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
11
ग्राामवि�काास वि�भााग
बांंsधकााम भवन, २५, मर्झझबान पथ, फोोर्टट, मुंsबई ४०० ००१, दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर २०२५.
अधि�सूूचना
महाराष्ट्र जि�ल्हा परि�षदाा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांं�चे सभापती) आणि� पंचायत समि�त्या (सभापती व उप
सभापती) (पदां�चेे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२.
क्रमांंsक जििपंनि�-२०२५/प्र.क्र.१२/पंराा-२.—ज्यााअर्थी, महााराष्ट्र शासनाने, शासकीय अधि�सूचनाा ग्राामवि�काास वि�भााग, क्रमांंsक
जििपंनि�- २०२५/प्र.क्र.१२/पंराा-२. दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर २०२५ अन्वये, ठाणे, पालघर, नाशि�क, नंदुुरबार, अमरावतीी व गडचि�रोोली जििल्ह्यांंsच्याा
अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्यााच्याा बाबतीीत अनुसूूचि�त जमातीी (अशा जमातीीमधील महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा
भाारताच्याा संवि�धानाच्याा अनुुच्छेद २४४ (१) खाली राष्ट्रपतींनी घोषि�त केलेल्याा संपुुर्णणत: अनुसूूचि�त क्षेत्रात येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची संंख्याा, नव्यााने वि�नि�र्दिदि—िष्टट केली आहे.
त्यााअर्थी, आता महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांंsचे सभाापतीी) आणि� पंंचाायत समि�त्याा सभाापतीी व उप
सभाापतीी) (पदांंsचे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२ मधील नि�यम २ फ च्याा पोटट-नि�यम (१) च्याा खंंड (क) च्याा तरतुुदींनुसाार,
महााराष्ट्र शासन यााद्वाारे, ठाणे, पालघर, नाशि�क, नंदुुरबार, अमरावतीी व गडचि�रोोली जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील पंंचाायत समि�त्यााच्याा
बाबतीीत गठीीत होऊन लगतनंंतरच्याा दि—वसापासून सुुरु होणाऱ्याा अडीच वर्षा�च्याा काालावधीकरि�ताा अनुसूूचि�त जमातीी (अशा जमातीीमधील
महि�लांंsसह) यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााच्याा, राज्याातीील पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा, भाारताच्याा संवि�धानाच्याा अनुुच्छेद २४४ (१) खाली
राष्ट्रपतींनी घोषि�त केलेल्याा संपुुर्णणत: अनुसूूचि�त क्षेत्रात येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा सभाापतींची पदे [महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा आणि� पंंचाायत
समि�त्याा अधि�नि�यम, १९६१ (१९६२ चाा महााराष्ट्र ५) यााच्याा कलम ६७ च्याा पोटट-कलम (५) च्याा खंंड (क) च्याा चौथ्याा परंतुुकाानुसाार
अंतर्भू�त होणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्याा वगळूून] खालील अनुसूूचीमध्ये दर्शवि�ल्यााप्रमाणे नव्यााने नेमून देण्याात येत आहे.
अनुसूची
अ. क्र.
जििल्ह्यााचे नाव
अनुसूूचि�त जमातींसाठीी राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील संपूूर्णत: अनुसूूचि�त क्षेत्रात येणाऱ्याा
पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा सभाापतीीच्याा पदांंsची संंख्याा
अनुसूूचि�त जमातीी (महि�लाा) साठीी राखूून
ठेवावयााच्याा राज्याातीील संपूूर्णत: अनुसूूचि�त
क्षेत्रात येणाऱ्याा पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा
सभाापतींच्याा पदांंsची संंख्याा
(१)
(२)
(३)
(४)
१
ठाणे
०
१
२
पालघर
३
३
३
नाशि�क
२
२
४
नंदुुरबार
२
२
५
अमरावतीी
१
१
६
गडचि�रोोली
३
४
एकूण
११
१३
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
शासनाचे सह सचि�व.
12
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग चार-ब, सप्टेंंबर ९, २०२५/भाद्रपद १८, शके १९४७
ग्राामवि�काास वि�भााग
बांंsधकााम भवन, २५, मर्झझबान पथ, फोोर्टट, मुंsबई ४०० ००१ दि—नांंsक ९ सप्टेंंबर २०२५.
अधि�सूूचना
महाराष्ट्र जि�ल्हा परि�षदाा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांं�चे सभापती) आणि� पंचायत समि�त्या (सभापती व उप
सभापती) (पदां�चेे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२.
क्रमांंsक जििपंनि�-२०२५/प्र.क्र.१२/पंराा-२.— ज्यााअर्थी, महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा व पंंचाायत समि�त्याा अधि�नि�यम, १९६१ (१९६२
चाा महााराष्ट्र अधि�नि�यम पाच) यााच्याा कलम ६७ च्याा पोटट-कलम (५) च्याा तरतुुदींनुसाार अनुसूूचि�त क्षेत्रातीील ज्याा पंंचाायत समि�त्यांंsमध्ये
अनुसूूचि�त जमातीीची लोकसंंख्याा एकूण लोकसंंख्येच्याा ५०% पेक्षा अधि�क असेल अशा अनुसूूचि�त क्षेत्रामधील पंंचाायत समि�त्यांंsचे
सभाापतींचे पद हे केवळ अनुसूूचि�त जमातीीच्याा व्यक्तींकरीीता राखूून ठेवण्याात येईल ;
आणि� ज्यााअर्थी, नंदूूरबार जििल्ह्याातीील शहाादा व नंदूूरबार, धुळेे जििल्ह्याातीील साक्री व शि�रपूर, नाशि�क जििल्ह्याातीील दिं—ंडोरी तसेेच
अहि�ल्याानगर जििल्ह्याातीील अकोले याा पंंचाायत समि�त्यांंsमधील अनुसूूचि�त जमातीीच्याा लोकसंंख्येची टटक्केवारी तेथील एकूण लोकसंंख्येच्याा
५०% पेक्षा अधि�क आहे.
त्यााअर्थी, आता महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा व पंंचाायत समि�त्याा अधि�नि�यम, १९६१ (१९६२ चाा महााराष्ट्र ५) च्याा कलम ६७ च्याा
पोटट-कलम (५) च्याा चौथ्याा परंतुुकाातीील तरतुुदींनुसाार आणि� महााराष्ट्र जििल्हाा परि�षदा (अध्यक्ष, उपाध्यक्ष व वि�षय समि�त्यांंsचे सभाापतीी)
आणि� पंंचाायत समि�त्याा (सभाापतीी व उप सभाापतीी) (पदांंsचे आरक्षण व नि�वडणूक) नि�यम, १९६२ च्याा नि�यम २-ई मधील तरतुुदींनुसाार
महााराष्ट्र शासन यााद्वाारे नंदुुरबार जििल्ह्यााच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील शहाादा व नंदुुरबार, धुळेे जििल्ह्यााच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील साक्री व शि�रपूर,
नाशि�क जििल्ह्यांंsच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील दिं—ंडोरी तसेेच अहि�ल्याानगर जििल्ह्यााच्याा अधि�काार क्षेत्रातीील अकोले याा पंंचाायत समि�त्याा गठीीत होऊन
लगतनंंतरच्याा दि—वसापासून सुुरु होणाऱ्याा अडीच वर्षा�च्याा काालावधीकरि�ताा अनुसूूचि�त जमातीी (अनुसूूचि�त जमातीीमधील महि�लांंsसह)
यांंsच्याासाठीी राखूून ठेवावयााची सभाापतींची पदे, खालील अनुसूूची दर्शवि�ल्याानुसाार नव्यााने नेमून देण्याात येत आहेत.
अनुसूची
अ. क्र.
जििल्ह्यााचे नाव
अनुसूूचि�त जमातींसाठीी राखूून ठेवावयााच्याा
राज्याातीील पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा सभाापतीीच्याा
पदांंsची संंख्याा
अनुसूूचि�त जमातीी (महि�लाा) साठीी राखूून ठेवाव
यााच्याा राज्याातीील पंंचाायत समि�त्यांंsच्याा सभाापतींच्याा
पदांंsची संंख्याा
(१)
(२)
(३)
(४)
१
नंदुुरबार
१
१
२
धुळेे
१
१
३
नाशि�क
०
१
४
अहि�ल्याानगर
१
०
एकूण
३
३
महााराष्ट्राचे राज्यपााल यांंsच्याा आदेशानुसाार व नावाने,
व. मुंं�. भरोसे,
शासनाचे सह सचि�व.
ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR,
RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD,
MUMBAI 400 004 AND PUBLISHED AT DIRECTORATE OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATIONS,
21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004. EDITOR : DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE.