RNI No. MAHBIL /2009/31747
महाराष्ट्र शासन राजपत्र
असाधारण भाग एक-ल
वर्ष ७, अंक ३३] शुक्रवार, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ [पृष्ठे १०६ , डकंमत : रुपये १६.००
असाधारण क्रमांक ४१
प्ाडधकृत प्काशन
(केंद्रीय) औद्योडगक डववाद अडधडनयम व मं
ुबई औद्योडगक संबंध अडधडनयम यांखालरील
(भाग एक, चार-अ, चार-ब आडण चार-क यांमधये प्डसद्ध केलेलया अडधसूचना, आदेश व डनवािठे यांवयडतररकत)
अडधसूचना, आदेश व डनवािठे.
उद्योग, ऊजा्ष आडण कामगार डवभाग मंत्ालय, मादाम कामा माग्ग, हुतातमा राजगुरू चौक, ंबई ४०० ०३२, ददनांक ३ दिसेंबर, २०२१.
मु
अडधसूचना
औद्योडगक संबंध संडहता, २०२०.
क्रमांक औसंसं-२०२१/प्र.क्र.६१/काम-९.—औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० (२०२० चा ३५) याचया कलम ९९ चया पयोट-कलम (१) तसेच सर्गसाधारण राक्ंि अदधदनयम, १८९७ (१८९७ चा १०) याचया कलम २४ यांद्ारे प्रदान केलेलया अदधकारांचा रापर करून, आदण औद्योदगक दरराद (महाराष्ट्र) दनयम,१९५७, महाराष्ट्र औद्योदगक रयोजगार (स्ायी आदेश)दनयम, १९५९ र महाराष्ट्र श्रदमक संघ दरदनयम, १९२७ यांचे अदधक्रमण करून, महाराष्ट्र शासनाने, करणयाचे प्रसतादरत केलेले दनयमांचे पुढील प्रारुप, बादधत हयोणयाचा संभर असणाऱया सर्ग वयकतींचया मादहतीसाठी, उकत कलम ९९ चया पयोट-कलम (१) द्ारे आरशयक असलयाप्रमाणे, प्रदसद्ध करणयात येत आहे; आदण याद्ारे अशी नयोटीस देणयात येत आहे की, ही अदधसूचना, महाराष्ट्र शासनाचया राजपत्रामधये प्रदसद्ध केलयाचया तार्ेपासून पंचेचाळीस ददरस समापत झालयानंतर, उकत प्रारुप, महाराष्ट्र शासनाकिून दरचारात घेणयात येईल.
२. कयोणतेही आक्ेप दकंरा सूचना, कामगार आयुकत, महाराष्ट्र राजय, कामगार भरन, सी २०,इ बललॉक, बांद्ा-कुला्ग संकुल, रांद्े ंबई ४०० ०५१ यांचयाकिून दकंरा [email protected] या ई-मेलरर सरीकारणयात येतील. वयकतीचे (पूर्ग), मु दकंरा संघटनेचे नार र पत्ा दरदनदद्गष्ट करणाऱया सतंभ (एक) चा आदण फेरबदल करणयाचे प्रसतादरत असलेला दनयम दकंरा पयोट-दनयम दरदनदद्गष्ट करणाऱया सतंभ (दयोन) चा आदण तयाऐरजी दा्ल करणयाचे प्रसतादरत असलेला दनयम दकंरा पयोट-दनयम आदण तयाची कारणे दरदनदद्गष्ट करणाऱया सतंभ (तीन) चा अंतभा्गर असणाऱया प्रपत्ा मधये आक्ेप र सूचना पाठदरणयात यावयात.
रर नमूद केलेला कालारधी समापत हयोणयापूरवी, उकत प्रारुपाचया बाबतीत कयोणतयाही वयकतीकिून दकंरा संघटनेकिून जे प्रापत हयोतील असे आक्ेप दकंरा सूचना, राजय शासनाकिून दरचारात घेणयात येतील.
महाराष्ट्राचे राजयपाल यांचया आदेशानुसार र नाराने,
श.मा.सा्ठे, शासनाचे सहसदचर
(१)
भाग एक-ल-४१–१२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
प्ारुप डनयम
प्रकरण-एक
प्ारंडभक
१. संडषिपत नाव.—या दनयमांस, महाराष्ट्र औद्योदगक संबंध दनयम,२०२१ असे महणारे.
२. वयाखया.—(१) या दनयमांमधये, संदभा्गनुसार अनय्ा दुसरा अ्ग अपेदक्त नसेल तर,–
(क) " संदहता " याचा अ्ग, औद्योदगक संबंध संदहता, २०२०, असा आहे ;
(्) " इलेकट्रलॉदनक सररूपात " याचा अ्ग, संदहतेचया प्रययोजना्ग, ई-मेलद्ारे सादर केलेली अ्रा दरदनशशचत केलेलया पयोट्टलरर टाकलेली (अपलयोि केलेली) कयोणतीही मादहती अ्रा कयोणतयाही मागा्गने केलेले दिदजटल प्रदान, असा आहे ;
(ग) " कलम " याचा अ्ग, संदहतेचे कलम, असा आहे ;
(घ) " राजय शासन " याचा अ्ग, महाराष्ट्र शासन, असा आहे ;
(२) या दनयमात वयाखया केलेले तसेच या दनयमांमधये वयाखया न केलेले शबद,संज्ा र राकयप्रययोग यांना संदहतेमधये वयाखया केलेले शबद र संज्ा यांना, संदहतेमधये अनुक्रमे नेमून ददलयाप्रमाणेच अ्ग असेल.
३. कलम २ चया खंि (यझ) खालरील समेट अडधकाऱयासमयोर समझयोता करणयासा्री लेखरी करारनामा.— दनययोकता र कामगार यांचयामधील ले्ी करारनामयासाठी कलम २ चया ्ंि (यझ) ्ालील करारनामा, नमुना-१ मधये दरदनदद्गष्ट केलेलया नमुनयामधये करणयात येईल आदण करारामधील पक्कारांकिून तयारर सराक्री करणयात येईल आदण तयाची एक प्रत, संबंदधत समेट अदधकाऱयास पाठदरणयात येईल.
प्रकरण-दयोन
डवि-पषिरीय मंच (फयोरम)
४. कलम ३ खालरील काय्षसडमतरीचरी रचना.—
(१) कलम ३ चया पयोट-कलम (१) अनरये ददलेला आदेश जयाचयाशी संबंदधत आहे तयो प्रतयेक दनययोकता, या पयोट- दनयमांमधये दरदनदद्गष्ट केलेलया पद्धतीने काय्ग सदमती गठीत करणयासाठी काय्गराही करील.
(२) गठीत करणयात येणाऱया सदमतीचया सदसयांची संखया, अशा प्रकारे दनशशचत करणयात येईल की, जेणेकरून आस्ापनेचया कक्ांमधये, दुकानांमधये दकंरा दरभागांमधये काम करीत असलेलया कामगारांचया दरदरध प्ररगांना, गटांना र रगांना, आदण अशा कक्ांना, दुकानांना र दरभागांना प्रदतदनदधतर देणयात येईल: परंतु, काय्ग सदमतीचया सदसयांची एकूण संखया, रीसपेक्ा अदधक असणार नाही: परंतु आण्ी असे की, काय्ग सदमतीमधील कामगारांचया प्रदतदनधींची संखया, तयातील दनययोकतयाचया प्रदतदनधींचया संखयेपेक्ा कमी असणार नाही.
(३) या दनयमातील तरतुदींस अधीन राहून, काय्ग सदमतीमधील दनययोकतयाचे प्रदतदनधी, दनययोकतयाकिून, नामदनददेदशत करणयात येतील आदण ते, शकय असेल ते्रर, औद्योदगक आस्ापनेचया कामकाजाशी ्ेट संबंदधत असलेले दकंरा तयाचयाशी सहययोगी असलेले अदधकारी असतील.
(४) (क) जेवहा औद्योदगक आस्ापनेचा कयोणताही कामगार, नोंदणीकृत कामगार संघाचा सदसय असेल तयाबाबतीत, दनययोकता, दकती कामगार अशा कामगार संघाचे सदसय आहेत यासंबंधी तयाला ले्ी मादहती देणयासाठी अशा कामगार संघाला दरचारणा करील;
(्) जेवहा नोंदणीकृत कामगार संघाने, ्ंि (क) अनरये तयाला ददलेली मादहती ्योटी आहे, असा दरशरास ठेरणयास दनययोकतयाला कारण असेल तयाबाबतीत, तयो, अशा कामगार संघाला मादहती ददलयानंतर, प्रकरण, सहायक कामगार आयुकत यांचयाकिे दनदद्गष्ट करू शकेल, जयो, पक्कारांची सुनारणी घेतलयानंतर, प्रकरणाचा दनण्गय करील आदण तयाचा दनण्गय अंदतम असेल.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ३(५) पयोट-दनयम (४) अनरये मागरलेली मादहती प्रापत झालयारर, दनययोकता पुढील दयोन गटांमधये सदमतीरर कामगार प्रदतदनधीची दनरि करणयाची तरतूद करील, महणजेच:—
(क) नोंदणीकृत कामगार संघाला, तयाचया सदसयांचया प्रमाणात, काय्ग सदमतीसाठी सदसय महणून तयाचे प्रदतदनधी दनरिता येतील;
(्) जेवहा ते्े कयोणताही नोंदणीकृत कामगार संघ नसेल तेवहा, कामगार, काय्ग सदमतीसाठी तयांचयामधून प्रदतदनधींची दनरि करू शकतील.
(६) (क) काय्ग सदमतीचया पदादधकाऱयांमधये, एक अधयक्, एक उपाधयक्, एक सदचर र एक सहसदचर असेल. सदचर र सहसदचर यांची प्रतयेक रर्वी दनरि करणयात येईल;
(्) काय्ग सदमतीररील दनययोकतयाचया प्रदतदनधींमधून दनययोकतयाद्ारे, अधयक् नामदनददेदशत करणयात येईल आदण तयो, शकय असेल ते्रर, औद्योदगक आस्ापनेचा प्रमु् असेल;
(ग) कामगारांचे प्रदतदनदधतर करणाऱया काय्ग सदमतीररील सदसयांद्ारे, तयांचयामधून उपाधयक्ाची दनरि केली जाईल:
परंतु, उपाधयक् पदाचया दनरिणुकीत, समसमान मते पिलयास अशा प्रसंगी, दचठ्ठा काढून दनण्गय करणयात येईल.
(घ) काय्ग सदमती, सदचर र सहसदचर यांची दनरि करील, परंतु, जेवहा दनययोकतयांचया प्रदतदनधींमधून सदचर दनरिला जात असेल तेवहा,कामगारांचया प्रदतदनधींमधून सहसदचर दनरिला जाईल दकंरा जेवहा दनययोकतयांचया प्रदतदनधींमधून सहसदचर दनरिला जात असेल तेवहा, कामगारांचया प्रदतदनधींमधून सदचर दनरिला जाईल:
परंतु, सदचर, दकंरा य्ाशस्ती, सहसदचर हे पद, दनययोकतयांचया दकंरा कामगारांचया प्रदतदनधीद्ारे सलग दयोन रर्ांसाठी धारण करणयात येणार नाही:
परंतु आण्ी असे की, कामगारांचया प्रदतदनधींमधून दनरिलया जाणाऱया सदचराचया, दकंरा य्ाशस्ती, सहसदचराचया दनरिणुकीत दनययोकताचे प्रदतदनधी भाग घेऊ शकणार नाहीत, तर केरळ कामगारांचे प्रदतदनधी, अशा दनरिणुकांमधये मतदान करणयास हककदार असतील.
(ङ) ्ंि (घ) ्ालील कयोणतयाही दनरिणुकीत, समसमान मते पिलयास अशा प्रसंगी, दचठ्ठा काढून दनण्गय करणयात येईल.
(७) (क) आकशसमक ररकत जागा भरणयासाठी दनरिलेलया सदसयावयदतररकत, काय्ग सदमतीररील इतर कयोणतयाही प्रदतदनधींचा पदारधी, दयोन रर्दे इतका असेल;
(्) आकशसमक ररकत जागा भरणयासाठी दनरिलेला सदसय, तयाचया पूरा्गदधकाऱयाचया न संपलेलया मुदतीसाठी पद धारण करील;
(ग) जयो सदसय, काय्ग सदमतीकिून पररानगी न घेता, सदमतीचया सलग तीन बैठकांना उपशस्त राहणयात कसूर करील तयो सदसय, तयाचे सदसयतर गमारील.
(८) कामगारांचा प्रदतदनधी, दनयम (७) चया (ग) अनरये सदसय असणयाचे समापत झालयास दकंरा आस्ापनेमधये नयोकरी करणयाचे बंद झालयास अशा प्रसंगी अ्रा तयाने राजीनामा ददलयास, तयाचा मृतयू दकंरा अनय्ा झालयास अशा प्रसंगी, सदसय जया गटातील जागा ररकत करील तयाच गटातून या दनयमाचया तरतुदींनुसार तयाचा उत्रादधकारी दनरिणयात येईल.
(९) काय्ग सदमतीला, दरचाराधीन बाबीची दरशेर् मादहती दकंरा दरशेर् ज्ान असलेलया, औद्योदगक आस्ापनेत नयोकरी केलेलया वयकतींची, सललागार क्मतेत, सहययोगी महणून दनरि करणयाचा हकक असेल. असा सहययोगी सदसय, मतदान करणयास हककदार असणार नाही आदण जया कालारधीत दरदशष्ट प्रशन सदमतीसमयोर दरचारा्ग असेल तया कालारधीसाठी केरळ तयो बैठकीत उपशस्त राहील.
(१०) (क) काय्ग सदमती, आरशयक दततकया रेळा, परंतु तीन मदहनयांत एक पेक्ा कमी नसेल इतकया रेळा बैठक घेऊ शकेल.
(्) काय्ग सदमती, दतचया पदहलया बैठकीत, दतचया सरतःचया काय्गपद्धतीचे दरदनयमन करील.
भाग एक-ल-४१–१अ४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ (११) (क) दनययोकता, काय्ग सदमतीचया बैठका घेणयासाठी बैठकवयरस्ा पुररील. तयो, काय्ग सदमतीचे कामकाज पार पािणयासाठी काय्ग सदमतीला आदण दतचया सदसयांना आरशयक तया सर्ग सुदरधा दे्ील पुररील. काय्ग सदमती, कयोणतयाही कामकाजाचया ददरशी संबंदधत औद्योदगक आस्ापनेचया कामकाजाचया रेळी सर्गसाधारणपणे बैठक घेईल आदण बैठकीला उपशस्त असताना, कामगारांचे प्रदतदनधी, कत्गवयारर असलयाचे मानणयात येईल;
(्) काय्ग सदमतीचा सदचर, अधयक्ांचया पूर्गसहमतीने, औद्योदगक आस्ापनेचया सूचना फलकारर काय्ग सदमतीचया कामासंबंधीची नयोटीस लारू शकेल.
५. कलम ४ चया पयोट-कलम (२) अनवये तक्रार डनवारण सडमतरीसा्री डनययोकते व कामगार यांचयाकिून सदसय डनविणयाचरी पद्धत.—(१) तक्रार दनरारण सदमतीमधये, दनययोकता र कामगार यांचे प्रदतदनदधतर करणाऱया सदसयांची समान संखया अंतभू ्गत असेल,ती दहापेक्ा अदधक असणार नाही.
(२) दनययोकताचे प्रदतदनधी, दनययोकताद्ारे नामदनददेदशत करणयात येतील आदण ते, शकय असेल ते्रर, औद्योदगक आस्ापनेचया कामकाजाशी ्ेट संबंदधत असलेले दकंरा तयाचयाशी सहययोगी असलेले अदधमानयतेने, औद्योदगक आस्ापनेचया प्रमु् दरभागांचे प्रमु् असलेले अदधकारी असतील.
(३) कामगारांचे प्रदतदनधी, नोंदणीकृत कामगार संघाद्ारे दनरिणयात येतील आदण जे्े राटाघाटी पररर्द अशसततरात असेल ते्े, कामगार संघ राटाघाटी पररर्देत जया प्रमाणात प्रदतदनदधत्र करत असेल, अनुक्रमे तयाच प्रमाणात अशा प्रदतदनधींची दनरि करणयात येईल. जर ते्े नोंदणीकृत कामगार संघ दकंरा राटाघाटी पररर्द नसेल अशा बाबतीत, औद्योदगक आस्ापनेचया कामगारांद्ारे सदसय दनरिता येईल:
परंतु, तक्रार दनरारण सदमतीमधये मदहला कामगारांचे पुरेसे प्रदतदनदधतर असेल आदण असे प्रदतदनदधतर, औद्योदगक आस्ापनामधये काम करीत असलेलया एकूण कामगारांमधील मदहला कामगारांचया प्रमाणापेक्ा कमी असणार नाही:
परंतु आण्ी असे की, तक्रार दनरारण सदमतीचया सदसयांचा काय्गकाळ, नोंदणीकृत कामगार संघाचया सदसयांचया काय्गकाळ एरढा, दकंरा दयोन रर्दे, यापैकी जयो आधी असेल दततका असेल.
(४) (क) जेवहा औद्योदगक आस्ापनेचा कयोणताही कामगार, नोंदणीकृत कामगार संघाचा सदसय असेल तयाबाबतीत, दनययोकता, दकती कामगार अशा कामगार संघाचे सदसय आहेत यासंबंधी तयाला ले्ी मादहती देणयासाठी अशा कामगार संघाला दरचारणा करील;
(्) जेवहा नोंदणीकृत कामगार संघाने रर नमूद केलेलया ्ंि (क) अनरये तयाला सादर केलेली मादहती ्योटी आहे, असा दरशरास ठेरणयास दनययोकतयाला कारण असेल तयाबाबतीत, तयो, अशा कामगार संघाला मादहती ददलयानंतर, प्रकरण, सहायक कामगार आयुकत यांचयाकिे दनदद्गष्ट करू शकेल, जयो, पक्कारांची सुनारणी घेतलयानंतर, प्रकरणाचा दनण्गय करील आदण तयाचा दनण्गय अंदतम असेल.
(५) पयोट-दनयम (४) अनरये मागरलेली मादहती प्रापत झालयारर, दनययोकता, पुढील दयोन गटांमधये सदमतीरर कामगार प्रदतदनधीची दनरि करणयाची तरतूद करील, महणजेच:-
(क) नोंदणीकृत कामगार संघाला, तयाचया सदसयांचया प्रमाणात, तक्रार दनरारण सदमतीसाठी सदसय महणून तयाचे प्रदतदनधी दनरिता येतील;
(्) जे नोंदणीकृत कामगार, कामगार संघाचे सदसय नाहीत असे कामगार, तयांचयामधून तक्रार दनरारण सदमतीसाठी प्रदतदनधींची दनरि करू शकतील.
६. संडहतेचया कलम ४ चया पयोट-कलम (५) अनवये कयोणतयाहरी वयडित कामगाराने अज्ष दाखल करणयाचरी पद्धत.— कयोणताही वयद्त कामगार, तयाचे नार, पद, कम्गचारी संकेतांक, दज्े पदस्ापना केली आहे तयो दरभाग, रर्ांमधील सेरारधी, कामगाराचा प्ररग्ग, पत्वयरहारासाठी पत्ा, संपक्क क्रमांक, तक्रारींचा तपशील र मादगतलेला ददलासा याची मादहती देणारा अज्ग, तयात तयाचा दरराद नमूद करून, तक्रार दनरारण सदमतीसमयोर दा्ल करील. असा अज्ग, इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे पाठरता येईल.जया तार्ेला अशा दररादाचया कारराईचे कारण उदभरते तया तार्ेपासून एक रर्ा्गचया आत तक्रार दा्ल करता येईल.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ५७. तक्रार डनवारण सडमतरीचया डनण्षयाचया डवरयोधात तक्राररीचा समेट करणयासा्री कलम ४ चया पयोट-कलम (८) खालरील समेट अडधकाऱयाकिठे अज्ष दाखल करणयाचरी पद्धत.—तक्रार दनरारण सदमतीचया दनण्गयाने वयद्त झालेला कयोणताही कामगार दकंरा अज्ग प्रापत झालयापासून तीस ददरसांचया आत जयाची तक्रार उकत सदमतीने सयोिरली नाही असा कामगार, तयो, जया कामगार संघाचा सदसय आहे तया कामगार संघामाफ्कत दकंरा अनय्ा, तक्रार दनरारण सदमतीचया दनण्गयाचया तार्ेपासून, दकंरा य्ाशस्ती, कलम ४ चया पयोट-कलम (६) मधये दनदद्गष्ट केलेला कालारधी जया तार्ेस समापत हयोईल तया तार्ेपासून साठ ददरसांचया कालारधीत, इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने दकंरा नोंदणीकृत िाकेने दकंरा शीघ्र िाकेने दकंरा हात बटरड्ाने, समेट अदधकाऱयाकिे अज्ग दा्ल करू शकेल.
प्रकरण-तीन
कामगार संघ
८. कलम ७ चया खंि (च) अनवये कामगार संघाचया सदसयांकिून वग्षणरी.—नोंदणीकृत कामगार संघास, कामगार संघाचया दनयमानरये तरतूद केलयाप्रमाणे, दनबंधकाने मानय केलेली, जी दरमहा दहा रुपयांपेक्ा कमी नसेल अशी दकमान रग्गणी, मादसक, त्ैमादसक, सहामाही दकंरा रादर्गक तत्रारर, तयाचया सदसयांकिून गयोळा करता येईल.
९. कलम ७ चया खंि (ञ) अनवये वाडर्षक लेखापररीषिण करणयाचरी पद्धत.— (१) कयोणतयाही नोंदणीकृत कामगार संघाचया लेखयांचे रादर्गक ले्ापरीक्ण, भारतीय कंपनी अदधदनयम,२०१३ (२०१३ चा १८) याचया कलम १३९ चया पयोट-कलम (१) अनरये कंपनयांचया लेखयांचे ले्ापरीक्ा करणयासाठी प्रादधकृत केलेलया ले्ापरीक्काद्ारे दकंरा प्रमादणत ले्ापरीक्कांचया नादमकेमधून दनरिलेलया ले्ापरीक्काद्ारे करणयात येईल.
(२) दनबंधकास, कयोणतयाही नोंदणीकृत कामगार संघाचया लेखयांचे रादर्गक ले्ापरीक्ण करणयासाठी, शासकरीय राजपत्रातरील अदधसूचनेद्ारे, प्रमादणत ले्ापरीक्कांची नादमका घदटत करता येईल.
(३) दनबंधकास, नादमकेमधये ले्ापरीक्क जादा दा्ल करता येतील दकंरा नादमकेमधून ले्ापरीक्क रगळता येतील.
(४) ले्ापरीक्क, कामगार संघाचया लेखयांचे ले्ापरीक्ण करील आदण ले्ापरीक्ण अहराल कामगार संघाला सादर करील तयाची एक प्रत दनबंधकाला सादर करील.
(५) ले्ा पुसतकांची उपलबधता.– या दनयमांनुसार दनयुकत केलेलया ले्ापरीक्कास दकंरा ले्ापरीक्कांना, कामगार संघाचया लेखयांची ले्ापरीक्ा करणयासाठी संबंदधत नोंदणीकृत कामगार संघाची सर्ग पुसतके उपलबध करून देणयात येतील आदण लेखयांचे सर्गसाधारण दरररणपत् र तयाचयाशी संबंदधत प्रमाणके यांची पिताळणी करील आदण तयानंतर, तयाला दकंरा तयांना कयोणतया बाबतीत दरररण चुकीचे असलयाचे, आधारभूत प्रमाणके नसलयाचे दकंरा अदधदनयमानुसार नसलयाचे आढळून आलेले आहे हे दश्गदरणारे दरररणपत्, तयाचया सराक्रीदनशी दकंरा तयांचया सराक्रींदनशी तया नमुनयारर सरतंत्पणे नमूद करून,नमुना-दयोन मधये ले्ापरीक्काचया घयोर्णेरर सराक्री करील/ करतील. दरररणपत्ामधये ददलेलया तपदशलामधये ्ालील गयोष्टी नमूद करील:-
(क) संबंदधत नोंदणीकृत कामगार संघाचया दनयमांद्ारे जे अनदधकृत असलयाचे ददसून येते दकंरा कायद्ाचया तरतुदींचया दररूद्ध आहे असे प्रतयेक प्रदान;
(्) जी तूट अ्रा नुकसान कयोणतयाही वयकतीचया दनष्काळजीपणामुळे अ्रा गैररत्गनामुळे झालेली आहे अशी कयोणतयाही तूटीची अ्रा नुकसानीची रककम;
(ग) जी लेखयामधये घयारयास पादहजे हयोती परंतू, कयोणतयाही वयकतीने ती लेखयामधये घेतलेली नाही अशी कयोणतीही रककम.
(६) लेखयांमधील दयोर्ांची दुरुसती:- कामगार संघ, ले्ापरीक्कांनी दा्रून ददलेले दयोर् दकंरा अदनयदमतता आदण तयारर केलेली कारराई, ले्ापरीक्ा अहरालाचया तार्ेपासून तीन मदहनयांचया आत, दनबंधकांना सपष्ट करील. दनबंधक, आदेशामधये दरदनदद्गष्ट करणयात येईल अशा कालारधीत दयोर् दूर करणयाचया दृष्टीने दरदनदद्गष्ट करणयात येईल अशी कारराई करणयाकररता संघास दकंरा तयाचया पदादधकाऱयांना दनदेश देणारा आदेश दे्ील देईल.
१०. कामगार संघाचरी नोंदणरी व तरी रद्द करणे.—
(१) कलम ८ चया पयोट-कलम (१) चया ्ंि (क) अनरये नोंदणीचया अजा्गचा नमुना.–(१) कामगार संघाचया नोंदणीचा प्रतयेक अज्ग, नमुना- तीन मधये इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे, दनबंधकाकिे करणयात येईल.
६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३(२) अशा प्रतयेक अजा्गसयोबत, नमुना-चार मधील अजा्गचे प्रदतज्ापत् जयोिलेले असेल.
(३) जर ए्ादा कामगार संघ, नोंदणीसाठी अज्ग करणयापूरवी एक रर्ांपेक्ा अदधक कालारधीसाठी अशसततरात असेल तर, नमुना-चौदा मधील कामगार संघाचया मत्ा र दादयतरांचे सर्गसाधारण दरररणपत्,दे्ील अजा्गसयोबत जयोिणयात येईल.
(४) कामगार संघाचया नोंदणीसाठी प्रदेय असलेले शुलक, १०००/- दकंरा तयापेक्ा अदधक कामगारांचे सदसयतर असणाऱया कामगार संघासाठी केरळ रुपये २०००/- इतके असेल आदण १००० पेक्ा कमी कामगार सदसय असणाऱया कामगार संघासाठी केरळ रुपये १०००/- इतके असेल.
(५) दनबंधक, कलम ९ चया पयोट-कलम (२) अनरये कामगार संघाचे नोंदणी प्रमाणपत्, नमुना-पाच मधये देईल.
(६) नोंदणीचे दुबार प्रमाणपत् देणयासाठी प्रदेय असलेले शुलक, केरळ रुपये १००/- इतके असेल.
(७) कलम ९ चया पयोट-कलम (३) मधये दनदद्गष्ट केलेली कामगार संघाची नोंदरही, नमुना-सहा मधये ठेरणयात येईल.
(८) कलम ९ चया पयोट-कलम (५) अनरये कामगार संघाचे नोंदणी प्रमाणपत् मागे घेणयाचा दकंरा रद्द करणयाचा अज्ग मागे घेणयाचा दकंरा रद्द करणयाचा अज्ग, नमुना-सात मधये दनबंधकाकिे करणयात येईल.
(९) दनबंधक, कामगार संघाची नोंदणी मागे घेणयाचा दकंरा रद्द करणयाचा अज्ग प्रापत झालयारर, असा अज्ग मंजूर करणयापूरवी, कामगार संघाचया सर्गसाधारण सभेत अज्ग मानय केलेला हयोता दकंरा जर तयो अशाप्रकारे मानय केलेला नसेल तर, कामगार संघाचया बहुसंखय सदसयांनी तयो मानय केलेला आहे याबाबत पिताळणी करील. दनबंधक, या प्रययोजना्ग, तयाला आरशयक राटेल असा आण्ी तपशील मागरू शकेल आदण कामगार संघाचया काया्गलयांपैकी कयोणतयाही काया्गलयाची तपासणी करू शकेल.
११. कलम १० चया पयोट-कलम (१) अनवये नोंदणरी न केलयाडवरुद्ध डकंवा नोंदणरी रद्द केलयाडवरुद्ध अपरील.—संदहतेचया कलम ९ अनरये कामगार संघाची नोंदणी करणयास नकार देणाऱया दकंरा कलम ९ चया पयोट-कलम (५) अनरये नोंदणी रद्द करणाऱया दनबंधकाचया आदेशादररुद्ध संदहतेचया कलम १० चया पयोट-कलम (१) अनरये केलेले अपील, जया आदेशाचया दररयोधात अपील केले जात आहे तयो आदेश दमळालयाचया तार्ेपासून साठ ददरसांचया आत दा्ल करणयात येईल.
१२. कलम ११ चया पयोट-कलम (१) अनवये डनबंधकाविारे कामगार संघास आडण कामगार संघाकिून डनबंधकास पत्रवयवहार व नयोडटसा.—(१) दनबंधकाकिून, सर्ग पत्वयरहार र नयोदटसा, नोंदरहीमधये नमूद केलेलया टपालाचया पत्यारर दकंरा ई-मेल पत्यारर नोंदणीकृत कामगार संघास इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे पाठरणयात येतील.
(२) कामगार संघाचया कयोणतयाही तपशीलामधील दकंरा तयाचया दनयमांमधील दकंरा तयाचया सदसयतरामधील कयोणतयाही बदलाचया बाबतीत नोंदणीकृत कामगार संघाकिून, सर्ग पत्वयरहार र नयोदटसा, अशा बदलाचया दकंरा प्रसंगाचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया आत, दनबंधकास, तयाचया काया्गलयाचया टपालाचया पत्यारर दकंरा ई-मेल पत्यारर इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे पाठरणयात येतील.
(३) पयोट-दनयम (२) अनरये कयोणताही पत्वयरहार प्रापत झालयारर, दनबंधक, जर असा पत्वयरहार, कामगार संघाचया दनयमांद्ारे तरतूद केलेलया रीतीने करणयात आलेला नाही दकंरा तयो संदहतेचया तरतुदीनुसार नाही असा दरशरास ठेरणयास तयास कारण नसेल तर, दनबंधक, या प्रययोजना्ग ठेरणयात यारयाचया नोंदरहीमधये आशा फेरबदलाची नोंद करील आदण तयाची रसतुशस्ती, पयोट-दनयम (१) अनरये दरदनदद्गष्ट केलेलया रीतीने कामगार संघाचया सदचरास कळरील.
(४) अशा पत्वयरहारासाठी दकंरा दनयमांचया फेरबदलासाठी प्रदेय असलेले शुलक, शंभर रुपये इतके दकंरा राजय शासनाकिून, अदधसूचनेद्ारे रेळयोरेळी दनशशचत करणयात येईल असे असेल आदण ते, एकाच रेळी केलेलया फेरबदलाचया प्रतयेक संचासाठी इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे प्रदान करणयात येईल.
(५) कामगार संघाचया नारातील कयोणतयाही बदलाची नयोटीस, दनबंधकास, नमुना-आठ मधये, इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे पाठरणयात येईल.
(६) जेवहा दनबंधक, नारातील बदल दकंरा अनय कयोणताही तपशील नोंदरील तेवहा, तयो, या दनयमाचया दनयम १० अनरये ददलेलया प्रमाणपत्ाचया तळाशी तयाचया सहीदनशी असे प्रमादणत करील की, नरीन नार र तपशीलातील बदल, नोंद करणयात आलेला आहे आदण तयो, इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे कळदरणयात आलेला आहे.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ७१३. कलम १४ चया पयोट-कलम (१) अनवये वाटाघाटरी करणारा कामगार संघ डकंवा वाटाघाटरी करणाररी परररद,
जया बाबींवर वाटाघाटरी कररील तया बाबरी आडण पयोट-कलम (२) अनवये डनययोकतयाने पालन करावयाचे डनकर.—
(१) राटाघाटी करणारा कामगार संघ दकंरा राटाघाटी करणारी पररर्द, मागणया, प्रदतमागणया, कयोणतयाही औद्योदगक बाबीररील दकंरा राजय शासनाकिून अदधसूचनेद्ारे, रेळयोरेळी दरदहत करणयात येईल अशा अनय कयोणतयाही बाबीररील दरराद दकंरा मतभेद याबाबतीत दनययोकतयाशी राटाघाटी करणयास हककदार असेल.
(२) दजचे आस्ापनेचया हजेरी पटाररील पननास टकके दकंरा तयापेक्ा अदधक कामगार कामगार संघाचे सदसय आहेत अशा औद्योदगक आस्ापनेमधये, फकत एक कामगार संघ नोंदणीकृत असेल र काम करीत असेल तर, कलम १४ चया पयोट कलम (२) अनरये एकमेर राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचया मानयतेसाठी नमुना-नऊ मधये, क्ेत्ीय समेट अदधकाऱयाकिे अज्ग करील.
(३) अज्ग प्रापत झालयानंतर, समेट अदधकारी, अज्ग प्रापत झालयाचया तार्ेपासून तीन मदहनयांचया कालारधीत, कामगार संघांचया प्रदतदनधींना, दनययोकतयाला र तयाला ययोगय राटेल तयाप्रमाणे, अनय कयोणतयाही वयकतीला, पाचारण करील आदण तयाला ययोगय राटेल अशी चौकशी केलयानंतर, तयासंबंधात आदेश संमत करील.
(४) समेट अदधकाऱयाचया आदेशाचया आधारे, दनययोकता, समेट अदधकाऱयाचया आदेशाचया तार्ेपासून पंधरा ददरसांचया आत, कामगार संघाला, एकमेर राटाघाटी करणारा कामगार संघ महणून मानयता देईल आदण नमुना-दहा मधये एकमेर राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचे प्रमाणपत् देईल आदण तयाची प्रत, संबंदधत समेट अदधकाऱयास सादर करणयात येईल.
१४. कलम १४ चया पयोट-कलम (३) अनवये हजेररी पटावररील कामगारांचरी पिताळणरी करणयाचरी पद्धत आडण (४) अनवये पिताळणरी करणयाचरी पद्धत.—(१) औद्योदगक आस्ापनामधये एकापेक्ा अदधक कामगार संघ, नोंदणीकृत असतील र काम करीत असतील तर, औद्योदगक आस्ापनेचया हजेरी पटाररील पननास टकके दकंरा तयापेक्ा अदधक कामगार सदसय असणारा कामगार संघ, कलम १४ चया पयोट कलम (३) अनरये एकमेर राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचया मानयतेसाठी नमुना-नऊ मधये, क्ेत्ीय समेट अदधकाऱयाकिे अज्ग करील. एकमेर राटाघाटी करणाऱया कामगार संघासाठी, तया आस्ापनेमधये काम करीत असलेलया कामगार संघाचया बहुसंखय सदसयांनी संमत केलेले र सराक्री केलेलया उद्देश र ठराराचया दरररणपत्ासह अज्ग करणयात येईल.
(२) अज्ग प्रापत झालयानंतर, समेट अदधकारी, अज्ग प्रापत झालयाचया तार्ेपासून तीन मदहनयांचया कालारधीत, कामगार संघांचया प्रदतदनधींना, दनययोकतयाला र तयाला ययोगय राटेल तयाप्रमाणे, अनय कयोणतयाही वयकतीला, पाचारण करील आदण तयाला ययोगय राटेल अशी चौकशी केलयानंतर, तयासंबंधात आदेश संमत करील.
(३) समेट अदधकाऱयाचया आदेशाचया आधारे, दनययोकता, समेट अदधकाऱयाचया आदेशाचया तार्ेपासून पंधरा ददरसांचया आत, कामगार संघाला, एकमेर राटाघाटी करणारा कामगार संघ महणून मानयता देईल आदण नमुना-दहा मधये एकमेर राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचे प्रमाणपत् देईल आदण तयाची प्रत, संबंदधत समेट अदधकाऱयास सादर करणयात येईल.
(४) औद्योदगक आस्ापनामधये रीस टककयांपेक्ा अदधक सदसयतर असणारा कयोणतयाही कामगार संघाचा प्रदतदनधी, राटाघाटी करणाऱया पररर्देरर संघाचया प्रतीदनदधतरासाठी, तया आस्ापनेमधये काम करीत असलेलया कामगार संघाचया बहुसंखय सदसयांनी संमत केलेले र सराक्री केलेले उद्देश र ठराराचे दरररणपत् यासह नमुना-अकरा मधये, क्ेत्ीय समेट अदधकाऱयाकिे अज्ग करील.
(५) अज्ग प्रापत झालयानंतर, समेट अदधकारी, असा अज्ग प्रापत झालयाचया तार्ेपासून तीन मदहनयांचया कालारधीत, दनययोकतयाचया र कामगारांचया प्रदतदनधींना पाचारण करील आदण तयाला ययोगय राटेल अशी चौकशी केलयानंतर, तयासंबंधात असा आदेश संमत करील. समेट अदधकाऱयाचया आदेशाचया आधारे, दनययोकता, समेट अदधकाऱयाचया आदेशाचया तार्ेपासून पंधरा ददरसांचया आत, अशा संघाचया सदसयास राटाघाटी करणाऱया पररर्देकररता कामगार संघाचा प्रदतदनधी महणून नमुना-बारा मधये प्रमाणपत् देईल आदण तयाची प्रत, संबंदधत समेट अदधकाऱयास सादर करणयात येईल.
१५. कलम १४ चया पयोट-कलम (७) अनवये औद्योडगक आसिापनेने वाटाघाटरी करणाऱया संघास डकंवा वाटाघाटरी करणाऱया परररदेला पुरवावयाचया सुडवधा.—(१) कम्गचाऱयांबरयोबर उपक्रमाचया पररसरात चचा्ग करणयाचा हकक.- राटाघाटी करणाऱया संघाचया दकंरा राटाघाटी करणाऱया पररर्देचया सदसय संघांचया पदादधकाऱयांना, जे कम्गचारी अशा कामगार संघाचे सदसय आहेत अशा संबंदधत कम्गचाऱयांबरयोबर उपक्रमाचया पररसरामधये चचा्ग करणयाचा हकक असेल आदण दनययोकतयाकिून अशी पररानगी देणयात येईल:
८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३परंतू,-
(क) कामगार संघ, या प्रययोजनासाठी प्रादधकृत केलेलया कामगार संघाचया प्रदतदनधींचे नार दकंरा नारे आदण सदसय जया दरभागात काम करीत आहे तया दरभागाचे नार दकंरा दरभागांची नारे दनययोकताला अगयोदर कळरील; आदण
(्) उपक्रमाचया कामात वयतयय येणार नाही अशा रीतीने चचा्ग करणयात येईल.
(२) दनययोकतयाबरयोबर उपक्रमाचया पररसरात चचा्ग करणयाचा हकक.—राटाघाटी करणाऱया संघाचया दकंरा राटाघाटी करणाऱया पररर्देचया सदसय संघाचया प्रदतदनधींना, दनययोकतयास दकंरा या प्रययोजनासाठी तयाने दनयुकत केलेलया कयोणतयाही वयकतीस भेटणयाचा आदण तयाचया उपक्रमांमधये काम करीत असलेलया आपलया सदसयांचया गाऱहाणयाबद्दल, पुढील शततींचया अधीन राहून, तयाचयाशी चचा्ग करणयाचा हकक असेल:-
(क) जया प्रकरणी कयोणतयाही ददरशी आदण भेटीची पूर्ग रेळ घेऊन कयोणतयाही रेळी चचा्ग करता येऊ शकेल अशा तातिीचया प्रकरणां्ेरीज, दनययोकतयाकिून र संघाकिून दनशशचत करणयात येईल अशा साधारणपणे आठरड्ातील एका ददरशी, ददरस पाळीचया कामकाजाचया रेळेमधील सकाळी १० ते संधयाकाळी ६ या रेळेत चचा्ग करणयात येईल.
(्) कामगार संघ, जयारर चचा्ग करणयाची तयाची इच्ा आहे अशा गाऱहाणयांचे सररूप सर्गसाधारणपणे आगाऊ सररूपात कळरील;
(ग) याबाबतीत प्रादधकृत केलेलया प्रदतदनधींचे दकंरा सदसयाचे नार, दनययोकताला एकतर अगयोदर कळदरणयात येईल दकंरा असा प्रदतदनधी प्रादधकार पत् घेऊन जाईल.
(३) राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचया काही पदादधकाऱयांकिून उपक्रमांचया जागी रककम गयोळा करणे.- जयाचे दकमान सहा मदहने सदसयतर पूण्ग झाले आहे आदण या याबाबतीत अधयक्ाने जयांना प्रादधकृत केलेले आहे असा राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचा प्रतयेक प्रदतदनधी आदण अशा संघाचे सदसय, पुढील शततींस अधीन राहून, जे्े सदसयांना रेतन प्रदान केले जाते ते्ील उपक्रमाचया जागी, तयांचया सदसयांनी प्रदेय असलेलया रककम गयोळा करणयास हककदार असतील:-
(क) या बाबतीत प्रादधकृत केलेलया प्रदतदनधीचे दकंरा सदसयांची नार दकंरा नारे, दनययोकताला अगयोदर कळदरणयात येतील आदण तयातील बदल, कयोणताही असलयास, गयोळा करणयाचया तार्ेपूरवी दकमान चयोरीस तास आधी दनययोकताला कळदरणयात येईल;
(्) या प्रययोजना्ग उपक्रमाला भेट देणारे प्रदतदनधी र सदसय प्रादधकारपत् घेऊन जातील;
(ग) कयोणतयाही कम्गचाऱयारर जबरदसती दकंरा बळजबरी केली जाणार नाही;
(घ) उपक्रमाचया कम्गचाऱयांना कयोणताही अि्ळा न करता दकंरा वयरस्ापनाचया कामात हसतक्ेप न करता, रककम गयोळा करणयात येईल;
(ङ) जे्े अशा रककमा गयोळा केलया जात आहेत तया दठकाणी एका रेळी दहापेक्ा अदधक कम्गचाऱयांना एकत् येणयास मुभा असणार नाही;
(च) नेहमीचया रेतनाचया ददरशी दकंरा तया ददरशी आदण तयानंतरचया तीन ददरशी आदण जया ददरशी दारा न केलेले रेतन प्रदान केले जाईल तया ददरशी रककम गयोळा करणयात येतील.
(४) उपक्रमामधये राटाघाटी करणाऱया संघाचे सूचना फलक ठेरणे.- राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचा अधयक् दकंरा अधयक्ाने प्रादधकृत केलेला पदादधकारी, हजेरी नोंदपालाचया काया्गलयाचया बाहेर दकंरा दनययोकता र कामगार संघ यांचयामधये परसपर संमतीने मानय करणयात येईल अशा इतर कयोणतयाही ठळक जागी सूचना फलक ठेरणयास दकंरा ठेरणयाची वयरस्ा करणयास आदण उपक्रम उघिणयाचया रेळांमधये तयारर नयोदटसा लारणयास हककदार असेल:
परंतु, ठेरारयाचा सूचना फलक, राजरी आकाराचा असेल; आदण सूचनांरर, एकतर अधयक्ाची, अधयक्ांचया अनुपशस्तीत, उपाधयक्ाची, सरदचटणीसाची, सदचराची सही असेल; आदण अशा सूचना, कामगार संघाचया कायदेशीर कायांशी संबंदधत असतील आदण आक्ेपाह्ग दकंरा प्रक्योभक सररूपाचया नसतील.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ९१६. कलम १५ चया पयोट-कलम (१) व पयोट-कलम (२) खालरील डनधरीचे उडद्दष्टठे आडण पयोट-कलम (४) खालरील
वग्षणरी.—
(१) नोंदणीकृत कामगार संघाचा सर्गसाधारण दनधी, पुढील उदद्दष्टांवयदतररकत वयदतररकत इतर कयोणतयाही उदद्दष्टांरर ्च्ग केला जाणार नाही, महणजे:-
(क) कामगार संघाचया पदादधकाऱयांचे रेतन, भत्े र ्च्ग प्रदान करणे;
(्) कामगार संघाचया सर्गसाधारण दनधीचया लेखयांचया ले्ापरीक्णासह प्रशासनाचया ्चा्गचे प्रदान करणे;
(ग) जयामधये कामगार संघ दकंरा तयाचा कयोणताही सदसय एक पक्कार आहे अशा कयोणतयाही कायदेशीर कारराईचा ्टला दकंरा बचार, जेवहा असा ्टला दकंरा बचार, कामगार संघाचे कयोणतेही हकक दकंरा कयोणतयाही सदसयाचया दनययोकतयाशी दकंरा जी कयोणी सदसय कम्गचारी आहे अशा वयकतीशी असलेलया कयोणतयाही वयकतीचया संबंधांमधून उदभरणारे कयोणतेही हकक सुरदक्त दकंरा संरदक्त करणयाचया प्रययोजना्ग केला जातयो तेवहा;
(घ) कामगार संघाचया दकंरा तयाचया कयोणतयाही सदसयाचया रतीने औद्योदगक दरराद चालरणे;
(ङ) औद्योदगक दररादांतून उदभरलेलया नुकसानीसाठी सदसयांना भरपाई देणे;
(च) अशा सदसयांचया मृतयू, रृद्धतर, आजारपण, अपघात दकंरा बेरयोजगारी यांमुळे तयांचयारर अरलंबून असलेलया सदसयांना भत्े देणे;
(्) सदसयांचया जीरन सुरक्ेचया दरमयां्ालील, दकंरा आजारपण, अपघात दकंरा बेरयोजगारी यांपासून संरक्ण करणयाकररता सदसयांना सुरक्ा देणाऱया दरमयां्ालील, दादयतर सरीकारणे, दकंरा दादयतराची हमी;
(ज) सदसयांसाठी शैक्दणक, सामादजक दकंरा धादम्गक लाभांची (मृत सदसयांचा अंतयसंसकार दकंरा धादम्गक समारंभ यांचया ्चा्गचे प्रदान करणयासह) दकंरा सदसयांचया अरलंदबतांसाठी तरतूद करणे;
(झ) मुखयतः दनययोकता दकंरा कामगार यांना बाधक ठरणाऱया प्रशनांरर चचा्ग करणयाचया प्रययोजना्ग, प्रदसद्ध केलेलया दनयतकादलकांची दे्भाल;
(त्) कामगार संघाचा सर्गसाधारण दनधी जया उदद्दष्टांरर ्च्ग केला जाऊ शकतयो, तया उदद्दष्टांपैकी कयोणतयाही उदद्दष्टांचया पुर:ससणा्ग, सामानयतः कामगारांना लाभ देणयाचया हेतूने अंशदानाचे प्रदान करणे:
परंतु, कयोणतयाही आद्गक रर्ा्गतील अशा अंशादानाचया बाबतीतील ्च्ग, तया रर्ा्गमधील कयोणतयाही रेळी, तया रर्ा्गमधये कामगार संघाचया सर्गसाधारण दनधीस तया रेळेपयांत प्रापत झालेले एकूण स्ूल उतपनन आदण तया रर्ा्गचया सुरुरातीला तया दनधीमधये जमा असलेली दशललक रककम यांचया एकदत्त रकमेचया एक-चतु्ांशापेक्ा अदधक असणार नाही; आदण (ट) अदधसूचनेत अंतभू ्गत असलेलया कयोणतयाही शततींचया अधीन राहून, राजय शासनाने शासकरीय राजपत्रमधये अदधसूदचत केलेले अनय कयोणतेही उदद्दष्ट.
(२) नोंदणीकृत कामगार संघ, पुढीलपैकी कयोणतयाही उदद्दष्टांचया पुर:ससणा्ग, एक सरतंत् दनधी घदटत करू शकेल:-
(क) भारताचया संदरधानानरये घदटत केलेलया कयोणतयाही दरधानमंिळाचा दकंरा कयोणतयाही स्ादनक प्रादधकरणाचा सदसय महणून दनरिणुकीसाठी उमेदराराने दकंरा संभावय उमेदराराने, तयाचया उमेदरारीचया दकंरा दनरिणुकीचया संबंधात, दनरिणुकीपूरवी, दनरिणुकीमधये दकंरा दनरिणुकीनंतर, प्रतयक् दकंरा अप्रतयक्पणे केलेलया कयोणतयाही ्चा्गचे प्रदान; दकंरा (्) अशा कयोणतयाही उमेदराराचया दकंरा संभावय उमेदराराचया सम्गना्ग, कयोणतयाही बैठकीचे आययोजन करणे दकंरा कयोणतयाही सादहतयाचे दकंरा कागदपत्ांचे दरतरण करणे; दकंरा
(ग) जी वयकती, संदरधानानरये घदटत केलेलया कयोणतयाही दरधानमंिळाचा दकंरा कयोणतयाही स्ादनक प्रादधकरणाचा सदसय आहे अशा कयोणतयाही वयकतीची दे्भाल; दकंरा
(घ) संदरधानानरये घदटत केलेलया कयोणतयाही दरधानमंिळाचया दकंरा कयोणतयाही स्ादनक प्रादधकरणाचया मतदारांची नोंदणी दकंरा उमेदराराची दनरि; दकंरा
(ङ) कयोणतयाही प्रकारचया राजकीय बैठका घेणे, दकंरा कयोणतयाही प्रकारचया राजकीय सादहतयाचे दकंरा राजकीय कागदपत्ांचे दरतरण करणे.
भाग एक-ल-४१–२१० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ (३) कयोणतयाही सदसयाला, पयोट-दनयम (२) अनरये घदटत केलेलया दनधीमधये अंशदान देणयास भाग पािले जाणार नाही; आदण जयो सदसय या दनधीमधये अंशदान देत नाही तया सदसयाला, कामगार संघाचया कयोणतयाही लाभांपासून रगळले जाणार नाही, दकंरा तयाने उकत दनधीमधये अंशदान न ददलयाचया कारणामुळे तयाला कामगार संघाचया इतर सदसयांचया तुलनेत, प्रतयक्पणे दकंरा अप्रतयक्पणे कयोणतयाही अक्मते्ाली दकंरा कयोणतयाही गैरफायद्ा्ाली (उकत दनधीचे दनयंत्ण दकंरा वयरस्ापन करणयाचया संबंधात असेल तया ्ेरीज) ठेरणयात येणार नाही; आदण कामगार संघांमधील प्ररेशासाठी, उकत दनधीमधये अंशदान देणयाची शत्ग घालता येणार नाही.
१७. कलम २२ चया पयोट-कलम (१) अनवये नयायाडधकरणासमयोर अडभडनण्षयासा्री अज्ष करणयाचरी पद्धत.—(१) कलम २२ अनरये तरतूद केलयाप्रमाणे, कयोणताही दरराद घिलयापासून दकंरा अशा दररादाचा संबंधात संमत केलेलया दनबंधकाचया अशा कयोणतयाही आदेशापासून तीस ददरसांचया आत, अशा दररादाशी दकंरा आदेशाशी संबंदधत असलेलया दसतऐरजांचया संबंदधत प्रतींसह आदण अशा दररादाचे कारण नमूद करून, राजय औद्योदगक नयायादधकरणासमयोर अज्ग दा्ल करणयात येईल.
(२) नयायादधकरण, सर्ग संबंदधत पक्कारांना बाजू मांिणयाची संधी देईल आदण पंचेचाळीस ददरसांचया आत आदेश संमत करील.
(३) हा आदेश, अंदतम असेल आदण तयो सर्ग पक्कारांरर र प्रबंधकारर बंधनकारक असेल.
(४) प्रबंधक, राजय औद्योदगक नयायादधकरणाचया आदेशानुसार तयाचया काया्गलयाने ठेरलेलया संबंदधत अदभले्ामधये संबंदधत नोंदी करील.
१८. कलम २४ चया पयोट-कलम (२) अनवये एकत्ररीकरण करणयाचरी पद्धत आडण पयोट-कलम (३) अनवये वेगळया
राजयाचया डनबंधकाकिठे सवाषिररी केलेले एकत्ररीकरण पा्वणयाचरी पद्धत:—
(१) कयोणतेही दयोन दकंरा अदधक नोंदणीकृत कामगार संघ, अशा कामगार संघांचया दकंरा तयापैकी कयोणतयाही कामगार संघाचया दनधीचे दरसज्गन दकंरा दरभाजन करून दकंरा न करता, एकत्ीकरण करता येईल, परंतु, मतदान करणयास हककदार असलेलया अशा प्रतयेक कामगार संघाचया सदसयांचया दकमान दयोन-तृतीयांश मतांची नोंद करणयात येईल, आदण नोंददरलेलया मतांपैकी, दकमान दयोन-तृतीयांश मते, प्रसताराचया बाजूने असतील.
(२) प्रतयेक एकत्ीकरणाची सूचना, नमुना-तेरा मधये दनबंधकाकिे पाठरणयात येईल.
१९. कलम २५ चया पयोट-कलम (२) अनवये डनबंधकाने डवसज्षन केलयावर कामगार संघाचया डनधरीचे डवतरण.— जयाचे दरसज्गन करणयात आलेले आहे अशा नोंदणीकृत कामगार संघाचया दनधीचे, कलम २५ चया पयोट-कलम (२) अनरये दरतरण करणे दनबंधकास आरशयक राटेल तेवहा तयो, सदसयांनी तयांचया सदसयतराचया कालारधीमधये रग्गणीद्ारे अंशदान ददलेलया रकमांचया प्रमाणात, सदसयांमधये दनधीचे दरभाजन करील.
२०. कलम २६ चया पयोट-कलम (१) अनवये कामगार संघाचे व तयाचया लेखापररीषिेचे सव्षसाधारण डववरणपत्र सादर करणयाचरी ताररीख, नमुना व पद्धत.—(१) प्रतयेक नोंदणीकृत कामगार संघ, प्रतयेक रर्वी, ३० एदप्रल रयोजी दकंरा तयापूरवी दनबंधकास नमुना-चौदा मधये सर्गसाधारण दरररणपत् सादर करील.
(२) सर्गसाधारण दरररणपत्ाचे ले्ापरीक्ण, दनयम ९ मधये दरदनदद्गष्ट केलेलया रीतीने करणयात येईल.
(३) चौकशी केलयानंतर, जर दनबंधकास, सर्गसाधारण दरररणपत्ामधये कयोणतयाही अदनयदमतता आढळून आलया तर, तयो, तयास ययोगय राटेल अशी आरशयक ती सर्ग कारराई करील.
२१. कलम २७ चया पयोट-कलम (२) अनवये कामगार संघाला डकंवा कामगार संघाचया महासंघाला (फेिरेशनला) मानयता देणयाचरी पद्धत व प्ययोजन.—(१) राजयभरातील रयोजगाराचया प्रमु् क्ेत्ांमधये भरीर सदसयतर असणारा कामगार संघ दकंरा कामगार संघांचा महासंघ, राजयसतरीय राजय संघ महणून कामगार संघास दकंरा कामगार संघाचया महासंघास मानयता दमळणयाकररता, राजय शासनाकिे दकंरा राजय शासनाने यासंबंधात काढलेलया अदधसूचनेद्ारे प्रादधकृत केलेलया अदधकाऱयाकिे अज्ग करील.
(२) राजय शासन दकंरा या बाबतीत राजय शासनाने दनयुकत केलेला अदधकारी, तयाला ययोगय राटेल तयाप्रमाणे ययोगय ती चौकशी केलयानंतर, असा अज्ग प्रापत झालयापासून नवरद ददरसांचया आत, अशा अजा्गरर दनण्गय घेईल आदण दनण्गयाची प्रत, कामगार आयुकत र दनबंधक यांचया प्रतीसह अज्गदाराला पाठरील.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ११(३) जर अशा मानयतेचया संबंधात कयोणताही दरराद उदभरलयास, शासन दकंरा याबाबतीत राजय शासनाने दनयुकत केलेला अदधकारी, हा दरराद, राजय औद्योदगक नयायादधकरणाकिे दनदद्गष्ट करील. राजय औद्योदगक नयायादधकरण, अज्गदाराला बाजू मांिणयाची संधी ददलयानंतर आदण प्रकरणाचया संबंदधत अदभले्ाचे अरलयोकन केलयानंतर, प्राधानयाने, पंचेचाळीस ददरसांचया आत, प्रकरणाचा दनण्गय करील आदण नयायादधकरणाचा आदेश, पक्कारांरर बंधनकारक असेल.
प्रकरण - चार
सिायरी आदेश
२२. कलम ३० चया पयोट-कलम (१) अनवये प्माणन अडधकाऱयाला माडहतरी पा्वणयाचरी पद्धत:—(१) जर दनययोकतयाने, तयाचया औद्योदगक आस्ापनेचया दकंरा उपक्रमाचया संबंदधत बाबींचया बाबतीत, कलम २९ मधये दनदद्गष्ट केलेलया केंद् सरकारचया आदश्ग स्ायी आदेशाचा अंगीकार केला असेल तर, तयो, जे स्ायी आदेश तयाचया आस्ापनेशी संबंदधत आहेत तया आदश्ग स्ायी आदेशाचया तरतुदी, जया तार्ेपासून अंगीकार करणयात आलेलया आहेत ती दरदशष्ट तारी् संबंदधत प्रमाणन अदधकाऱयास कळरील.
(२) पयोट-दनयम (१) मधये दरदनदद्गष्ट केलेली मादहती दमळालयारर, प्रमादणत अदधकारी, अशी मादहती दमळालयापासून तीस ददरसांचया कालारधीत, आपले असे दनरीक्ण नोंदरील की, जया तरतुदी तयाचया आस्ापनेशी संबंदधत आहेत अशा काही तरतुदी दनययोकतयाने समादरष्ट करणे आरशयक आहे आदण जया तरतुदी अंगीकार करणयात आलेलया नाहीत अशा आदश्ग स्ायी आदेशाचया संबंदधत तरतुदी नमूद करील. तयो, असा दनदेश प्रापत झालयाचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया कालारधीत, जयादा दा्ल करणे, रगळणे दकंरा फेरबदल करणे या मागा्गने अशा प्रकारे अंगीकार केलेलया स्ायी आदेशामधये सुधारणा करणयासाठी दनययोकतयाला दनदेश दे्ील देईल आदण जया तरतुदींचया बाबतीत अशा प्रकारे सुधारणा करून घेणयाची प्रमाणन अदधकारी मागणी करीत आहे केरळ तयाच तरतुदींचया बाबतीतील अनुपालन अहराल मागरील. असा अहराल, दनययोकतयाद्ारे इलेकट्रलॉदनक सररूपात पाठदरणयात येईल.
(३) जर प्रमाणन अदधकाऱयाने, पयोट-दनयम (१) र (२) मधये दरदनदद्गष्ट केलयाप्रमाणे मादहती दमळालयापासून तीस ददरसांचया कालारधीत कयोणतेही दनरीक्ण केले नाही तर, दनययोकतयाकिून स्ायी आदेश, सरीकारणयात आला असलयाचे मानणयात येईल.
२३. कलम ३० चया पयोट-कलम (५) चया खंि (दयोन) अनवये, कयोणतरीहरी कामगार संघ काय्षरत नसेल तया तेवहा, प्माणन अडधकाऱयाकिून नयोटरीस देणयाकररता औद्योडगक आसिापनेचया डकंवा उपक्रमाचया कामगारांचे प्डतडनधरी डनविणयाचरी पद्धत.—जेवहा कलम ३० चया पयोट-कलम (५) चया ्ंि (एक) मधये दनदद्गष्ट केलयाप्रमाणे, ते्े असा कयोणताही कामगार संघ दकंरा राटाघाटी करणारा कामगार संघ दकंरा राटाघाटी करणारा संघ नसेल तया बाबतीत, प्रमाणन अदधकारी, प्रदतदनधींची दनरि केलयारर, नयोटीस दमळालयापासून पंधरा ददरसांचया आत, सादर करारयाचया प्रारूप स्ायी आदेशासाठी कामगार करू इशच्त असतील असे आक्ेप, कयोणतेही असलयास, देणयास फमा्गरणारी स्ायी आदेशाची प्रत तयो, जयांना पाठरील अशा तीन प्रदतदनधींची दनरि करणयासाठी कामगारांची बैठक बयोलारील.
२४. कलम ३० चया पयोट-कलम (८) अनवये प्माडणत सिायरी आदेशांचे अडधप्माणरीकरण करणयाचरी ररीत.—प्रमादणत स्ायी आदेश दकंरा कलम ३० चया पयोट-कलम (८) नुसार प्रमादणत केलेलया स्ायी आदेशांमधये फेरबदल अ्रा कलम ३३ चया पयोट- कलम (१) ्ालील अपीलीय प्रादधकरणाचया आदेशाचया प्रती, प्रमाणन अदधकाऱयाद्ारे, दकंरा य्ाशस्ती, अपीलीय प्रादधकाऱयाद्ारे, प्रमादणत करणयात येतील, आदण एका आठरड्ाचया आत सर्ग संबंदधतांना पाठरणयात येतील. कलम ३० चया पयोट-कलम (३) ्ालील मानीर प्रमाणीकरणाचया बाबतीत आदण जेवहा दनययोकतयाने आदश्ग स्ायी आदेश सरीकारणयाचे प्रमादणत केलेले असेल तया बाबतीत, प्रमाणीकरणाची कयोणतीही आरशयकता असणार नाही.
२५. कलम ३० चया पयोट-कलम (९) खालरील प्ारूप सिायरी आदेशांसयोबत जयोिावयाचे डववरणपत्र:— दरररणपत्,
पुढील गयोष्टींसयोबत जयोिारयाचे आहे:–
(एक) प्रारूप स्ायी आदेशामधये, संबंदधत आस्ापनेचे दकंरा उपक्रमाचे नार, पत्ा, ई-मेल पत्ा, संपक्क क्रमांक आदण तयात काय्गरत असलेलया कामगारांची संखया र तपशील तसेच कामगार जया कामगार संघाचे असतील तया कामगार संघाचा तपशील अंतभू ्गत असेल; आदण
(दयोन) दरद्मान स्ायी आदेशांमधील प्रारूप फेरबदलांमधये, जे फेरबदल करणयाचे प्रसतादरत आहे अशा स्ायी आदेशांचे तपशील तयासह अंमलात असलेलया स्ायी आदेशाचया प्रतयेक संबंदधत तरतुदीचा तपशील आदण तयामधये प्रसतादरत केलेले फेरबदल ्गत असेल आदण अशा दरररणपत्ारर औद्योदगक आस्ापनेने र तयाची कारणे यांचा अंतभा्गर असलेले सारणीबद्ध दरररणपत् अंतभू
भाग एक-ल-४१–२अ१२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ दकंरा उपक्रमाने प्रादधकृत केलेलया वयकतीकिून सराक्री करणयात येईल.
२६. कलम ३० चया पयोट-कलम (१०) अनवये ततसम आसिापनामधये प्ारूप सिायरी आदेश सादर करणयाचया शतती.— ततसम आस्ापनांमधये काम करीत असलेलया कम्गचाऱयांचया गटाचया बाबतीत, कलम ३० अनरये आदण संबंदधत कामगार संघाशी, राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाशी दकंरा राटाघाटी करणाऱया पररर्देशी सललामसलत केलयानंतर, तयाचया पयोट-कलमे (१), (५), (६), (८) र (९) मधये दरदनदद्गष्ट केलेली काय्गराही, कयोणतीही असलयास, करणयाचया प्रययोजना्ग संयुकत प्रारूप स्ायी आदेश सादर करता येतील:
परंतु, ततसम आस्ापनांमधये काम करीत असलेलया कम्गचाऱयांचया गटाचया बाबतीत, संयुकत प्रारूप स्ायी आदेश तयार करणयात येतील आदण ते, कामगार आयुकतांना सादर करणयात येतील, तयो, संयुकत प्रारूप स्ायी आदेश प्रमादणत करील दकंरा तयाची कारणे नोंददरलयानंतर, ते प्रमादणत करणयास नकार देईल.
२७. कलम ३२ अनवये अपरील प्ाडधकाऱयाने अपरील डनकालात काढणयाचरी पद्धत:—(१) कलम ३० चया पयोट-कलम (५) अनरये ददलेलया प्रमाणन अदधकाऱयाचया आदेशादररुद्ध अपील करणयाची इच्ा असणारा दनययोकता दकंरा कामगार संघ दकंरा राटाघाटी करणारा कामगार संघ, असा आदेश दमळालयापासून साठ ददरसांचया आत, स्ायी आदेशांचया जया तरतुदींमधये फेरफार करणयाची दकंरा फेरबदल करणयाची दकंरा तया रगळणयाची दकंरा तयात जादा दा्ल करणयाची आरशयकता आहे तया तरतुदी आदण तयाची कारणे तयात नमूद करून सारणीचया नमुनयात अपीलचे ज्ापन तयार करील आदण अपील प्रादधकाऱयाकिे दा्ल करणयात येईल.
(२) अपील प्रादधकारी, अपीला्वी र दररयोधी पक्ांना महणणे मांिणयाची संधी ददलयानंतर, अपील दा्ल केलयापासून ६० ददरसांचया आत, एकतर स्ायी आदेश कायम करणारा दकंरा स्ायी आदेशात फेरबदल करणयासाठी दनययोकताला दनदेश देणारा, एक आदेश संमत करील.
(३) अपील प्रादधकाऱयाने स्ायी आदेश कायम करीत नसेल तया बाबतीत, ते अदपलाचया सुनारणीचा ददनांक दनशशचत करील आदण तयाची नयोटीस देणयाचे दनदेश देईल,—
(क) जेवहा अपील, ए्ाद्ा दनययोकतयाने दकंरा कामगाराने दा्ल केलेले असेल तयाबाबतीत, कामगार आस्ापनेतील कामगारांचया कामगार संघाला दकंरा संबंदधत कामगारांचया प्रदतदनधी संस्ेला, नयोटीस देणयात येईल;
(्) जेवहा अपील कामगार संघाने दा्ल केलेले असेल तयाबाबतीत, दनययोकतयाला र औद्योदगक आस्ापनेचया कामगारांचया इतर सर्ग कामगार संघाना, नयोटीस देणयात येईल; आदण
(ग) जेवहा अपील कामगारांचया प्रदतदनधींनी दा्ल केलेले असेल तयाबाबतीत, दनययोकतयाला र अपील प्रादधकारी जयांना अपीलातील पक्कार महणून दा्ल करील अशा अनय कयोणतयाही कामगारांना, नयोटीस देणयात येईल.
(४) अपीलकता्ग प्रतयेक प्रदतरादीला अदपलाचया ज्ापनाची एक प्रत सादर करील.
(५) अपील प्रादधकारी, काय्गराहीचया कयोणतयाही टपपयारर, अपील दनकालात काढणयासाठी जर तयास आरशयक राटत असेल तर, कयोणतयाही पुरारा मागरू शकेल.
(६) अपील प्रादधकारी, अदपलाचया सुनारणीसाठी पयोट-दनयम (३) अनरये दनशशचत केलेलया तार्ेला, तयाने जे मागदरलेले असतील असे पुरारे घेईल दकंरा सादर केलेले असतील तर तयाची संबंधता दरचारात घेईल आदण पक्कारांची सुनारणी केलयानंतर, अपील दनकालात काढील.
२८. कलम ३३ चया पयोट-कलम (१) व (२) अनवये सिायरी आदेश ्ठेवणयाचरी भारा व पद्धत.—प्रमाणन अदधकाऱयाने अंदतमतः प्रमादणत केलेला स्ायी आदेश, कलम ३० अनरये मानीर प्रमाणन केलेले असेल तया्ेरीज, संबंदधत पक्कारांना इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय प्रकारे पाठरणयात येईल.
(२) या प्रकरणानरये आदश्ग स्ायी आदेश महणून अंदतम सररूपात प्रमादणत केलेलया दकंरा प्रमादणत केलेले असलयाचे मानलेलया दकंरा सरीकारलेलया स्ायी आदेशाचा मजकूर, दनययोकतयाकिून, मराठी र इंग्रजीमधये दकंरा बहुसंखय कामगारांना समजेल अशा भार्ेमधये ठेरणयात येईल.
२९. कलम ३४ अनवये सिायरी आदेशाचया अंडतम प्माडणत प्तरीसा्री नोंदवहरी.—
(१) प्रमाणन अदधकारी, सर्ग संबंदधत औद्योदगक आस्ापनांचया आदश्ग स्ायी आदेश प्रमादणत केलेलया दकंरा प्रमादणतमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ १३ केलेले असलयाचे मानलेलया सर्ग आदश्ग स्ायी आदेशांची दकंरा सरीकारलेलया आदश्ग स्ायी आदेशांची नोंदरही ठेरील, तयात इतर गयोष्टींबरयोबरच, पुढील तपशील अंतभू ्गत असेल:-
(क) प्रतयेक स्ायी आदेशाला नेमून ददलेला अननय साधारण क्रमांक ;
(्) औद्योदगक आस्ापनेचे नार ;
(ग) औद्योदगक आस्ापनेचे सररूप ;
(घ) प्रतयेक आस्ापनेने दकंरा उपक्रमाने स्ायी आदेश प्रमादणत केलयाची तारी् दकंरा मानीर प्रमादणत केलयाची तारी् अ्रा ते सरीकारलयाची तारी् ;
(ङ) औद्योदगक आस्ापनेचया काय्ग क्ेत्े ; आदण
(च) स्ायी आदेश पुन:प्रापत करताना दकंरा अशा सर्ग स्ायी आदेशांचा िाटाबेस तयार करताना संबंदधत र उपयुकत असू शकतील असे अनय तपशील.
(२) प्रमाणन अदधकारी, तयासाठी अज्ग करणाऱया कयोणतयाही वयकतीला, प्रमादणत स्ायी आदेशाचया दकंरा मानीर प्रमादणत स्ायी आदेशाचया प्रतयेक पृष्ठास दहा रुपयाचे प्रदान केलयारर तयाचया प्रती देईल.
३०. कलम ३५ चया पयोट-कलम (२) अनवये सिायरी आदेशात फेरबदल करणयासा्री अज्ष.—कलम ३५ चया पयोट- कलम (२) अनरये दरद्मान स्ायी आदेशामधये फेरबदल करणयाचा अज्ग, सादर करणयात येईल आदण तयामधये, अंमलात असलेलया स्ायी आदेशाचया तरतुदींपैकी प्रतयेक संबंदधत तरतुदीचा तपशील, तयामधये प्रसतादरत केलेले फेरबदल, तयाची कारणे आदण तयात काय्गरत असलेलया नोंदणीकृत कामगार संघांचा तपशील यांचा अंतभा्गर असलेले सारणीबद्ध दरररणपत् यांसह फेरबदल करणयाचे प्रसतादरत केले ्गत असेल आदण अशा दरररणपत्ारर, औद्योदगक आस्ापनेने दकंरा उपक्रमाने प्रादधकृत आहे अशा स्ायी आदेशांचा तपशील अंतभू केलेलया वयकतीकिून सराक्री करणयात येईल.
प्रकरण- पाच
बदलाचरी नयोटरीस
३१. कलम ४० चया खंि (एक) अनवये अंमलात आणणयाचे प्सताडवत केलेलया बदलाचरी नयोटरीस देणयाचरी पद्धत.— (१) संदहतेचया दतसऱया अनुसूचीमधये दरदनदद्गष्ट केलेलया बाबींपैकी कयोणतयाही बाबींचया बाबतीत, कयोणतयाही कामगारास लागू असलेलया सेरेचया शतवीमधये कयोणताही बदल करणयाचा इरादा असणारा कयोणताही दनययोकता, अशा कामगारास दकंरा कामगारांस नमुना-पंधरा मधये नयोटीस देईल.
(२) पयोट-दनयम (१) मधये दनदद्गष्ट केलेली नयोटीस, दनययोकतयाद्ारे औद्योदगक आस्ापनेचया मुखय प्ररेशद्ारा जरळील आदण औद्योदगक आस्ापनेचया संबंदधत वयरस्ापकाचया काया्गलयाचया सूचना फलकारर सपष्टपणे प्रददश्गत करणयात येईल:
परंतु, जेवहा औद्योदगक आस्ापनेशी संबंदधत असणारा नोंदणीकृत कामगार संघ असेल दकंरा नोंदणीकृत कामगार संघ असतील तयाबाबतीत, अशा नयोदटसची एक प्रत, अशा कामगार संघाचया सदचरारर दकंरा अशा प्रतयेक कामगार संघांचया सदचरांरर दे्ील बजारणयात येईल.
प्रकरण-सहा
डववाद सवेच्ठेने लवादाकिठे पा्वणे
३२. कलम ४२ चया पयोट-कलम (३) खालरील लवाद करारनामयाचा नमुना व तयाचरी पद्धत.—(१) जेवहा दनययोकता र कामगार, दरराद लरादाकिे पाठरणयाचे मानय करतात तेवहा, लराद करारनामा, नमुना-सयोळा मधये करणयात येईल आदण तयारर करारनामयातील पक्कारांद्ारे सराक्ऱया करणयात येतील. करारनामयात सयोबत, लरादाची दकंरा लरादांची एकतर ले्ी दकंरा इलेकट्रलॉदनक सररूपातील संमती असेल.
(२) पयोट-दनयम (१) मधये दनदद्गष्ट केलेलया लराद करारनामयारर,—
(क) दनययोकतयाचया बाबतीत, सरतः दनययोकताद्ारे, दकंरा जेवहा दनययोकता एक दरधी संस्ादपत कंपनी दकंरा इतर दनगम दनकाय असेल तेवहा, अशा प्रययोजनासाठी प्रादधकृत केलेलया दनगम दनकायाचया प्रदतदनधीद्ारे, वयरस्ापकाद्ारे दकंरा अनय अदधकाऱयाद्ारे;
१४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३(्) कामगारांचया बाबतीत, या बाबतीत प्रादधकृत केलेलया नोंदणीकृत कामगार संघाचया अदधकाऱयाद्ारे दकंरा अशा प्रययोजनासाठी घेतलेलया संबंदधत कामगारांचया बैठकीत याबाबतीत रीतसर प्रादधकृत केलेलया कामगारांचया तीन प्रदतदनधींद्ारे;
(ग) रैयशकतक कामगाराचया बाबतीत, एक रैयशकतक कामगार महणून सरतः कामगाराद्ारे दकंरा असा कामगार दजचा सदसय आहे अशा नोंदणीकृत कामगार संघाचया अदधकाऱयाद्ारे, सराक्ऱया करणयात येईल:
सपष्टरीकरण १.—या दनयमातील, 'अदधकारी' या शबदाचा अ्ग, नोंदणीकृत कामगार संघाचा दकंरा अशा प्रययोजनासाठी प्रादधकृत केलेला दनययोकतयाचया संघाचा प्रादधकृत कयोणताही अदधकारी, असा आहे;
सपष्टरीकरण २.—या दनयमातील, 'अदधकारी' या शबदाचा अ्ग, पुढीलपैकी कयोणताही अदधकारी, असा आहे:– (क) अधयक् ;
(्) उपाधयक् ;
(ग) सदचर (सरदचटणीसासह) ;
(घ) सहसदचर ; आदण
(ङ) कामगार संघाचया अधयक्ाने दकंरा सदचराने याबाबतीत प्रादधकृत केलेला कामगार संघाचा अनय कयोणताही अदधकारी.
३३. कलम ४२ चया पयोट-कलम (५) अनवये अडधसूचना काढणयाचरी पद्धत.—जेवहा ए्ादा औद्योदगक दरराद लरादाकिे दनदद्गष्ट करणयात आलेला असेल आदण दनदद्गष्ट करणाऱया वयकती, प्रतयेक पक्ाचे बहुमत दश्गदरत आहेत अशी शासनाची ्ात्ी पटली असेल तेवहा, ते, या बाबतीतील अदधसूचना, जे लराद करारनामयातील पक्कार नाहीत परंतु जे दररादाशी संबंदधत आहेत असे दनययोकते र कामगार यांचया मादहतीसाठी शासकीय राजपत्ात प्रदसद्ध करील, आदण ते, अशा प्रययोजनासाठी दनयुकत केलेलया लरादासमयोर दकंरा लरादांसमयोर तयांचे प्रकरण सादर करतील.
३४. जेिे कलम ४२ चया पयोट-कलम (५) अनवये कामगार संघ नाहरी तेिे कामगारांचया प्डतडनधींचरी डनवि करणयाचरी पद्धत.— जे्े कामगार संघ नाही ते्े, कलम ४२ चया पयोट-कलम (५) चया परंतुकाचया ्ंि (ग) अनुसार लरादासमयोर दकंरा लरादांसमयोर तयांचे प्रकरण सादर करणयासाठी कामगारांचे प्रदतदनधी, प्रकरण सादर करणयाकररता तयात प्रादधकृत करणाऱया संबंदधत कामगारांचया बहुमताने नमुना-सतरा मधये संमत केलेलया ठराराद्ारे दनरिणयात येतील. असे कामगार, लरादासमयोर, दकंरा य्ाशस्ती, लरादांसमयोर तयांचे प्रकरण सादर करणयासाठी जयांना प्रादधकृत करणयात आलेले आहे अशा प्रदतदनधींचया कृतयांस बांधील असतील.
प्रकरण-सात
३५. जयांचया बाबतरीत, समेट अडधकाऱयास व नयायाडधकरणास कलम ४९ चया पयोट-कलम (३) चया खंि (घ) अनवये डदवाणरी नयायालयाचे अडधकार असतरील तया बाबरी.—समेट अदधकाऱयास र नयायादधकरणास, ते पुढील प्रकरणांचया बाबतीत नयायचौकशी करीत असतील तेवहा, ददराणी प्रदक्रया संदहता,१९०८ ्ालील ददराणी नयायालयास जे अदधकार प्रदान करणेत आलेले आहेत ते सर्ग अदधकार असतील:-
(क) आस्ापनेचया पररसराची र दसतऐरजांची तपासणी करणे ;
(्) शप्पत्ारर पुरारा सरीकारणे ;
(ग) दसतऐरजांचा शयोध घेणे ;
(घ) अनरेर्ण र चौकशी करणे ;
(ङ) राजय शासनाद्ारे दरदहत करणयात येतील अशा अनय कयोणतयाही बाबी.
३६. कलम ५३ चया पयोट-कलम (१) अनवये समेट काय्षवाहरी घेणयाचरी पद्धत, पयोट-कलम (४) खालरील पूण्ष अहवाल आडण पयोट-कलम (६) खालरील अज्ष व अशा अजा्षवर काय्षवाहरी करणयाचरी पद्धत.—(१) जेवहा कयोणताही औद्योदगक दरराद अशसततरात असेल दकंरा उदभरणयाची धासती असेल दकंरा कलम ६२ अनरये नयोटीस देणयात आली असेल तया बाबतीत, समेट अदधकारी, असा अज्ग दमळालयारर, अजा्गची तपासणी करील आदण दरराद, राजय शासनाचया अदधकार क्ेत्ाशी संबंदधत आहे असे तयास आढळून आले तर, तयो, दरराद नोंदरील आदण समेट काय्गराही करणयासाठी तयाला ययोगय राटेल अशा रीतीने काय्गपद्धती सरीकारील.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ १५(२) जर पयोट-दनयम (१) मधये दनदद्गष्ट केलेलया समेट काय्गराहीमधये असा समझयोता घिून आला नाही तर, समेट अदधकारी, जया तार्ेला समेट काय्गराही समापत झाली असेल तया तार्ेपासून चौदा ददरसांचया आत सरकारला अहराल सादर करील.
(३) पयोट-दनयम (२) मधये दनदद्गष्ट केलेला अहराल, संबंदधत पक्कारांना उपलबध करून देणयात येईल.
(४) पयोट-दनयम (२) मधये दनदद्गष्ट केलेलया अहरालात, इतर गयोष्टींबरयोबरच, दनययोकता, कामगार दकंरा य्ाशस्ती, कामगार संघ ्गत असेल, आदण तयात, पक्कारांमधये सौहाद्गपूण्ग समझयोता घिरून आणणयासाठी समेट अदधकाऱयाने केलेले प्रयतन, यांचे सादरीकरण अंतभू दरराद सयोिरणयास पक्कारांनी नकार देणयाची कारणे आदण समेट अदधकाऱयाचा दनष्कर्ग यांचा अंतभा्गर असेल.
(५) समेट काय्गराहीमधये जयाचा समझयोता केलेला नाही असा कयोणताही दरराद, तयानंतर, संबंदधत पक्कारांपैकी कयोणताही पक्कार, पयोट-दनयम (२) ्ालील अहरालाचया तार्ेपासून नवरद ददरसांचया आत, नमुना-एकयोणीस मधये नयायादधकरणासमयोर अज्ग करू शकेल.
(६) समेट काय्गराहीमधये जयाचा समझयोता करणयात आलेला नाही अशा कयोणतयाही दररादाचया बाबतीत, संबंदधत पक्कारांपैकी कयोणतयाही पक्काराकिून अदभदनण्गयासाठी नयायादधकरणासमयोर अज्ग करता येऊ शकेल. नयायादधकरण, दरराद उपशस्त करणाऱया पक्कारास, संबंदधत दसतऐरज, आधारभूत दसतऐरजांची र साक्ीदारांची यादी यासयोबत संपूण्ग तपशीलांसह हकक मागणीचे दनरेदन, अज्ग दा्ल केलयाचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया आत, दा्ल करणयाचे दनददेश देईल. अशा दनरेदनाची प्रत, दररादातील प्रतयेक दररुद्ध पक्कारांना पाठरता येईल.
(७) हकक मागणीचया दनरेदनाचया प्रती आदण अनय संबंदधत दसतऐरज, दरराद उपशस्त करणाऱया पक्काराकिून दररुद्ध पक्कारास सादर केलेले आहेत याची ्ात्ी केलयानंतर, नयायादधकरण, शकय दततकया लरकर आदण अज्ग प्रापत झालयाचया तार्ेपासून एक मदहनयाचया कालारधीत, पदहली सुनारणी दनशशचत करील. दररयोधी पक्कार दकंरा पक्कार, आधारभूत दसतऐरज र तयांची यादी आदण कयोणतयाही असलयास, साक्ीदारांची यादी, यांसह, तयांचे ले्ी दनरेदन, पदहलया सुनारणीचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया कालारधीत, दा्ल करील/ करतील आदण एकाचरेळी तयाची प्रत, दररुद्ध पक्कारास पाठरील दकंरा पक्कारांना पाठरतील.
(८) जेवहा नयायादधकरणास, तयाने दनदेश देऊन दे्ील, दरराद उपशस्त करणाऱया पक्काराने, हकक मागणीचया दनरेदनाची प्रत र अनय दसतऐरज दररयोधी पक्कारास दकंरा पक्कारांना पाठदरलेली नाही असे आढळून येते तया बाबतीत, जर हकक मागणीचे दनरेदन र अनय दसतऐरज रेळेमधये दा्ल न करणयासाठी पुरेशी कारणे आहेत असे नयायादधकरणास आढळून आले तर, ते, दनरेदन दा्ल करणयासाठी पंधरा ददरसांची मुदतराढ देऊन दररयोधी पक्कारास दकंरा पक्कारांना दनरेदनाची प्रत सादर करणयाकररता संबंदधत पक्कारास दनदेश देईल.
(९) पुरारे एकतर नयायादधकरणात नोंदरणयात येतील दकंरा प्रदतज्ापत्ारर दा्ल केले जाऊ शकतात, परंतु प्रदतज्ापत्ाचया बाबतीत, दररुद्ध पक्काराला, प्रदतज्ापत् दा्ल करणाऱया प्रतयेक अदभसाक्ीची उलटतपासणी करणयाचा अदधकार असेल. जेवहा प्रतयेक साक्ीदाराची तोंिी तपासणी केली जाते तेवहा, नयायादधकरण, दकंरा य्ाशस्ती, राष्ट्रीय औद्योदगक नयायादधकरण, काय अदभसाक्ीत केले जात आहे तयाचया सारांशाचे ज्ापन तयार करील. मौद्क साक्ी पुरारा नोंदरताना, औद्योदगक नयायादधकरण, ददराणी प्रदक्रया संदहता,१९०८ (१९०८ चा ५) याचया पदहलया अनुसूचीचया आदेश अठराचया चया दनयम ५ मधये ददलेलया प्रदक्रयेचे पालन करील.
(१०) साक्ीपुरारे पूण्ग झालयारर,युशकतराद ताबितयोब दकंरा युशकतरादासाठी दनशशचत करणयात येईल अशा तार्ेस, ऐकले जातील, जी,साक्ीपुरारे नोंददरणयाचे बंद केलयापासून पंधरा ददरसांचया कालारधीचया पलीकिची तारी् नसेल.
(११) नयायादधकरण, साधारणपणे एका रेळी एक आठरड्ापेक्ा अदधक कालारधीसाठी स्दगती देणार नाही, परंतु, दररादातील पक्कारांचया दरनंतीररून, कयोणतयाही पररशस्तीत, सर्ग दमळून तीनपेक्ा अदधक स्दगती देणयात येणार नाही:
परंतु, नयायादधकरण, ले्ी नोंदरारयाचया कारणासतर, एका रेळी एक आठरड्ापेक्ा अदधक कालारधीसाठी स्दगती देईल, परंतु, दररादातील पक्कारांचया दरनंतीररून, कयोणतयाही पररशस्तीत, तीनपेक्ा अदधक स्दगती देणयात येणार नाही.
(१२) जर कयोणताही पक्कार, कयोणतयाही टपपयारर उपशस्त राहणयास कसूर करील दकंरा दनष्फळ ठरेल अशा बाबतीत, नयायादधकरण, एकतफवी काय्गराही करू शकेल आदण कसूर करणाऱया पक्कारांचया अनुपशस्तीत अजा्गरर दनण्गय घेऊ शकेल:
परंतु, दनरािा सादर करणयापूरवी,पक्कारांपैकी कयोणतयाही पक्काराने दा्ल केलेलया अजा्गररून, नयायादधकरण, पक्काराची अनुपशस्ती नयायय कारणासतर असलयाबाबत तयाची ्ात्ी पटली असेल तर, जया प्रकरणारर एकतफवी काय्गराही करणयात येईल तया प्रकरणातील आदेश रद्द करील, आदण दरराददत प्रकरणारर दनण्गय घेणयासाठी पुढील काय्गराही करील.
(१३) नयायादधकरण, दनरािा घयोदर्त केलयाचया तार्ेपासून एक मदहनयाचया आत, संबंदधत पक्कारांना आदण राजय शासनाला तयाचा दनरािा कळरील.
१६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३(१४) नयायादधकरणास, प्रकरणाचा दनण्गय करणयासाठी दजचा साक्ी पुरारा महत्राचा असलयाचे तयाला ददसून येईल अशा कयोणतयाही वयकतीस समनस पाठरता येईल र दतची तपासणी करता येईल आदण ते, फौजदारी प्रदक्रया संदहता,१९७३ (१९७४ चा १) तयाचया कलम ३४५, ३४६ र ३४८ याचया अ्ा्गनुसार ददराणी नयायालय असलयाचे समजणयात येईल.
(१५) जेवहा नयायादधकरणास, तयाचया समयोरील कारराईचया संबंधात सलला देणयासाठी कलम ४९ चया पयोट-कलम (५) अनरये मूलयांकनकाराची दनयुकती केलेली असेल तया बाबतीत, नयायादधकरण, अशा मूलयांकनकाराचा सलला घेईल, परंतु असा सलला, अशा नयायादधकरणांरर बंधनकारक राहणार नाही.
(१६) दनराड्ातील जया पक्कारास दनराड्ाची प्रत दकंरा अनय दसतऐरज दमळदरणयाची इच्ा आहे असा पक्कार, पुढील रीतीने नयायादधकरणाकिे इलेकट्रलॉदनक सररूपात शुलक जमा केलयानंतर, दनराड्ाची प्रत दकंरा अनय दसतऐरज दमळरू शकेल, महणजेच:-
(क) दनराड्ाची दकंरा नयायादधकरणाचया कयोणतयाही काय्गराहीमधये दा्ल केलेलया दसतऐरजाची प्रत दमळरणयासाठी प्रतयेक पृष्ठास दहा रुपये या दराने शुलक आकारणयात येईल.
(्) अशा कयोणतयाही दनराड्ाची दकंरा आदेशाची दकंरा दसतऐरजाची प्रमादणत प्रत दमळणयासाठी, प्रतयेक पृष्ठास दहा रुपये या दराने शुलक प्रदेय असेल.
(ग) प्रदतदलपी करणयाचे र प्रमादणत करणयाचे शुलक, इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने दकंरा वयकतीश: प्रदेय असेल.
(घ) जेवहा ए्ादा पक्कार, अशा कयोणतयाही दनराड्ाची दकंरा दसतऐरजाची प्रत तातिीने देणयाकररता अज्ग करतयो तेवहा, या दनयमाअनरये आकारणयाययोगय असलेलया शुलकाचया दीिपट इतके अदतररकत शुलक आकारणयात येईल.
(१७) नयायादधकरणासमयोर हजर हयोणाऱया पक्कारांचया प्रदतदनधींना, जेवहा साक्ी पुरारे मादगतले जातात तेवहा, तपासणी करणयाचा, उलटतपासणी करणयाचा आदण नयायादधकरणाला संबयोदधत करणयाचा हकक असेल.
(१८) नयायादधकरणासमयोरील काय्गराही ्ुलया नयायालयात घेणयात येईल:
परंतु, नयायादधकरण, तयाचया समयोरील कयोणतीही काय्गराही, शवहदिओ कलॉनफरशनसंगद्ारे घेणयाचे दनददेश देऊ शकेल: परंतु आण्ी असे की, नयायादधकरण, कयोणतयाही टपपयारर, कयोणतयाही साक्ीदाराची तपासणी करणयात येईल दकंरा तयाची काय्गराही बंद दाराआि (इनकॅमेरा) घेणयात येईल असा दनददेश देऊ शकेल.
प्रकरण- आठ
संप व टाळठेबंदरी
३७. कलम ६२ चया पयोट-कलम (४) अनवये संपाचरी नयोटरीस देणयाचरी पद्धत.—कलम ६२ चया पयोट-कलम (१) मधये दनदद्गष्ट केलेली संपाची नयोटीस, औद्योदगक आस्ापनेचया दनययोकतयाला नमुना-एकयोणीस मधये देणयात येईल, दतचयारर अशा औद्योदगक आस्ापनेशी संबंदधत असलेलया नोंदणीकृत कामगार संघाचया सदचराकिून र पाच दनरिलेलया प्रदतदनधींकिून ररतसर सराक्री करणयात येईल आदण दतची प्रत, इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय्ा, संबंदधत समेट अदधकाऱयास र कामगार आयुकत, मु ंबई, राजय शासनाला पृष्ठांदकत करणयात येईल.
(२) जर औद्योदगक आस्ापनेचया दनययोकतयास, तयाने नयोकरीरर ठेरलेलया कयोणतयाही वयकतीकिून कलम ६२ चया पयोट-कलम (१) मधये दनदद्गष्ट केलयाप्रमाणे संपाची कयोणतीही नयोटीस प्रापत झाली असेल तर, तयो, अशी नयोटीस प्रापत झालयाचया तार्ेपासून पाच ददरसांचया आत, दतचयाबद्दल इलेकट्रलॉदनक सररुपात दकंरा अनय्ा संबंदधत समेट अदधकाऱयास र कामगार आयुकतास कळरील.
३८. कलम ६२ चया पयोट-कलम (५) अनवये टाळठेबंदरीचरी नयोटरीस देणयाचरी पद्धत आडण पयोट-कलम (६) खालरील प्ाडधकाररी.—(१) कलम ६२ चया पयोट-कलम (५) मधये दनदद्गष्ट केलेली टाळेबंदीची नयोटीस, औद्योदगक आस्ापनेचया दनययोकतयाकिून, अशा औद्योदगक आस्ापनेशी संबंदधत असलेलया प्रतयेक नोंदणीकृत कामगार संघाचया सदचरास नमुना-रीस मधये देणयात येईल, आदण दतची प्रत, इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय्ा संबंदधत समेट अदधकाऱयास, कामगार आयुकतास र राजय शासनाला पृष्ठांदकत करणयात येईल. दनययोकतयाकिून, सदर नयोटीस, औद्योदगक आस्ापनाचया मुखय प्ररेश द्ाराजरळील सूचना फलकारर दकंरा इलेकट्रलॉदनक सूचना फलकारर ठळक जागी लारणयात येईल.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ १७(२) जर औद्योदगक आस्ापनेचया दनययोकतयाने, तयाने नयोकरीरर ठेरलेलया कयोणतयाही वयकतीस टाळेबंदीची नयोटीस ददली असेल तर, तयो, अशी नयोटीस प्रापत झालयाचया तार्ेपासून पाच ददरसांचया आत दतचयाबद्दल इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय्ा संबंदधत समेट अदधकाऱयास कळरील.
प्रकरण-नऊ
अपररहाय्ष कामबंदरी(ले-ऑफ), कामगार कपात(ररट्ररेंचमेंट) आडण उद्योग बंदरी(कलयोजर)
३९. कलम ७० चया खंि (ग) अनवये कामगार कपात करणयापूवती नयोटरीस बजावणयाचरी पद्धत.—जर कयोणतयाही दनययोकतयाची, तयाचया औद्योदगक आस्ापनेमधये एक रर्ा्गपेक्ा कमी नसेल इतकी दनयदमत सेरा केलेलया तयाचया औद्योदगक आस्ापनेत नयोकरीस असलेलया कयोणतयाही कामगारांची कपात करणयाची इच्ा असेल तर, असा दनययोकता, अशा कामगार कपातीची नयोटीस, नमुना- एकवरीस मधये राजय शासनाला आदण संबंदधत कामगार उपायुकत यांना ई-मेलद्ारे दकंरा नोंदणीकृत दकंरा शीघ्रगती िाकेने देईल.
४०. कलम ७२ अनवये कामगार कपात केलेलया कामगारांना पुनहा कामावर घेणयाचरी संधरी देणयाचरी पद्धत.—जेवहा ए्ाद्ा औद्योदगक आस्ापनेमधये कयोणतयाही ररकत जागा दनमा्गण हयोतील आदण अशा ररकत जागा भरणयाचया प्रसतारापूरवी एक रर्ा्गचया आत कामगार कपात केलेले अशा औद्योदगक आस्ापनेचे कामगार असतील तेवहा, अशा औद्योदगक आस्ापनेचा दनययोकता, जे भारताचे नागररक आहेत अशा कामगार कपात केलेलया कामगारांना नोंदणीकृत िाकेने दकंरा शीघ्रगती िाकेने र ई-मेलद्ारे कमीत कमी दहा ददरसांची संधी देऊ करील. जर अशा कामगारांनी रयोजगारासाठी आपली इच्ा दश्गरली तर, दनययोकता, अशा ररकत जागा भरणयासाठी इतर वयकतींपेक्ा तयांना प्राधानय देईल.
४१. कलम ७४ चया पयोट-कलम (१) अनवये उद्देडशत उद्योग बंदरी (कलयोजर) करणयासा्री डनययोकतयाने नयोटरीस बजावणयाचरी पद्धत.—जर दनययोकतयाचा, औद्योदगक आस्ापना बंद करणयाचा इरादा असेल तर, तयो, अशी उद्योग बंदी(कलयोजर) करणयाची नयोटीस, नमुना-एकरीस मधये राजय शासनाला देईल आदण तयाची एक प्रत,संबंदधत कामगार उपायुकताला ई-मेलद्ारे अ्रा नोंदणीकृत िाकेने दकंरा शीघ्रगती िाकेने देईल.
प्रकरण- दहा
डववडषित आसिापनांमधरील अपररहाय्ष कामबंदरी(ले-ऑफ), कामगार कपात(ररट्ररेंचमेंट) आडण उद्योग बंदरी(कलयोजर)
करणयाशरी संबंडधत डवशेर तरतुदरी
४२. कलम ७८ चया पयोट-कलम (२) अनवये अज्ष करणयाचरी व अशा अजा्षचरी प्त कामगारांवर बजावणयाचरी पद्धत.— कलम ७८ चया पयोट-कलम (१) अनरये अपररहाय्ग कामबंदीसाठी (ले-ऑफ) पररानगी दमळणयाचा अज्ग, तयामधये उद्देदशत अपररहाय्ग कामबंदीची कारणे सपष्टपणे नमूद करून, दनययोकतयाद्ारे, नमुना-बावरीस मधये इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय पद्धतीने करणयात येईल आदण अशा अजा्गची प्रत, इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने आदण नोंदणीकृत िाकेने दकंरा शीघ्रगती िाकेने एकाचरेळी संबंदधत कामगारांरर बजारणयात येईल. असा अज्ग, दनययोकतयाद्ारे औद्योदगक आस्ापनेचया मुखय प्ररेश द्ाराजरळील सूचना फलकारर दकंरा इलेकट्रलॉदनक सूचना फलकारर ठळक जागी लारणयात येईल.
४३. कलम ७८ चया पयोट-कलम (३) अनवये अज्ष करणयाचरी पद्धत.—दनययोकतयाने, आग, पूर दकंरा जरलनशील रायूचे अदधक प्रमाण दकंरा सफयोट या कारणांमुळे, कलम ७८ चया पयोट-कलम (१) अनरये जे्े कामगारांना (बदली कामगार दकंरा नैदमदत्क कामगार यांवयदतररकत) अपररहाय्ग कामबंदी करणयात आलेली असेल अशा कलम ७८ चया पयोट-कलम (३) मधये दरदनदद्गष्ट केलेलया ए्ादी ्ाण असणाऱया औद्योदगक आस्ापनेचया बाबतीत, अशी अपररहाय्ग कामबंदी सुरू झालयाचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया कालारधीत, ददरसांची संखया, अपररहाय्ग काम बंदी करणयात येणाऱया कामगारांची संखया, औद्योदगक आस्ापनामधये काय्गरत असलेलया कामगारांची एकूण संखया, अपररहाय्ग काम बंदी केलयाची तारी् आदण अशी अपररहाय्ग काम बंदी चालू ठेरणयाची कारणे दनदद्गष्ट करून, अशी अपररहाय्ग कामबंदी दनयदमतपणे चालू ठेरणयाकररता पररानगी दमळणयासाठी, इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने आदण नोंदणीकृत दकंरा शीघ्रगती िाकेने राजय शासनाकिे अज्ग करील आदण तयाची प्रत संबंदधत कामगार उपायुकतास देईल.
४४. कलम ७८ चया पयोट-कलम (७) अनवये पुनडव्षलयोकन करणयाचरी कालमया्षदा.—राजय शासनास, एकतर सरतःचया प्रसताराररून अ्रा दनययोकतयाने दकंरा कयोणतयाही कामगाराने केलेलया अजा्गररून, कलम ७८ चया पयोट-कलम (४) अनरये पररानगी देणयाचया दकंरा नकार देणयाचया तयाचया आदेशाचे, असा आदेश ददलयाचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया कालारधीत, पुनदर्गलयोकन करता येईल.
भाग एक-ल-४१–३१८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ४५. कलम ७९ चया पयोट-कलम (२) अनवये उद्देडशत कामगार कपात करणयासा्री अज्ष करणयाचरी पद्धत आडण अशा अजा्षचरी प्त कामगारांवर बजावणयाचरी पद्धत.—कलम ७९ चया पयोट-कलम (१) मधये दनदद्गष्ट केलेला पररानगीचा अज्ग, तयामधये उद्देदशत कामगार कपातीची कारणे सपष्टपणे नमूद करून, दनययोकतयाद्ारे, इलेकट्रलॉदनक सररूपात दकंरा अनय्ा नमुना-बावरीस मधये इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने दकंरा अनय पद्धतीने करणयात येईल आदण अशा अजा्गची प्रत, इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने आदण नोंदणीकृत िाकेने दकंरा शीघ्रगती िाकेने कामगारांना दे्ील पाठदरणयात येईल. असा अज्ग, दनययोकतयाद्ारे, औद्योदगक आस्ापनेचया मुखय प्ररेश द्ाराजरळील सूचना फलकारर दकंरा इलेकट्रलॉदनक सूचना फलकारर दे्ील ठळक जागी लारणयात येईल.
४६. कलम ७९ चया पयोट-कलम (६) अनवये पुनडव्षलयोकन करणयाचरी कालमया्षदा.—राजय शासनास, एकतर सरतःचया प्रसताराररून अ्रा दनययोकतयाने दकंरा कयोणतयाही कामगाराने केलेलया अजा्गररून, कलम ७९ चया पयोट-कलम (३) अनरये पररानगी देणयाचया दकंरा नकार देणयाचया तयाचया आदेशाचे, असा आदेश ददलयाचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया कालारधीत पुनदर्गलयोकन करता येईल.
४७. कलम ८० चया पयोट-कलम (१) अनवये उद्देडशत बंद करणयाचा अज्ष करणयाचरी आडण अशा अजा्षचरी प्त बजावणयाचरी पद्धत.—जया औद्योदगक आस्ापनेस संदहतेचे प्रकरण-दहा लागू आहे अशी औद्योदगक आस्ापना बंद(कलयोज) करणयाचा जयाचा इरादा आहे तयो दनययोकता, जया तार्ेपासून उद्देदशत बंद (कलयोज) अंमलात यारयाचा आहे तया तार्ेपूरवी दकमान नवरद ददरस आधी, पूर्ग पररानगी दमळणयासाठी इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने दकंरा अनय्ा नमुना-बावरीस मधये राजय शासनाकिे अज्ग करील आदण तयामधये उद्देदशत औद्योदगक आस्ापना बंद(कलयोज) करणयाची कारणे सपष्टपणे नमूद करणयात येतील आदण अशा अजा्गची प्रत, एकाच रेळी इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने आदण नोंदणीकृत िाकेने दकंरा शीघ्रगती िाकेने कामगारांचया प्रदतदनधींना दे्ील पाठदरणयात येईल.
४८. कलम ८० चया पयोट-कलम (५) अनवये पुनडव्षलयोकन करणयाचरी कालमया्षदा.—राजय शासनास, एकतर सरतःचया प्रसताराररून अ्रा दनययोकतयाने दकंरा कयोणतयाही कामगाराने केलेलया अजा्गररून, कलम ८० चया पयोट-कलम (२) अनरये औद्योदगक आस्ापना बंद(कलयोज) करणयासाठी पररानगी देणयाचया दकंरा नकार देणयाचया तयाचया आदेशाचे, असा आदेश ददलयाचया तार्ेपासून तीस ददरसांचया कालारधीत पुनदर्गलयोकन करता येईल.
प्रकरण - अकरा
कामगार पुनककौशलय डनधरी
४९. कलम ८३ चया पयोट-कलम (२) चया खंि (ख) अनवये खालरील कामगार पुनककौशलय डनधरीमधये अशा इतर सत्रयोतांमधून करावयाचे अंशदान.—कलम ८३ चया पयोट-कलम (२) चया ्ंि (क) अनरये दनययोकतयाचया अंशदानादशराय, कामगार पुनककौशलय दनधीमधये पुढील दनधीचा समारेश असेल:–
(१) कंपनयांचा दनगम सामादजक दादयतर दनधी(सीएसआर फंि).
(२) औद्योदगक दकंरा दनययोकता दकंरा दबलिस्ग असयोदसएशन यांचयाकिून देणगया.
(३) कम्गचारी असयोदसएशनकिून देणगया.
(४)भारतातील नागररकांकिून देणगया.
(५) केंद् र राजय सरकारकिून अनुदाने.
(६) संसदेचया र राजय दरधानमंिळाचया सदसयांचया दनधीतून अंशदान.
(७) स्ादनक प्रादधकरण दकंरा अशा अनय संस्ा यांचयाकिून अनुदाने र देणगया.
५०. कलम ८३ चया पयोट-कलम (३) खालरील डनधरीचा वापर करणयाचरी पद्धत.—जयाने या संदहतेअनरये कामगाराची दकंरा कामगारांची कपात केलेली आहे असा प्रतयेक दनययोकता, कामगाराची दकंरा कामगारांची कपात करणयाचया रेळी, दहा ददरसांचया आत, अशा कामगार कपात केलेलया कामगाराचया दकंरा कामगारांचया शेरटचया काढलेलया रेतनाचया पंधरा ददरसांचया रेतना इतकी रककम, राजय शासनाकिून ठेरणयात यारयाचया ्ातयांमधये इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने हसतांतररत करील. ्ातयाचा तपशील, राजय शासनाने ठेरारयाचया, कामगार दरभागाचया अदधकृत संकेतस्ळारर प्रदसद्ध करणयात येईल. अशा प्रकारे प्रापत झालेला दनधी, दनययोकतयाकिून दनधी दमळालयापासून पंचेचाळीस ददरसांचया आत, राजय सरकारकिून प्रतयेक कामगाराचया दकंरा कामगारांचया ्ातयात इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने हसतांतररत केला जाईल. राजय सरकारला कामगारांचया संबंदधत ्ातयात रककम हसतांतररत करणे शकय वहारे यासाठी दनययोकता, कामगारमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ १९ कपात केलेलया प्रतयेक कामगारांचया नाराचा अंतभा्गर असलेली यादी, प्रतयेक कामगारांचया बाबतीत शेरटचया पंधरा ददरसांचया रेतनाचया इतकी रककम तसेच तयांचया बँक ्ातयाचा तपशील दे्ील सादर करील.
प्रकरण - बारा
अपराध व शासतरी
५१. कलम ८९ खालरील अपराधाचरी आपसात डमटवणरी करणे.—
(१) कलम ८९ चया पयोट-कलम (१) अनरये अपराधाची आपसात दमटरणी करणयाचया प्रययोजना्ग, राजय सरकारने अदधसूदचत केलेला अदधकारी (यात यापुढे जयाचा दनददेश, ' प्रशमन अदधकारी' असा केला आहे), जया अपराधामधये ्टला सुरू केला नसेल अशा अपराधांमधये, जर प्रशमन अदधकाऱयाचे, जयासाठी कलम ८९ अनरये आपसात दमटरणी करणयाची पररानगी आहे असा कयोणताही अपराध असलयाचे मत असेल तर, तयो, तीन भागांचा अंतभा्गर असणाऱया नमुना-तेवरीसमधये आरयोपीला नयोटीस पाठरील. अशा नमुनयाचया भाग-एकमधये, प्रशमन अदधकारी, इतर गयोष्टींबरयोबरच अपराधयाचे नार र तयाचा इतर तपशील, अपराधाचा तपशील र जया कलमाअनरये अपराध करणयात आलेला आहे ते कलम, अपराधाची आपसात दमटरणी करणयासाठी प्रदान करणयाची आरशयकता असलेली आपसात दमटरणीची रककम, दरदनदद्गष्ट करील. नमुनयाचया भाग-दयोनमधये, जर अपराधाची आपसात दमटरणी केली नाही तर हयोणारे पररणाम दरदनदद्गष्ट करणयात येतील आदण नमुनयाचया भाग-तीनमधये, जर आरयोपीची अपराधाची आपसात दमटरणी करणयाची इच्ा असेल तर, तयाने दा्ल ्गत असेल. प्रतयेक नयोटीसमधये, रण्ग दकंरा संखया यांचा अंतभा्गर असणारा एक सलग अननयसाधारण क्रमांक आदण करारयाचा अज्ग अंतभू सहजपणे ओळ् पटणयाचया प्रययोजना्ग नयोटीस पाठरणारा अदधकारी, रर्ग, दठकाण, तपासणीचा प्रकार यासार्ा इतर तपशील असेल.
(२) पयोट-दनयम (१) मधये नमूद केलेली नयोटीस जया आरयोपीरर बजारणयात आली आहे तयो आरयोपी, तयाने य्योदचतपणे भरलेला नमुनयाचा भाग-तीन, प्रशमन अदधकाऱयाकिे इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने दकंरा अनय्ा पाठरू शकेल आदण प्रशमन अदधकाऱयाने नयोदटशीमधये दरदनदद्गष्ट केलेलया ्ातयामधये, नयोटीस दमळालयापासून पंधरा ददरसांचया आत, इलेकट्रलॉदनक सररूपात आपसात दमटरणी करणयाची रककम जमा करील.
(३) जेवहा आरयोपीचया दररयोधात सक्म नयायालयात यापूरवीच ्टला सुरू करणयात आला असेल तेवहा, अशा बाबतीत, तयो, तयाचयादररुद्धचया अपराधाचा आपसात दमटरणी करणयासाठी नयायालयाकिे अज्ग करू शकेल आदण नयायालय, तया अजा्गरर दरचार केलयानंतर, कलम ८९ चया तरतुदींनुसार प्रशमन अदधकाऱयाकिून अपराधाची आपसात दमटरणी करणयासाठी मुभा देऊ शकेल.
(४) जर आरयोपीने, पयोट-दनयम (२) चया आरशयकतेचे पालन केले तर, प्रशमन अदधकारी, आरयोपीने जमा केलेलया रकमेचया बदलयात अपराधाची आपसात दमटरणी करील आदण,—
(क) जर ्टलयापूरवी अपराधाची आपसात दमटरणी केलेली असेल तर, आरयोपीदररुद्ध ्टलयासाठी कयोणतीही तक्रार दा्ल केली जाणार नाही; आदण
(्) जर पयोट-दनयम (३) अनरये ्टला सुरू केलयानंतर, नयायालयाचया पररानगीने अपराधाची आपसात दमटरणी केलेली असेल तर, प्रशमन अदधकारी, जणू काही ्टला दा्ल करणयात आलेला नवहता असे समजून प्रकरण बंद झालेले आहे असे समजेल आदण ्ंि (क) ्ालील आपसात दमटरणीनुसार काय्गराही करील आदण प्रशमन अदधकारी, जया नयायालयात ्टला प्रलंदबत आहे तया सक्म नयायालयास अपराधाची आपसात दमटरणी केलयाची सूचना देईल आदण अशी सूचना दमळालयानंतर, नयायालय आरयोपीला मुकत करील आदण ्टला बंद करील.
(५) प्रशमन अदधकारी, राजय शासनाचे दनददेश, दनयंत्ण र पय्गरेक्ण यांस अधीन राहून, या दनयमांअनरये अपराधाची आपसात दमटरणी करणयाचया अदधकारांचा रापर करील.
प्रकरण-तेरा
संकरीण्ष
५२. कलम ९१ अनवये वयडित कामगाराने तक्रार करणयाचरी पद्धत.—
(१) संदहतेचया कलम ९१ ्ालील प्रतयेक तक्रार, इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने आदण नोंदणीकृत िाकेने दकंरा शीघ्रगती िाकेने नमुना-चयोवरीस मधये करणयात येईल आदण तक्रारीमधये नमूद केलेलया दररयोधी पक्कारांचया संखयेइतकया प्रती तया तक्रारीसयोबत जयोिणयात येतील.
भाग एक-ल-४१–३अ२० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ (२) पयोट-दनयम (१) ्ालील प्रतयेक तक्रार, प्रकरणाचया रसतुशस्तीची मादहती असलयाबाबत समेट अदधकाऱयाची, लरादाची, दकंरा य्ाशस्ती, नयायादधकरणाची ्ात्ी पटरणयाकररता, तक्रार करणाऱया कामगारांकिून दकंरा कामगारांचया प्रादधकृत प्रदतदनधीकिून सतयादपत करणयात येईल.
५३. कलम ९४ चया पयोट-कलम (१) खालरील कयोणतयाहरी काय्षवाहरीमधये प्डतडनडधतव करणयासा्री कामगारास प्ाडधकृत करणयाचरी पद्धत.—जेवहा कामगार कयोणतयाही कामगार संघाचा सदसय नसेल तया बाबतीत, कामगार जया उद्योगात नयोकरीला आहे तया उद्योगाशी संबंदधत असलेलया कयोणतयाही कामगार संघाचया काय्गकाररणीचया कयोणतयाही सदसयास दकंरा अनय पदादधकाऱयास अ्रा तया उद्योगात नयोकरीला असलेलया अनय कयोणतयाही कामगारास, कामगार जया दररादात एक पक्कार आहे अशा दररादाशी संबंदधत असणाऱया संदहते्ालील कयोणतयाही काय्गराहीमधये तयाचे प्रदतदनदधतर करणयासाठी अशा कामगाराद्ारे नमुना-सतरा मधये प्रादधकृत करता येईल.
५४. कलम ९४ चया पयोट-कलम (२) खालरील डनययोकतयास प्ाडधकृत करणयाचरी पद्धत.—जेवहा दनययोकता, दनययोकतयांचया कयोणतयाही संघाचा सदसय नसेल तेवहा, दनययोकता जया उद्योगात काय्गरत आहे तया उद्योगाशी संबंदधत असलेलया दनययोकतयांचया कयोणतयाही संघाचया अनय अदधकाऱयास अ्रा तया उद्योगात काय्गरत असलेलया अनय कयोणतयाही दनययोकतयास, दनययोकता जया दररादात एक पक्कार आहे अशा दररादाशी संबंदधत असणाऱया संदहते्ालील कयोणतयाही काय्गराहीमधये तयाचे प्रदतदनदधतर करणयासाठी, तयो, नमुना-सतरा मधये प्रादधकृत करू शकेल.
५५. डनश्चत मुदतरीचया रयोजगारात काम करणयाचरी पद्धत.—कलम २ (ण) चया अ्ा्गनुसार दनशशचत कालारधीसाठी रयोजगाराचया ले्ी कराराचया आधारारर काम करीत असलेला कयोणताही कम्गचारी दकंरा कामगार, एकूण तीन रर्ांपेक्ा अदधक कालारधीसाठी ए्ाद्ा आस्ापनेमधये तयाच कामाकररता काम करणार नाही. परंतु, दनशशचत मुदतीत कम्गचाऱयांची दकंरा कामगारांची एकूण संखया, तया प्ररगा्गतील एकूण कम्गचाऱयांचया दकंरा कामगारांचया रीस टककयांपेक्ा अदधक असणार नाही.
५६. कामगार डवरयक सांशखयकरीचे संकलन करणे.—दनययोकता, संप, टाळेबंदी, अपररहाय्ग काम बंदी(ले ऑफ), कामगार कपात (ररट्ररेंचमेंट), उद्योग बंदी(कलयोजर) यांचा तपशील आदण या दनयमानरये आरशयक असलेली अनय कयोणतीही सांशखयकी मादहती, इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने दकंरा अनय्ा आदण महासंचालक, कामगार बयुरयो,भारत सरकार यांचया काया्गलयाकिून र राजय शासनाकिून रेळयोरेळी दरदनदद्गष्ट करणयात येईल अशाररतीने, सादर करील.
५७. डनरसन व वयावृत्री.—औद्योदगक दरराद (महाराष्ट्र) दनयम, १९५७, महाराष्ट्र औद्योदगक रयोजगार (स्ायी आदेश) दनयम, १९५९ र महाराष्ट्र श्रदमक संघ दरदनयम, १९२७ याद्ारे दनरदसत करणयात येत आहेत.
महाराष्ट्राचे राजयपाल यांचया आदेशानुसार र नाराने,
शासनाचे प्रधान सदचर.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ २१नमुना - एक
(दनयम ३ पहा)
(समेट काय्गराही करीत असताना असेल तया वयदतररकत दनययोकता र तयाचे कामगार यांचयामधये समेटाचया/ दकंरा समझयोतयाचया कालारधीत घिून आलेलया समझयोतयाचे ज्ापन)
पक्कारांची नारे: ................. दनययोकताचे प्रदतदनदधतर करणार (करणारे); ................. कामगारांचे प्रदतदनधीतर करणार (करणारे);
प्रकरणाचे संदक्पत क्न:
...........................................................................................
समझयोतयाचया अटी:
...........................................................................................
पक्कारांची सराक्री
साक्ीदार:
(१)
(२)
*समेट अदधकाऱयाची सराक्री समेट काय्गराही करीत असताना असेल तया वयदतररकत दनययोकता र तयाचे कामगार यांचयामधये घिून आलेलया समझयोतयाचया बाबतीत, ज्ापनाची प्रत, संबंदधत अदतररकत/ उप/सहायक कामगार आयुकतास दचनहांदकत करणयात येईल.)२२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना-दयोन
[दनयम ९ (५) पहा]
लेखापररीषिकाचे घयोरणापत्र ्ाली सराक्री करणार, यास ................. संघाची पुसतके र ले्ा पुसतके पहारयास दमळाली आहे आदण पूर्गरतवी दरररणपत्ांची तपासणी केली आदण तयाचयाशी संबंदधत असलेलया ले्ा प्रमाणकांशी तयांची पिताळणी केली असून, आता, यासयोबत जयोिलेलया, कयोणतयाही असलयास, शेऱयांस अधीन राहून, ते अचूक असलयाचे, तयासयोबत य्योदचतपणे प्रमाणके असलयाचे र कायद्ानुसार असलयाचे आढळून आले महणून तयारर सराक्री केली आहे आदण असे दे्ील प्रमादणत करणयात येते की, ........................संघाने, तयाची सदसयतर नोंदरही र तयाचे ले्े ययोगयररतया ठेरलेली आहेत आदण यासयोबत जयोिलेलया, कयोणतयाही असलयास, शेऱयांस अधीन राहून, श्रदमक संघाचया सर्गसाधारण दनधी ले्ाचया पूर्गरतवी दरररणपत्ामधये दश्गदरलयाप्रमाणे, सदसयांनी, तयांची सभासदतर रग्गणी ........ संघाला प्रदान केली आहे.
(१) ले्ापरीक्क (२) ले्ापरीक्कमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ २३
नमुना - तरीन
[दनयम १०(१) पहा]
श्रडमक संघाचरी नोंदणरी करणयाचा अज्ष
श्रदमक संघाचे नार: ............................................. पत्ा: ....... ............................................................
ददनांक ..........२०.................
१. जयांची नारे या अजा्गचया शेरटी ददलेली आहेत तया वयकतींनी हा अज्ग केला आहे.
२. दजचया रतीने हा अज्ग केला आहे तया कामगार संघास जया नाराने प्रसतादरत केले आहे तया श्रदमक संघाची, दनयम क्रमांक................. मधये नमूद केलयाप्रमाणे ................तया नाराने नोंदणी करणयात येईल. ३. जया पत्यारर सर्ग पत्वयरहार र नयोदटसा पाठरणयात येतील तयो श्रदमक संघाचया मुखय काया्गलयाचा पत्ा: ....... ....................... ....................................................
४. ददनांक...................२०... रयोजी..................... श्रदमक संघ अशसततरात आला. ५. हा श्रदमक संघ, .................. ................. उद्योगात/दकंरा ....................वयरसायात/दकंरा ........................ (आस्ापना) काम करीत असलेलया दनययोकतयांचा/ श्रदमकांचा संघ आहे, आदण तयाचे .......... इतके सदसय आहेत.
६. संदहतेद्ारे, अनुसूची एक, दयोन, तीन मधये, आरशयक असलेला तपशील, या अजा्गसयोबत जयोिलेला आहे.
७. संघाचया दनयमांची एक प्रत, या अजा्गसयोबत जयोिलेली आहे.
८. श्रदमक संघाकिून, तयाचया रतीने, हा अज्ग करणयासाठी आमहाला य्योदचतररतया प्रादधकृत करणयात आले असून अशा प्रादधकार पत्ामधये ..................................................... चा अंतभा्गर आहे.
| अ. क्र. | नार | वयरसाय | पत्ा | सराक्री |
| १ २ ३ ४ ५ | ||||
(सराक्री)
प्रदत,
उप दनबंधक, श्रदमक संघ, (संबंदधत क्ेत्)
अनुसूचरी एक
औद्योडगक संबंध संडहता,२०२०
| संघामधये धारण केलेले पद | नार | रय | पत्ा | वयरसाय |
अनुसूचरी दयोन
दनयमांचा संदभ्ग
खालरील सतंभ (१) मधरील अनेक बाबींचया तपडशलाकररता तरतूद करणाऱया डनयमांचा क्रमांक
खालरील सतंभ (२) मधये डदलेला आहे
| बाब (१) | दनयमांचा क्रमांक (२) |
| संघाचे नार | |
| जया उद्देशांसाठी संघाची स्ापना करणयात आली आहे ते संपूण्ग उद्देश | |
| संघाचया सर्गसाधारण दनधीचा जया प्रययोजनांसाठी दरदनययोग करणयात येईल ती प्रययोजने | |
| सदसयांची यादी ठेरणे | |
| पदादधकाऱयांनी र सदसयांनी सदसयांचया यादीचे दनरीक्ण करणयासाठी पुरदरलेलया केलेलया सुदरधा | |
| सर्गसाधारण सदसयांचा प्ररेश | |
| मानद दकंरा तातपुरतया सदसयांचा प्ररेश | |
| सदसय, जया शततींचया अधीन, दनयमांद्ारे आशरादसत लाभ दमळणयास हककदार आहेत तया शततीं | |
| जया शततींचया अधीन, दंि दकंरा जपती लादला जाऊ शकतयो दकंरा फेरबदल केला जाऊ शकतयो तया शततीं | |
| जया पद्धतीने दनयमांत सुधारणा,फेरबदल दकंरा रद्द करणयात येतील ती पद्धत | |
| जया पद्धतीने संघाचया काय्गकाररणीचे सदसय र पदादधकारी दनयुकत करणयात येतील र काढून टाकणयात येतील ती पद्धत | |
| दनधीची सुरदक्त अदभरक्या | |
| लेखयांची ले्ापरीक्ण | |
| पदादधकाऱयांनी र सदसयांनी ले्ा पुसतकांचे दनरीक्ण करणयासाठी पुरदरलेलया केलेलया सुदरधा | |
| जयापद्धतीने संघाचे दरसज्गन करणयात येईल ती पद्धत |
अनुसूचरी तरीन
(नोंदणी अजा्गचया तार्ेपूरवी एक रर्ा्गपेक्ा कमी काळ संघ अशसततरात आला असेल तर, हे भरणयाची गरज नाही) ददनांक.....२० रयोजी असलयाप्रमाणे मत्ा र दादयतर यांचे दरररणपत्
| दादयतर | रुपये | मत्ा | रुपये |
| सर्गसाधारण दनधीची रककम राजकीय दनधीची रककम | रयो् रककम कयोर्ाधयक्ाचया हातातील सदचराचया हातातील | ||
| -किून कज्ग | बँकांतील | ||
| देणे असलेले ऋण | ्ालील सुचीप्रमाणे रयो्े येणे असलेली अदत् रग्गणी ला कजदे - | ||
| इतर दादयतरे | स्ारर मालमत्ा रसतू र फदन्गचर इतर मत्ा | ||
| एकूण दादयतरे | एकूण मत्ा | ||
| तपशील | दश्गनी मूलय | पररवयय मूलय | बाजार मूलय |
| (सही) १. २. ३. ४. ५. ६. ७. |
भाग एक-ल-४१–४२६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना - चार
[दनयम १०(२) पहा]
मी, श्री/श्रीमती ---------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------
पत्ा:--------------------------------------------------------------- वयरसाय:------------------------ ---------------------------------
रय:-------------------रर्दे-------------------याद्ारे, ले्ी सररूपात सतयपणे असे घयोदर्त करतयो की, औदद्दगक संबंध संदहता, २०२० यानरये नोंदणी करणयात आलेलया श्रदमक संघाची (श्रदमक संघाचे नार) बैठक, ........................... चया प्रययोजना्ग, आज ददनांक ..................... रयोजी,.......................चया अधयक्ते्ाली ....................या प्रदेशात घेणयात आली हयोती. नार र नोंदणी तपशील पुढीलप्रमाणे आहे:-
| अ. क्र. | नार | रय | वयरसाय | पत्ा |
| १ २ ३ ४ ५ ६ ७ | ||||
रर नमूद केलेलया नोंदणीययोगय वयकती आदण तयांची प्रदतदनयुकती अद्ाप रैध आहे आदण तया अजूनही श्रदमक संघाचे रैध सदसय आहेत.
या तार्ेला, काय्गकारी सदमतीची दनरि, ददनांक...... चया सार्गदत्क दनरिणुकीत केली हयोती.
रर नमूद केलेलया वयकतींनी, माझया बाबतीत, नोंदणी रद्द करणयासंबंधात दकंरा नोंदणी करणयासंबंधात अज्ग दा्ल केला आहे.
माझया मादहतीनुसार, अजा्गसयोबत, सदसयांची यादी समादरष्ट करणयात आली असून जयोिलेली सदसयतराची सूची ्री आहे.
मी, शप्पूर्गक र दरशरासपूर्गक असे नमूद करतयो की, माझया मादहतीप्रमाणे आदण ज्ानाप्रमाणे, ररील मादहती ्री आहे.
सही
ददनांक:
दठकाण:
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ २७नमुना - पाच
[दनयम १०(५) पहा]
श्रडमक संघांचया नोंदणरीचे प्माणपत्र
श्रदमक संघाचे नार ------------------------------------------------------------------------------------- -----------------------------
नोंदणी क्रमांक .......................,
दनबंधक, श्रदमक संघ यांचे काया्गलय(संबंदधत क्ेत्) ......................................................................................................
याद्ारे असे प्रमादणत करणयात येते की, ........................... संघाची, आज ददनांक ..........२०..... रयोजी, औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० या अनरये नोंदणी करणयात आली आहे.
दशकका
दनबंधक / उप दनबंधक, श्रदमक संघ भाग एक-ल-४१–४अ२८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना - सहा
[दनयम १०(७) पहा]
श्रडमक संघाचरी नोंदवहरी
श्रदमक संघाचे नार:------------------------------------------------------------------------------------- -----------------------------------------------------------------------, नोंदणीची तारी्:--------------
नोंदणी क्रमांक:-------------------- अज्ग क्रमांक:----------------------
मुखय काया्गलयाचे पत्े:------------------------------------------
| मुखय काया्गलयाचया पत्यात नंतर झालेले बदल | अज्ग करणाऱया सदसयांची नारे |
| १. | १. |
| २. | २ |
| ३. | ३ . |
| ४. | ४. |
| ५. | ५. |
| ६. | ६ |
| ७. | ७. |
| ८. | ८. |
पदे (एका पदाररून दुसऱया पदारर झालेले स्ानांतरणाची धारण केलेलया दनयुकतीचा तयाग असलयाप्रमाणे गणना करारी)
| पद धारण केलयाचे रर्ग | नार | श्रदमक संघांमधये धारण केलेले पद | प्ररेश करतेरेळी असलेले रय | पत्े | वयरसाय | पदतयाग केलयाचे रर्ग | काय्गकारी सदमतीचया सदसयतरांदशराय धारण केलेली अनय पदे तार्ांसह |
नमुना - सात
[दनयम १०(८) पहा]
नोंदणरी प्माणपत्र मागे घेणयाचरी डकंवा रद्द करणयाचरी डवनंतरी
श्रदमक संघाचे नार:
नोंदणी क्रमांक:
आज .................. ददनांक ..................२० ...रयोजी
प्रदत,
दनबंधक /उप दनबंधक, श्रदमक संघ,
....................................
रर नमूद केलेलया श्रदमक संघाची अशी इच्ा आहे की, औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० या अनरये नोंदणी केलेले तयाचे नोंदणी प्रमाणपत्, मागे घेणयात यारे (दकंरा रद्द करणयात यारे) आदण ददनांक ..................... २०........... रयोजी रीतसर घेतलेलया सर्गसाधारण सभेत* पुढीलप्रमाणे ठरार केला हयोता:—
(ये्े ठराराचया दनशशचत उताऱयाची प्रत द्ा)
(सराक्री) * जर सर्गसाधारण सभा घेणयात आली नसेल तर, कयोणतया पद्धतीचा दरनंतीचा दनण्गय घेणयात आला ते ये्े नमूद करा.
३० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३नमुना - आ्
[दनयम १२(५) पहा]
श्रडमक संघाने तयाचया नोंदणरी अजा्षमधये डदलेलया तपडशलामधये आडण तयाचया घटनेमधये डकंवा डनयमांमधये कयोणताहरी
बदल करणयासा्री डनबंधकाकिठे करावयाचा अज्ष
श्रदमक संघाचे नार: ..........................................................
पत्ा: ................................................................
ददनांक ..........................................
महयोदय/महयोदया,
अजा्गचया नमुनयामधये/ ददनांक ..............चया अजा्गसयोबत सादर केलेली घटना / दनयम / पदादधकारी, इतयादींमधये पुढील बदल करणयाची आमची इच्ा आहे:-
१. -----------------------------------------------------------------
२. -----------------------------------------------------------------
३.-----------------------------------------------------------------
दशकका
सही प्रदत,
उप दनबंधक, श्रदमक संघ, .............. (संबंदधत क्ेत्)महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ३१
नमुना-नऊ
[दनयम १३ (२) र १४ (१) पहा]
एकमेव वाटाघाटरी करणाऱया कामगार संघाचरी पिताळणरी करणयासा्री अज्ष
प्रदत,
समेट अदधकारी,
----------------- (क्ेत्ासाठी)
डवरय: एकमेर राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाची पिताळणी करणयासाठी अज्ग.
महयोदय/महयोदया,
आमही,--------------------------- (श्रदमक संघाचे नार) हा, ------------------------(आस्ापनेचे नार) मधील एककारनन टकके इतके सदसयतर असणारा, औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० यानरये नोंदणी केलेला र नोंदणी क्रमांक................ असलेला एकमेर कामगार संघ असून औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम १४ चया पयोट-कलम (२) दकंरा (३) अनरये तयाच आस्ापनेमधये प्र्मत: दकंरा.............. या कामगार संघाचया जागी राटाघाटी करणाऱया कामगार संघांसाठी अज्ग करीत आहयोत.
आमही, याद्ारे आपणास अशी दरनंती करतयो की, कृपया याबाबत चौकशी करारी आदण आरशयक तयो आदेश संमत करारा.
अधयक् / सरदचटणीस / सदचर यांची सराक्री सहपत्र: उद्देशाचे दनरेदन.
प्त:
आस्ापनेचे मालक/संचालक/वयरस्ापक३२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना-दहा
[दनयम १३ (४) र १४ (३) पहा]
एकमेव वाटाघाटरी करणाऱया कामगार संघाचे प्माणपत्र
कामगार संघाचे नार :
कामगार संघाचा पत्ा :
कामगार संघाचा नोंदणी क्रमांक : ....................
याद्ारे असे प्रमादणत करणयात येते की,------------- चया (क्ेत्) समेट अदधकाऱयाचया ददनांक ----------------- चया आदेश क्रमांक----- यानुसार, ----------------------------------- कामगार संघास, औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम १४ चया पयोट-कलम (२) दकंरा (३) अनरये आमचया आस्ापनेसाठी एकमेर राटाघाटी करणारा कामगार संघ महणून मानयता देणयात येत आहे.
दशकका
दनययोकतयाची सराक्री
ददनांक :
दठकाण :
प्रत: संबंदधत समेट अदधकारीमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ३३
नमुना-अकरा
[दनयम १४ (४) पहा]
वाटाघाटरी करणाऱया परररदेचया प्डतडनधरीचरी पिताळणरी करणयासा्री अज्ष.
प्रदत,
समेट अदधकारी,
----------------- (क्ेत्ासाठी)
डवरय: राटाघाटी करणाऱया पररर्देचया प्रदतदनधीची पिताळणी करणयासाठी अज्ग.
महयोदय/महयोदया,
आमही, याद्ारे,------------------------------- (आस्ापनेचे नार) मधये टककयांपेक्ा अदधक सदसयतर असणाऱया --------------------------(कामगार संघाचे नार) चा प्रदतदनधी,श्री./श्रीमती.------------------------------------- ----------------(प्रदतदनधीचे नार) यास, औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम १४ चया पयोट-कलम (४) अनरये तयाच आस्ापनेमधये प्र्मत: / दकंरा -------------------------------------------(कामगार संघाचे नार) चया श्री/श्रीमती.----- ---------------------------------------(प्रदतदनधीचे नार) याचया जागी राटाघाटी करणाऱया पररर्देसाठी अज्ग करणयाकररता नामदनददेदशत करीत आहयोत.
आमही, याद्ारे आपणास अशी दरनंती करतयो की, कृपया याबाबत चौकशी करारी आदण आरशयक तयो आदेश संमत करारा.
अधयक् / सरदचटणीस / सदचर यांची सराक्री सहपत्रे:- (१) उद्देशाचे दनरेदन
(२) कामगार संघाचया सर्गसाधारण सभेमधये संमत केलेला ठरार.
प्रत:
आस्ापनेचे मालक/संचालक/वयरस्ापक
भाग एक-ल-४१–५३४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना - बारा
[दनयम १४ (५) पहा]
वाटाघाटरी करणाऱया परररदेसा्री कामगार संघाचया प्डतडनधरीचे प्माणपत्र
प्रदतदनधीचे नार :
कामगार संघाचे नार :
कामगार संघाचा पत्ा :
कामगार संघाचा नोंदणी क्रमांक : ..............
याद्ारे असे प्रमादणत करणयात येते की,------ कामगार संघाचया समेट अदधकाऱयाचया ददनांक… ------------------ चया आदेश क्रमांक ------ यानुसार,--------- (कामगार संघाचे नार) चया श्री./श्रीमती------------------------------- (प्रदतदनधीचे नार) यास, औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम १४ याचया पयोट-कलम (४) अनरये राटाघाटी करणाऱया कामगार संघाचा प्रदतदनधी महणून मानयता देणयात येत आहे.
दशकका
दनययोकतयाची सराक्री
ददनांक :
दठकाण :
प्त: संबंदधत समेट अदधकारीमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ३५
नमुना-तेरा
[दनयम १८(२) पहा]
श्रडमक संघांचया डवडलनरीकरणाचरी नयोटरीस
अ. नोंदणीकृत श्रदमक संघाचे नार :...............
ब. नोंदणी क्रमांक :...................
| अ. क्र. | श्रदमक संघाचे नार | नोंदणी क्रमांक | पत्ा |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १ २ ३ | |||
क. आज ददनांक ...................२० ...... रयोजी.
प्रदत,
दनबंधक /उप दनबंधक, श्रदमक संघ,
(संबंदधत क्ेत्)
याद्ारे अशी नयोटीस देणयात येत आहे की, औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० याचया कलम २४ चया शततींनुसार, रर नमूद केलेलया प्रतयेक कामगार संघाचया सदसयांनी एक श्रदमक संघ महणून एकत् दरलीनीकरण करणयाचा ठरार संमत केलेला आहे. दरलीनीकरणास मानयता देणाऱया ठराराचया प्रती, सयोबत जयोिलेले आहेत.
आदण असे की, उकत दरलीनीकरणाचया अटी पुढीलप्रमाणे आहेत:—
(ये्े अटी नमूद करा)
आदण असे नमूद केले आहे की, यापुढे श्रदमक संघाला ...........................................महणून संबयोधले जाईल.
या नयोटीस सयोबत, दरलीनीकरण केलेलया श्रदमक संघाद्ारे यापुढे सरीकृत करणयाचे उद्देशीत असलेलया दनयमांची प्रत जयोिलेली असून ते संघाचे दनयम (कयोणतेही असलयास) आहेत.
(प्रतयेक श्रदमक संघाचया सात सदसयांनी र सदचराने करारयाची सराक्री) जयांना नोंदणीकृत प्रत पाठरारयाची आहे तयांची नारे र पत्े (सराक्री केलेली)
१. ........................... सदचर
२. ...........................
३. ...........................
४. ........................... सदसय
५. ...........................
६. ...........................
७. ...........................
भाग एक-ल-४१–५अ३६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना-चौदा
[दनयम २०(१) र १०(३) पहा]
औद्योडगक संबंध संडहता,२०२० याचया कलम २६ अनवये डवडहत केलेले सव्षसाधारण डववरणपत्र
१ जानेरारी, ............. ते ३१ दिसेंबर ......... पयांत
भाग क
१. श्रदमक संघाचे नार :........................................... २. पत्ा :................................................................... ३. नोंदणीकृत मुखय काया्गलय : .....................................
४. नोंदणी प्रमाणपत्ाचा क्रमांक र ददनांक :
क्रमांक........, ददनांक........ ५. श्रदमक संघ कयोणतया उद्योगाचया प्ररगा्गतील आहे? जसे की, सार्गजदनक क्ेत् दकंरा ्ाजगी क्ेत्: ...................... ६. उपरयोशललद्त उद्योग कयोणाचया अदधकारक्ेत्ात येतयो? जसे की, केंद् सरकार दकंरा राजय शासन.: ......................
७. श्रदमक संघ कयोणतयाही अद्ल भारतीय संस्ेशी संलगन आहे का? जर असलयास, तयाचे नार र संलगनता क्रमांक नमूद करा.
........ नाही .........
८. संलगनता शुलक: रुपये .........
९. अद्ल भारतीय संस्ेला संलगनता शुलक प्रदान केलयाचा क्रमांक र ददनांक :
पारती क्र.......... ददनांक ........ १०. काय्ग सदमतीचया सदसयांची संखया :..................... ११. काय्ग सदमतीमधील, कयोणतयाही असलयास, बाहेरील सदसयांची संखया :...................... १२. श्रदमक संघ जया उद्योगातील आहे तया उद्योगाचे नार.:...................... १३. श्रदमक संघाचया अदधकार क्ेत्ाबद्दलचा तपशील: ...................... १४. सदसयांची मादसक रग्गणी: ......................
१५. (ही मादहती श्रदमक संघाचया महासंघांनी देणयाची गरज नाही):-
(अ) रर्ा्गचया सुरूरातीला पुसतकांररील सदसयांची संखया: ...................... (ब) रर्गभरात प्ररेश घेतलेलया सदसयांची संखया: ...............
(अ) र (ब)ची एकूण ...............
(क) रर्गभरात श्रदमक संघ सयोिणाऱया सदसयांची संखया: .....................
एकूण (अ) र (ब) मधून रजा करता रादहलेली दशललक: .......
(ि) रर्ा्गचया अ्ेरीस पुसतकांररील सदसयांची एकूण संखया (महणजे, ३१ माच्ग रयोजी असलयाप्रमाणे):-
पुरुर् ........................ मदहला ..................... एकूण ......................
(इ) राजकीय दनधीमधये अंशदान देणाऱया सदसयांची संखया: ....................
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ३७(फ) तयांची संपूण्ग रर्ा्गची रग्गणी भरणाऱया सदसयांची संखया: .....................
१६. श्रदमक संघांचया महासंघांने परत करारयाचे दरररण:-
(अ) रर्ा्गचया सुरुरातीला संलगन झालेलया श्रदमक संघांची संखया: ...................... (ब) चालू रर्ा्गमधये सामील हयोणाऱया श्रदमक संघांची संखया: ...................... (क) रर्गभरात दरलग झालेलया श्रदमक संघांची संखया: ...................... (ि) रर्ा्गचया अ्ेरपयांत संलगन झालेलया श्रदमक संघांची संखया: ...................... (इ) संलशगनत संघटनांकिून रसूल केलेले सदसयतर शुलक: रुपये .......... (फ) रर्गभरात जयांचयाकिून सदसयतर शुलक प्रापत झालेले असेल तया श्रदमक संघांची संखया: ...................... (ग) राजकीय दनधीमधये अंशदान देणाऱया संलगन श्रदमक संघांची संखया: ...................... (ह) संलगन श्रदमक संघांचया सदसयांची संखया: .......
पुरुर्: .............
मदहला: ...........
एकूण:...............
टरीप:- चया संबंदधत मादहती:—
१. (अ) या दरररणपत्ाचया भाग अ चे सतंभ १ ते १३, श्रदमक संघ र महासंघ, अशा दयोनही प्ररगांतील श्रदमक संघांनी भरारयाचे आहेत.
(ब) सतंभ १४ र १५, महासंघांनी नवहे तर केरळ श्रदमक संघांनी भरारयाचे आहेत.
(ग) सतंभ क्रमांक १६ केरळ महासंघांनी भरारयाचा आहे.
२. संबंदधत श्रदमक संघाचया दनयमांची, ती पाठरणयाचया तार्ेपयांत दुरुसत केलेली प्रत, रादर्गक दरररणाचया दरररणपत्ांसह जयोिारयाची आहे.
भाग ख
सर्गसाधारण दनधी ले्ा
| अ. क्र. | तपशील | रूपये | अ. क्र. | तपशील | रूपये |
| १ | रर्ा्गचया सुरुरातीची दशललक | १ | रेतन, भत्े र काया्गलय ्च्ग | ||
| २ | पुढील तपशीलाप्रमाणे सदसयांकिून दमळालेली रग्गणी:- | २ | रेतन, भत्े र आस्ापनेचा इतर ्च्ग | ||
| (अ) चालू रर्ा्गसाठी दमळालेली रग्गणी | ३ | ले्ापरीक्काचे शुलक | |||
| (ब) चालू रर्ा्गची ्कीत रग्गणी | ४ | कायदेशीर ्च्ग | |||
| (१) ३ मदहने दकंरा तयापेक्ा कमी कालारधीची ्कीत रग्गणी | ५ | औद्योदगक दरराद करणयामधील ्च्ग | |||
| (२) ६ मदहने दकंरा तयापेक्ा अदधक कालारधीची ्कीत रग्गणी | ६ | औद्योदगक दररादातून उदभरलेलया नुकसानीसाठी सदसयांना प्रदान करारयाची नुकसान भरपाई | |||
| (क) एक रर्ा्गपेक्ा अदधक कालारधीची ्कीत रग्गणी | ७ | अंतय संसकार, रृद्धतर, आजारपण, बेरयोजगार लाभ, इतयादी | |||
| एकूण... | ८ | शैक्दणक, सामादजक र धादम्गक लाभ | |||
| ३ | देणगया | ९ | दनयतकादलके प्रदसद्ध करणयाचा ्च्ग | ||
| ४ | गु ंतरणुकांररील वयाज | १० | भािे, दर र कर | ||
| ५ | दनयतकादलके, पुसतके र दनयम, इतयादींची दरक्री | ११ | ले्न सामग्री, मुद्ण र टपाल | ||
| ६ | संकीण्ग स्योतांमधून दमळालेले उतपनन (दरदनदद्गष्ट करारयाचे) | १२ | या दनयमाचया दनयम १५(१) (ञ) अनरये केलेला ्च्ग | ||
| १३ | इतर ्च्ग (दरदनदद्गष्ट करारयाचा) | ||||
| (१)............ | (१)............ | ||||
| (२)............ | (२)............ | ||||
| (३)............ | (३)............ | ||||
| (४)............ | एकूण ्च्ग... | ||||
| (५)............ | |||||
| (६)............ | रर्ा्गचया अ्ेरची दशललक….. | ||||
| एकूण... | एकूण.. |
्दजनदार
भाग ग
श्रडमक संघांचया मत्ा व दाडयतव यांचे डववरणपत्र
ददनांक.................. २० ...... रयोजी असलयाप्रमाणे
| अ. क्र. | तपशील | रुपये | अ. क्र. | तपशील | रुपये |
| १ | सर्गसाधारण दनधीची रककम | १ | रयो् रककम | ||
| २ | राजकीय दनधीची रककम | (अ) कयोर्ाधयक्ाचया हातातील | |||
| ३ | किून कजदे | (ब) सदचराचया दकंरा अनय वयकतीचया हातातील | |||
| २ | बँकेतील | ||||
| ४ | प्रदान कराराची ्कबाकी | ३ | रयो्े (भाग ि मधील यादी प्रमाणे) | ||
| ४ | येणे असलेली अदत् रग्गणी [भाग-ब चया सतंभ (ब) र (क) मधये दश्गदरलयाप्रमाणे] | ||||
| ५ | इतर दादयत्रे (दरदनदद्गष्ट करारयाचे) | ||||
| (१).............. | (अ) चालू रर्ा्गचया रग्गणीची रककम | ||||
| (२).............. | (ब) मागील रर्ा्गचया रग्गणीची रककम | ||||
| (३).............. | ५ | कजदे | |||
| (४).............. | (अ) पदादधकारी | ||||
| (ब) सदसय | |||||
| (क) इतर | |||||
| ६ | जंगम मालमत्ा | ||||
| ७ | रसतू र फदन्गचर | ||||
| (अ) चालू रर्ा्गचे | |||||
| (ब) मागील रर्ा्गचे | |||||
| ८ | इतर मत्ा | ||||
| एकूण............... | एकूण... |
भाग घ
| तपशील | दश्गनी मूलय | पररवयय मूलय | जया तार्ेस ले्े तयार करणयात आले तया तार्ेची बाजार मूलय | किे जमा केलेली |
| (१) | (२) | (३) | (४) | (५) |
भाग ङ
राजकीय दनधी ले्ा
| तपशील | रुपये | तपशील | रुपये | ||
| १ | रर्ा्गचया सुरूरातीची दशललक | १ | या दनयमाचया दनयम १६(२) मधये दरदनदद्गष्ट केलेलया उदद्दष्टांरर केलेले प्रदान | ||
| २ | सदसयांकिून अंशदान | २ | वयरस्ापनाचा ्च्ग (पूण्गपणे दरदनदद्गष्ट करारयाचा) | ||
| एकूण.............. | |||||
| रर्ा्गचया अ्ेरची दशललक | |||||
| एकूण.............. | एकूण.............. |
भाग च
लेखापररीषिकाचे घयोरणापत्र ्ाली सराक्री करणार, यास .............. संघाची पुसतके र ले्ा पुसतके पहारयास दमळाली आहे आदण पूर्गरतवी दरररणपत्ांची तपासणी केली आदण तयाचयाशी संबंदधत असलेलया ले्ा प्रमाणकांशी तयांची पिताळणी केली असून, आता, यासयोबत जयोिलेलया, कयोणतयाही असलयास, शेऱयांस अधीन राहून, ते अचूक असलयाचे, तयासयोबत य्योदचतपणे प्रमाणके असलयाचे र कायद्ानुसार असलयाचे आढळून आले महणून तयारर सराक्री केली आहे आदण असे दे्ील प्रमादणत करणयात येते की, ........................ संघाने, तयाची सदसयतर नोंदरही र तयाचे ले्े ययोगयररतया ठेरलेली आहेत आदण यासयोबत जयोिलेलया, कयोणतयाही असलयास, शेऱयांस अधीन राहून, श्रदमक संघाचया सर्गसाधारण दनधी ले्ाचया पूर्गरतवी दरररणपत्ामधये दश्गदरलयाप्रमाणे, सदसयांनी, तयांची रुपये .................. इतकी सभासदतर रग्गणी......... संघाला प्रदान केली आहे.
(१) ले्ापरीक्क
(२) ले्ापरीक्क४० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
भाग ्
| नार | जनम तारी् | दनरासस्ानाचा पत्ा | वयरसाय | श्रदमक संघांमधये धारण केलेले पद | दनरिणुकीद्ारे दकंरा नामदनददेशननाने दकंरा कसे | सतंभ (५) मधील दनयुकती जया तार्ेस केली हयोती ती तारी् |
| (१) | (२) | (३) | (४) | (५) | (६) | (७) |
भाग ज
रर्गभरात पदादधकाऱयांचे पुढील बदल करणयात आले आहेत
| क्रमांक | नार | पद | पदतयाग केलयाची तारी् |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
मी, गांभीय्गपूर्गक असे घयोदर्त करतयो की, माझया सरवोत्म ज्ानाप्रमाणे ररील मादहती ्री आहे. सदर सतयापण आज ददनांक ..............२०..............रयोजी................ ये्े मी सराक्रीत केले आहे.
सही.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ४१नमुना- पंधरा
[दनयम ३१(१) पहा]
डनययोकतयाने प्सताडवत केलेलया सेवा शततींचया बदलाचरी नयोटरीस
दनययोकतयाचे नार: ........................................................ पत्ा: .......................................................................
आज ददनांक ..........२०....... रयोजी
औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ४०(१) नुसार, मी/आमही याद्ारे सर्ग संबंदधत अशी नयोटीस देतयो की, या संदहतेचया दतसऱया अनुसूचीमधये दरदनदद्गष्ट केलेलया बाबींचया संदभा्गत कामगारांना लागू असलेलया सेरा शततींमधये, जयोिपत्ामधये दरदनदद्गष्ट केलेला बदल / केलेले बदल..........पासून अंमलात आणणयाचा माझा/आमचा इरादा आहे.
सराक्री ........... पदनाम .................
जयोिपत्र
(ये्े, अंमलात आणणयाचे उद्देशीत असलेला बदल/असलेले बदल दरदनदद्गष्ट करा)
प्रत अग्रेदर्त:
१. नोंदणीकृत श्रदमक संघाचा सदचर, कयोणतेही असलयास.
२. संबंदधत अपर/ उप/ सहायक कामगार आयुकत.
भाग एक-ल-४१–६४२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना- सयोळा
[दनयम ३२(१) पहा]
सवेच्ा लवादाचा करारनामा
.............. दनययोकतयाचे प्रदतदनदधतर करणाऱया पक्कारांचे नार (नारे)
आदण .............. कामगाराचे प्रदतदनदधतर करणाऱया पक्कारांचे नार (नारे),
यांचयामधये करणयात आला. पुढील दरराद, लरादासाठी .............. [ये्े, लरादाचे नार (नारे) आदण लरादाचा पत्ा (लरादांचे पत्े) नमूद करारे] पाठरणयाचे याद्ारे पक्कारांमधये मानय केले आहे:-
(एक) दररादातील दरदनदद्गष्ट बाबी.
(दयोन) सामील झालेलया आस्ापनेचे दकंरा उपक्रमाचे नार र पत्ा यासह दररादातील पक्कारांचा तपशील.
(तीन) कामगार सरत:च दररादात सामील झालयास, कामगाराचे नार दकंरा दररादातील कामगाराचे दकंरा कामगारांचे प्रदतदनदधतर करणाऱया, कयोणतयाही असलयास, कामगार संघाचे नार.
(चार) बादधत उपक्रमामधये काम करीत असलेलया कामगारांची एकूण संखया.
(पाच) दररादामुळे बादधत झालेलया दकंरा बादधत हयोणयाची शकयता असलेलया कामगारांची अंदाजे संखया.
*आमही आण्ी असेही मानय करतयो की, लरादाचा बहुमताचा दनण्गय आमचयारर बंधनकारक असेल, जर लरादामधये (लरादांमधये) समसमान मत दरभाजन झाले तर अशा बाबतीत, ते दुसऱया वयकतीला पंच महणून दनयुकत करतील, तयाचा दनरािा आमचयारर बंधनकारक असेल.
लराद तयाचा (लराद तयांचा) दनरािा, राजय शासनाद्ारे हा करारनामा शासकरीय राजपत्रात प्रदसद्ध केलयाचया तार्ेपासून.......... कालारधीमधये (ये्े पक्कारांनी मानय केलेला कालारधी दरदनदद्गष्ट करा) दकंरा आमचयामधये ले्ी सररूपात परसपरांत मानय करणयात येईल अशा आण्ी राढीर कालारधीमधये देतील. जर, उपरयोकत नमूद केलेलया कालारधीत दनरािा ददला गेला नाही तर, लरादाकिे केलेला संदभ्ग आपयोआप रद्द हयोईल आदण आमही नवयाने लरादासाठी राटाघाटी करणयाकररता मुकत असू.
दनययोकतयाचे प्रदतदनदधतर करणाऱया पक्कारांची सराक्री कामगाराचे/ कामगारांचे करणाऱया पक्कारांची सराक्री.
साक्ीदार:
१ ...................................
२ ...................................
प्त: (१) समेट अदधकारी (*** ये्े संबंदधत क्ेत्ाचया समेट अदधकाऱयाचया काया्गलयाचा पत्ा नमूद करा.)
(२) महाराष्ट्र शासनाचे प्रधान सदचर.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ४३नमुना – सतरा
[दनयम ३४, ५३, ५४ पहा]
या संडहतेखालरील प्ाडधकाऱयासमयोररील काय्षवाहरीमधये प्डतडनडधतव करावयाचया कामगाराने, कामगाराचया गटाने,
डनययोकतयाने व डनययोकतयांचया गटाने करावयाचे प्ाडधकारपत्र
प्रादधकाऱयासमयोर,
(ये्े संबंदधत प्रादधकाऱयाचा उलले् करा) ............................चया प्रकरणात (ये्े काय्गराहीचया नाराचा उलले् करा) ............................................. कामगार
डवरुद्ध .............. .............. दनययोकता मी/आमही याद्ारे, श्री/सर्गश्री (प्रदतदनधी एकापेक्ा अदधक असलयास) १ .............. .............. २................................................,३.............. .............. यांना, ररील प्रकरणात माझे /आमचे प्रदतदनदधतर करणयासाठी प्रादधकृत करतयो.
आज, ददनांक ...............२०.....रयोजी
प्रदतदनधी (प्रदतदनधी) नामदनददेदशत करणाऱया वयकतीची(वयकतींची) सराक्री शसरकृत केलेला पत्ा.
भाग एक-ल-४१–६अ४४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
नमुना – अ्रा
[दनयम ३६ (५) पहा]
समेट अडधकाऱयाने समझयोता न केलयाचया प्करणरी नयायाडधकरणासमयोर सादर करायचा अज्ष
.............. .............. (ये्े क्ेत्ारर अदधकाररता असणाऱया नयायादधकरणाचया नाराचा उलले् करा) .............. .............. चया प्रकरणांमधये
............................................ अज्गदार
पत्ा.................................................
डवरुद्ध
................ दररुद्ध पक्कार (पक्कार) पत्ा .................................................
रर नमूद केलेला अज्गदार, पुढीलप्रमाणे दरनंती करीत आहे:- (ये्े, प्रकरणाची संबंध तथये र पररशस्तीची नमूद करा).
अज्गदार अशी प्रा्गना करतयो की, कृपया, दरराद तरररत दनण्गयासाठी सरीकारला जारा आदण य्योदचत दनरािा पाररत करारा अशी दरनंती आहे.
तारी् ........
दठकाण .........
अज्गदाराची सहीमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ४५
नमुना – एकयोणरीस
(दनयम ३७ पहा)
कामगार संघाने (कामगार संघाचे नाव)/ कामगारांचया गटाने द्ावयाचरी संपाचरी नयोटरीस
कामगारांचया दनरिलेलया पाच प्रदतदनधींची नारे..............
आज, ददनांक ...............२०.....रयोजी
प्रदत,
(दनययोकतयाचे नार)
महयोदय/ महयोदया,
औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ६२ चया पयोट-कलम (१) मधये अंतभू ्गत असलेलया तरतुदींनुसार, मी / आमही, याद्ारे तुमहाला अशी नयोटीस देतयो की, जयोिपत्ांमधये सपष्ट केलेलया कारणांसाठी मी, संप पुकारणयाचा प्रसतार देतयो / आमही संपारर जाणयाचा प्रसतार देतयो.
आपला दरशरासू, (कामगार संघाचा सदचर)
ददनांक..............रयोजी घेतलेलया बैठकीत य्योदचतपणे दनरिलेले कामगारांचे पाच प्रदतदनधी. (ठरार जयोिलेला आहे)
जयोिपत्र
प्रकरणाचे दनरेदन.
प्रत:
१) कामगार आयुकत, मु ंबई.
२) संबंदधत क्ेत्ाचे कामगार अपर/उप कामगार आयुकत.
३) संबंदधत क्ेत्ाचे सहायक कामगार आयुकत.
४६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३नमुना – वरीस
(दनयम ३८ (१) पहा)
औद्योडगक आसिापनेचया डनययोकतयाने द्ावयाचरी टाळठेबंदरीचरी (लॉक-आउटचरी) नयोटरीस
दनययोकतयाचे नार..............
पत्ा.............. ..............
आज, ददनांक ...............२०.....रयोजी
औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० याचया कलम ६२ चया पयोट-कलम (६) चया तरतुदींनुसार, मी / आमही, याद्ारे सर्ग संबंदधतांना अशी नयोटीस देतयो की, जयोिपत्ांमधये सपष्ट केलेलया कारणांसाठी माझया/ आमचया आस्ापनेचया .............. दरभागात (दरभागांमधये) कक्ांमधये (कक्ांमधये)..........................पासून टाळेबंदी (ललॉक-आउट) करणयाचा माझा/ आमचा, इरादा आहे.
सही..............
पद..............
| १ | कारणांचे दनरेदन |
प्रत अग्रेदर्त:
१) नोंदणीकृत कामगार संघाचा सदचर,कयोणताही असलयास.
२) समेट अदधकारी.........(ये्े, संबंदधत क्ेत्ाचा सहायक कामगार आयुकत/ उप कामगार आयुकत/अपर कामगार आयुकत यांचा पत्ा नोंदरा)
३) कामगार आयुकत, मु ंबई.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ४७नमुना – एकवरीस
(दनयम ३९ र ४१ पहा)
डनयुकतयाने राजय शासनाला द्ावयाचया कामगार कपातरीचया (ररीट्ररेंचमेंट) / उद्योग बंदरीचया (कलयोजर) सूचनेचरी नयोटरीस
[भाग एकचया बाबतीत, कामगार कपातीचया (रीट्ररेंचमेंट) प्रारंभापूरवी तीस ददरस आधी कामगार कपातीचया सूचनेची पूर्ग नयोटीस आदण भाग दयोनचया बाबतीत, महणजेच उद्योग बंदीचया(कलयोजर) प्रारंभापूरवी साठ ददरस आधी, उद्योग बंदीचया सूचनेची पूर्ग नयोटीस देणे आरशयक आहे]
औद्योदगक आस्ापनेचे दकंरा उपक्रमाचे दकंरा दनययोकतयाचे नार:....................................................................................
पत्ा:...................................................................................
ददनांक: (तारी्/ मदहना/ रर्ग)
प्रदत,
प्रधान सदचर(कामगार), महाराष्ट्र शासन, कामगार दरभाग, मु ंबई.
महयोदय,
भाग- एक: कामगार कपात (ररीट्ररेंचमेंट)
१. औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ७० चया ्ंि (ग) अनरये, मी/ आमही याद्ारे तुमहाला असे कळदरतयो की, मी/ आमही, जयोिपत्-एक मधये सपष्ट केलेलया कारणांसाठी,.............(तारी्/ मदहना/ रर्ग) पासून.............. (कामगारांची संखया) इतकया कामगारांची कपात करणयाचे ठररले आहे.
२. आरशयक असलयाप्रमाणे, संबंदधत कामगारांना, ........... (तारी्/ मदहना/ रर्ग) रयोजी एक मदहनयाची नयोटीस ले्ी देणयात आली आहे.
डकंवा
आरशयक असलेलया नयोटीसीऐरजी कामगारास (कामगारांना),..............(तारी्/ मदहना/ रर्ग) रयोजी एक मदहनयांचे रेतन देणयात आले आहे.
३. औद्योदगक आस्ापनेत/उपक्रमामधये काम करीत असलेलया कामगारांची एकूण संखया .................... इतकी आहे आदण तयापैकी कामगार कपात करणयात येत असणाऱया कामगारांची एकूण संखया ..............इतकी आहे.
भाग - दयोन: उद्योग बंदरी(कलयोजर)
१. औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ७४ चया पयोट-कलम (१) अनरये, मी/ आमही याद्ारे तुमहाला असे कळदरतयो की, मी/ आमही, जयोिपत्-एक मधये सपष्ट केलेलया कारणांसाठी,............................(तारी्/ मदहना/ रर्ग) पासून............... (औद्योदगक आस्ापनेचे दकंरा उपक्रमाचे दकंरा दनययोकतयाचे नार) उद्योग बंद(कलयोजर) करणयाचा दनण्गय घेतला आहे.
२. औद्योदगक आस्ापना दकंरा उपक्रम बंद झालयामुळे जयांचया सेरा संपुष्टात येतील तया कामगारांची संखया.............. इतकी आहे.
कामगारांची संखया..............
काम बंद केलयामुळे जे बादधत हयोणार आहेत अशा कामगारांचा प्ररग्ग र पदनाम: ...............
मी/आमही, याद्ारे असे घयोदर्त करतयो की, संबंदधत कामगार/कामगारांना, नयोटीसीचा कालारधी समापत हयोणयाचा तार्ेपूरवी दकंरा४८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ रयोजी, औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ७५ अनरये तयांना देय असलेली नुकसानभरपाई प्रदान केली आहे / करणयात आली आहे/ प्रदान करणयात येईल.
आपला दरशरासू,
(दनययोकतयाचे/अदधकृत प्रदतदनधीचे नार र पदनाम)
जयोिपत्र एक
कामगार कपातीचया (रीट्ररेंचमेंट) / उद्योग बंदीचया (लागू नसेल ते ्योिा) कारणांचे दनरेदन.
प्त:
१) कामगार आयुकत, मु ंबई.
२) संबंदधत क्ेत्ाचे अपर/उप कामगार आयुकत.
३) संबंदधत क्ेत्ाचे सहायक कामगार आयुकत.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ४९नमुना –बावरीस
( दनयम ४२, ४५ र ४७ पहा)
औद्योडगक संबंध संडहता,२०२० याचया प्करण दहा चया तरतुदरी जयांना लागू आहेत अशा औद्योडगक आसिापनांमधये
डकंवा उपक्रमांमधये अपररहाय्ष कामबंदरीचया (ले-ऑफ), कामगार कपातरीचया (ररीट्ररेंचमेंट) डकंवा उद्योग बंदरीचया
(कलयोजर) परवानगरीसा्री अजा्षचा नमुना
प्रदत,
प्रधान सदचर(कामगार), महाराष्ट्र शासन, कामगार दरभाग, मु ंबई.
महयोदय,
*१. औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ७८ चया *पयोट-कलम (२) अनरये, मी/ आमही याद्ारे, जयोिपत्- एक मधये नमूद केलेलया कारणांसाठी, माझया/आमचया आस्ापनेमधये काम करीत असलेलया एकूण............इतकया कामगारांपैकी (कामगारांची संखया अंकात र शबदात नमूद करा)..........इतकया कामगारांना (कामगारांची संखया अंकात र शबदात नमूद करा),.............(तारी्/ मदहना/ रर्ग) पासून अपररहाय्ग काम बंदी (ले-ऑफ) करणयाची पररानगी दमळणयासाठी अज्ग करीत आहे/ आहयोत.
*२. औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ७९ चया *पयोट-कलम (२) अनरये, मी/ आमही, याद्ारे, जयोिपत्- एक मधये नमूद केलेलया कारणांसाठी,.............(तारी्/ मदहना/ रर्ग) पासून ...........इतकया कामगारांचया (कामगारांची संखया अंकात र शबदात नमूद करा) प्रसतादरक कामगार कपातीची (रीट्ररेंचमेंट) पररानगी दमळणयासाठी अज्ग करीत आहे/ आहयोत.
३. कलम ७९ चया *पयोट-कलम (१) चया ्ंि (अ) अनरये आरशयक असलयाप्रमाणे, संबंदधत कामगारांना एक मदहनयाची ले्ी नयोटीस देणयात आली आहे. उकत ्ंिाचया परंतुकामधये तरतूद केलयाप्रमाणे, कामगार कपात करारनामयानरये (तयाची प्रत जयोिलेली आहे) असलयाने, संबंदधत कामगारांना नयोटीस देणयात आलेली नाही*.
*४. औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ८० चया पयोट-कलम (१) अनरये, मी/ आमही, याद्ारे तुमहाला असे कळदरतयो की, मी/ आमही, ्ाली दरदनदद्गष्ट केलेला उपक्रम (औद्योदगक आस्ापनेचे नार),.............(तारी्/ मदहना/ रर्ग) पासून **बंद (जयोिपत्-दयोन मधये तपशील ददलयाप्रमाणे) करणयाचा दनण्गय घेतला आहे.
५. उपक्रम बंद केलयामुळे जयांचया सेरा समापत हयोतील तया कामगारांची संखया................. (कामगारांची संखया) इतकी आहे.
अपररहाय्ग कामबंदी करणयासाठी,/ अपररहाय्ग कामबंदी चालू ठेरणयासाठी दकंरा कामगारांची कपात करणयासाठी दकंरा उकत आस्ापना बंद करणयासाठी पररानगी मादगतली आहे.
अपररहाय्ग कामबंदी करणयाची/ कामगार कपात करणयाची पररानगी ददलेलया दकंरा काम बंद केलयामुळे सेरा समापत केलेलया अशा सर्ग कामगारांना, ्ाली ददलेलया तपशीलाप्रमाणे, औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ६७, तसेच अनुक्रमे, कलम ७८(१०), दकंरा ७९(९) दकंरा ८०(८) अनरये ते हककदार असतील अशी नुकसानभरपाई तयांना प्रदान करणयात येईल.
आपला दरशरासू, (सही)
(*लागू नसेल ते ्योिा)
(**काम बंद करणयाचया बाबतीत पररानगी दमळणयाचा अज्ग, उद्देशीत काम बंदीचयापूरवी दकमान ९० ददरस आधी ददला पादहजे) भाग एक-ल-४१–७५० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
| अ. क्र. | कामगार कपात करारयाचया कामगारांची एकूण संखया | अकुशल (कामगार कपात करारयाचया कामगारांची एकूण संखया) | अध्गकुशल (कामगार कपात करारयाचया कामगारांची एकूण संखया) | कुशल (कामगार कपात करारयाचया कामगारांची एकूण संखया) | अदतकुशल (कामगार कपात करारयाचया कामगारांची एकूण संखया) |
| १. | |||||
| २. | अपररहाय्ग काम बंदीची/ कामगार कपातीची/ बंद करणयाची कारणे (लागू नसेल ते ्योिा) |
जयोिपत्र- दयोन
| अ. क्र. | तपशील | शेरे, कयोणतेही असलयास |
| १. | संपूण्ग टपाल पत्ा तसेच दपन कयोि, ई-मेल, दूरधरनी क्रमांक यांसह औद्योदगक आस्ापनेचे/ उपक्रमाचे नार | |
| २. | उपक्रमाची शस्ती - (एक) केंद्ीय सार्गजदनक क्ेत्ातील/राजय सार्गजदनक क्ेत्ातील/परदेशी बहुराष्ट्रीय कंपनी/संयुकत क्ेत्ातील कंपनी, इतयादी आहे दकंरा कसे (परदेशी सूत्धार कंपनीचया बाबतीत, परदेशी भाग धारणेची मया्गदा दश्गरारी.) | कंपनीची शस्ती दश्गरारी |
| (दयोन) ्ाजगी मया्गददत कंपनी/ भागीदारी संस्ा दकंरा मालकी असलेली भागीदारी संस्ा आहे दकंरा कसे | ||
| ३. | (अ) MCA क्रमांक | |
| (ब) GSTN क्रमांक | ||
| (क) कामगार दरभागाचा नोंदणी क्रमांक | ||
| ४. | (अ) प्रसतादरत करारयाची अपररहाय्ग कामबंदी / कामगार कपात /उद्योग बंद केलयामुळे बादधत हयोणाऱया *कामगारांची नारे र ओळ्. | सामादजका सुरक्ा संदहते ्ालील EPFO चा UAN ओळ् क्रमांक |
| ५. | (एक) रादर्गक उतपादन, मागील तीन रर्ांचे रसतूदनहाय उतपादन | |
| (दयोन) मागील बारा मदहनयांचया उतपादनाची मदहना-दनहाय आकिेरारी | ||
| ६. | गेलया तीन रर्ांतील ताळेबंद, नफा-तयोटा ले्े र ले्ापरीक्ण अहराल. | जयोिारयाचे |
| ७. | कंपनीचे दनवरळ मूलय | |
| ८. | आंतर-संलगन कंपनयांची दकंरा तयाच वयरस्ापना्ालील कंपनयांची नारे. | |
| ९. | मागील तीन रर्ांत अरलंब केलेलया अपररहाय्ग काम बंदीचा/ कामगार कपातीचा (ले-ऑफ/ ररट्ररेंचमेंटचा) [जयासाठी पररानगी मादगतली हयोती अशी अपररहाय्ग काम बंदी/ कामगार कपात (ररट्ररेंचमेंट) या वयदतररकत] तपशील, अशा अपररहाय्ग काम बंदीचा/ कामगार कपातीचा कालारधी आदण अशा अपररहाय्ग काम बंदीत/ कामगार कपातीत सहभागी असलेलया कामगारांची संखया/ अशा अपररहाय्ग काम बंदीची अ्ंिता. | |
| १०. | जयांचा अपररहाय्ग काम बंदीरर (ले-ऑफ) दकंरा कामगार कपातीरर(ररट्ररेंचमेंट) दकंरा उद्योग बंदरर(कलयोजररर) पररणाम हयोतयो असा इतर कयोणताही संबंदधत तपशील. |
प्रत:
१) कामगार आयुकत, मु ंबई.
२) संबंदधत क्ेत्ाचे अदतररकत/उप कामगार आयुकत.
३) संबंदधत क्ेत्ाचे सहायक कामगार आयुकत.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ५१नमुना - तेवरीस
(दनयम ५१ पहा)
या संडहते अनवये प्िमच अपराध करणाऱया डनययोकतयाला कलम ८९ चया पयोट-कलम (४) अनवये अपराधाचरी
आपसात डमटवणरी करणयासा्री नयोटरीस
औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० याचया कलम ८९ चया पयोट-कलम (१) अनरये ्ाली सराक्री करणार र प्रशमन अदधकारी, याद्ारे असे सूदचत करीत आहे की, या संदहतेचया दरदरध तरतुदींचे, ्ाली ददलेलया तपशीलांनुसार, उललंघन केलयाचा अपराध केलयाबद्दल तुमचयादररुद्ध आरयोप करणयात आला आहे:-
भाग - एक
१. अपराधी दनययोकतयाचे नार र पत्ा: ........... ................... ......................... ................ .................... ................ ......................
२. आस्ापनेचा पत्ा: .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. ..............
३. अपराधाचा तपशील .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. ..............
४. संदहतेचा जया कलमांनरये अपराध केला आहे ते कलम.............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. ..............
५. अपराधाची आपसात दमटरणी करणयापयोटी प्रदान करणयाची आरशयकता असलेली आपसात दमटरणीची रककम: .................... ...........
भाग एक-ल-४१–७अ५२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
भाग - दयोन
औद्योदगक संबंध संदहता,२०२० याचया कलम ८९ चया पयोट-कलम (१) नुसार अपराधाची आपसात दमटरणी करणयासाठी ही नयोटीस जारी केलयाचया तार्ेपासून पंधरा ददरसांचया आत, या सूचनेचया भाग-तीन मधये संपूण्गपणे भरलेलया अजा्गसह रर नमूद केलेली रककम जमा करणयाचा तुमहाला सलला देणयात येत आहे.
जर तुमही दरदनदद्गष्ट रेळेत ही रककम जमा करणयात दनष्फळ ठरला तर, आण्ी कयोणतीही संधी ददली जाणार नाही आदण या कलमा अनरये ्टला दा्ल करणयासाठी आरशयक ते दनदेश देणयात येतील.
(प्रशमन अदधकाऱयाची सराक्री) तारी्: दठकाण:
भाग - तरीन
अपराधाचरी आपसात डमटवणरी करणयासा्री औद्योडगक संबंध संडहता, २०२० याचया कलम ८९ चया पयोट-कलम (४) खालरील अज्ष १. अज्गदाराचे नार (औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० अनरये जयाने अपराध केला आहे अशा दनययोकतयाचे नार नमूद करारे): .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. ..............
२. अज्गदाराचा पत्ा: .............. .............. .............. .............. .............. .............. .............. ..............
३. अपराधाचा तपशील:......................................................... :.........................................................:...................... ................................... .....................................................:......................................................... ..................... ....................................:......................................................... :.........................................................
४. संदहतेचा जया कलमांनरये अपराध केला आहे ते कलम:.........................................................
५. जमा केलेलया आपसात दमटरणी रकमेचा तपशील (इलेकट्रलॉदनक पद्धतीने तयार केलेली पारती जयोिारी) :................................ ......................... :......................................................... :......................................................... :....................... .................................. :.........................................................
६. रर नमूद केलेलया अपराधाचयाचया उललंघनासाठी दा्ल केलेला असेल तर, ्टलयाचा तपशील:......................................................... :......................................................... :......................................................... :.................................................. .......
७. हा अपराध पदहला अपराध आहे दकंरा कसे अ्रा अज्गदाराने या अपराधापूरवी अनय कयोणताही अपराध केला आहे दकंरा कसे, जर केला असेल तर, अपराधाचा संपूण्ग तपशील:......................................................... :..................................................... .... :......................................................... :......................................................... :............................................ ............. :.........................................................
८. अज्गदार जी देऊ इशच्त आहे अशी इतर कयोणतीही मादहती: ......................................................... :.............................. ........................... :.........................................................:......................................................... ....................... .................................. :................................................................................................................:................... ......................................
अज्गदार (नार र सराक्री)
ददनांक: दठकाण: प्रत: प्रशमन अदधकारीमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ५३
नमुना - चयोवरीस
(दनयम ५२(२) पहा)
(औद्योडगक संबंध संडहता,२०२० याचया कलम ९१ खालरील तक्रार)
समेट अदधकारी / लराद / नयायादधकरण :.........................................................यांचयासमयोर :......................................... .................चया प्रकरणाचया बाबतीत.
संदभ्ग क्रमांक: :.........................................................
अ ................................................................................................ तक्रारदार (तक्रारदार);
दररुद्ध
ब ................................................................................................ दररुद्ध पक्कार (पक्कार).
पत्ा:................................................................................................................................................ ..............................
यादचकाकता्ग (यादचकाकतदे) अशी दरनंती करतयो/दरनंती करतात की, दररयोधी पक्कार (पक्कार), ्ाली दश्गरलयाप्रमाणे, औद्योदगक संबंध संदहतेचया कलम ९० चया तरतुदींचया उललंघनासाठी दयोर्ी आहे/आहेत:-
(ये्े, अदभकद्त उललंघन कयोणतया पद्धतीने घिून आले आहे ती पद्धत आदण वयरस्ापनाचया आदेशाला दकंरा कृतीला जया कारणाररुन आवहान ददले गेले आहे ती कारणे दश्गदरणारा तपशील संदक्पत सररूपात नमूद करा.)
तयानुसार, तक्रारदार (तक्रारदार) अशी प्रा्गना/ प्रा्गना करतयो/ करतात की, समेट अदधकाऱयाने / लरादाने / औद्योदगक नयायादधकरणाने दकंरा राष्ट्रीय नयायादधकरणाने रर नमूद केलेलया तक्रारीरर दनण्गय घयारा आदण तयास ययोगय र उदचत राटेल असा आदेश दकंरा असे आदेश पाररत करारा/करारेत.
औद्योदगक संबंध संदहता, २०२० याचया कलम ९१ अनरये आरशयक असलेलया तक्रारीचया र दतचया जयोिपत्ांचया प्रतींची संखया यासयोबत सादर केलेलया आहेत.
आज, ददनांक ............२०
तक्रारदाराची (तक्रारदारांची) सराक्री
सतयापण
मी, गांभीय्गपूर्गक असे घयोदर्त करतयो की, ररील पररच्ेदात जे नमूद केले आहे ते माझया ज्ानाप्रमाणे ्रे आहे आदण मला दमळालेलया र ्री असलयाचा माझा दरशरास असलेलया मादहतीबाबत ररील पररच्ेद:...................... मधये जे नमूद केले आहे ते, माझे ज्ान र मादहतीप्रमाणे, ्रे आहे.
हे सतयापन, आज ददनांक:.................. २०....रयोजी :......................... ये्े मी सराक्रीत केलेले आहे.
सतयापन करणाऱया वयकतीची सराक्री५४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ In pursuance of clause (3) of article 348 of the Constitution of India, the following translation in English of the Government Notification, No. I.R.C-2021/C.R.61/LABOUR-9 dated 03rd December, 2021 published in the Maharashtra Government Gazette, Part 1-L, Extra Ordinary is hereby published under the authority of the Governor.
By order and in the name of the Governor of Maharashtra.
S. M. SATHE, Joint Secretary to Government INDUSTRIES, ENERGY AND LABOUR DEPARTMENT
Mantralaya, Madam Cama Marg, Hutatma Rajguru Chowk, Mumbai 400 032, dateed the 3rd December 2021.
NOTIFICATION
IndustrIal relatIons Code, 2020.
No. I.R.C-2021/C.R.61/LABOUR-9.—The following draft of rules which the Government of Maharashtra, proposes to make in exercise of the powers conferred by sub-section (1) section 99 of the Industrial Relations Code, 2020 (35 of 2020) read with section 24 of the General Clauses Act, 1897 (10 of 1897) and of all other powers enabling it in that behalf and in supersession of the Industrial Disputes (Maharashtra) Rules, 1957, the Maharashtra Industrial Employment (Standing Orders) Rules, 1959 and the Maharashtra Trade Unions Regulations, 1927, is hereby published as required by sub-section (1) of the said section 99, for the information of all persons likely to be affected thereby; and notice is hereby given that the said draft will be taken into consideration by the Government of Maharashtra after the expiry of forty-five days from the date of publication of this notification in the Maharashtra Government Gazette.
2. Any objection or suggestion, may be received by Commissioner of Labour, Maharashtra State, Kamgar Bhawan, C 20, E Block, Bandra Kurla Complex, Bandra (East), Mumbai 400051 or on email- [email protected]. The objections and suggestions should be sent in a proforma containing column (i) specifying the name and address of the person or organization and column (ii) specifying the rule or sub-rule which is proposed to be modified and column (iii) specifying the revised rule or sub-rule proposed to be substituted and reasons thereof.
The objections and suggestions, which may be received from any person or organization with respect to the said draft before the expiry of the above mentioned period, will be considered by the State Government.
By order and in the name of the Governor of Maharashtra.
S. M. SATHE, Joint Secretary to Governmentमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ५५
DRAFT RULES
CHAPTER-I
PrelImInary
1. Short title.—These rules may be called the Maharashtra Industrial Relation Rules, 2021.
2. Definition.— (1) In these rules, unless the context otherwise requires,-
(a) "Code" means the Industrial Relations Code, 2020;
(b) "electronically" means any information submitted by email or uploading on the designated portal or digital payment in any mode for the purpose of Code;
(c) "section" means the section of the Code;
(d) "State Government" means the Government of Maharashtra.
(2) The words and expressions used in these rules which are not defined therein, but are defined in the Code, shall have their respective meaning as assigned to them in the Code.
3. Written agreement for settlement before conciliation officer under clause (zi) of section 2.— The agreement under clause (zi) of section 2 for written agreement between the employer and worker shall be in the form specified in Form-I and shall be signed by the parties in the agreement and a copy thereof shall be sent to the concerned conciliation officer.
CHAPTER-II
BI-PartIte Forums
4. Constitution of Works Committee under section 3.—(1) Every employer to whom an order made under sub-section (1) of section 3 relates, shall forthwith proceed to constitute a Works Committee in the manner as is specified in this rule.
(2) The number of members constituting the Committee shall be fixed so as to afford representation to the various categories, groups and class of workers engaged in, and to the sections, shops or departments of the establishment:
Provided that, the total number of members of the Works Committee shall not exceed twenty:
Provided further that, the number of representatives of the worker in the Works Committee shall not be less than the number of representatives of the employer therein.
(3) Subject to the provisions of this rule, the representatives of the employer in the Works Committee shall be nominated by the employer and shall, as far as may be possible, be officials in direct touch with, or associated with, the working of the industrial establishment.
(4) (a) Where any worker of the industrial establishment is member of a registered Trade Union, the employer shall ask such Trade Union to inform him in writing as to, how many of the workers are members of such Trade Union; and
(b) where an employer has reason to believe that the information furnished to him under clause (a) by the registered Trade Union is false, he may, after informing such Trade Union, refer the matter to the Assistant Commissioner of Labour, who shall, after hearing the parties, decide the matter and his decision shall be final.
(5) On receipt of the information called for under sub-rule (4), the employer shall provide for the selection of worker's representative on the Committee in following two groups, namely:-
(a) registered Trade Union may choose their representatives as members for Works Committee in the proportion of their membership;
(b) where there is no registered Trade Union, workers may choose amongst themselves representatives for Works Committee.
५६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३(6) (a) The Works Committee shall have among its office-bearers a Chairman, a Vice-Chairman, a Secretary and a Joint Secretary. The Secretary and the Joint Secretary shall be elected every year.
(b) The Chairman shall be nominated by the employer from amongst the employer's representatives on the Works Committee and he shall, as far as possible, be the head of the industrial establishment.
(c) The Vice-Chairman shall be elected by the members on the Works Committee representing the workers from amongst themselves:
Provided that, in the event of equality of votes in the election of the Vice-Chairman, the matter shall be decided by draw of a lot.
(d) The Works Committee shall elect the Secretary and the Joint Secretary, provided that, where the Secretary is elected from amongst the representatives of the employers, the Joint Secretary shall be elected from amongst the representatives of the worker and vice-versa:
Provided that, the post of the Secretary or the Joint Secretary, as the case may be, shall not be held by a representative of the employer or the worker for two consecutive years:
Provided further that, the representatives of the employer shall not take part in the election of the Secretary or Joint Secretary, as the case may be, from amongst the representatives of the worker and only the representatives of the worker shall be entitled to vote in such elections.
(e) In any election under clause (d), in the event of equality of votes, the matter shall be decided by a draw of lot.
(7) (a) The term of office of the representatives in the Works Committee other than a member chosen to fill a casual vacancy shall be two years.
(b) A member chosen to fill a casual vacancy shall hold office for the unexpired term of his predecessor.
(c) A member who without obtaining leave from the Works Committee, fails to attend three consecutive meetings of the Committee shall forfeit his membership.
(8) In the event of worker's representative ceasing to be a member under clause (c) of sub-rule (7) or ceasing to be employed in the establishment or in the event of his resignation, death or otherwise, his successor shall be chosen in accordance with the provisions of this rule from the same group to which the member vacating the seat belonged.
(9) The Works Committee shall have the right to co-opt in a consultative capacity the persons employed in the industrial establishment having particular or special knowledge of a matter under discussion. Such co-opted member shall not be entitled to vote and shall be present at meetings only for the period during which the particular question is before the Works Committee.
(10) (a) The Works Committee may meet as often as necessary but not less than once in three months;
(b) the Works Committee shall at its first meeting regulate its own procedure.
(11) (a) The employer shall provide, accommodation for holding meetings of the Works Committee. He shall also provide all necessary facilities of the Works Committee and to the members thereof for carrying out the work of the Works Committee. The Works Committee shall ordinarily meet during working hours of the industrial establishment concerned on any working day and the representative of the worker shall be deemed to be on duty while attending the meeting;
(b) The Secretary of the Works Committee may with the prior concurrence of the Chairman, put up notice regarding the work of the Works Committee on the notice board of the industrial establishment.
5. Manner of choosing members from employers and workers for Grievance Redressal Committee under sub-section (2) of section 4.—(1) The Grievance Redressal Committee shall consist of equal number of members representing the employer and the workers, which shall not exceed ten.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ५७(2) The representatives of the employer shall be nominated by the employer and shall, as far as may be possible, be officials in direct touch with or associated with the working of the industrial establishment, preferably the heads of major departments of the industrial establishment.
(3) The representatives of the workers shall be chosen by the registered Trade Union and where a negotiating council exists, such representatives shall be chosen in the same proportion as the Trade Unions respectively represents in the negotiating council. In case where there is no registered Trade Union or negotiating council, the member may be chosen by the workers of the industrial establishment:
Provided that, there shall be adequate representation of women workers in the Grievance Redressal Committee and such representation shall not be less than the proportion of women workers to the total workers employed in the industrial establishment:
Provided further that, the tenure of the members of Grievance Redressal Committee shall be coterminous with the tenure of the members of the registered Trade Union or two years, whichever is earlier.
(4) (a)Where any worker of the industrial establishment is member of a registered Trade Union, the employer shall ask such Trade Union to inform him in writing as to how many of the workers are members of such Trade Union.
(b) Where an employer has reason to believe that the information furnished to him under clause (a) mentioned above by the registered Trade Union is false, he may, after informing such Trade Union, refer the matter to the Assistant Commissioner of Labour who shall, after hearing the parties, shall decide the matter and his decision shall be final.
(5) On receipt of the information called for under sub-rule (4), the employer shall provide for the selection of workers representative on the Committee by two following groups, namely:-
(a) registered trade union may choose their representatives as members for Grievance Redressal Committee in the proportion of their membership;
(b) such workers those are not members of registered trade union, may choose amongst themselves representatives for the Grievance Redressal Committee.
6. Manner of filing application by any aggrieved worker under sub-section (5) of section 4 of Code.—Any aggrieved worker may file an application stating his dispute therein before the Grievance Redressal Committee giving his name, designation, employee Code, Department where posted, length of service in years, category of worker, address for correspondence, contact number, details of grievances and relief sought. Such application may be sent electronically or otherwise. The Grievance may be raised within one year from the date on which the cause of action of such dispute arises.
7. Manner of filing application for conciliation of grievance as against decision of Grievance Redressal Committee to conciliation officer under sub-section (8) of section 4.—Any worker who is aggrieved by the decision of the Grievance Redressal Committee or whose grievance is not resolved by the said Committee within thirty days of receipt of the application, may file an application electronically or by registered post or by speed post or by hand to the conciliation officer through the Trade Union of which he is a member or otherwise, within the period of sixty days from the date of the decision of the Grievance Redressal Committee or from the date on which the period specified in sub-section (6) of section 4 of the Code expires, as the case may be.
CHAPTER –III
trade unIon
8. Subscription by members to Trade Union under clause (f) of section 7.—A registered Trade Union may collect a minimum subscription from its members, as provided under the rules of the Trade Union, approved by the Registrar on monthly, quarterly, half yearly or yearly basis, which shall not be less than ten rupees per month.
भाग एक-ल-४१–८५८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ 9. Manner of annual audit under clause (j) of section 7.—(1) The annual audit of the account of any registered Trade Union shall be conducted by an auditor authorized to audit the accounts of companies under sub-section (1) of section 139 of the Indian Companies Act, 2013 (18 of 2013) or by an auditor selected from the panel of certified auditor.
(2) The Registrar may constitute such panel of certified auditors to conduct the annual audit of accounts of any registered Trade Union, by notification in the Official Gazette.
(3) The Registrar may add or remove the auditors from the panel.
(4) The auditor shall conduct the audit of accounts of the Trade Union and shall submit the audit report to the Trade Union and forward one copy of the same to the Registrar.
(5) Accessibility to books of accounts.–The auditor or auditors appointed in accordance with these rules to conduct the audit of accounts of the Trade Union shall be given access to all the books of the concerned registered Trade Union and shall verify the general statement with the accounts and vouchers relating thereto and shall thereafter sign the auditor's declaration in Form II, indicating separately on that form under his signature or their signatures a statement showing in what respect he or they find the return to be incorrect, not supported by vouchers or not in accordance with the Act. The particulars given in the statement shall indicate,–
(a) every payment which appears to be unauthorized by the rules of the registered Trade Union concerned or contrary to the provisions of the Act;
(b) the amount of any deficit or loss which appears to have been incurred by the negligence or misconduct of any person;
(c) the amount of any sum which ought to have been, but is not brought to account by any person.
(6) Rectification of defects in accounts.–The Trade union shall explain within three months from the date of audit report, the defects or irregularities pointed out by the auditor and action taken thereon, to the Registrar. The Registrar may also make an order directing the union or its office bearers to take such action, as may be specified in the order to remedy the defects within the time specified therein.
10. Registration of Trade Union and cancellation thereof.— (1) Form of application for registration under clause (a) sub-section (1) of section 8.–(1) Every application for registration of trade union shall be made to the Registrar electronically or otherwise in Form III.
(2) Every such application shall be accompanied by an affidavit of applicant in Form IV.
(3) If a Trade Union has been in existence for more than one year before making an application for registration than, a general statement of the assets and liabilities of the Trade Union in Form XIV shall also be attached with the application.
(4) The fees payable for registration of Trade Union shall be rupees 2000 only for a Trade Union having membership of 1000 workers and above and rupees 1000 only for a Trade Union having membership of less than 1000 workers.
(5) The Registrar shall issue the certificate of registration of Trade Union under sub-section (2) of section 9 in Form V.
(6) The fee payable for issue of duplicate certificate of registration shall be rupees 100 only.
(7) The Registrar shall maintain the register of the Trade Union referred to in sub-section (3) of section 9 in Form VI.
(8) The Application for withdrawal or cancellation of certification of registration of the Trade Union under sub-section (5) of section 9 shall be made to the Registrar in Form-VII.
(9) The Registrar, on receiving an application for withdrawal or cancellation of registration of the Trade Union, shall, before granting such application, verify that the application is approved in the general meeting of the Trade Union, or if it is not so approved, it has approved the majorityमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ५९ of members of the Trade Union. The registrar may call for such further particulars as he deems necessary and may examine any office of the Trade Union for this purpose.
11. Appeal against non-registration or cancellation of registration under sub-section (1) of section 10.—An appeal under sub-section (1) of section 10 of the Code against the order of the Registrar, refusing to grant registration of a Trade Union under section 9 of the Code or cancellation of registration under sub-section (5) of the said sections, shall be filed within sixty days from the date of receipt of order against which the appeal is preferred.
12. Communication and notices to Trade Union by Registrar and by Trade Union to Registrar under sub-section (1) and (3) of section 11.—(1) All communication and notices shall be sent electronically or otherwise to a registered Trade Union by the Registrar through the postal address or email address, as mentioned in the register.
(2) All communication and notices by a registered Trade Union with respect to any change in any particulars of the Trade Unions or its rules or membership thereof shall be sent electronically or otherwise to the Registrar to his official postal address or email address within thirty days from the date of such change or event.
(3) On receipt of any communication under sub-rule (2), the Registrar shall, unless he has reason to believe that such communication has not been made in the manner provided by the rules of the Trade Union and is not in accordance with the provisions of the Code, register such alteration in the register to be maintained for this purpose and shall inform the fact to the Secretary of the Trade Union in the manner specified under sub-rule (1).
(4) The fee payable for such communication or alteration of rules shall be one hundred rupees or as may be fixed by the State Government, from time to time, by notification and be paid electronically or otherwise for each set of alterations made at one time.
(5) The notice of any change in the name of the Trade Union shall be sent electronically or otherwise to the Registrar in Form VIII.
(6) When the Registrar registers a change in name or any other particulars, he shall certify under his signature at the foot of the certificate issued under rule 10 of this Rules, that, the new name and the change in particulars has been registered and communicate the same electronically or otherwise.
13. Matters on which negotiating union or negotiating council negotiate under sub-section (1) and criteria to be followed to by employer under sub-section (2) of section 14.—(1) Negotiating union or Negotiating council shall be entitled to negotiate with employer with respect to demands, counter demands, disputes or disagreement over any industrial matter or any other matter prescribed by the State Government by notification, from time to time.
(2) If there is only one Trade Union of the worker is registered and functioning in the industrial establishment, which is having fifty-one per cent. or more workers on the muster roll of the establishment as members of the said Union, shall make an application in Form IX to the area conciliation officer for recognition of a sole negotiating union, under sub-section (2) of section 14. The application shall be made alongwith the statement of object and resolution passed and signed by the majority of members of the union employed in that establishment.
(3) After receiving the application, the conciliation officer shall call upon the representatives of the Union, employer and any other person, as he deems fit and after making such inquiry as he deems fit, pass an order in relation thereto, within a period of three months from the date of receipt of such application.
(4) On the basis of order of the conciliation officer the employer shall recognize the Trade Union as a sole negotiating union and shall issue certificate of sole negotiating union in Form X within fifteen days from the date of order of the conciliation officer and the copy of the same shall be submit to the concern conciliation officer.
14. Manner of verification of workers on muster roll under sub-section (3) and manner of verification under sub-section (4) of section 14.—(1) If more than one Trade Union workers are भाग एक-ल-४१–८अ६० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ registered and functioning in the industrial establishment, the Trade Union having more than fifty one per cent. or more workers on the muster roll in the industrial establishment shall make an application in Form IX to the area conciliation officer for sole negotiating union under sub-section (3) of section 14. The application shall be made along with statement of object and resolution passed and signed by the majority of members of the union employed in that establishment.
(2) After receiving the application, the conciliation officer shall call upon the representatives of the Trade Union, employer and any other person, he deems fit and after making such inquiry as he deems fit, pass an order in relation thereto, within a period of three months from the date of receipt of such application.
(3) On the basis of order of the conciliation officer the employer shall recognize the Trade Union as a sole negotiating union and shall issue certificate of sole negotiating union in Form X within fifteen days from the date of order of the conciliation officer and the copy of the same shall be submit to the concerned conciliation officer.
(4) Representative of any trade union having more than twenty per cent. membership in the industrial establishment shall make an application to the area conciliation officer for a representative of union for negotiating council in Form XI along with statement of object and resolution passed and signed by the majority of members of the union employed in that establishment.
(5) After receiving the application, the conciliation officer call upon the representatives of employer and workmen and after making such inquiry as he deems fit pass such order in relation thereto, within a period of three months from the date of receipt of such notice. On the basis of order of the conciliation officer, the employer shall issue certificate as a representative of union for negotiating council to the member of union in Form XII within fifteen days from the date of order of conciliation officer and the copy of the same shall submit to the concern conciliation officer.
15. Facilities to be provided by Industrial establishment to a negotiating union or negotiating council under sub-section (7) of section 14.—(1) Right of holding discussions on premises of undertaking with employees.—The officers of Negotiating Union or member unions of Negotiating Council shall have the right and shall be permitted by the employer, to hold discussions on the premises of the undertaking with the employees concerned who are the members of such union:
Provided that,-
(a) the union shall intimate, in advance to the employer the name or names of the union representatives authorized for the purposes and the name of the department or departments in which the members concerned are employed; and
(b) the discussions shall be held in such manner as not to interfere with the working of the undertaking.
(2) Right of holding discussions on premises of undertaking with employer.— The representatives of a Negotiating Union or member of unions of Negotiating Council shall have the right to meet the employer or any person appointed by him for the purpose and discuss with him the grievances of its members employed in his undertaking subject to the following conditions, namely:-
(a) the discussion shall ordinarily be held on one day in a week during such working hours of day shift from 10 a.m. to 6 p.m. as may be fixed by the employer and the union except in urgent cases when it may be held on any day and at any time by previous appointment;
(b) the union shall ordinarily communicate, in advance, the nature of the grievances which it desires to discuss;
(c) the name of the representatives or member authorized in this behalf shall either be communicated to the employer in advance or such representative shall carry a letter of authority.
(3) Collections of sums on premises of undertakings by certain officers of Negotiating Unions.— Every representative of the negotiation union and such members of the union as have completed at least six months of membership and been authorized by the Presidentमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ६१ in this behalf shall, be entitled to collect sums payable by its members on the premises of an undertaking where wages are paid to them, subject to the following conditions, namely:-
(a) the name or names of the representative or members, authorized in this behalf shall be intimated in advance to the employer and changes, if any, therein shall be communicated to the employer at least twenty-four hours before the date of collection;
(b) the representatives and members visiting the undertaking for this purpose shall carry a letter of authority;
(c) no coercion or force shall be used on any employee;
(d) the collection shall be made without causing hindrance to the staff of the undertaking or interference in the management's work;
(e) not more than ten employees at a time shall be allowed together at the place where such sums are collected;
(f) collections shall be made on the usual pay day or days and the subsequent three days and the day on which unclaimed wages are paid.
(4) Putting up notice boards of Negotiating Unions in undertaking.— President of the Negotiating union or an office bearer authorized by the President shall be entitled to put up or cause to be put up a notice board outside the time-keeper's office or at any other conspicuous place mutually agreed upon between the employer and the union and affix notices therein during the hours the undertaking is open:
Provided that, the notice board to be put up shall be of a reasonable size; and the notices to be affixed shall be signed by the President and in absence of the President, the Vice-President and the General Secretary, the Secretary, and such notices shall relate to lawful activities of the union and shall not be of an offensive or provocative nature.
16. Objects of funds under sub-sections (1) and (2) and subscription under sub-section (4) of section 15.—(1) The general funds of a registered Trade Union shall not be spent on any other objects other than that of the following, namely:-
(a) the payment of salaries, allowances, and expenses to office bearers of the Trade Union;
(b) the payment to expenses for the administration of the Trade Union, including audit of the accounts of the general funds of the Trade Union;
(c) the prosecution or defense of any legal proceeding to which the Trade Union or any member thereof is a party, when such prosecution or defense is undertaken for the purpose of securing or protecting any rights of the Trade Union as such or any rights arising out of the relations of any member with his employer or with a person whom the member employees;
(d) the conduct of trade dispute on behalf of the Trade Union or any member thereof;
(e) the compensation of members for loss arising out of trade disputes;
(f) allowances to members of their dependency on account of death, old age, sickness, accidents or unemployment of such members;
(g) the issue of, or the undertaking of liability under policies of assurance on the lives of members, or under policies insuring members against sickness, accident or unemployment;
(h) the provision of educational, social or religious benefits for members (including the payment of the expenses of funeral or religious ceremonies for deceased members) or for the dependents of members;
(i) the upkeep of a periodical publicized mainly for the purpose of discussing questions affecting employers or workman as such;
(j) the payment, in furtherance of any of the objects on which the general funds of the Trade Union may be spent, of contributions to any cause intended to benefit workman in general:
६२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३Provided that, the expenditure in respect of such contributions in any financial year shall not at any time during that year be in excess of one fourth of the combined total of the gross income which has up to that time accrued to the general funds of the Trade Union during that year and of the balance at the credit of those funds at the commencement of that year; and
(k) subject to any conditions contained in the notification, any other object notified by the State Government in the Official Gazette.
(2) A registered Trade Union may constitute a separate fund in furtherance of any of the objects as follows, namely:-
(a) the payment of any expenses incurred, either directly or indirectly, by a candidate or prospective candidate for election as a member of any legislative body constituted under the Constitution of India or of any local authority, before, during, or after the election in connection with his candidature or election; or
(b) the holding of any meeting or the distribution of any literature or documents in support of any such candidate or prospective candidate; or
(c) the maintenance of any person who is a member of any legislative body constituted under the Constitution or of any local authority; or
(d) the registration of electors or the selection of a candidate for any legislative body constituted under the Constitution or for any local authority; or
(e) the holding of political meetings of any kind, or the distribution of political literature or political documents of any kind.
(3) No member shall be compelled to contribute to the fund constituted under sub-rule (2); and a member who does not contribute to the said fund shall not be excluded from any benefits of the Trade Union, or placed in any respect either directly or indirectly under any disability or at any disadvantage as compared with other members of the Trade Union (except in relation to the control or management of the said fund) by reason of his not contributing to the said fund; and contribution to the said fund shall not be made a condition for admission to the Trade Union.
17. Manner of making application for adjudication before Tribunal under section 22.—(1) The application before the State Industrial Tribunal shall be filed within thirty days of occurrence of any dispute as provided under section 22 or any such order of the Registrar passed in relation to such dispute alongwith the relevant copies of the documents related to such dispute or order and mentioning the cause of such dispute.
(2) The Tribunal shall give an opportunity of hearing to all concerned parties and shall pass the order within forty-five days.
(3) This order shall be final and binding upon all the parties and the Registrar.
(4) The Registrar shall make relevant entries in the relevant records maintained by his Office in accordance with the order of the State Industrial Tribunal.
18. Manner of amalgamation under sub-section (2) and manner of sending signed amalgamation to Registrar of a different State under sub-section (3) of section 24.—(1) Any two or more registered Trade Unions may become amalgamated together as one Trade Union with or without dissolution or division of the funds of such trade Unions or either any of them, provided that, votes of at least two third of the members of each or every such Trade Union entitled to votes are recorded, and that at least two third of the votes recorded are in favor of the proposal.
(2) Notice of every amalgamation shall be sent to the Registrar in Form XIII.
19. Distribution of funds of Trade Union on dissolution by Registrar under sub-section (2) of section 25.—Where it is necessary for the Registrar under sub-section (2) of section 25 to distribute the funds of a registered Trade Union which has been dissolved, he shall divide the fund amongst the members proportionate to the amounts contributed by them by way of subscription during their membership.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ६३20. Date, form and manner of forwarding general statement of Trade Union and its audit under sub-section (1) of section 26.—(1) Every registered Trade Union shall submits general statement in Form XIV to the Registrar on or the 30th April in every year.
(2) The audit of general statement shall be conducted in the manner specified in rule 9.
(3) After an inquiry if the Registrar finds any irregularities in general statement, he may take all the necessary action, as he deems fit.
21. Manner and purpose of recognition of a Trade Union or a federation of Trade Unions under sub-section (2) of section 27.—(1) The Trade Union or federation of the Trade Unions having substantial membership in major sectors of employment across the State shall make an application to the State Government or the Officer authorized by the State Government by notification issued, in this regard, for recognition of a Trade Union or a federation of Trade Unions as a State Trade Union at State level.
(2) The State Government or the officer appointed by the State Government in this behalf, shall, after due enquiry, as it deems fit, decide such application within ninety days of its receipt and send the copy of the decision to the applicant with a copy to the Labour Commissioner and the Registrar.
(3) If any dispute arises in relation to such recognition, the Government or the officer appointed by the State Government in this behalf, shall refer the dispute to the State Industrial Tribunal. The State Industrial Tribunal shall, after giving opportunity of hearing to the applicant and going through the relevant records of the case, decide the reference preferably within forty-five days and the order of the Tribunal shall be binding upon the parties.
CHAPTER- IV
standIng orders
22. Manner of forwarding information to certifying officer under sub-section (3) of section 30.—(1) If the employer adopts the model standing order of the Central Government referred to in section 29 with respect to matters relevant to his industrial establishment or undertaking, he shall intimate the concerned certifying officer, the specific date from which the provisions of the model standing order which are relevant to his establishment have been adopted.
(2) On receipt of information specified in sub-rule (1), the certifying officer, within a period of thirty days from such receipt, may give his observation that the employer is required to include certain provisions which are relevant to his establishment and indicate those relevant provisions of the model standing orders which have not been adopted. He shall also direct the employer to amend the standing order so adopted, by way of addition, deletion or modification within a period of thirty days from the date of the receipt of such direction and ask for compliance report only in respect of provisions which the certifying officer seeks to get so amended. Such report shall be sent electronically by the employer.
(3) If no observation is made by certifying officer within a period of thirty days of the receipt of the information as specified in sub-rules (1) and (2), then, the standing order shall be deemed to have been adopted by the employer.
23. Manner of choosing representatives of workers of Industrial establishment or undertaking for issuing notice by certifying officer where there is no Trade Union operating under clause (ii) of sub-section (5) of section 30.—Where there is no such Trade Union or negotiating union, as referred to in clause (i) of sub-section (5) of section 30, then, the certifying officer shall call a meeting of the workers to choose three representatives, to whom he shall, upon their being chosen, forward a copy of the standing order requiring objections, if any, which the workers may desire to make to the draft standing order to be submitted within fifteen days from the receipt of the notice.
24. Manner of authentication of certified standing orders under sub-section (8) of section 30.— Standing orders or modification in the standing orders, certified in pursuance of sub-section (8) of section 30 or the copies of the order of the appellate authority under sub-section (1) of section 33 shall be authenticated by the certifying officer or the appellate authority, as the case may be, and६४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ shall be sent within a week to all concerned. There shall not be any requirement of certification in cases of deemed certification under sub-section (3) of section 30 and in cases where the employer has certified adoption of model standing orders.
25. Statement to be accompanied with draft standing orders under sub- section (9) of section
30.—A statement to be accompanied with,–
(i) draft standing order shall contain, the particulars such as name of the industrial establishment or undertaking concerned, address, e-mail address, contact number and strength and details of workers employed therein including particulars of Trade Union to which such workers belong; and
(ii) draft modification in the existing standing orders shall contain the particulars of such standing orders which are proposed to be modified along with a tabular statement containing details of each of the relevant provision of standing order in force and proposed modification therein and reasons thereof and such statement shall be signed by a person authorized by the industrial establishment or undertaking.
26. Conditions for submission of draft standing order in similar establishment under sub-section (10) of section 30.—In cases of group of employers engaged in similar industrial establishments may submit a joint draft standing order under section 30 and for the purpose of proceedings specified in sub-sections (1), (5), (6), (8) and (9) thereof after consultation with the concerned Trade union, negotiating union or negotiating council, if any:
Provided that, the joint draft standing orders, in case of the group of employers engage in similar establishment, will be drafted and submitted to the Labour Commissioner, who shall certify or refuse to certify the said joint draft standing orders, after recording reasons therefor.
27. Manner of disposal of appeal by appellate authority under section 32.—(1) An employer or the Trade Union or negotiating union desirous of preferring an appeal against the order of the certifying officer given under sub-section (5) of section 30 shall within sixty days of the receipt of such order shall draw up a memorandum of appeal in tabular form stating therein the provisions of the standing orders which are required to be altered or modified or deleted or added and reasons thereof and shall be filed to the appellate authority.
(2) The appellate authority shall, after giving the appellant and the opposite parties an opportunity of being heard, pass an order within sixty days of the filing of appeal, either confirming the standing orders or directing the employer to modify the standing orders.
(3) In case the appellate authority does not confirm the Standing Orders, it shall fix a date for the hearing of the appeal and direct notice thereof to be given,–
(a) where the appeal is filed by the employer or a worker, to Trade Union of the workers of the industrial establishment or to the representative body of the workers concerned;
(b) where the appeal is filed by a Trade Union to the employer and all other Trade Unions of the workers of the industrial establishment; and
(c) where the appeal is filed by the representative of the workers to the employer and any other worker whom the appellate authority joins as a party to the appeal.
(4) The appellant shall furnish each of the respondents with a copy of the memorandum of appeal.
(5) The appellate authority may at any stage of the proceeding call for any evidence, if it considers necessary for the disposal of the appeal.
(6) On the date fixed under sub-rule (3) for the hearing of the appeal, the appellate authority shall take such evidence as it may have called or consider to be relevant if produced and after hearing the parties dispose of the appeal.
28. The language and the manner of maintaining standing order under of section 33.—(1) The standing order finally certified by certifying officer shall be sent electronically or otherwise to concern parties except in the case of deemed certification under section 30.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ६५(2) The text of the standing order as finally certified or deemed to have been certified or adopted model standing order under this Chapter shall be maintained by the employer in Marathi and English or the language understood by majority of workers.
29. Register for final certified copy of Standing Order under section 34.—(1) The certifying officer shall maintain, a register of all standing orders certified or deemed to have been certified or adopted model standing orders of all the concerned industrial establishments, inter-alia, containing the following details, namely:–
(a) the unique number assigned to each standing order;
(b) name of industrial establishment;
(c) nature of industrial establishment;
(d) date of certification or deemed certification or date of adoption of model standing order by each establishment or undertaking;
(e) the areas of the operation of the industrial establishment; and
(f) such other details as may be relevant and helpful in retrieving the standing orders and create a data base of such of all standing orders.
(2) The certifying officer shall furnish a copy thereof to any person applying there for on payment of ten rupees page of the certified standing orders or deemed certified standing orders, as the case may be.
30. Application for modification of Standing Order under sub-section (2) of section 35.—The application for modification of an existing standing order under sub-section (2) of section 35 shall be submitted and contain the particulars of such standing orders which are proposed to be modified along with a tabular statement containing details of each of the relevant provisions of standing order in force, modifications proposed therein, reasons thereof and the details of registered Trade Unions operating therein, and such statement shall be signed by a person authorized by the industrial establishment or undertaking.
CHAPTER-V
notICe oF Change
31. The manner of giving of notice for change in conditions of service proposed to be effected
under clause (i) of section 40.—
(1) Any employer intending to effect any change in the conditions of service applicable to any worker in respect of any matter specified in the Third Schedule to the Code, shall give notice in Form – XV to such worker or workers.
(2) The notice referred in sub-rule (1) shall be displayed conspicuously by the employer on the notice board at the main entrance of the industrial establishment and the office of the concerned Manager of the industrial establishment:
Provided that, where there is a registered Trade Union or registered Trade Unions relating to the industrial establishment a copy of such notice shall also be served on the Secretary of such Trade Union or each of the Secretaries of such Unions, as the case may be.
CHAPTER-VI
Voluntary reFerenCe oF dIsPutes to arBItratIon
32. Form of arbitration agreement and manner thereof under sub-section (3) of section 42.— (1) Where the employer and workers agree to refer the dispute to arbitration, the arbitration agreement shall be in Form-XVI and shall be signed by the parties to the agreement. The agreement shall be accompanied by the consent either in writing or electronically of arbitrator or arbitrators.
(2) The arbitration agreement referred to in sub-rule (1) shall be signed,–
भाग एक-ल-४१–९६६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ (a) in case of an employer, by the employer himself, or when the employer is an incorporated company or other body corporate, by the agent, manager or other officer of the corporation authorized for such purposes;
(b) in the case of the workers by the officer of the registered Trade Union authorized in this behalf or by three representatives of the workers duly authorized in this behalf at a meeting of the concerned workers held for such purpose;
(c) in the case of an individual worker, an individual worker by the worker himself or by an officer of registered Trade Union of which the worker is a member.
Explanation 1.—In this rule, the expression 'officer' means any officer of a registered Trade Union or an association of the employer authorized for such purpose.
Explanation 2.—In this rule 'officer' means any of the following officers, namely:-
(a) the President;
(b) the Vice-President;
(c) the Secretary (including the General Secretary);
(d) a Joint Secretary; and
(e) any other officer of the Trade Union authorized in this behalf by the President and Secretary of the union.
33. Manner of issue of notification under sub-section (5) of section 42.—Where an industrial dispute has been referred to arbitration and the State Government is satisfied that the persons making the reference represent the majority of each party, it shall publish a notification in this behalf in the Official Gazette, for the information of the employers and workers who are not parties to the arbitration agreement but are concerned in the dispute and they may present their case before the arbitrator or arbitrators appointed for such purpose.
34. Manner of choosing representatives of workers where there is no Trade Union, under sub- section (5) of section 42.—Where there is no Trade Union, the representative of workers to present their case before the arbitrator or arbitrators in pursuance of clause (c) of the proviso to sub-section (5) of section 42, shall be chosen by a resolution passed by the majority of concerned workers in Form-XVII authorizing therein to represent the case. Such workers shall be bound by the acts of representatives who have been authorized to represent before the arbitrator or arbitrators, as the case may be.
CHAPTER-VII
meChanIsm For resolutIon oF IndustrIal dIsPutes
35. Matters in respect of which a conciliation officer and Tribunal shall have powers of a Civil Court under clause (d) of sub-section (3) of section 49.—The Conciliation officer and the Tribunal shall have the powers of a Civil Court as are vested in a Civil Court under the Code of Civil Procedure, 1908 (5 of 1908), when trying a suit in respect of the following matters, namely:–
(a) inspection of premises of establishment and documents;
(b) receiving evidence on affidavit;
(c) discovery of the documents;
(d) investigation and enquiry;
(e) any other matters that may be prescribed by the State Government.
36. Manner of conciliation proceeding under sub-section (1), full report under sub-section (4) and application and manner of dealing such application under sub-section (6) of section 53.—(1) Where any industrial dispute exists or is apprehended or a notice under section 62 has been given, the conciliation officer shall on receipt of such application, examine the application and if he finds thatमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ६७ the dispute is pertaining to the jurisdiction of the State Government, he shall register the dispute and adopt the procedure in such manner as he may deem fit for holding conciliation proceedings.
(2) If no such settlement is arrived at in the conciliation proceeding referred to in sub-rule (1), the conciliation officer shall submit a report to the State Government within fourteen days from the date on which the conciliation proceedings are concluded.
(3) The report referred to in sub-rule (2) shall be accessible to the parties concerned.
(4) The report referred to in sub-rule (2) shall contain inter-alia the submissions of the employer, worker or Trade union, as the case may be, and it shall also contain the efforts made by the conciliation officer to bring the parties to the amicable settlement, reasons for refusal of the parties to resolve the dispute and the conclusion of the conciliation officer.
(5) Any dispute which is not settled during the conciliation proceedings, then, either of the concerned party may make an application in Form XVIII, before the Tribunal within ninety days from the date of the report under sub-rule (2).
(6) In case of an industrial dispute which has not been settled during the conciliation proceedings, an application may be made before the Tribunal by either of the parties concerned for adjudication. The Tribunal shall direct the party raising the dispute to file a statement of claim with complete details along with relevant documents, list of supporting documents and witnesses within thirty days from the date on which application is filed. A copy of such statement may be sent to each of the opposite parties in the dispute.
(7) The Tribunal after ascertaining that the copies of statement of claim and other related documents are furnished to the other side by the party raising the dispute, the Tribunal shall fix the first hearing as soon as possible and within a period of one month from the date of receipt of the application. The opposite party or parties shall file their written statement together with supporting documents and the list thereof and list of witnesses, if any, within a period of thirty days from the date of first hearing and simultaneously forward a copy thereof to the opposite party or parties for service.
(8) Where the Tribunal finds that the party raising the dispute, despite its directions, did not forward the copy of the statement of claim and other documents to the opposite party or parties, it shall give directions to the concerned party to furnish the copy of the statement to the opposite party or parties, granting extension of fifteen days for filing the statement, if the Tribunal finds sufficient cause for not filing the statement of claim and other documents within time.
(9) Evidence shall be recorded either in Tribunal or may be filed on affidavit but in the case of affidavit the opposite party shall have the right to cross-examine each of the deponents filing the affidavit. Where the oral examination of each witness proceeds, the Tribunal shall make a memorandum of the substance of what is being deposed. While recording the oral evidence the Industrial Tribunal shall follow the procedure laid down in rule 5 of Order XVIII of the First Schedule to the Code of Civil Procedure, 1908 (5 of 1908).
(10) On completion of evidence, arguments may be heard immediately or a date may be fixed for arguments, which shall not be beyond a period of fifteen days from the closure of evidence.
(11) The Tribunal shall not ordinarily grant an adjournment for a period exceeding a week at a time, but not in any case more than three adjournments in all, at the instance of the parties to the dispute, shall be granted:
Provided that, the Tribunal for reasons to be recorded in writing, grant an adjournment exceeding a week at a time but not in any case more than three adjournments, at the instance of any one of the parties to the dispute, shall be granted.
(12) In case any party defaults or fails to appear at any stage, the Tribunal may proceed with the case ex-parte, and decide the application in the absence of the defaulting party:
Provided that, the Tribunal on the application of either party filed before the submission of the award, revoke the order that the case shall proceed ex-parte, if it is satisfied that the absence of the party was on justifiable grounds, and proceed further to decide the matter as contested. भाग एक-ल-४१–९अ६८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ (13) The Tribunal shall communicate its award to the parties concerned and the State Government within one month from the date of the pronouncement of the award.
(14) The Tribunal may summon and examine any person whose evidence appears to it to be material for deciding the case and shall be deemed to be a civil court within the meaning of sections 345, 346 and 348 of the Code of Criminal Procedure, 1973 (1 of 1974).
(15) Where assessors are appointed to advise a Tribunal under sub-section (5) of section 49 in relation to proceeding before it, the Tribunal shall obtain the advice of such assessors, but such advice shall not be binding on such Tribunals.
(16) A party in an award, who wants to obtain a copy of the award or other document, may obtain a copy of the award or other document after depositing the fee electronically in the Tribunal in the following manner, namely:-
(a) fee for obtaining a copy of an award or the document filed in any proceedings of Tribunal be charged at the rate of ten rupees per page,
(b) for certifying a copy of any such award or order or document, a fee of ten rupees per page shall be payable,
(c) copying and certifying fees shall be payable electronically or manually,
(d) where a party applies for immediate delivery of a copy of any such award or document, an additional fee equal to one-half of the fee leviable under this rule shall be payable.
(17) The representatives of the parties appearing before a Tribunal shall have the right of examination, cross-examination and of addressing the Tribunal when evidence has been called.
(18) The proceedings before Tribunal shall be held in open court:
Provided that, the Tribunal may direct any proceeding before it to be held by video conferencing:
Provided further that, Tribunal may at any stage direct that any witness shall be examined, or its proceedings be held in-camera.
CHAPTER-VIII
strIkes and loCk-outs
37. Manner of giving notice of strike under sub-section (4) of section 62.—(1) The notice of strike referred to in sub-section (1) of section 62 shall be given to the employer of an industrial establishment in Form XIX which shall be duly signed by the Secretary and five elected representatives of the registered Trade Union relating to such industrial establishment endorsing the copy thereof electronically or otherwise to the concerned conciliation officer, Labour Commissioner, Mumbai and the State Government.
(2) If the employer of an industrial establishment receives from any person employed by him any notice of strike as referred to in sub-section (1) of section 62 then he shall within five days from the date of receiving of such notice, intimate the same electronically or otherwise to the concerned conciliation officer and Labour Commissioner.
38. Manner of giving notice of lock-out under sub-section (5) and authority under sub-section (6) of section 62.—(1) The notice of lock-out referred to in sub-section (2) of section 62 shall be given by the employer of an industrial establishment in Form- XX to the Secretary of every registered Trade Union relating to such industrial establishment endorsing a copy thereof to the concerned conciliation officer, Labour Commissioner and the State Government electronically or otherwise. The notice shall be displayed conspicuously by the employer on a notice board or on electronic board at the main entrance to the industrial establishment.
(2) If the employer gives to any person employed by him a notice of lock-out, then he shall within five days from the date of such notice, intimate electronically or otherwise the same to the concerned conciliation officer.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ६९CHAPTER -IX
lay-oFF, retrenChment and Closure
39. Manner of serving notice before retrenchment of worker under clause (c) of section 70.—If any employer desires to retrench any worker employed in his industrial establishment who has been in continuous service for not less than one year under him then, such employer shall give notice of such retrenchment, in Form-XXI to the State Government and the concerned Deputy Commissioner of Labour through e-mail or, by registered or speed post.
40. Manner of giving an opportunity for re-employment to retrenched workers under section 72.— Where any vacancy occurs in an industrial establishment and there are workers of such industrial establishment retrenched within one year prior to the proposal for filling up such vacancy, then, the employer of such industrial establishment shall offer an opportunity at least ten days before by registered post or speed post and through e-mail to such retrenched workers who are citizens of India. If such workers give their willingness for employment then, the employer shall give them preference over other persons in filling up of such vacancy.
41. Manner of serving notice by employer for intended closure under sub-section (1) of section 74.—If an employer intends to close down an industrial establishment he shall give notice of such closure in Form- XXI to the State Government and a copy thereof to the concerned Deputy Commissioner of Labour, by e-mail or registered post or speed post.
CHAPTER - X
sPeCIal ProVIsIons relatIng to lay-oFF, retrenChment and Closure In CertaIn estaBlIshments 42. Manner of making application and serving copy of such application to workers under sub- section (2) of section 78.—An application for permission of lay-off under sub-section (1) of section 78 shall be made by the employer in Form- XXII stating clearly therein the reasons for the intended lay off, electronically or otherwise and a copy of such application shall be served simultaneously to the worker concerned electronically and by registered post or speed post. Such application shall also be displayed conspicuously by the employer on a notice board or on electronic board at the main entrance of the industrial establishment.
43. Manner for application under sub-section (3) of section 78.—The employer shall in case of an industrial establishment being a mine specified in sub-section (3) of section 78 where the workers (other than Badli workers or casual workers) have been laid-off under sub-section (1) of section 78 for reasons of fire, flood or excess of inflammable gas or explosion, within a period of thirty days from the date of commencement of such lay-off, apply to the State Government electronically and by registered or speed post with a copy to the concerned Deputy Commissioner of Labour for permission to continue the lay-off specifying the number of days; intimating the number of workers to be laid-off, the total number of workers employed in the industrial establishment, the date of lay-off and the reasons for continuation of such lay-off.
44. Time-limit for review under sub-section (7) of section 78.—The State Government may, either on its own motion or on the application made by the employer or any worker, review its order granting or refusing to grant permission under sub-section (4) of the section 78 within a period of thirty days from the date on which such order is made.
45. Manner of making application for intended retrenchment and manner of serving copy of such application under sub-section (2) of section 79.—An application for permission referred to in sub-section (1) of section 79 shall be made by the employer in Form- XXII stating clearly therein the reasons for the intended retrenchment electronically or otherwise and a copy of such application shall also be sent to workers electronically and by registered post or speed post. Such application shall also be displayed conspicuously by the employer on a notice board or on electronic board at the main entrance to the industrial establishment.
46. Time-limit for review under sub-section (6) of section 79.—The State Government may, either on its own motion or on the application made by the employer or any worker, review its order granting or refusing to grant permission under sub-section (3) of section 79 within a period of thirty days from the date on which such orders is made.
७० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३47. Manner of making application for intended closing down and of serving copy of such application under sub-section (1) of section 80.—An employer who intends to close down an industrial establishment to which Chapter X of the Code applies shall apply electronically or otherwise in Form- XXII for prior permission at least ninety days before the date on which intended closure is to become effective to the State Government, stating clearly therein the reasons for the intended closure of the industrial establishment and simultaneously a copy of such application shall also be sent to the representatives of the workers electronically and by registered post or speed post.
48. Time-limit for review under sub-section (5) of section 89.—The State Government may, either on its own motion or on the application made by the employer or any worker, review its order granting or refusing to grant permission for closing down an industrial establishment under sub- section (2) of section 80, within a period of thirty days from the date on which such order is made.
CHAPTER - XI
Worker re-skIllIng Fund
49. Contribution from such other sources to be made to worker re-skilling fund under clause (b) of sub-section (2) of section 83.—In addition to contribution of employer under clause (a) of sub-section (2) of section 83, the workers re-skilling fund shall consist of,-
(1) Corporate Social Responsibility fund of the Companies;
(2) donations from Industrial or Employer or Builders association;
(3) donations from Employees associations;
(4) donations from citizens of India;
(5) grants from Central and State Governments;
(6) contributions from the Funds of Member of Parliament and State Legislatures;
(7) grants or donations from local authority or such other institutions.
50. Manner of utilization of fund under sub-section (3) of section 83.—Every employer who has retrenched a worker or workers under the Code, shall, within ten days, at the time of retrenching a worker or workers shall electronically transfer an amount equivalent to fifteen days of last drawn wages of such retrenched worker or workers in the account to be maintained by the State Government. The particulars of the account shall be displayed on the official website of the Labour Department maintain by the State Government. The fund so received shall be transferred by the State Government to each worker or workers' account electronically within forty-five days of receipt of funds from the employer. The employer shall also submit the list containing the name of each worker retrenched the amount equivalent to fifteen days of wages last drawn in respect of each worker along with their bank account details to enable the State Government to transfer the amount in their respective account.
CHAPTER - XII
oFFenCes and PenaltIes
51. Compounding of offences under section 89.—(1) The officer notified by the State Government for the purposes of compounding of offences under sub-section (1) of section 89 (hereinafter referred to as the compounding officer), shall in the offences in which prosecution is not instituted, is of the opinion that any offence under the Code for which the compounding is permissible under section 89, he shall send a notice to the accused in Form XXIII consisting of three Parts. In Part I of such Form, the compounding officer shall inter-alia specify the name of the offender and his other particulars, the details of the offence and in which section the offence has been committed, the compounding amount required to be paid towards the composition of the offence. Part II of the Form shall specify the consequences if the offence is not compounded and Part III of the Form shall contain the application to be filed by the accused if he desires to compound the offence. Each notice shall have a continuous unique number containing alphabets or numeric and other details such as officer sending notice, year, place, type of inspection for the purpose of easy identification.
(2) The accused to whom the notice referred to in sub-rule (1) is served, may send Part III of the Form duly filled by him to the compounding officer electronically or otherwise and deposit the compounding amount electronically or otherwise, within fifteen days of the receipt of the notice, in the account specified by the compounding officer in the notice.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ७१(3) Where the prosecution has already been instituted against the accused in the competent Court, he may make an application to the Court to compound the offence against him and the Court, after considering the application, may allow Compounding of the offence by the compounding officer in accordance with provisions of section 89.
(4) If the accused complies with the requirement of sub-rule (2), the compounding officer shall compound the offence for the amount of money deposited by the accused and.-
(a) if the offence is compounded before the prosecution, then no complaint for prosecution shall be instituted against the accused; and
(b) if the offence is compounded after institution of prosecution under sub-rule (3) with the permission of the Court, then, the compounding officer shall treat the case as closed as if no prosecution had been launched and will proceed in accordance with compounding as under clause (a) and intimate the compounding of offence to the competent Court in which the prosecution is pending and after receiving such intimation, the Court shall discharge the accused and close the prosecution.
(5) The compounding officer shall exercise the powers to compound the offence under this rule, subject to the direction, control and supervision of the State Government.
CHAPTER – XIII
mIsCellaneous
52. Manner of making complaint by an aggrieved worker under section 91.—(1) Every complaint under section 91 of the Code shall be made electronically and by registered post or speed post in Form XXIV and shall be accompanied by as many copies as there are opposite parties mentioned in the complaint.
(2) Every complaint under sub-rule (1) shall be verified by the worker making the complaint or by authorized representative of the worker proved to the satisfaction of the conciliation officer, arbitrator or Tribunal, as the case may be, to be acquainted with the facts of the case.
53. Manner of authorization of worker for representing in any proceeding under sub-section (1) of section 94.—Where the worker is not a member of any Trade Union, then, any member of the executive or other office-bearer of any Trade Union connected with or by any other worker employed in the industry in which the worker is employed, may be authorized by such worker to represent him in any proceeding under the Code relating to a dispute in which the worker is a party in Form- XVII.
54. Manner of authorization of employer under sub-section (2) of section 94.—Where the employer, is not a member of any association of employers, he may authorize in Form-XVII to an officer of any association of employers connected with, or by any other employer engaged in the industry in which the employer is engaged to represent him in any proceeding under the Code relating to a dispute in which the employer is a party.
55. Manner of engaging fixed term employment.—Any employee or worker engaged on the basis of written contract of employment for fixed period within the meaning of section 2(o) shall not be engaged for the same work in an establishment for a total period exceeding three years:
Provided that, the total number of fixed term employee or worker shall not be engaged exceeding twenty per cent. of total employee or worker of the category.
56. Collection of Labour Statistics.—The employer shall submit the details of strike, lockout, lay-off, retrenchment, closure and any other statistics required under these rules electronically or otherwise and in the manner specified by the office of Director General, Labour Bureau, Government of India and State Government, from time to time.
57. Repeal and saving.—The Industrial Disputes (Maharashtra) Rules, 1957, the Maharashtra Industrial Employment (Standing Orders) Rules, 1959 and the Maharashtra Trade Unions Regulations, 1927, are hereby repealed.
७२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३FORM-I
(See Rule 3)
Memorandum of settlement arrived at during conciliation/ or settlement arrived at between the employer and his workers otherwise than in the course of conciliation proceeding
Names of Parties:
…………………………….……………. Representing employer(s);
………………………….…………………. Representing workers;
Short recital of the case
………………………………………………………………………………..
Terms of settlement
……………………………………………………………………………….
Signature of the parties
Witnesses:
(1)
(2)
*Signature of conciliation officer In case the settlement arrived at between the employer and his workers otherwise than in the course of conciliation proceeding the copy of the memorandum shall be marked to the concerned Additional / Deputy/Assistant Labour Commissioner.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ७३FORM-II
(See Rule 9 (5))
Auditors' Declaration
The undersigned having had access to the books and accounts of the............... union and having examined the foregoing statements and verified the same with the account vouchers relating thereto, now sign the same as found to be correct, duly vouched and in accordance with the law, subject to the remarks, if any, appended hereto and also certify that the................... union had properly maintained its membership register and its accounts and the members had paid their membership subscription to the............................ union as shown in the foregoing statement of the general fund account of the trade union, subject to the remarks, if any, appended hereto.
(1) Auditor
(2) Auditor
भाग एक-ल-४१–१०७४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM-III
(See Rule 10(1))
Application for Registration of Trade Unions
Name of Trade Union: ......................................
Address: ....................................
Dated the day of 20..........
1. This application is made by the persons whose names are subscribed at the foot hereof.
2. The name under which it is proposed that the Trade Union on behalf of which this application is made shall be registered is .......................................................... as set forth in Rule No ................. .........................................
3. The address of the Head Office of the Union to which all communications and notices may be addressed is ...................................................................................
4. The ........................................... Union came into existence on the .................................. day of ............................... 20 .
5. The union is a union of employers/workers engaged in the ............................ industry/or ....... .................................... profession/or ......................................... (establishment), and has ..................... ............................................. members.
6. The particulars required by code in Schedule I,II, III is attached to this application.
7. One copy of the Rules of the Union, is attached to this application.
8. We have been duly authorized by the Trade Union to make this application on its behalf, such authorization consisting of *.....................................................
| Sr. No. | Name | Occupation | Address | Signed |
| 1 2 3 4 5 | ||||
To
The Deputy Registrar of trade Union, ……………………..( Concern Area)महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ७५
SCHEDULE I
Industrial Relations Code, 2020
List of Officers
Name of Trade Union ........………
| Office Held in Union | Name | Age | Address | Occupation |
SCHEDULE II
Reference to Rules
The number of the rules making provision for the several matters details in column (1) are given in column (2) below:
| Matter (1) | Number of rules (2) |
| Name of Union | |
| The Whole of the objects for which the Union has been established | |
| The Whole of the purpose for which the general funds of the union shall be applicable | |
| The maintenance of a list of members | |
| The facilities provided for the inspection of the list of members, by officer and members | |
| The admission of ordinary members | |
| The admission of honorary or temporary members | |
| The condition under which members are entitled to benefits assured by rules | |
| The conditions under which fines or forfeitures can be imposed or varied | |
| The manner in which the rules shall be amended, varied of rescinded | |
| The manner in which the members of the executive and the other officers of the union shall be appointed and removed | |
| The safe custody of funds | |
| The annual audit of the accounts | |
| The facilities for the inspection of the account books by officers and members | |
| The manner in which the union may be dissolved. |
भाग एक-ल-४१–१०अ७६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
SCHEDULE III
(This need not be filled in if the Union came into existence less than one year before the date of
application for Registration)
Statement of Liabilities and Assets on the ……… day of ……. 20 ……
| Liabilities | Rs. | Assets | Rs. |
| Amount of General Fund Amount of Political Fund | Cash In hands of Treasurer In hands of Secretary In hands of | ||
| Loans from | In the Banks In the Bank | ||
| Debts due to | Securities as per list below Unpaid subscription due Loans to- | ||
| Other liabilities (to be Specified ) | Immovable property :- Goods and furniture Other assets (to be specified) | ||
| Total Liabilities | Total assets |
List of Securities
| Particulars | Face value | Cost Price | Market value | In hands of |
| (Signed) 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. |
FORM-IV
(See Rule 10(2))
I Shri/Smt --------------------------------------------------------------------------------
Address -----------------------------------------------------------------------------------
Occupation -------------------------------------------------------------------------------
Age -------------------------------Years ------------------------------------------------ truly declare in writing that on this date …….. in this region ……… for the purpose of this business ………. meeting of the Union under the chairmanship of……… in which (Name of the Union) has been registered under The Industrial Relations Code 2020.
The name and the registration details is as follows
| S.N | Name | Age | Occupation | Address |
| 1- 2- 3- 4- 5- 6- 7- |
The above mentioned registrants and their deputation still stand valid and are still valid members of the Union.
On this date the executive committee was elected in the general election dated ..................….. The above mentioned persons have filed the application regarding cancellation of registration or registration in my case. According to my information, the application has been included in the list of members, attached membership list is true.
I swear and believe that the above said is true to my information and knowledge
Date
Signature.
Place७८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM-V
(See Rule 10(5))
Certificate of Registration of Trade Unions
Name of Trade Union-
Registration Number ....................... Office of the Registrar of Trade Union, (Concerned area) It is hereby certified that the .................. Union having address ----------------- has been registered under the Industrial Relations Code, 2020, this..............day of........20......
SEAL
Registrar/ Deputy Registrar of Trade Unions.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ७९FORM-VI
(See Rule 10(7))
Register of Trade Union
Name of Trade Union ----------------------- Date of Registration------------------- Remarks
Registration Number -------------------- Number of application form ------------------------
Addresses of Head Office -----------------------------------------------------------------------
| Subsequent changes of the address of the head office | Name of Members making application |
| 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. | 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. |
Offices (Transfer from one post to another count as relinquishment of appointment held)
| Year of entering in office | Name | Office held in Union | Age on entry | Address Occupation | Year of relinquishing Office | Other Offices held in addition to membership of executives with dates | |
FORM-VII
[See Rule 10(8)]
Request to withdraw or cancel Certificate of Registration
Name of Trade Union-
Registration Number
Dated the..................day of............20.......
To,
Registrar/Deputy Registrar of Trade Union
…………………………......……
The above mentioned Trade Union desires that its certificate of registration under the Industrial Relations Code, 2020, may be withdrawn (or cancelled) and at general meeting* duly held on the......... day of....... 20 ........ it was resolved as follows
(Here give exact copy of Resolution)
(Signed)
* If not at a general meeting, state in what manner the request has been determined uponमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ८१
FORM-VIII
[See Rule 12 (5)]
Application for any change in Particulars given by union in its application form for Registration and in its constitution or rules to Registrar
Name of Trade Union: ...................................... Address: .................................... dated the day of 20...........
R/s sir,
We want to make following changes in application Form / in constitution / rules / office bearers etc. submitted along with the application Form dated —
1. .........................................
2. .........................................
3. ..........................................
SEAL
Signature.
To,
The Deputy Registrar of Trade Union, …………………….. (Concern Area)
भाग एक-ल-४१–११८२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM-IX
[See Rule 13 (2) and 14(1)]
Application for verification of Sole Negotiating Union
To,
The Conciliation Officer,
........................... (for the area)
Sub : Application for verification of Sole Negotiating Union
Sir/madam,
We ......................................... (name of trade union) registered under the Industrial Relations Code, 2020 having Registration No. .............. is the only one union having fifty-one per cent membership in the ................................... (name of establishment) apply for negotiating union under sub-section (2) or (3) of section 14 of the Industrial Relations Code, 2020 in the same establishment for the first time or in place of ...................... union.
We hereby request you that please enquire in the matter and pass the necessary order.
Signature of President /General Secretary / Secretary
Encl: Statement of object
Copy to:
The Owner/Director / Manager of the establishment.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ८३FORM-X
(See Rule 13(4) and 14(3))
Certificate of Sole Negotiating Union
Name of Trade Union-
Address of the Trade Union-
Registration Number of Union.......................
It is hereby certified that, as per the Order No. .............. , dated ............................ of Conciliation Officer of ..................... (area), ...................... (Name of the union) union has been recognized as a sole negotiating union for our establishment under sub-section (2) or (3) of section 14 of the Industrial Relations Code, 2020.
SEAL
Signature of the Employer.
Date :
Place :
Copy to – Concern Conciliation Officer.
भाग एक-ल-४१–११अ८४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM-XI
[See Rule 14 (4)]
Application for verification of representative for negotiating council
To,
The Conciliation Officer,
.................................. (for the area)
Sub : Application for verification of representative for negotiating council
Sir/madam,
We hereby nominate Shri ...................................... (name of representative) representative of the ............................................. (name of trade union) having more than ............ percent membership in -----------------------(name of establishment) apply for negotiating council in the same establishment under sub-section (4) of section 14 of the Industrial Relations Code, 2020 for the first time/ or in place of Shri .......................... representative of ................................. (name of trade union ).
We hereby request you that, please enquire in the matter and pass the necessary order.
Signature of President /General Secretary / Secretary.
Encl : (1) Statement of object
(2) Resolution passed in general body meeting of the union
Copy to:
The Owner / Director / Manager of the establishment.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ८५FORM-XII
[See Rule 14 (5)]
Certificate of Representative of union for negotiating council
Name of representative ..................
Name of Trade Union ..................
Address of the Trade Union ..................
Registration Number of Union ..................
It is hereby certified that, as per the Order No. ................ dated ...................... of conciliation officer, Shri ..................................... representative of .................................. (name of trade union) has been recognized as a representative for negotiating council union under sub-section (4) of section 14 of the Industrial Relations Code, 2020 for our establishment.
Date :
Place :
SEAL
Signature of the Employer.
Copy to – Concern Conciliation Officer८६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM-XIII
[See Rule 18(2)]
Notice of Amalgamation of Trade Unions
A. Name of registered trade union .......................................................
B. Number of registration ...............................................................
| Serial No. | Name of the Trade Union | Registration Number | Address |
| (1) | (2) | (3) | (4) |
| 1 2 3 | |||
C. Dated the......................day of......................19.......................
To,
The Registrar / Deputy Registrar of Trade Unions,
(Concerned area)
Notice is hereby given that in accordance with the requirements of section 24 of the Industrial Relations Code 2020, the members of each of the above-mentioned trade unions have resolved to become amalgamated together as one trade union. Copies of the resolution approving the amalgamation are enclosed.
And that the following are the terms of the said amalgamation.
(State the terms)
And that it is intended that the trade union shall henceforth be called the .............................
Accompanying with the notice, a copy of the Rules intended to be henceforth adopted by the amalgamated trade union, which are the rules (if so) of the union.
(To be signed by seven members and the Secretary of each trade union) Name and address to (Signed) 1 Secretary Which registered copy is to be sent
2
3
4
5 Members
6
7
8महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ८७
FORM-XIV
[See Rule 20(1) and 10(3)]
General Statement prescribed under section 26 of the Industrial Relations Code, 2020 From 1st January,............. to 31st December.........
Part A
1. Name of Trade Union ....................................................................
2. Address.......................................................................................
3. Registered Head Office...........................................................
4. No. and date of certificate of Registration No....................
date...............................
......................
5. To which category of industry the union belongs ? viz., the public
sector or private sector.
6. Under whose jurisdiction the above-mentioned Industry falls? ......................
viz., whether Central Government or State Government.
7. Is the union affiliated to any All India Body? If so, stale its name ........No.........
and affiliation number.
8. Affiliation fee............................. Rs. .................
9. Number and date of payment of affiliation fee to the All India
Body.
Receipt No.….... date................
10. Number of the members of the Working Committee.
......................
11. Number of outsider members, if any, in the Working Committee. ......................
12. Name of the industry to which the union belongs.
......................
13. Details about the jurisdiction of the union.
......................
14. Monthly subscription for the members.
......................
15. (This information need not be given by federations of trade
unions) :-
(a) Number of members on books at the beginning of the
......................
year
(b) Number of members admitted during the year ......................
Total of (a) and (b)
(c) Number of members leaving the union during the year ......................
......................
Balance by deduction from the
Total of (a) and (b)
(d) Total number of members on books at the end of the year
(i.e., on 31st December):-
Males.......................................
Females..................................
Total.........................................
(e) Number of members contributing to political fund. ......................
(f) Number of members paying their subscription for the
......................
whole year.
८८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३16. Return to be made by federations of trade unions :-
(a) Number of unions affiliated at the beginning of ......................
the year.
(b) Number of unions joining during the current
......................
year.
(c) Number of unions disaffiliated during the year. ......................
(d) Number of unions affiliated at the end of the
......................
year.
(e) Membership fee realised from the affiliated
Rs....................
unions.
(f) Number of affiliated unions from whom
......................
membership fee was received during the year.
(g) Number of affiliated unions contributing to
......................
political fund.
(h) Number of members of affiliated unions. Males............ Females......... Total....................
Note :— Information in regard to—
1. (a) Columns 1 to 13 of Part A of this statement to be filled in by both the categories, i.e., unions and federations.
(b) Columns 14 and 15 to be filled in only by the trade unions, not by federations.
(c) Column No. 16 to be filled in only by the federations.
2. A copy of the rules of the trade union corrected up to the date of dispatch thereof to be enclosed with the statements of annual return.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ८९Part B
General Fund Account
Income
Expenditure Details Rs.. Details
Rs.
1. Balance at the beginning of
1. Salaries, allowances and expenses of the year.
offices.
2. Subscription received
2. Salaries, allowances and other
expenses of the establishment
from members as per the following details : -
3. Auditors fees.................
(a) Subscription received for the current year.
4. Legal expenses.................
(b) Subscription in arrears for the current year -
5. Expenses in conducting trade
(1) Subscription in arrears for 3 months or less.
disputes.
6. Compensation paid to members for loss arising out of trade disputes (2) Subscription in arrears for 6 months or more than 6 months.
7. Funeral, old age, sickness,
(c) Subscription in arrears for more than one year
unemployment benefits, etc.
Total .............................. 8. Educational social and religious
benefits.
3. Donations.
9. Cost of publishing periodicals
4. Interest on investments 10. Rents, rates and taxes
5. Sales of periodicals, books
11. Stationery, printing and postage.
and rules, etc.
12. Expenses incurred under Rule 15(1) 6. Income from miscellaneous sources (to be specified).
(j)of this rule.
13. Other expenses (to be specified)- (1)..........................
(1)..........................
(2)..........................
(2)..........................
(3)..........................
(3)..........................
(4)......................... Total expenditure ........
(5).........................
(6)......................... Balance at the end of the year............
Total.....................
Total....................
Treasurer भाग एक-ल-४१–१२९० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
Part C
Statement of Liabilities and Assets of Trade Union
On.................. 20......
Liabilities
Assets
| Details Rs. Details Rs. |
| 1. Amount of general 1. Cash fund .... |
| 2. Amount of political (a) In hands of the Treasurer fund .... |
| 3. Loans from ... (b) In hands of the Secretary or other person to be named. |
| 2. In the Bank ............... |
| 4. Arrears to be paid - 3. Securities (as per list in Part D) |
| 4. Unpaid subscription due (as shown in Part B in columns (b) and (c)) |
| 5. Other liabilities (to be specified)- |
| (1)...................... (a) Amount of the current year's subscription |
| (2)...................... (b) Amount of the last year's subscription |
| (3)...................... 5. Loans |
| (4)...................... (a) Officers |
| (b) Members |
| (c) Others |
| 6. Immovable properly |
| 7. Goods and furniture - |
| (a) Of the current year |
| (b) Of the last year |
| 8. Other assets |
| Total....................... Total..................... |
Part D
List of Securities
| Particulars | Pace Value | Cost Price | Market price at date on which accounts have been made up | Deposited with |
| (1) | (2) | (3) | (4) | (5) |
Part E
Political Fund Account
Income
Expenditure
| Details | Rs. | Details | Rs. | ||
| 1. | Balance at the beginning of the year | 1. Payments made on objects specified Rule 16(2) of this rule | |||
| 2. | Contributions from members | 2. Expenses of management (to be fully specified) | |||
| Total | ........................... | ||||
| Balance at the end of the year | |||||
| Total ........ | Total | .......................... |
Part F
Auditors' Declaration
The undersigned having had access to till the books and accounts of the........................and having examined the foregoing statements and verified the same with the account vouchers relating thereto, now sign the same as found to be correct, duly vouched and in accordance with the law, subject to the remarks, if any, appended hereto and also certify that the...........................had properly maintained its membership register and its accounts and the members had paid their membership subscription Rs..........................................to the...........................as shown in the foregoing statement of the general fund account of the trade union, subject to the remarks, if any, appended hereto.
(1) Auditor
(2) Auditor भाग एक-ल-४१–१२अ९२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
Part G
Officers appointed by election or nomination
| Name (1) | Date of Birth (2) | Home Address (3) | Occupation (4) | Office held in the union (5) | Whether by election or nomination (6) | Date on which appointment in column (5) was taken up (7) |
Part H
The following changes of officers have been made during the year
Officers relinquishing office
| No. (1) | Name (2) | Office (3) | Date of relinquishing office (4) |
I do solemnly declare that above information is true to best of my knowledge. This verification is signed by me at.................... on ............day of....................20.....................
Signature.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ९३FORM-XV
[See Rule 31(1)]
Notice of change of service conditions proposed by an employer
Name of employer................................................................................................
Address...............................................................................................................
Dated the ............................................day of .............20........
In accordance with sub-section (1) of section 40 of the Industrial Relations Code, 2020 I/We hereby give notice to all concerned that it is my/our intention to affect the change/changes specified in the annexure, with effect from ............. in the conditions of service applicable to workers in respect of the matters specified in the Third Schedule to this code.
Signature................................
Designation.............................
ANNEXURE
(Here specify the change/changes intended to be effected)
Copy forwarded to :
1. The Secretary of registered Trade Union, if any.
2. Concerned Additional /Deputy / Assistant Labour Commissioner.
९४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३FORM-XVI
[See Rule 32(1)]
Agreement for voluntary arbitration
BETWEEN
………………Name of the parties representing employer (s) and
………………….Representing workers
It is hereby agreed between the parties to refer the following dispute to the arbitration of ……………… [here specify the name(s) and address (es) of the arbitrator(s)].
(i) Specific matters in dispute.
(ii) Details of the parties to the dispute including the name and address of the establishment or undertaking involved.
(iii) Name of the worker in case he himself is involved in the dispute or the name of the union, if any, representing the worker or workers in question.
(iv) Total number of workers employed in the undertaking affected.
(v) Estimated number of workers affected or likely to be affected by the dispute.
*We further agree that the majority decision of the arbitrators, shall be binding on us in case the arbitrator(s) are equally divided in their opinion they shall appoint another person as umpire whose award shall be binding on us.
The arbitrator (s) shall make his (their) award within a period of ............................... (here specify the period agreed upon by the parties) from the date of publication of this agreement in the Official Gazzette by the State Government or within such further time as is extended by mutual agreement between us in writing. In case, the award is not made within the period afore mentioned, the reference to the arbitration shall stand automatically cancelled and we shall be free to negotiate for fresh arbitrator.
Signature of the parties Representing employer/ Representing worker/ workers.
Witnesses
1. ..................................
2. ..................................
Copy to : (i) The Conciliation Officer (***here enter office address of the Conciliation Officer for the area concerned).
(ii) The Principal Secretary to the Government of Maharashtra.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ९५FORM-XVII
[See Rules 34,53 and 54]
Authorization by a worker, group of workers, employer, group of employers to be represented in a proceeding before the authority under this Code
Before the Authority
(Here mention the authority concerned)
In the matter of :. (Mention the name of the proceeding)
.............................................workers
Versus
………….................................................................................................Employer
I/we hereby authorize Shri / Sarvashri (if representatives are more than one) 1.........2............ 3 …………… to represent me/us in the above matter.
Dated this......................day of..............................20.......…
Signature of person(s) nominating the
representative(s) Address Accepted
९६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३FORM-XVIII
[See Rule 36(5)]
Application to be submitted before the Tribunal in the matter not settled by the conciliation officer
Before……...............……… (here mention the name of the Tribunal having jurisdiction over the area)
In the matter of :
................................................................ Applicant
Address......................................................................
Versus
.................................................................. Opposite party (ies)
Address......................................................
The above mentioned applicant begs to state as follows :- (Here set out the relevant facts and circumstances of the case).
The applicant prays that the instant dispute may please be admitted for adjudication and request to pass appropriate Award.
Date …........................
Place .........................
Signature of Applicant.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ९७FORM-XIX
(See Rule 37)
Notice of strike to be given by Union (Name of Union) / Group of Workers Name of five elected representatives of workers……………………………………………..
Dated the...............day of................20............
To
(The name of the employer).
Dear Sir/Sirs,
In accordance with the provisions contained in sub-section (1) of section 62 of the Industrial Relations Code, 2020 I/We hereby give you notice that I propose to call a strike / we propose to go on strike on……….. 20...., for the reasons explained in the annexure.
Yours faithfully, (Secretary of the Union)
Five representatives of the workers duly elected at a meeting held on ............................... (date), vide resolution attached.
ANNEXURE
Statement of the Case.
Copy to
(1) Labour Commissioner, Mumbai.
(2) Additional/Deputy Labour Commissioner of the concerned area.
(3) Assistant Labour Commissioner of the concerned area.
भाग एक-ल-४१–१३९८ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM- XX
[See Rule 38(1)]
Notice of lock-out to be given by an employer of an industrial establishment Name of employer .....................................................................................................
Address ....................................................................................................................
Dated the...............day of................20...................
In accordance with the provisions of section 62(6) of the Industrial Relations Code, 2020, I/we hereby give notice to all concerned that it is my/our intention to effect lock-out in..,........................... ...............................department(s), section(s) of my/our establishment with effect from....................... for the reasons explained in the annexure.
Signature.....................................................
Designation............................................
ANNEXURE
| 1. | Statement of reasons |
Copy forwarded to :
(1) The Secretary of the Registered Union, if any
(2) Conciliation officer (Here enter office address of the Assistant Labour Commissioner/Deputy Labour Commissioner/Additional Labour Commissioner of the concerned area.).
(3) Labour Commissioner, Mumbai.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ ९९FORM-XXI
(See Rules 39 and 41)
Notice of Intimation of Retrenchment/Closure to be given by an employer to the State Government
[In cases of Part I, the prior notice of intimation should be served thirty days before the commencement of retrenchment and in cases of Part II, i.e., closure, prior notice of intimation of sixty days is required to be given before the commencement of closure]
Name of Industrial Establishment or Undertaking or Employer .................................................
............................................................................................
Address..........................................................................................................................................
Dated ...................................... (DD/MM/YYYY).
To,
The Principal Secretary (Labour) Government of Maharashtra,
Labour Department,
Mumbai.
Sir,
Part-I
(Retrenchment)
1. Under clause (c) of section 70 of the Industrial Relation Code, 2020, I/ we hereby inform you that I/we have decided to retrench (number of workers).................................. workers with effect from. ................................. (DD/MM/YYYY) for the reasons explained in the Annexure I. 2. The workers oncerned have been given on the (DD/MM/YYYY) one month's notice in writing as required.
or
The worker (s) have been given on the.....................(DD/MM/YYYY) one month's pay in lieu of notice as required.
3. The total number of workers employed in the industrial establishment / undertaking are ....................and the total number of those who are being retrenched are…………..
भाग एक-ल-४१–१४१०० महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
Part - II
(Closure)
1. Under sub section (1) of section 74 of the Industrial Relation Code, 2020, I/we here by inform you that I/we have decided to close down . .................................. (name of the industrial establishment or undertaking or employer) with effect from ......................... (DD/MM/YYYY) for the reasons explained in the Annexure I.
2. The number of workers whose services would come to an end on account of the closure of the industrial establishment or under taking are .................................. (number of workers).
Number of workers …………………………………………………………..
Category and designation …………………………………………………… of workers, who have been affected due to closure.
I/We hereby declare that the worker/workers concerned has/have been/will be paid compensation due to them under section 75 of the Industrial Relations Code, 2020 before or on the date of expiry of the notice period.
Yours faithfully,
(Name & Designation of the employer/
Authorized Representative)
ANNEXURE I
Statement of Reasons for retrenchment/closure (strike whichever is not applicable) Copy to :
1. Labour Commissioner, Mumbai
2. Additional /Deputy Labour Commissioner of the concerned area
3. Assistant Labour Commissioner of the concerned areaमहाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ १०१
FORM – XXII
(See Rules 42, 45 and 47)
Form of application for permission of Lay-off or Retrenchment or Closure in Industrial establishments or Undertaking to which provisions of Chapter X of the Industrial Relations Code, 2020 applies
To,
The Principal Secretary (Labour)
Government of Maharashtra,
Labour Department,
Mumbai.
Sir,
*1. Under *sub-section (2) of section 78 of the Industrial Relations Code, 2020, I/we hereby apply for "permission to lay-off workers (indicate number in figures and words) out of total of....................... workers (indicate number in figures and words) employed in my/our establishment with effect from (DD/MM/YYYY) for the reasons set out in the Annexure-I.
*2. Under sub-section (2) of section 79 of the Industrial Relations Code, 2020, I/we hereby apply for permission for proposed retrenchment of workers (indicate number in figures and words) with effect from (DD/MM/YYYY) for the reasons set out in the Annexure-I.
3. The workers concerned have been given* notice in writing as required under clause (a) of sub-section (1) of section 79. The worker concerned have not* been given notice since the retrenchment is under an agreement (copy of which is enclosed) as provided in the proviso to the said clause.
*4. Under section 80(1) of the Industrial Relations Code, 2020, I / we hereby inform you that I/ we propose to **close down the undertaking specified below of (name of the industrial establishment). (Give details as in Annexure II) with effect from (DD/MM/YYYY)
5. The number of workers whose services will be terminated on account of the closure of the undertaking is. (Number of workers).
Permission is solicited for the lay-off,/ to continue lay-off, or retrenchment of the workers , or, closure of the said establishment .
All such workers permitted to be laid-off or retrenched or terminated due to closure will be paid such compensation, to which they are entitled under section 67, read with section 78(10), or, 79(9) or, 80(8) respectively of Industrial Relations Code, 2020 as per the details given below.
Yours faithfully,
(Signature)
(*Strike off which is not applicable)
( ** The application for permission in case of closure must be given at least 90 days before of the intended closure )
भाग एक-ल-४१–१४अ१०२ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
ANNEXURE I
| Total No. of workers/ No. of to be Retrenched | Unskilled (total No. of workers/ to be retrenched) | Semi- skilled (total No. of workers/ to be retrenched) | Skilled (total No. of workers/ to be retrenched) | Highly skilled (total No. of workers/ to be retrenched) | |||||
| 1. | |||||||||
| 2. | Reasons for lay-off/retrenchment/Closure (strike out whichever is not applicable)- |
ANNEXURE- II
| Particulars | Remarks, if any | |
| 1. | Name of the industrial establishment/ undertaking with complete postal address along with Pin Code, e-mail, telephone number (s). | |
| 2. | Status of undertaking— (i) Whether central public sector/State public sector/Foreign majority company /joint sector company, etc., (In case of foreign holding company then indicate the extent of foreign holding) | Indicate the status of the company |
| (ii) Whether a private limited company/ partnership firm or proprietorship firm | ||
| 3. | (a) MCA number | |
| (b) GSTN number | ||
| (c) Registration number of the labour department | ||
| 4. | (a) *Names and identification number of the affected workers proposed to be laid-off/retrenched/ to be affected by closure. | The identification number UAN of EPFO under SS Code. |
| 5. | (i) Annual production, item wise for pre-ceding three years- | |
| (ii) Production figures, month-wise, for the preceding twelve months, | ||
| 6. | Balance sheets, profit and loss accounts and audit reports for the last three years. | To be annexed |
| 7. | Net worth of the company | |
| 8. | Names of the inter-connected companies or companies under the same management. | |
| 9. | Details of lay-off/ Retrenchment resorted to in the last three years (other than the lay-off/ Retrenchment for which permission is sought), including the periods of such lay-offs/ Retrenchment the number of workmen involved in each such lay-off/ Retrenchment /continuation of lay off | |
| 10. | Any other relevant details which have bearing on lay-off or retrenchment or Closure. |
Copy to :
1. Labour Commissioner, Mumbai
2. Additional/Deputy Labour Commissioner of the concerned area
3. Assistant Labour Commissioner of the concerned area१०४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM-XXIII
(See Rule 51)
Notice to the Employer who committed an offence for the first time under this code, for compounding of offence under sub-section (4) of section 89,
The undersigned and the Compounding Officer under sub-section (1) of section 89 of the Industrial Relations Code, 2020 hereby intimates that the allegation has been made against you for committing offence for the violation of various provision of this Code as per the details given below;-
PART - I
1. Name and Address of the offender Employer- ………………………………..
2. Address of the Establishment…………….………………………………………….
3. Particulars of the offence …………………………………………………………………………
4. Section of the Code under which the offence is committed
.......................................................................................................
5. Compounding amount required to be paid towards composition of the offence .....................
..................................................................................
PART – II
You are advised to deposit the above mentioned amount within fifteen days from the date of issue of this notice for compounding the offence as per section 89 (1) of the Industrial Relations Code, 2020, along with an application dully filled in Part – III of this notice.
In case you fail to deposit the said amount within the specified time, no further opportunity shall be given and necessary direction for filing of prosecution under section shall be issued.
Date:
Place:
(Signature of the Compounding Officer)महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३ १०५
PART – III
Application under sub-section (4) of section 89 of the Industrial Relations Code, 2020 for compounding of offence
1. Name of applicant (name of the employer who committed the offence under the Industrial Relations Code, 2020 to be mentioned ……………. …………………..................…….
2. Address of the applicant …………….………………………………………….
3. Particulars of the offence ........................................................................................................... .................................................................................................................................................................... .......................................................
4. Section of the Code under which the offence has been committed ……………………………
……………………………….....................................................................
5. Details of the compounding amount deposited (electronically generated receipt to be attached)……………………………………………………....................…………….
6. Details of the prosecution, if filed for the violation of above mentioned offences may be given……………………………...........................……………..
7. Whether the offence is first offence or the applicant had committed any other offence prior to this offence, if committed, then, full details of the offence
………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………….......................................................................…………………….. ..............................................
8. Any other information which the applicant desires to provide
………………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………....................................................................................................… ……………………..
Applicant (Name and signature)
Date :
Place :
To,
The Compounding Officer१०६ महाराष्ट्र शासन राजपत्र असाधारण भाग एक-ल, डिसेंबर ३, २०२१/अग्रहायण १२, शके १९४३
FORM-XXIV
[See Rule 52(1)]
(Complaint under section 91 of the Industrial Relations Code, 2020) Before the Conciliation officer/ Arbitrator/ Tribunal ................................... In the matter of ............................................ Reference No…………………………………….
A...................... Complainant(s);
Versus
B...................... Opposite Party(ies).
Address:
The petitioner (s) begs/beg to complain that the Opposite Party(ies) has/have been guilty of a contravention of the provisions of section 90 of the Industrial Relations Code, 2020, as shown below:
(Here set out briefly the particulars showing the manner in which the alleged contravention has taken place and the grounds on which the order or act of the management is challenged.) The complainant(s) accordingly prays/pray that the conciliation officer/ Arbitrator/ Industrial Tribunal or National Tribunal may be pleased to decide the complaint set out above and pass such order or orders thereon as it may deem fit and proper.
The number of copies of the complaint and its annexure required under section 91 of the Industrial Relations Code, 2020 are submitted herewith.
Dated this............day of............20 Signature of the Complainant(s)
Verification
I do solemnly declare that what is stated in paragraph above is true to my
knowledge and that what is stated in paragraphs........ above is stated upon information received and believed by me to be true. This verification is signed by me at.................... on ............day of...........................20..........................
Signature of the person verifying.
By order and in the name of the Governor of Maharashtra,
Principal Secretary to Government. ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004 AND PUBLISHED AT DIRECTORATE OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATIONS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004. EDITOR : DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE.