भाग एक-ल, असाधारण राजपत्र क्रमांक ५, दिनांकित ४ मार्च २०२४, उद्योग, ऊर्जा, कामगार व खनिकर्म विभाग, अधिसूचना क्रमांक एफएसी २०२३/प्र.क्र. ५२ (भाग-२)/कामगार-४

RNI No. MAHBIL /2009/31747

महाराष्ट्रट शासन राजपत्र

असाधाराण भाग एक-ल

वर्ष १०, अंक ३] सोमवारा, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ [पृष्ठे १९, किंकंमत : रुपये १६.००

असाधाराण क्रमांक ५

प्राकिंधाकृत प्राकाशान

(कंद्रीये) औद्योकिंगक किंववाद अकिंधाकिंनयेम व मु

ंबई औद्योकिंगक संबंधा अकिंधाकिंनयेम येांखालील

(भाग एक, र्चारा-अ, र्चारा-ब आकिंण र्चारा-क येांमध्ये प्राकिंसद्ध केलेल्येा अकिंधासूर्चना, आदेशा व किंनवाडे येांव्येकिंतरिराक्त)

अकिंधासूर्चना, आदेशा व किंनवाडे.

उद्योग, ऊजाष, कामगारा व खाकिंनकमष किंवभाग

मादामा कामा मागग, हुतात्मा राजगुरु चौक, मांत्रालय, ंबई ४०० ०३२, दिदानांांक ४ माचौग २०२४.

माु

अकिंधासूर्चना

काराखाने अकिंधाकिंनयेम, १९४८.

क्रमांक एफएसी २०२३/प्र.क्र. ५२ (भाग-२)/कामागारा-४.—काराखानांे अदिदिनांयमा, १९४८ (१९४८ चौा ६३) माहुाराष्ट्र राज्याला लागू असीतानांा त्याचौी कलमाे ४१, ११२ आदि ११५ द्वाराे तासीेचौ, सीर्वगसीारा र्वाक्खांड अदिदिनांयमा, १९९७ (१९९७ चौा १०) च्या कलमा खांड ३ नांुसीारा, प्रदानां कराण्याता आलेल्या अदिकारांचौा आदि या बाबताीता माहुाराष्ट्र शासीनांासी सीमार्थग कराऱ्या इतारा सीर्वग अदिकारांचौा र्वापरा करूनां माहुाराष्ट्र शासीनांानांे काराखानांे (सीुराक्षा लेखा पराीक्षा) दिनांयमा, २०१४ माध्ये आखाी सीुारा कराण्याचौे योजले असीूनां त्यासी अनांुसीरुनां पुढील दिनांयमांचौा मासीुदा, उक्ता अदिदिनांयमाच्या कलमा ११५ चौे पोट-कलमा (१) द्वाराे आर्वश्यक असील्याप्रमाे या दिनांयमांमाुळे बा पोहुचौण्याचौी शाक्यता असीलेल्या सीर्वग व्यक्तांच्या मादिहुताीकरिराता, याद्वाराे प्रदिसीद्ध कराण्याता येता आहुे; आदि याद्वाराे अशाी नांोटीसी दाेण्याता येता आहुे की, उक्ता मासीुदा महाराष्ट्र शासनाच्येा राजपत्रामध्ये प्रदिसीद्ध झाल्यापासीुनां ४५ दिदार्वसीांच्या सीमाप्ताीनांतारा दिर्वचौाराता घेण्याता येईल.

२. उपराोक्ता कालार्वी सीमाप्ता हुोण्यापूर्वी, उक्ता मासीुद्याच्या सींबंाता कोत्याहुी व्यक्तांकडूनां ज्या कोत्याहुी हुराकताी दिकंर्वा सीूचौनांा सींचौालक, औद्याोदिगक सीुराक्षा र्व आराोग्य सींचौालनांालय, कामागारा भार्वनां, पाचौर्वा माजला, ब्लॉक ई, सी-२०, बांद्रा-कुलाग सींकुल, बांद्रा (पूर्वग), माु ंबई ४०० ०५१ यांच्याकडे प्राप्ता हुोताील, त्या शासीनां दिर्वचौाराता घेईल.

किंनयेमांर्चा मसुदा

क्रमांक एफएसी २०२३/प्र.क्र. ५२ (भाग-२)/कामागारा-४, काराखानांे अदिदिनांयमा, १९४८ (१९४८ चौा ६३) माहुाराष्ट्र राज्याला लागू असीतानांा त्याचौी कलमाे ४१, ११२ आदि ११५ द्वाराे तासीेचौ सीारा र्वाक्खांड अदिदिनांयमा, १८९७ (१८९७ चौा १०) च्या कलमा २३

(१)

भाग एक-ल-५–१२ महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ खांड (३) नांुसीारा, प्रदानां कराण्याता आलेल्या अदिकारांचौा आदि या बाबताीता माहुाराष्ट्र शासीनांासी सीमार्थग कराण्याऱ्या इतारा सीर्वग अदिकारांचौा र्वापरा करूनां, माहुाराष्ट्र शासीनां याद्वाराे माहुाराष्ट्र काराखानांे (सीुराक्षा लेखा पराीक्षा) दिनांयमा, २०१४ माध्ये आखाी सीुारा कराण्यासीाठी पुढील दिनांयमा कराीता आहुे. हुे दिनांयमा उक्ता अदिदिनांयमाच्या कलमा ११५, पोट-कलमा (१) द्वाराे आर्वश्यक असील्याप्रमाे, यापूर्वी प्रदिसीद्ध कराण्याता आलेले आहुेता :

(१) या दिनांयमांसी, माहुाराष्ट्र काराखानांे (सीुराक्षा लेखा पराीक्षा) (सीुारा) दिनांयमा, २०२४ असीे म्हुार्वे.

(२) माहुाराष्ट्र काराखानांे (सीुराक्षा लेखा पराीक्षा) दिनांयमा, २०२४ (याता यापुढीे ज्याचौा दिनांदाेशा, "माुख्य दिनांयमा" असीा केला आहुे) याच्या दिनांयमा १ माध्ये, पोट-दिनांयमा (२) माील, खांड (ताीनां) माध्ये, "२५०" या आकडेर्वाराीऐर्वजी, "५०" हुी आकडेर्वाराी दाखाल कराण्याता येईल.

(३) माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा २ माध्ये, पोट-दिनांयमा (१) माील, खांड (आठी) माध्ये, "व्यक्ताी" या माजकुरानांतारा, "दिकंर्वा सींस्र्था" हुा माजकूरा सीमादिर्वष्ट कराण्याता येईल.

(४) माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा ३ यासी, त्याचौा पोट-दिनांयमा (१) असीा नांर्वीनां क्रमांक दाेण्याता येईल आदि त्याच्या, (क) अशा प्रकाराे नांर्वीनां क्रमांक दिदालेल्या पोट-दिनांयमा (१) माील, दाुसीऱ्या परांताुकानांतारा, पुढील स्पष्टीकरा जादा दाखाल कराण्याता येईल :

"स्पष्टीकराण.— या पोट-दिनांयमाच्या प्रयोजनांासीाठी, "सीयंत्रा कमागचौाऱ्यांचौा चौमाू" याचौा अर्थग, काराखान्याच्या सीुराक्षा दिर्वभाग, अदिभायांदित्राकी, परिराराक्षा, प्रकल्प र्व उत्पादानां, इत्यादाीसीाराख्या दिर्वदिर्व दिर्वभागांमाील व्यक्तांचौा चौमाू, असीा आहुे. जरा एकाचौ भाोगर्वटादाराचौे दिर्वदिर्व काराखानांे असीताील तारा, इतारा दिठीकाताील सीयंत्रा कमागचौाऱ्यांचौा चौमाू, अंतागगता लेखा पराीक्षा करू शाकेल.";

(खा) अशा प्रकाराे, नांर्वीनां क्रमांक दिदालेल्या पोट-दिनांयमा (१) नांतारा, पुढील पोट-दिनांयमा जादा दाखाल कराण्याता येईल :

"(२) अंतागगता लेखा पराीक्षा पूग झाल्यानांतारा, भाोगर्वटादारा, दिनांराीक्षांचौा कायगकाराी सीारांशा आदि लेखा परिराक्षाचौा कृताी अहुर्वाल, असीे सीुराक्षा लेखा पराीक्षा पूग झाल्याच्या ताराखाेपासीूनां ताीसी दिदार्वसीांच्या आता, काराखान्यांच्या माुख्य दिनांराीक्षाकांच्या सींबंदिता कायागलयासी सीादारा कराील.".

(५) माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा ४ ऐर्वजी, पुढील दिनांयमा दाखाल कराण्याता येईल :

"४. भाराताीय मानांक, आयएसी १४४८९: व्यार्वसीादियक सीुराक्षा र्व आराोग्य लेखा पराीक्षा पद्धताी सींदिहुता, त्याच्या नांर्वीनांतामा आर्वृत्तीसीहु,यामाध्ये दिनांागरिराता केलेल्या मानांकांनांुसीारा सीुराक्षा लेखा पराीक्षा दिकंर्वा सींयंत्रा कमागचौाऱ्यांच्या चौमाूद्वाराे, सीुराक्षा लेखा पराीक्षा कराण्याता येईल :

परांताु, माुख्य दिनांराीक्षाकासी, सीर्वग दिकंर्वा दिर्वदिशाष्ट र्वगागच्या काराखान्यांचौे सीुराक्षा परिराक्षा कराण्याच्या प्रयोजनांार्थग, र्वराील मानांकांदिशार्वाय, स्र्वतांत्रा तापासी सीूच्या आदि प्रदिक्रया दिकंर्वा अदितारिराक्ता तापासी सीूच्या दिनांागरिराता कराता येताील. र्वरा दिनांागरिराता केल्याप्रमाे, स्र्वतांत्रा तापासी सीूच्या आदि प्रदिक्रया दिकंर्वा अदितारिराक्ता तापासी सीूच्या, आर्वश्यक असील्यासी, दारार्वर्षी जानांेर्वाराी मादिहुन्याता फेराबदाल कराता येताील, आदि उक्ता सींचौालनांालयाद्वाराे, औद्याोदिगक सीुराक्षा र्व आराोग्य सींचौालनांालयाच्या अदिकृता सींकेतास्र्थळेार्वरा प्रदिसीद्ध कराण्याता येताील.".

(६) माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा ५ माध्ये,—

(क) पोट-दिनांयमा (२) माील,–

(एक) "दिकमानां ताीनां व्यक्ताी" या माजकुरापूर्वी, "ज्या, रासीायदिनांक, दिर्वद्याुता र्व यांदित्राकी शाखाेमाील पदार्वी ारा कराताता अशा," हुा माजकूरा सीमादिर्वष्ट कराण्याता येईल ;

(दाोनां) पदिहुल्या परांताुकामाध्ये,"ारा कराऱ्या" या माजकुरानांतारा, "आदि ज्या, रासीायदिनांक, दिर्वद्याुता र्व यांदित्राकी शाखाेमाील पदार्वी ारा कराताता अशा" हुा माजकूरा सीमादिर्वष्ट कराण्याता येईल ;

(ताीनां) दाुसीराे परांताुक र्वगळेण्याता येईल ;

(खा) पोट-दिनांयमा (३) माील, "दिकंर्वा माहुासींचौालक, काराखानांे सील्ला सीेर्वा र्व श्रमा सींस्र्था आदि राष्ट्रीय सीुराक्षा परिरार्षीदा दिकंर्वा औद्याोदिगक सीुराक्षा र्व आराोग्य सींचौालनांालयाताील उप सींचौालक या पदापेक्षा कमाी दाजाग नांसीलेल्या पदाचौा दिकमानां १५ र्वर्षीाचौा अनांुभार्व असीाऱ्या व्यक्ताीला" हुा माजकूरा र्वगळेण्याता येईल.

(७) माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा ६ ऐर्वजी, पुढील दिनांयमा दाखाल कराण्याता येईल :

"६. (१) सीुराक्षा लेखा पराीक्षा कराण्यासीाठी सीुराक्षा लेखा परिराक्षाक म्हुूनां मान्यता दाेण्याचौे प्रमापत्राकराीता अजग,- (क) एखाद्या व्यक्ताीद्वाराे, एक हुजारा रुपये इताक्या पराीक्षा शाुल्कासीहु, नांमाुनांा-अ माध्ये,

(खा) एखाद्या सींस्र्थेद्वाराे, जी व्यक्ताी, सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकाच्या पराीक्षाेसीाठी बसीेल अशा प्रत्येक व्यक्ताीप्रमाे, एक हुजारा रुपये इताक्या पराीक्षा शाुल्कासीहु, नांमाुनांा-ब माध्ये,

इलेक्ट्रॉदिनांक पद्धताीनांे, र्वर्षीागच्या जानांेर्वाराी ताे माचौग आदि जुलै ताे सीप्टंबरा या दाराम्यानां माुख्य दिनांराीक्षाकाकडे कराण्याता येईल. ३१ माचौगनांतारा प्राप्ता झालेल्या अजाचौा, त्यानांताराच्या कालार्वीता, म्हुजेचौ, जुलै ताे सीप्टंबरा या कालार्वीता दिर्वचौारा कराण्याता येईल आदि ३० सीप्टंबरानांतारा प्राप्ता झालेल्या अजाचौा, पुढील कालार्वीता, म्हुजेचौ, जानांेर्वाराी ताे माचौग या कालार्वीता दिर्वचौारा कराण्याता येईल.

(२) या दिनांयमांनांुसीारा, नांमाुनांा-अ माध्ये राीतासीरा केलेला अजग प्राप्ता झाल्यार्वरा, माुख्य दिनांराीक्षाक, त्याचौी छानांनांी कराील आदि पात्रा अजगदारांचौी, ऐंशाी गुांचौी लेखाी पराीक्षा र्व र्वीसी गुांचौी माुलाखाता घेईल. माुख्य दिनांराीक्षाक, लेखाी पराीक्षाेता र्व माुलाखाताीता सीुद्धा पन्नांासी टक्के दिकंर्वा अदिक गु दिमाळेदिर्वाऱ्या दिनांर्वडक अजगदारांच्या यादाीचौी, मान्यताेसीाठी शासीनांाकडे दिशाफारासी कराील. माुख्य दिनांराीक्षाक, दिनांर्वडलेल्या अजगदारांचौी यादाी,

(एक) जानांेर्वाराी ताे माचौग या कालार्वीता प्राप्ता झालेल्या अजासीाठी दारार्वर्षी एदिप्रलच्या अखाेराीसी, आदि (दाोनां) जुलै ताे सीप्टंबरा या कालार्वीता प्राप्ता झालेल्या अजासीाठी दारार्वर्षी ऑक्टोबराच्या अखाेराीसी, पाठीर्वील :

परांताु, माुख्य दिनांराीक्षाक, केर्वळे अशाचौ सींस्र्थांच्या यादाीचौी, मान्यताेसीाठी शासीनांाकडे दिशाफारासी कराील की, ज्या सींस्र्थानांकडील दिनांयुक्ता केलेल्या दिकमानां ताीनां व्यक्तांकडे रासीायदिनांक, दिर्वद्याुता र्व यांदित्राकी शाखाेचौी पदार्वी आहुे आदि अशा सीर्वग व्यक्तांनांी, लेखाी पराीक्षाेता र्व माुलाखाताीता पन्नांासी टक्के दिकंर्वा त्यापेक्षा अदिक गु दिमाळेर्वले आहुेता.

(३) माुख्य दिनांराीक्षाकाकडूनां दिशाफारासी यादाी दिमाळेाल्यार्वरा, राज्य शासीनां, अजगदाराला सीुराक्षा लेखा परिराक्षाक म्हुूनां मान्यता दाेऊ शाकेल दिकंर्वा माुख्य दिनांराीक्षाकाकडूनां दिशाफारासी दिमाळेाल्याच्या ताराखाेपासीूनां सीाठी दिदार्वसीांच्या आता, त्याचौी काराे दिर्वदिनांदिदागष्ट केल्यानांतारा, अजग नांाकारू शाकेल.

(४) शासीनांाकडूनां मान्यता दिमाळेाल्यानांतारा, अजगदारा, माुख्य दिनांराीक्षाकानांे कळेदिर्वल्याच्या ताराखाेपासीूनां ताीसी दिदार्वसीांच्या आता, माुख्य दिनांराीक्षाकाकडे र्वीसी हुजारा रुपये इताके मान्यता शाुल्क इलेक्ट्रॉदिनांक पद्धताीनांे जमा कराील. माुख्य दिनांराीक्षाक, शाुल्क दिमाळेाल्यानांतारा पंरा दिदार्वसीांच्या आता, अजगदारासी नांमाुनांा-क माध्ये मान्यता प्रमापत्रा दाेईल. उक्ता कालार्वीता, शाुल्क जमा कराण्याता दिनांष्फळे ठीराल्यार्वरा अजग राद्द कराण्याता आला असील्याचौे मानांण्याता येईल.

(५) पोट-दिनांयमा (४) अन्र्वये दिदालेली मान्यता, मान्यता प्रमापत्रा दिदाल्याच्या ताराखाेपासीूनां दाोनां र्वर्षीाच्या कालार्वीसीाठी र्वै असीेल.

(६) जो सीुराक्षा लेखा परिराक्षाक, त्याचौे मान्यता प्रमापत्रा नांूतानांीकरा करू इच्छिच्छाताो ताो सीुराक्षा लेखा परिराक्षाक, मान्यता प्रमापत्राच्या र्वैताेचौा कालार्वी सीमाप्ता हुोण्याच्या ताीनां मादिहुनांे अगोदारा, नांमाुनांा- अ, दिकंर्वा यर्थाच्छिस्र्थदिता, नांमाुनांा- ब माध्ये माुख्य दिनांराीक्षाकाकडे अजग कराील.

(७) अजगदारा, सीुराक्षा लेखा परिराक्षाक म्हुूनां मान्यता प्रमापत्राच्या नांूतानांीकरा कराण्यासी पात्रा असीारा नांाहुी,जरा, (क) माुख्य दिनांराीक्षाकानांे यापूर्वीचौ अशाी मान्यता राद्द केली असीेल तारा; दिकंर्वा

(खा) ज्याचौा अहुर्वाल माुख्य दिनांराीक्षाकाकडे पाठीदिर्वला जाताो अशा पुढील माुद्यांबाबता सीहु दिकंर्वा उप माुख्य दिनांराीक्षाकानांे माूल्यदिनांागरा र्व छानांनांी केलेल्या त्याच्या पात्राताेच्या सींबंाताील कामादिगराीच्या माूल्यमापनांाता त्याला सीत्तीरा टक्क्यांपेक्षा कमाी गु दिमाळेाले असीताील तारा, म्हुजे:-

(एक) व्यर्वस्र्थापनांाकडूनां दिकंर्वा कामागारांकडूनां सीुराक्षा परिराक्षाशाी सींबंदिता असीाराी कोताीहुी ताक्रारा आहुे का?

(दाोनां) सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वाल, दिर्वदिहुता माुदाताीता भाोगर्वटादारासी सीादारा कराण्याता आला हुोता दिकंर्वा कसीे?

भाग एक-ल-५–१अ४ महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ (ताीनां) सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वालामाध्ये नांमाूदा केलेले तापशाील आदि काराखानांा दिनांराीक्षालयाच्या अदिकाऱ्याला आढीळेलेली र्वास्तादिर्वक ताथ्ये यामाध्ये काहुी ताफार्वता आढीळेूनां आली आहुे का?

स्पष्टीकराण.—सीहु दिकंर्वा उप माुख्य दिनांराीक्षाकासी, काराखान्याला भाेट दाेऊनां लेखा पराीक्षा केलेल्या काराखान्यांपैकी, दिकमानां एक दिकंर्वा पाचौ टक्के काराखान्यांचौी पडताळेी कराता येईल.

(चौारा) सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकानांे, कोत्याहुी उत्पादानांाशाी सींबंदिता असीाराी कोताीहुी मादिहुताी, र्वादिच्छिज्यक व्यार्वसीादियक गुदिपताे दिकंर्वा सीुराक्षा लेखा पराीक्षा करातानांा, त्याला ज्ञाता झालेली कोताीहुी प्रदिक्रयात्माक गुदिपताे उघेड केली आहुेता दिकंर्वा कसीे?

(पाचौ) सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकानांे, एकाचौ काराखान्याचौे सीलग दाोनां र्वेळेा सीुराक्षा लेखा पराीक्षा केले आहुे दिकंर्वा कसीे?

(सीहुा) सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकानांे, गेल्या दाोनां र्वर्षीागता काराखान्याला, दिनांराीक्षा, चौाचौी, सीादिहुत्य पुरार्वठीा दिकंर्वा सीुराक्षाेशाी सींबंदिता इतारा कोत्याहुी सीेर्वा या सींबंाता कोताीहुी सीेर्वा पुरादिर्वली आहुे दिकंर्वा कसीे?

(सीाता) या दिनांयमांमाध्ये नांमाूदा केलेल्या तापासी सीूचौीनांुसीारा आदि मानांकांनांुसीारा सीुराक्षा लेखा पराीक्षा केले आहुे दिकंर्वा कसीे?

(आठी) मान्यता प्रमापत्राचौी र्वैता सींपल्यानांतारा सीुराक्षा लेखा पराीक्षा केले आहुे दिकंर्वा कसीे?

(नांऊ) सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकानांे, भाोगर्वटादाराला सीुराक्षा लेखा पराीक्षा सीादारा केल्याच्या ताराखाेपासीूनां ताीनां मादिहुन्यांनांतारा केलेल्या कारार्वाईचौी पडताळेी कराण्यासीाठी काराखान्याला भाेट दिदाली आहुे दिकंर्वा कसीे आदि अनांुसीूचौी- ताीनांमाील अहुर्वाल सींचौालनांालयाच्या सींबंदिता कायागलयासी सीादारा केला आहुे दिकंर्वा कसीे?

(दाहुा ) नांमाुनांा-क माध्ये दिर्वदिहुता केलेल्या शातांचौे कोताेहुी उल्लंघेनां केले आहुे दिकंर्वा कसीे?

(अकरा) प्रमापत्राच्या र्वैताेच्या कालार्वीता, सीुराक्षा लेखा परिराक्षाक, कोत्याहुी सींस्र्थेनांे दिकंर्वा सींघेटनांेनांे जसीे दिक, औद्याोदिगक सीुराक्षा र्व आराोग्य सींचौालनांालय, नांाराय माेघेाजी लोखांडे श्रमा दिर्वज्ञानां सींस्र्थेनांे, काराखानांा सील्ला सीेर्वा र्व कामागारा सींस्र्था माहुासींचौालनांालय,राष्ट्रीय सीुराक्षा परिरार्षीदाेनांे, आपत्ती व्यर्वस्र्थापनां सींस्र्थेनांे, राष्ट्रीय व्यार्वसीादियक आराोग्य सींस्र्था, इतारा कोत्याहुी शासीकीय दिकंर्वा दिनांमाशासीकीय सींस्र्था दिकंर्वा औद्याोदिगक सीुराक्षा र्व आराोग्य क्षाेत्राता कामा कराऱ्या नांामांदिकता खाजगी सींस्र्था यांनांी आयोदिजता केलेल्या दिकमानां चौारा प्रदिशाक्षा कायगक्रमांनांा उपच्छिस्र्थता रादिहुला आहुे दिकंर्वा कसीे?

स्पष्टीकराण.—माुख्य दिनांराीक्षाक, माुद्दा (एक) ताे (दाहुा) सीाठी दिमाळेालेले एकू गु एकत्रा कराील आदि त्यानांुसीारा, सीरासीराीचौे माूल्यमापनां कराील. सींपूग सीुराक्षा लेखा पराीक्षा माूल्यदिनांारासीाठी माुद्दा (एक) ताे (दाहुा) सीाठी कमाल ऐंशाी गु असीताील आदि माुद्दा (अकरा) सीाठी र्वीसी गु असीताील.

(८) मान्यताेच्या नांूतानांीकरासीाठी प्राप्ता झालेल्या अजाचौे, असीे अजग प्राप्ता झाल्याच्या ताराखाेपासीूनां पंचौेचौाळेीसी दिदार्वसीांच्या आता, माुख्य दिनांराीक्षाकांद्वाराे माुल्यांकनां आदि छानांनांी कराण्याता येईल. त्यानांतारा, माुख्य दिनांराीक्षाक, मान्यता प्रमापत्राच्या नांूतानांीकराचौी दिशाफारासी यादाी,मान्यताेसीाठी शासीनांाकडे पाठीर्वील.जरा सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकानांे, पोट-दिनांयमा (७) च्या खांड (खा) च्या उप-खांड (दाोनां), (चौारा), (पाचौ) आदि (अकरा) माध्ये दिनांदिदागष्ट केलेल्या आर्वश्यकतांचौे पालनां केलेले नांाहुी असीे आढीळेूनां आले असीेल तारा, माुख्य दिनांराीक्षाक, मान्यता प्रमापत्राचौे नांूतानांीकरा कराण्याचौे नांाकाराण्याचौी दिशाफारासी शासीनांाकडे कराील.

(९) शासीनां, मान्यता प्रमापत्रा दाेण्यासीाठी दिशाफारासी केलेली यादाी प्राप्ता झाल्यापासीूनां सीाठी दिदार्वसीांच्या आता, मान्यताप्राप्ता सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकाचौी यादाी माुख्य दिनांराीक्षाकाकडे पाठीर्वील.

(१०) शासीनांाकडूनां मान्यता दिमाळेाल्यानांतारा, अजगदारा, दाहुा हुजारा रुपये इताके नांूतानांीकरा शाुल्क इलेक्ट्रॉदिनांक पद्धताीनांे माुख्य दिनांराीक्षाकाला प्रदानां कराील आदि त्यानांतारा, माुख्य दिनांराीक्षाक, अजगदारासी नांमाुनांा- क माध्ये मान्यता प्रमापत्रा दाेईल.

(११) माुख्य दिनांराीक्षाक, सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकाला बाजू मांडण्याचौी सींी दिदाल्यानांतारा आदि राज्य शासीनांाच्या मान्यताेनांतारा, जरा त्यासी,—

"(एक) सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकानांे, मान्यता प्रमापत्रामाध्ये दिनांदिर्वष्ट केलेल्या कोत्याहुी दिकंर्वा मान्यता प्रमापत्राच्या नांूतानांीकराच्या शातांचौे उल्लंघेनां केले आहुे; दिकंर्वामहाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ ५ (दाोनां) सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकानांे, अदिदिनांयमाच्या ताराताुदांचौे दिकंर्वा या दिनांयमांचौे उल्लंघेनां करूनां, सीुराक्षा लेखा पराीक्षा केले आहुे अर्थर्वा अदिदिनांयमाच्या दिकंर्वा त्याखाली केलेल्या दिनांयमांच्या उद्देशांशाी दिकंर्वा प्रयोजनांांशाी दिर्वसींगता असीेल अशा राीताीनांे कृताी केली आहुे अर्थर्वा अदिदिनांयमान्र्वये दिकंर्वा त्याखाली केलेल्या दिनांयमांन्र्वये आर्वश्यक असीलेली कृताी कराण्याचौे टाळेलेले आहुे दिकंर्वा कृताी कराण्यासी दिनांष्फळे ठीरालेला आहुे ; दिकंर्वा

(ताीनां) सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकाचौे कामा असीमानांकाराक असील्याचौे आढीळेले आहुे आदि माुख्य दिनांराीक्षाकानांे, अशा सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकाला दाोनां र्वेळेा इशारा नांोटीसी दिदालेली आहुे,

असीा दिर्वश्र्वासी ठीेर्वण्यासी कारा असीेल तारा,ताो मान्यता प्रमापत्रा राद्द करू शाकेल.".

८. माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा ७ माध्ये,—

(क) "तासीे कळेर्वील" या माजकुराऐर्वजी, "इलेक्ट्रॉदिनांक पद्धताीनांे कळेर्वील" हुा माजकूरा दाखाल कराण्याता येईल; आदि (खा) "पंरा" या माजकुराऐर्वजी, "सीाता" हुा माजकूरा दाखाल कराण्याता येईल ;

९. माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा ७ नांतारा, पुढील दिनांयमा सीमादिर्वष्ट कराण्याता येईल :—

"७ क. (१) सीुराक्षा लेखा पराीक्षा कराण्य ासीाठी, आर्वश्यक असील ेले दिकमानां मानांुष्य दिदार्वसी खालीलप्रमाे असीताील,म्हुजेचौ :—

(क) माोठ्या अपघेाताचौे ोके असीलेले काराखानांे आदि ोकादायक प्रदिक्रया कराऱ्या काराखान्यांसीाठी :—

(एक) पन्नांासी कामागारांपयता कामागारा कामा कराीता असीाऱ्या काराखान्याच्या बाबताीता, एक मानांुष्य दिदार्वसी ;

(दाोनां) एकार्वन्नां ताे एकशाे पन्नांासी कामागारांपयता कामागारा कामा कराीता असीाऱ्या काराखान्याच्या बाबताीता, दाोनां मानांुष्य दिदार्वसी ;

(ताीनां) एकशाे एकार्वन्नां ताे पाचौशाे कामागारांपयता कामागारा कामा कराीता असीाऱ्या काराखान्याच्या बाबताीता, ताीनां मानांुष्य दिदार्वसी ;

(चौारा) पाचौशाेपेक्षा अदिक कामागारा कामा कराीता असीाऱ्या काराखान्याच्या बाबताीता, चौारा मानांुष्य दिदार्वसी ;

(खा) माोठ्या अपघेाताचौे ोके असीलेले काराखानांे आदि ोकादायक प्रदिक्रया कराऱ्या काराखान्यां व्यदितारिराक्ता इतारा काराखानांे :-

(एक) एकार्वन्नां ताे दाोनांशाे पन्नांासी कामागारांपयता कामागारा कामा कराीता असीाऱ्या काराखान्याच्या बाबताीता, दाोनां मानांुष्य दिदार्वसी;

(दाोनां) दाोनांशाे एकार्वान्नां ताे एक हुजारा कामागारांपयता कामागारा कामा कराीता असीाऱ्या काराखान्याच्या बाबताीता, ताीनां मानांुष्य दिदार्वसी;

(ताीनां) एक हुजारापेक्षा अदिक कामागारा कामा कराीता असीाऱ्या काराखान्याच्या बाबताीता, चौारा मानांुष्य दिदार्वसी.

(२) सीुराक्षा लेखापराीक्षा कराण्यासीाठी आर्वश्यक असीलेला कालार्वी, पंरा दिदार्वसीांपेक्षा अदिक नांसीेल. ७-खा. पुढील प्रकाराच्या काराखान्यांमाील मान्यता प्रमापत्रा असीलेल्या सींस्र्थेद्वाराेचौ केर्वळे सीुराक्षा लेखापराीक्षा कराण्याता येईल, म्हुजेचौ:—

(क) माोठ्या अपघेाताचौे ोके असीलेले काराखानांे ;

(खा) ोकादायक प्रदिक्रया पारा पाडाराे आदि दाोनांशाे पन्नांासीपेक्षा अदिक कामागारा कामा कराीता असीाराे काराखानांे ;

(ग) दिनांयमा १ च्या पोट-दिनांयमा (२) (एक) र्व (दाोनां) अंतागगता सीमादिर्वष्ट नांसीलेले आदि एक हुजारापेक्षा अदिक कामागारा कामा असीलेले इतारा काराखानांे :

परांताु, खांड (ग) माध्ये नांमाूदा केलेल्या काराखान्यांसीाठी, रासीायदिनांक अदिभायंता व्यक्ताीचौा लेखापरिराक्षा चौमाूता सीमार्वेशा कराे अदिनांर्वायग नांाहुी."६ महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ १०. माुख्य दिनांयमाच्या दिनांयमा ९ यासी, त्याचौा पोट-दिनांयमा (१) असीा नांर्वीनां क्रमांक दाेण्याता येईल; आदि असीा नांर्वीनां क्रमांक दिदालेल्या पोट-कलमा (१) नांतारा, पुढील पोट-कलमा दाखाल कराण्याता येईल:—

"(२) सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक, सींबंदिता काराखान्याच्या भाोगर्वटादारानांे सीादारा केलेल्या कृताी अहुर्वालाचौी पडताळेी कराण्यासीाठी भाोगर्वटादारासी बाह्य सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वाल सीादारा केल्याच्या ताराखाेपासीूनां ताीनां मादिहुन्यांचौी माुदाता सींपल्यानांतारा एका मादिहुन्याच्या आता, काराखान्याला भाेट दाेईल आदि ताो अहुर्वाल, अनांुसीूचौी- ताीनांमाील औद्याोदिगक सीुराक्षा र्व आराोग्य सींचौालनांालयाच्या सींबंदिता कायागलयासी र्व त्याचौी एक प्रता भाोगर्वटादारासी सीादारा कराेल."

११. माुख्य दिनांयमांसी जोडलेल्या अनांुसीूचौी - १ माध्ये,–

(१) खांड १ माील,–

(एक) उप-खांड (एक) माील, "पाचौ" या माजकुराऐर्वजी, "दाहुा" हुा माजकूरा दाखाल कराण्याता येईल ;

(दाोनां) उप-खांड (दाोनां) र्व (ताीनां) र्वगळेण्याता येताील ;

(ताीनां) उप-खांड (चौारा) माील,–

(क) "दिकंर्वा पदादिर्वका"हुा माजकूरा र्वगळेण्याता येईल ;

(खा) "पंरा" या माजकुराऐर्वजी, "पाचौ" हुा माजकूरा दाखाल कराण्याता येईल ;

(२) खांड ३ ऐर्वजी, पुढील माजकूरा दाखाल कराण्याता येईल.

३. "ज्या अजगदारांचौे र्वय अठीार्वन्नां र्वर्षीापेक्षा अदिक आहुे ताो अजगदारा, सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक म्हुूनां मान्यता दिमाळेदिर्वण्यासीाठी दिकंर्वा त्याच्या नांूतानांीकरासीाठी अजग कराण्यासी पात्रा असीारा नांाहुीता."

१२. अनांुसीूचौी-१२ ऐर्वजी, पुढील अनांुसीूचौी दाखाल कराण्याता येईल :—

"अनुसूर्ची- २

[ दिनांयमा ८ र्व ९ (१) पहुा ]

सुराक्षा लेखापरिराक्षाण अहावालार्चा नमुना

भाग-अ

(सुराक्षा लेखापरिराक्षाकाने सादरा करावयेार्चा)

(१) काराखान्याचौे नांार्व र्व पत्तीा :

(२) भाोगर्वटादाराचौे नांार्व :

(३) (क) सीुराक्षा लेखापरिराक्षाच्या सीुरुर्वाताीच्या बैठीकीचौी ताराीखा र्व र्वेळे :

(खा) सीुराक्षा लेखापरिराक्षाच्या अखाेराच्या बैठीकीचौी ताराीखा र्व र्वेळे :

(ग) सीुराक्षा लेखापरिराक्षा कराण्यासीाठी घेतालेले एकू मानांुष्य दिदार्वसी :

(४) कच्च्या मालाचौी यादाी तासीेचौ त्याचौे कमाल सीाठीर्वूक प्रमा र्व त्याचौी सीाठीर्वूक पद्धताी :

(५) तायारा उत्पादानांांचौी यादाी तासीेचौ त्याचौे कमाल सीाठीर्वूक प्रमा र्व त्याचौी सीाठीर्वूक पद्धताी :

(६) उत्पादानां प्रदिक्रयेचौा प्र्वाहु ताक्ता (फ्लो चौाटट) (स्र्वतांत्रा पेपरा जोडार्वे) :

(७) माहुाराष्ट्र काराखानांे दिनांयमा, १९६३ च्या दिनांयमा ११४ माध्ये नांमाूदा केल्याप्रमाे, काराखान्याता केलेल्या ोकादायक कामांचौी यादाी :

(८) (क) सीुराक्षा लेखापरिराक्षाकाचौे नांार्व/नांार्वे :

(खा) प्रमापत्रा क्रमांक आदि त्याचौा र्वैता कालार्वी :

(९) जोडलेला सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वाल भाराताीय मानांक, आयएसी १४४८९: व्यार्वसीादियक सीुराक्षा र्व आराोग्य लेखापरिराक्षा पद्धताीबाबता सींदिहुता, दिकंर्वा सींबंदिता र्वेळेी प्रचौदिलता असीलेल्या अशा कोत्याहुी मानांकांनांुसीारा, यापैकी, जे अलीकडील असीेल त्या, मानांकांनांुसीारा आहुे दिकंर्वा कसीे: (भाराताीय मानांक,आयएसी १४४८९: व्यार्वसीादियक सीुराक्षा र्व आराोग्य लेखा पराीक्षा पद्धताीबाबता सींदिहुता या व्यदितारिराक्ता र्वापरालेली मानांके, तापासी सीूचौी, मागगदाशागक तात्र्वे नांमाूदा करा).

(दिशाफारासींसीहु सीदिर्वस्तारा सीुराक्षा लेखा पराीक्षा अहुर्वाल जोडार्वयाचौा आहुे.)

काराखान्याला सीुराक्षा लेखा पराीक्षा अहुर्वाल सीादारा केल्याचौी ताराीखा :

सीुराक्षा लेखा परिराक्षाकाचौी/परिराक्षाकांचौी दिकंर्वा सीुराक्षा लेखा पराीक्षा कराण्यासीाठी प्रादिकृता केलेल्या सींस्र्थेच्या कमागचौाऱ्यांचौी/ कमागचौाऱ्यांचौी दिडदिजटल स्र्वाक्षाराी.

अंतागगता सीुराक्षा लेखा परिराक्षाच्या बाबताीता.

सीयंत्रा कमागचौाराी चौमाूच्या स्र्वाक्षाऱ्या.

भाग-ब

(भाोगवटीादाराने सादरा करावयेार्चा)

सीुराक्षा लेखापरिराक्षाकाकडूनां सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वाल दिमाळेाल्याचौी ताराीखा: माी,............................................... खाली स्र्वाक्षाराी करारा,..................................... येर्थे च्छिस्र्थता असीलेल्या काराखान्याचौा भाोगर्वटादारा असीूनां याद्वाराे घेोदिर्षीता कराताो की, ..................... या नांार्वाच्या सीुराक्षा लेखापरिराक्षाकानांे/परिराक्षाकांनांी सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वालाता नांमाूदा केलेल्या दिनांष्कर्षीाचौे र्व दिशाफाराशांचौे सीखाोल पुनांदिर्वगलोकनां केले आदि त्या आाराे यर्थोदिचौता कारार्वाई केली आहुे.

सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वालाच्या प्रदितासीादार्थग, माी यर्थोदिचौता उपाययोजनांा केल्या आहुेता आदि त्याचौा अहुर्वाल सीोबता जोडलेला आहुे.

भाोगर्वटादाराचौी दिडदिजटल स्र्वाक्षाराी.

अनुसूर्ची- ३

[ दिनांयमा ९(२) पहुा ]

कृती अहावालाच्येा पडेताळणीर्चा नमुना

(१) काराखान्याचौे नांार्व र्व पत्तीा :

(२) भाोगर्वटादाराचौे नांार्व :

(३) सीुराक्षा लेखापरिराक्षाकाचौे नांार्व:

(४) सीुराक्षा लेखापरिराक्षाचौी ताराीखा :

(५) सीुराक्षा लेखापराीक्षा अहुर्वाल भाोगर्वटादाराला सीादारा केल्याचौी ताराीखा :

(६) भाोगर्वटादारानांे सीादारा केलेल्या कृताी अहुर्वालाचौी ताराीखा:

(७) कृताी अहुर्वालाचौी पडताळेी कराण्यासीाठी भाेट दिदाल्याचौी ताराीखा :

(८) दिनांराीक्षाचौे पालनां नां केल्याचौा तापशाील, असील्यासी: माी, .........................................., याद्वाराे असीे घेोदिर्षीता कराताो की, माी, सीुराक्षा लेखापरिराक्षा अहुर्वालाता नांमाूदा केलेल्या सीर्वग दिनांराीक्षांचौी /दिशाफाराशांचौी आदि काराखान्याच्या भाोगर्वटादारानांे सीादारा केलेल्या कृताी अहुर्वालाचौी पडताळेी केली आहुे.

सुराक्षा लेखापरिराक्षाकार्ची किंडेकिंजटील स्वाक्षाराी

१३. माुख्य दिनांयमासी जोडलेल्या नांमाुनांा- अ माध्ये,—

(१) अनांुक्रमांक (५) येर्थील नांदाीमाील, "फॅक्सी" हुा माजकूरा र्वगळेण्याता येईल ;

(२) अनांुक्रमांक (६) येर्थील नांदाीमाील, "पदादिर्वका" हुा माजकूरा र्वगळेण्याता येईल ;

(३) अनांुक्रमांक (७) येर्थील नांदाीमाील, "पदादिर्वका" हुा माजकूरा र्वगळेण्याता येईल ;

(४) अनांुक्रमांक (९) येर्थील नांदाीनांतारा, पुढील नांदाी सीमादिर्वष्ट कराण्याता येताील :—

"(१०) पूग केलेला प्रदिशाक्षाचौा तापशाील (प्रताी जोडा).

(११) अजागच्या शाुल्काचौे प्रदानां केल्याचौा तापशाील:."

(६) घेोर्षीा यामाील खांड (ग) ऐर्वजी, पुढील खांड दाखाल कराण्याता येईल:-

"(ग) काराखान्याचौे नांार्व, पत्तीा र्व लेखापरिराक्षा केल्याचौी ताराीखा दाशागदिर्वाराी यादाी येर्थे जोडलेली आहुे." १४. माुख्य दिनांयमांसी जोडलेल्या नांमाुनांा- ब माध्ये,—

(१) नांदा क्रमांक (३) माील, उप-नांदा (घे) र्वगळेण्याता येईल ;

(२) अनांुक्रमांक (५) येर्थील नांदाीमाील, "कमागचौाऱ्यांचौी र्वैयच्छिक्ताक मादिहुताी" या माजकुराऐर्वजी, "कमागचौाऱ्यांचौा तापशाील" हुा माजकूरा दाखाल कराण्याता येईल ;

(३) अनांुक्रमांक (७) येर्थील नांदाीनांतारा, पुढील नांदा सीमादिर्वष्ट कराण्याता येईल:—

(४) घेोर्षीा या माील,—

(एक) खांड (ग) ऐर्वजी, पुढील खांड दाखाल कराण्याता येईल:-

"(ग) काराखान्याचौे नांार्व, पत्तीा र्व लेखापरिराक्षा केल्याचौी ताराीखा दाशागदिर्वाराी यादाी येर्थे जोडलेली आहुे.";

(दाोनां) खांड (घे) माील, "व्यक्तांचौी व्यच्छिक्तागता मादिहुताी" या माजकुराऐर्वजी, "व्यक्तांचौा तापशाील" हुा माजकूरा दाखाल कराण्याता येईल ;

(५) जोडपत्रामाध्ये,—

(१) अनांुक्रमांक (५) येर्थील नांदाीमाील, "फॅक्सी" हुा शाब्दा र्वगळेण्याता येईल ;

(२) अनांुक्रमांक (७) येर्थील नांदाीमाील, "पदादिर्वका" हुा माजकूरा र्वगळेण्याता येईल ;

(३) अनांुक्रमांक (८) येर्थील नांदाीमाील, "पदादिर्वका" हुा माजकूरा र्वगळेण्याता येईल ;

(४) अनांुक्रमांक (८) येर्थील नांदाीनांतारा, पुढील नांदाी सीमादिर्वष्ट कराण्याता येईल :—

"(९) पूग केलेला प्रदिशाक्षाचौा तापशाील (प्रताी जोडा).

१५. "नांमाुनांा- क" ऐर्वजी, पुढील नांमाुनांा दाखाल कराण्याता येईल:-

"नमुना- क

[दिनांयमा ६(४) पहुा]

सुराक्षा लेखापरिराक्षाक म्हाणून मान्येतेर्चे प्रामाणपत्र / मान्येतेर्चे नूतनीकराण.

प्रामाणपत्र क्रमांक : एमएस/ डेीआयेएसएर्चआये/ ......................... /२० .............

असीे कळेदिर्वण्याता येताे की, माेसीसीग/ श्री./ श्रीमाताी..................................................................................., (पत्तीा): ................................................................................................................................................ यांनांा, माहुाराष्ट्र काराखानांे (सीुराक्षा लेखापरिराक्षा) दिनांयमा,२०१४ अन्र्वये सीुराक्षा लेखापरिराक्षा कराण्याच्या प्रयोजनांासीाठी राज्य शासीनांाद्वाराे, पत्रा क्रमांक ..................... दिदानांांक ....................... या अन्र्वये, "सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक" म्हुूनां मान्यता दाेण्याता आली आहुे / मान्यताेचौे नांूतानांीकरा कराण्याता आले आहुे. हुे प्रमापत्रा, .......................पासीूनां .......................पयता र्वै असीेल. हुे प्रमापत्रा, याता याखाली दिनांदिर्वष्ट केलेल्या अटंच्या अीनां राहुूनां, दाेण्याता आले आहुे:-

(१) माहुाराष्ट्र काराखानांे (सीुराक्षा लेखापरिराक्षा) दिनांयमा, २०१४ माील ताराताुदांनांुसीारा, सीुराक्षा लेखापरिराक्षा कराण्याता येईल.

(२) प्रत्येक सीुराक्षा लेखापरिराक्षा, भाराताीय मानांक, आय एसी: १४४८९: व्यार्वसीादियक सीुराक्षा र्व आराोग्य लेखापरिराक्षा पद्धताीबाबता सींदिहुता, तासीेचौ त्याचौी नांर्वीनांतामा आर्वृत्ती आदि भाराताीय मानांक, आय एसी: १४४८९: व्यार्वसीादियक सीुराक्षा र्व आराोग्य लेखापरिराक्षा पद्धताीबाबता सींदिहुता या व्यदितारिराक्ता र्वापरालेली मानांके, तापासी सीूचौी, मागगदाशागक तात्र्वे या अनांुरूप असीेल.

भाग एक-ल-५–२१० महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ ताो दिकंर्वा सींस्र्थेच्या बाबताीता, सीुराक्षा लेखापरिराक्षा कराण्यासीाठी प्रादिकृता केलेली व्यक्ताी, सीुराक्षा लेखा पराीक्षा कराताेर्वेळेी प्रत्यक्षा उपच्छिस्र्थता असीेल आदि केलेल्या कामाचौी नांदा ठीेर्वील.

(३) सीुराक्षा लेखा पराीक्षा अहुर्वालार्वरा, नां चौुकता, प्रमापत्रा क्रमांक र्व र्वैता कालार्वी, नांदार्वार्वा.

(४) र्वैता कालार्वी सींपल्यानांतारा कोताेहुी सीुराक्षा लेखाप रिराक्षा कराण्याता येारा नांाहुी.

(५) हुे प्रमापत्रा, त्याच्या र्वैताेच्या कालार्वीता कोत्याहुी र्वेळेी राद्द कराण्याचौा, दिर्वलोपनां कराण्याचौा दिकंर्वा त्याता सीुारा कराण्याचौा हुक्क, राज्य शासीनां राखाूनां ठीेर्वताे.

बाताील सीदास्यांचौी, नांाताेर्वाईकांचौी दिकंर्वा दिर्वस्तारिराता कुटं (६) ताो दिकंर्वा सींस्र्थेच्या बाबताीता, सीुराक्षा लेखापरिराक्षा कराण्यासीाठी कामार्वरा नांेमालेली व्यक्ताी, ज्या काराखान्यांमाध्ये असीा लेखापरिराक्षाक दिकंर्वा व्यक्ताी कामार्वरा नांेमालेली आहुे अशा कोत्याहुी काराखान्याचौे दिकंर्वा ज्या काराखान्यामाध्ये असीा सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक नांेमालेला आहुे दिकंर्वा त्या काराखान्याचौा भाोगर्वटादारा, भागीदारा, सींचौालक दिकंर्वा व्यर्वस्र्थापक आहुे त्या काराखान्याचौा जो सीहुाय्यक काराखानांा आहुे अशा काराखान्याचौे, अर्थर्वा दिनांकट कुटं बाताील सीदास्यांचौी मालकी असीलेल्या, ताे कायागच्छिन्र्वता कराीता असीलेल्या, व्यर्वस्र्थापनां कराीता असीलेल्या दिकंर्वा चौालर्वीता असीलेल्या कोत्याहुी काराखान्याचौे अर्थर्वा ज्यामाध्ये असीा सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक दिकंर्वा अशाी व्यक्ताी कोताहुी सींचौालक आहुे दिकंर्वा त्यांचौा कोत्याहुी प्रकाराचौा अप्रत्यक्षा दिहुतासींबं आहुे अशा कोत्याहुी काराखान्याचौे सीुराक्षा लेखा पराीक्षा करारा नांाहुी.

स्पष्टीकराण.—"सीहुाय्यक काराखानांा" याचौा अर्थग, जो दाुय्यमा, पुरार्वठीादारा दिकंर्वा दिर्वक्रेता आहुे असीा कोताहुी काराखानांा अर्थर्वा ज्या काराखान्यामाध्ये सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक कामार्वरा नांेमालेला आहुे अशा काराखान्यामाध्ये ज्याचौा प्रत्यक्षा दिकंर्वा अप्रत्यक्षापे व्यार्वसीादियक दिहुतासींबं आहुे असीा कोताहुी काराखानांा, असीा आहुे.

(७) ताो दिकंर्वा सींस्र्थेच्या बाबताीता, कामार्वरा नांेमालेली व्यक्ताी, काराखानांा अदिदिनांयमा, १९४८ च्या ताराताुदांचौे दिकंर्वा त्याखाली केलेल्या दिनांयमांचौे पालनां कराण्यासीाठी ज्या कोत्याहुी काराखान्यासी, असीा लेखापराीक्षाक दिकंर्वा अशाी व्यक्ताी, कोताेहुी सींयंत्रा, यंत्रासीामाग्री, कच्चौा माल, सीुराक्षा उपकराे दिकंर्वा इतारा सीादिहुत्य दिकंर्वा उपकराे दिकंर्वा सीेर्वा यांचौा पुरार्वठीा कराताे त्या काराखान्याचौे सीुराक्षा लेखापरिराक्षा करारा नांाहुी.

(८) सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक, एकाचौ काराखान्याता सीलग दाोनां प्रसींगी कोत्याहुी काराखान्याचौे सीुराक्षा लेखापरिराक्षा करारा नांाहुी;

(९) सीुराक्षा लेखापराीक्षाक, मागील ताीनां र्वर्षीामाध्ये ज्या काराखान्याचौे ताो सीुराक्षा लेखापरिराक्षा कराीता आहुे अशा कोत्याहुी काराखान्याचौे सीुराक्षा लेखापरिराक्षा करारा नांाहुी.

(१०) ताो दिकंर्वा सींस्र्थेच्या बाबताीता, सीुराक्षा लेखापरिराक्षा कराण्यासीाठी कामार्वरा नांेमालेली व्यक्ताी, सींस्र्थेच्या कमागचौाऱ्याचौे मान्यताप्राप्ता सीुराक्षा लेखापरिराक्षाक असीण्याचौे बंदा झाल्यानांतारा दाेखाील, लेखापराीक्षाक म्हुूनां त्यांच्या कतागव्याच्या ओघेाता त्यांनांा जी ज्ञाता हुोऊ शाकेल अशाी, कोताीहुी र्वस्ताूदिनांदिमागताीचौी दिकंर्वा व्यार्वसीादियक गुदिपताे अर्थर्वा कामाकाजाचौी प्रदिक्रया दिकंर्वा इतारा गोपनांीय मादिहुताी उघेड करारा नांाहुी. या सींबंाता कोताीहुी कसीूरा केल्यासी, असीा लेखापरिराक्षाक दिकंर्वा व्यक्ताी, त्या त्या र्वेळेी अंमालाता असीलेल्या कायद्यानांुसीारा फौजदाराी दिकंर्वा दिदार्वाी कायगर्वाहुीसीाठी पात्रा असीेल.

(११) या प्रमापत्राचौी र्वैता, या प्रमापत्रार्वरा नांमाूदा केलेल्या ताराखाेपयता दिकंर्वा सीुराक्षा लेखापरिराक्षाकाचौे अठीार्वन्नां र्वर्षीे र्वय पूग हुोईपयता, यापैकी जे आी घेडेल ताोपयता असीेल.

(१२) एखाद्या सींस्र्थेच्या बाबताीता, ज्या कमागचौाऱ्यांचौी नांार्वे मान्यता दिकंर्वा नांूतानांीकरा अजागमाध्ये सीमादिर्वष्ट कराण्याता आली हुोताी आदि ज्यांनांी नांतारा राजीनांामा दिदाला दिकंर्वा ज्यांचौी सीेर्वा सीमाप्ता कराण्याता आली दिकंर्वा जे मायता झालेले आहुेता अशा कमागचौाऱ्यांबद्दलचौी मादिहुताी, ताीसी दिदार्वसीांच्या आता, सींचौालक, औद्याोदिगक सीुराक्षा र्व आराोग्य, माहुाराष्ट्र राज्य यांनांा कळेदिर्वण्याता येईल.".

माहुाराष्ट्राचौे राज्यपाल यांच्या आदाेशानांुसीारा र्व नांार्वानांे,

किंवनीता वेद किंसंगल, शासीनांाचौे प्रानां सीदिचौर्व.

INDUSTRIES, ENERGY, LABOUR AND MINING DEPARTMENT

Mantralaya, Madam Cama Marg, Hutatma Rajguru Chowk, Mumbai 400 032, Dated the 4th March 2024.

NOTIFICATION

Factories act, 1948.

No. FAC-2023/CR.No.52(Part-2)/Labour-4.—The following draft of rules further to amend the Maharashtra Factories (Safety Audit) Rules, 2014, which the Government of Maharashtra proposes to make in exercise of the powers conferred by section 41 read with sections 112 and 115 of the Factories Act, 1948 (63 of 1948), in its application to the State of Maharashtra and clause (3) of section 23 of the General Clauses Act, 1897 (X of 1897) and of all other powers enabling it in that behalf, is hereby published as required by sub-section (1) of section 115 of the said Act, for information of all persons likely to be affected thereby; and notice is hereby given that the said draft will be taken into consideration by the Government of Maharashtra on or after the expiry of forty-five days from the date of publication of this notification in the Maharashtra Government Gazette.

2. Any objection or suggestion, which may be received by the Director, Directorate of Industrial Safety and Health, Kamgar Bhavan, 5th Foor, Block-E, C-20, Bandra-Kurla Complex, Bandra (E.), Mumbai 400 051, on or before the expiry of the above said period from any person with respect to the said draft, will be considered by the Government.

DRAFT RULES

No. FAC-2023/CR.No.52(Part-2)/Labour-4.—In exercise of the powers conferred by section 41 read with sections 112 and 115 of the Factories Act, 1948 (63 of 1948), in its application to the State of Maharashtra and of all other powers enabling it in that behalf, the Government of Maharashtra is hereby makes the following rules further to amend the Maharashtra Factories (Safety Audit) Rules, 2014, the same having been previously published as required by sub-section (1) of section 115 of the said Act, as follows, namely:—

1. These rules may be called the Maharashtra Factories (Safety Audit) (Amendment) Rules, 2024.

2. In rule 1 of the Maharashtra Factories (Safety Audit) Rules, 2014 (hereinafter referred to as "the principal Rules"), in sub-rule (2) in clause (iii), for the figures "250" the figures "50" shall be substituted.

3. In rule 2 of the principal Rules, in sub-rule (1), in clause (viii) after the words "means a person" the words "or an Institution," shall be inserted.

4. Rule 3 of the principal Rules shall be re-numbered as sub-rule (1) thereof; and,- (a) in sub-rule (1), as so re-numbered, after the second proviso the following Explanation shall be added,-

"Explanation.—For the purpose of this sub-rule "a team of Plant personnel" means a team of persons from different Departments of the factory such as Department of Safety, Engineering, Maintenance, Projects and Production, etc. In case there are different factories of the same occupier, then team of Plant personnel from other location may conduct the internal audit.";

(b) after sub-rule (1), as so re-numbered, the following sub-rule shall be added, namely:-

"(2) After completion of internal audit, the occupier shall submit the executive summary of observations and action taken report of the audit to the concern office of the Chief Inspector of Factories within thirty days from the date of completion of safety audit.".

भाग एक-ल-५–११२ महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ 5. For rule 4 of the principal Rules, the following rule shall be substituted, namely :—

"4. The safety audit shall be carried out by the Safety Auditor or team of Plant Personnel as per the standards laid down in the Indian Standard, IS 14489 : Code of Practice on Occupational Safety and Health Audit, with its latest revision:

Provided that, the Chief Inspector may lay down separate checklists and procedures or additional checklists in addition to above standards for the purpose of conducting safety audit of all or certain class of factories. The separate checklist and procedures or additional checklist as laid down above may be altered in the month of January of every year, if required, and shall be published on the official website of the Directorate of Industrial Safety and Health by the said Directorate.".

6. In rule 5 of the principal Rules,—

(a) in sub-rule (2),-

(i) after the words "three persons" the words " who possess degree in Chemical, Electrical and Mechanical Branch," shall be inserted;

(ii) in the first proviso, after the words "three persons" the words "who possess degree in Chemical, Electrical and Mechanical Branch and" shall be inserted;

(iii) the second proviso shall be deleted;

(b) in sub-rule (3) the words, figures, letters and brackets "or an officer having working experience of not less than 15 years in the office of the DGFASLI or NSC or Directorate of Industrial Safety and Health (DISH) not below the rank of Deputy Director" shall be deleted.

7. For rule 6 of the principal Rules, the following rule shall be substituted, namely :-

"6. (1) An application for grant of certificate of recognition as a Safety Auditor for carrying out safety audit shall be made electronically to the Chief Inspector by,- (a) an individual in Form A alongwith an examination fees of rupees one thousand, (b) an institution in Form B alongwith an examination fees of rupees one thousand per person who shall appear for examination of Safety Auditor,

between January to March and July to September of the year. The applications received after 31st March shall be considered in the subsequent period i.e. July to September and the applications received after 30th September shall be considered in the subsequent period i.e. January to March.

(2) On receipt of an application duly made in accordance with these rules in Form A, the Chief Inspector shall scrutinise it and conduct a written examination of eighty marks and interview of twenty marks of eligible applicants. The Chief Inspector shall recommend the list of the selected applicants scoring fifty per cent. or more marks in written examination and also in interview to the Government for approval. The Chief Inspector shall forward the list of selected applicants,-

(i) by the end of April of every year for the applications received during a period of January to March, and

(ii) by the end of October of every year for the applications received during a period of July to September:

Provided that, the Chief Inspector shall recommend the list of only such institutes whose minimum three persons employed possess a degree in Chemical, Electrical and Mechanical Branch and all such persons have scored fifty per cent., or more marks in written examination and in interview to the Government for approval.

(3) On receipt of the recommendation list from the Chief Inspector, the State Government may grant approval to the applicant as a Safety Auditor or reject the applicationमहाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ १३ after specifying the reasons therefor, within sixty days from the date of receipt of the recommendations from the Chief Inspector.

(4) After approval from the Government, the applicant shall deposit a recognition fees of rupees twenty thousand to the Chief Inspector electronically within thirty days from the date of communication by the Chief Inspector. The Chief Inspector shall issue a Certificate of Recognition in Form C to the applicant within fifteen days after receipt of fees. The application shall be deemed to be cancelled on failure to deposit the fees within the said period.

(5) The recognition granted under sub-rule (4) shall be valid for a period of two years from the date of issuance of Certificate of Recognition.

(6) The Safety Auditor who intends to renew his Certificate of Recognition shall apply in Form A or Form B, as the case may be, to the Chief Inspector three months prior to the expiry of period of validity of Certificate of Recognition.

(7) The applicant shall not be eligible for renewal of Certificate of Recognition as a Safety Auditor, if,-

(a) the Chief Inspector has revoked such recognition in the past; or (b) he has obtained less than seventy per cent. marks in the performance appraisal regarding his eligibility assessed and scrutinized by the Joint or Deputy Chief Inspector on the following points, the report of which is sent to the Chief Inspector, namely:—

(i) Is there any complaint regarding the safety audit from management or workers?

(ii) Whether the Safety Audit Report was submitted to the occupier within the prescribed time?

(iii) Is there any discrepancies found between details mentioned in the Safety Audit Report and the actual facts found by the officer of the Factory Inspectorate?

Explanation.— Joint or Deputy Chief Inspector may verify at least one or five per cent. of the audited factories by visiting the factory.

(iv) Whether the Safety Auditor disclosed any information relating to any manufacturing, commercial business secrets or any process secrets which came to his knowledge during the safety audit?

(v) Whether the Safety Auditor has conducted safety audit of the same factory consecutively two times?

(vi) Whether the Safety Auditor has provided any service to the factory in relation to inspection, testing, material supply or any other safety related services during last two years?

(vii) Whether the safety audit was conducted as per the checklist and standards as laid down in these rules?

(viii) Whether the safety audit was conducted after the expiry of the validity of Certificate of Recognition?

(ix) Whether the Safety Auditor has visited the factory to verify the action taken after three months from the date of submission of Safety Audit to the Occupier and submitted the report in Schedule III to the concerned office of Directorate?

(x) Whether there is any violation of the conditions prescribed in Form C ?

(xi) Whether the Safety Auditor during the validity period of the certificate has attended at least any four training programs organized by any of the institute or organisation of the Directorate of Industrial Safety and Health, Narayan Meghaji Lokhande Shram Vidnyan Sanstha, Directorate General Factory Advice and Labour भाग एक-ल-५–३१४ महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ Institutes, National Safety Council, Disaster Management Institute, National Institute of Occupational Health, any other Government, Semi-Government institutes or reputed private institutes working in the field of Industrial Safety and Health?

Explanation.—The Chief Inspector shall collate the total marks obtained for the points (i) to (x) and evaluate the average accordingly. For the overall safety audit assessment the maximum marks for points (i) to (x) shall be eighty marks, and for point (xi) shall be twenty marks.

(8) The applications received for renewal of recognition shall be assessed and scrutinised by the Chief Inspector within forty five days from the date of receipt of such applications. Thereafter, the Chief Inspector shall forward the recommendation list for renewal of Certificate of Recognition to the Government for its approval. The Chief Inspector shall recommend to the Government to reject the renewal of the Certificate of Recognition, if it is found that the Safety Auditor has not complied with the requirement specified in sub- clauses (ii), (iv), (v) and (xi) of clause (b) of sub-rule (7).

(9) The Government shall send the list of approved Safety Auditor to the Chief Inspector within sixty days from the date of receipt of the recommendation list for issuance of Certificate of Recognition.

(10) After receipt of an approval from the Government, the applicant shall pay renewal fees of rupees ten thousand electronically to the Chief Inspector and then the Chief Inspector shall issue the Certificate of Recognition to the applicant in Form C.

(11) The Chief Inspector may, after giving an opportunity to the Safety Auditor of being heard and after approval of the State Government revoke the Certificate of Recognition, if it has a reasons to believe that,—

(i) the Safety Auditor has violated any of the conditions stipulated in the Certificate of Recognition or renewal of Certificate of Recognition; or

(ii) the Safety Auditor has carried out the safety audit in violation of the provisions of the Act or these rules or has acted in a manner inconsistent with the intent or the purpose of the Act or rules made thereunder or has omitted or failed to act as required under the Act and rules made thereunder; or

(iii) the work of Safety Auditor is found unsatisfactory, and the Chief Inspector has issued warning notice to such Auditor on two occasions.".

8. In rule 7 of the principal Rules,—

(a) for the words "in writing" the word "electronically" shall be substituted; and (b) for the word "fifteen" the word "seven" shall be substituted.

9. After rule 7 of the principal Rules, the following rules shall be inserted, namely:-

"7A. (1) To carry out the safety audit, the minimum required man days shall be as follows, namely :—

(a) Major Accident Hazards Factories and for factories carrying out hazardous processes:-

(i) One man day in case of factory employing up to fifty workers;

(ii) Two man days in case of factory employing fifty one workers upto one hundred and fifty workers;

(iii) Three man days in case of factory employing one hundred and fifty one to five hundred workers;

(iv) Four man days in case of factory employing more than five hundred workers;

(b) Factories other than Major Accident Hazards Factories and factories carrying out hazardous processes :

(i) Two man days in case of factory employing fifty-one to two hundred and fifty workers;

(ii) Three man days in case of factory employing two hundred and fifty one to one thousand workers;

(iii) Four man days in case of factory employing more than one thousand workers.

(2) The duration required to conduct the safety audit shall not exceed fifteen days.

7-B. The Safety Audit shall be carried out only by an Institution having Certificate of Recognition in the following types of factories, namely :

(a) Major Accident Hazards Factories;

(b) Factories carrying out hazardous processes and employing more than two hundred and fifty workers;

(c) Other factories not covered under sub-rule (2)(i) and (ii) of rule 1 and employing more than one thousand workers:

Provided that, for the factories mentioned in clause (c), inclusion of person of Chemical Engineer in the audit team is not mandatory.".

10. Rule 9 of the principal Rules shall be renumbered as sub-rule (1) thereof; and after sub-rule (1), as so re-numbered, the following sub-rule shall be added, namely:-

"(2) The Safety Auditor shall visit the factory within one month after expiry of three months from the date of submission of external Safety Audit Report to the occupier to verify the action taken report submitted by the occupier of the concerned factory and the report of the same shall be submitted to the concerned office of the Directorate of Industrial Safety and Health in Schedule III with a copy to occupier.".

11. In Schedule I appended to the principal Rules,—

(1) in clause 1,—

(i) in sub-clause (i), for the word "five" the word "ten" shall be substituted;

(ii) sub-clauses (ii) and (iii) shall be deleted;

(iii) in sub-clause (iv),

(a) the words "or diploma" shall be deleted;

(b) for the words "fifteen" the words "five" shall be substituted;

(2) in clause 3, the following clause shall be substituted, namely :—

3. "Applicant whose age is more than fifty eight years shall not be eligible to apply for recognition as a safety auditor or its renewal.".

भाग एक-ल-५–३अ१६ महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ 12. For Schedule II, the following Schedules shall be substituted, namely :—

"Schedule II

[See rules 8 and 9(1)]

Proforma for Safety Audit Report

Part-A

(to be furnished by the Safety Auditor)

(1) Name and address of the factory :

(2) Name of the Occupier :

(3) (a) Date and time of opening meeting of safety audit :

(b) Date and time of closing meeting of safety audit :

(c) Total man days taken to conduct the safety audit :

(4) List of raw material with maximum, storage quantity and its mode of storage :

(5) List of finished products with maximum storage quantity and its mode of storage :

(6) Manufacturing process flow chart (attach separate sheet) :

(7) List of dangerous operations carried out in the factory as defined in rule 114 of Maharashtra Factories Rules, 1963 :

(8) (a) Name/s of the Safety Auditor/s :

(b) Certificate No. and it's validity duration :

(9) Whether enclosed Safety Audit Report is as per the Indian Standard, IS 14489 : Code of Practice on Occupational Safety and Health Audit, or any such standards prevailing at the relevant time, whichever is latest : (mention standards, check list, guidelines used in addition to the Indian Standard, IS 14489 : Code of Practice on Occupational Safety and Health Audit)

(Detailed Safety Audit Report alongwith recommendations to be attached.)

Date of submission of Safety Audit Report to the factory :

Digital Signature of Safety Auditor/s or employee/s of an Institution authorized to carry out safety audit.

In case of Internal Safety Audit

Signatures of Team of Plant Personnel.

Part-B

(to be furnished by the occupier)

Date of receipt of safety audit from the Safety Auditor :

I …………………………… undersigned occupier of the factory ……………………………………

situated at ..................................

hereby declare that, I have thoroughly reviewed and taken appropriate actions based on the findings and recommendations mentioned in Safety Audit Report by safety auditor/s namely ………………………..

In response to the Safety Audit Report I have taken appropriate measures and report of the same is attached herewith.

Digital Signature of the Occupier.

Schedule III

[See rule 9(2)]

Proforma for verification of action taken report

(1) Name and address of the factory :

(2) Name of the Occupier :

(3) Name of Safety Auditor :

(4) Date of Safety Audit :

(5) Date of submission of Safety Audit report to Occupier :

(6) Date of action taken report submitted by Occupier :

(7) Date of visit for verifying action taken report :

(8) Details of non-compliance observed, if any :

I……………., hereby declare that, I have verified all the observation / recommendation mentioned in Safety Audit report and action taken report submitted by the occupier of the factory.

Digital signature of the Safety Auditor.".

13. In Form A appended to the principal Rules,—

(1) in entry at serial number (5), the word "Fax" shall be deleted ;

(2) in entry at serial number (6), the word "Diploma" shall be deleted ;

(3) in entry at serial number (7), the word "Diploma" shall be deleted ;

(4) after entry at serial number (9), the following entries shall be inserted, namely :—

(10) Details of the training attended (attach copies).

(11) Details of Payment of fees for application :

(6) in the DECLARATION, for clause (c) the following clause shall be substituted, namely :— "(c) The list showing the name, address of the factory and date of audits are attached herewith.".

14. In Form B appended to the principal Rules,—

(1) in entry at serial number (3), sub-entry (d) shall be deleted ;

(2) in entry at serial number (5), for the words "bio-data" the word "details " shall be substituted ;

(3) after entry at serial number (7) the following entry shall be inserted, namely :—

(4) in the DECLARATION,—

(i) for clause (c), the following clause shall be substituted, namely :—

"(c) The list showing the name, address of the factory and date of audits are attached herewith.";

(ii) in clause (d), for the words "bio-data it" the word "details" shall be substituted ;

(5) in Annexure,—

(i) in entry at serial number (5), the word "Fax" shall be deleted ;

(ii) in entry at serial (6), the word "Diploma" shall be deleted ;

(iii) in entry at serial (7), the word "Diploma" shall be deleted ;

(iv) after entry at serial number (8), the following entry shall be added, namely :—

9. Details of the training attended (attached copies).

15. For FORM C, the following FORM shall be substituted, namely :—

"Form C

[See rule 6(4)]

Certificate of recognition / renewal of recognition as a Safety Auditor.

Certificate No. : MS/DISH/SA/ ......................... /20 .........................

It is to inform that M/S. / SHRI / SMT.......................................................... , (address) ,……………………………………………….. been Recognised / Renewed the recognition as a "SAFETY AUDITOR", by the State Government, vide letter No. ....................... dated .......................for the purpose of carrying out Safety Audit under Maharashtra

The Certificate is valid from .......................to .......................

Factories (Safety Audit) Rules, 2014.

This certificate is issued subject to the conditions stipulated hereunder :-

(1) Safety audit shall be carried out in accordance with the provisions of Maharashtra Factories (Safety Audit) Rules, 2014.

(2) Every safety audit shall conform to the Indian Standard, IS 14489 : Code of Practice on Occupational Safety and Health Audit with its latest revision and additional standard, check list, guidelines used in addition to the Indian Standard, IS 14489 : Code of Practice on Occupational Safety and Health Audit.

He or the person authorized, in case of the institution, to carry out safety audit shall be physically present at the time of conducting the Safety Audit and shall maintain the record of the work done.

(3) Certificate Number and validity period should be invariably recorded on Safety Audit Report.

(4) No safety audit shall be carried out after expiry of validity period.

(5) The State Government reserves the right to revoke, annul or amend this Certificate at any time during its validity.

(6) He or the person employed, in case of the institution, to carry out safety audit shall not conduct a Safety Audit of any factory where such auditor or person is employed or of any factory which is ancillary factory of the factory in which the such auditor is employed or an occupier,महाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग एक-ल, मार्चष ४, २०२४/फाल्गुन १४, शाके १९४५ १९ partner, director, or manager of that factory, or of any factory owned, operated, managed, or conducted by immediate family members, relatives or extended family members or wherein that auditor or such person has any direct or indirect interest whatsoever.

Explanation.— "ancillary factory" means any factory which is subsidiary, supplier or vendor or any such factory which has directly or indirectly commercial interest of such factory in which safety auditor is employed.

(7) He or the person employed, in case of the institution, shall not conduct a Safety Audit of any factory to which that auditor or such person supplies any plant, machinery, raw material, safety equipment's or other materials or equipment or services towards the compliance of provisions of the Factories Act, 1948 or rules made there under.

(8) Safety Auditor shall not conduct a Safety Audit of any factory consecutively on two occasions in the same factory;

(9) Safety Auditor shall not conduct a Safety Audit of any factory where he has carried out safety audit within last three years.

(10) He or the person employed, in case of the institution, to carry out safety audit shall not disclose, even after ceasing to be a recognized Safety Auditor of the employee of the institution, any manufacturing or commercial secrets or working processes or other confidential information which may come to his knowledge in the course of their duties as an auditor. Any failure in this regard may make such auditor or person liable for criminal or civil proceedings, in accordance with the law for the time being in force.

(11) The validity of this certificate is till the date mentioned on this certificate or completion of age fifty eight years of the safety auditor, whichever is earlier.

(12) In case of an Institutions, information about employees whose names were included in the recognition or renewal application and who subsequently resign or terminated or pass away shall be communicated to Director, Industrial Safety and Health, Maharashtra State, within thirty days.".

By order and in the name of the Governor of Maharashtra,

VINITA VAID SINGAL, Principal Secretary to Government. ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004 AND PUBLISHED AT DIRECTORATE OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATIONS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004. EDITOR : DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE.