RNI No. MAHBIL /2009/31748
महाराष्ट्र शासन राजपत्रा
असारण भाग एका-अ—मध्य उप-विभाग
षष ११, अंका ३१] शाुक्रार, ऑक्टोबर ३, २०२५/आश्विन ११, शाकाे १९४७ [पृष्ठे ५, विकांमती : रुपये २६.००
असारण क्रमांका ६०
प्राविकाृती प्राकाशान
महाराष्ट्र विजल्हा परिरषदा पंचायती सविमत्या, ग्रामपंचायती, नगरपरिरषदा, प्राथविमका विशाक्षण आविण
स्थाविनका विनी लेखापरीक्षा अविविनयम यांखालेीले (भाग चार-ब मध्ये प्राविसद्ध कारण्याती
आलेले आदाेशा अविसूचना यांव्यवितीरिरक्ती) आदाेशा अविसूचना.
नगर विकास विभाग, मंत्रालय, मादाम कामा मागग, हुतात्मा राजगुरू चौक, ंबई ४०० ०३२, विदानांांक ३ ऑक्टोबरा २०२५.
मु
अविसूचना
महाराष्ट्र नगरपरिरषदा, नगरपंचायती औद्योविगका नगरी अविविनयम, १९६५.
क्रमांक एमसीओ-२०२५/प्र.क्र.२९०/नांवि-१४.—ज्याअर्थी, महुाराष्ट्र नांगरापरिराषदा, नांगरापंचौायताी औद्योविगक नांगराी (सीुधाराणा) अविधाविनांयम, २०२२ (सीनां २०२२ चौा महुा. २१) अन्ये महुाराष्ट्र नांगरापरिराषदा, नांगरापंचौायताी औद्योविगक नांगराी अविधाविनांयम, १९६५ (१९६५ चौा महुा. ४०) यामध्ये सीुधाराणा कराण्याता आली असीूनां, नांगरापंचौायतांच्या विनांडणाुकांकराीता, महुाराष्ट्र शासीनां, राज्य विनांडणाूक आयुक्तांच्या मान्यताेनांे राजपत्राती प्रविसीद्ध केलेल्या आदाेशाद्वाराे, प्रभागांचौी सींख्या विनांश्चिचौता कराेल आविणा त्यांच्या सीमा विनांविदागष्टो कराेल अशाी ताराताूदा कराण्यासीाठी सीुधाराणा कराण्याता आली आहुे ;
आविणा ज्याअर्थी, कलम ३४१ब चौे पोटो-कलम (१) नांुसीारा नांगरापंचौायतांमधाील र्थीेटो विनांडूनां येणाऱ्या नांगरापंचौायता सीदास्यांचौी सींख्या सीतारा असीेल ;
आविणा ज्याअर्थी, महुाराष्ट्र नांगरापरिराषदा, नांगरापंचौायताी औद्योविगक नांगराी अविधाविनांयम, १९६५ मधाील कलम ३४१ब पोटो-कलम (१) मधाील ताराताुदाीनांुसीारा नांगरापंचौायतांमध्ये विनांडूनां द्योायाच्या सीदास्यांचौी सींख्या १७ अशाी विनांश्चिचौता कराण्याता आलेली आहुे;
आविणा ज्याअर्थी, उक्ता ताराताुदाी अंमलाता आणाण्याच्या उद्देशानांे मविहुलांकराीता तासीेचौ अनांुसीूविचौता जाताी, अनांुसीूविचौता जमाताी, नांागरिराकांचौा मागासीगग प्रगग याताील व्यक्तांकराीता नांगरापंचौायतांमधाील प्रभागांमध्ये नांगरापंचौायता सीदास्यांच्या राखी जागांचौे ाटोप कराण्याच्या आविणा त्या चौक्रानांुक्रमे विराण्याच्या सींबंधाता विनांयम कराणाे इष्टो ाटोताे ;
आविणा ज्याअर्थी, याबाबता तात्काळ कायगाहुी कराण्यासीाठी या विनांयमांचौी पूग प्रविसीद्धीचौी शाताग काढूनां टोाकणाे, जीमुळे आयक व्हुाे अशाी परिराश्चिस्र्थीताी अश्चिस्तात्ाता असील्याबद्देल महुाराष्ट्र शासीनांाचौी खीात्राी पटोली आहुे.
(१)
भाग एक-अ (म.उ.वि.)-६०–१२ महाराष्ट्र शासन राजपत्रा असारण भाग एका-अ–मध्य उप-विभाग, ऑक्टोबर ३, २०२५/आश्विन ११, शाकाे १९४७ त्याअर्थी, आता महुाराष्ट्र नांगरापरिराषदा, नांगरापंचौायताी औद्योविगक नांगराी अविधाविनांयम, १९६५ (१९६५ चौा महुा. ४०) कलम १० आविणा कलम ३२१ द्वाराे प्रदानां कराण्याता आलेल्या अविधाकारांचौा आविणा यासींदाभागता त्यासी सीमर्थीग कराणाऱ्या इतारा सीग अविधाकारांचौा ापरा करूनां तासीेचौ यासींदाभागता अगोदारा काढूलेल्या इतारा सीग अविधासीूचौनांा, आदाेशा, विनांयम, इत्यादांचौे अविधाक्रमणा करूनां, महुाराष्ट्र शासीनां, राज्य विनांडणाूक आयुक्तांशाी विचौारा विविनांमय केल्यानांतारा, याद्वाराे पुढूील विनांयम कराीता आहुेता :–
१. संविक्षप्ती ना :– या विनांयमांनांा महुाराष्ट्र नांगरापंचौायता (प्रभागांमध्ये राखी जागांचौे ाटोप कराणाे आविणा त्या जागा चौक्रानांुक्रमे विराविण्याचौी पद्धता) विनांयम, २०२५ असीे म्हुणाण्याता येईल.
२. व्याख्या :– (एक) या विनांयमांमध्ये सींदाभागनांुसीारा दाुसीरा अर्थीग अपेविता नांसीेल तारा ;
(अ) " अविधाविनांयम " याचौा अर्थीग, महुाराष्ट्र नांगरापरिराषदा, नांगरापंचौायताी औद्योविगक नांगराी अविधाविनांयम, १९६५ (१९६५ चौा मु ंबई महुा. ४०) असीा आहुे;
(ब) " प्रभाग " याचौा अर्थीग, पंचौायता सीदास्यांनांा विनांडूनां दाेण्याच्या प्रयोजनांार्थीग, नांगरापंचौायतांचौे ेत्रा ज्या विनांडणाूक मतादारा सींघांांमध्ये विभागलेले असीेल त्यांच्यापैकी विनांडणाूक मतादारा सींघां, असीा आहुे.
(दाोनां) या विनांयमांमध्ये ापरालेले, परांताु व्याख्या नां केलेले शाब्दा शाब्दा प्रयोग यांनांा अविधाविनांयमामध्ये जो अर्थीग नांेमूनां विदालेला असीेल ताोचौ अर्थीग असीेल.
३. अनुसूविचती जातींसाठेी राखाून ठेलेल्या जागांचे ाटोप कारण्याची त्या चक्रानुक्रमे विरविण्याची पद्धती :–
(१) अनांुसीूविचौता जातांच्या व्यक्तांसीाठी नांगरापंचौायतांच्या सीदास्यांच्या जागा राखीूनां ठीेण्याकरिराता, प्र्थीम प्रभागांचौी मांडणाी हुी, ज्या प्रभागाताील अनांुसीूविचौता जाताीच्या लोकसींख्येचौी टोक्केाराी त्या प्रभागाताील एकूणा लोकसींख्येच्या ताुलनांेता सीागविधाक असीेल अशा प्रभागापासीूनां सीुरुाता करूनां, उतारात्या क्रमानांे कराण्याता येईल ;
(२) त्यानांतारा, अनांुसीूविचौता जातांच्या लोकसींख्येचौी टोक्केाराी सीागविधाक असीलेल्या प्रभागापासीूनां सीुरुाता करूनां उतारात्या क्रमानांे जागा अनांुसीूविचौता जातांसीाठी नांेमूनां दाेण्याता येईल ;
परांताु, नांगरापंचौायतांच्या सीग प्रभागांमध्ये असीे आराणा चौक्रानांुक्रमे विराले जाईपयंता, ज्या प्रभागाता अनांुसीूविचौता जातांसीाठी अशाी कोणाताीहुी जागा यापूी राखीूनां ठीेलेली नांव्हुताी अशा प्रभागांकराीता नांगरापंचौायतांच्या पुढूील विनांडणाुकांमध्ये शाक्य हुोईल ताेर्थीरा, या पोटो विनांयमाखीाली राखीूनां ठीेलेल्या जागा चौक्रानांुक्रमे विराविण्याता येताील.
४. अनुसूविचती जमातींसाठेी राखाून ठेलेल्या जागांचे ाटोप कारण्याची त्या चक्रानुक्रमे विरविण्याची पद्धती :–
(१) अनांुसीूविचौता जमाताीच्या व्यक्तांसीाठी नांगरापंचौायतांच्या सीदास्यांच्या जागा राखीूनां ठीेण्याकरिराता, प्र्थीम प्रभागांचौी मांडणाी हुी, ज्या प्रभागाताील अनांुसीूविचौता जमातांच्या लोकसींख्येचौी टोक्केाराी त्या प्रभागाताील एकूणा लोकसींख्येच्या ताुलनांेता सीागविधाक असीेल अशा प्रभागापासीूनां सीुरुाता करूनां, उतारात्या क्रमानांे कराण्याता येईल.
(२) त्यानांतारा, अनांुसीूविचौता जमातांच्या लोकसींख्येचौी टोक्केाराी सीागविधाक असीलेल्या प्रभागापासीूनां सीुरुाता करूनां उतारात्या क्रमानांे जागा अनांुसीूविचौता जमातांसीाठी नांेमूनां दाेण्याता येईल ;
परांताु, नांगरापंचौायतांच्या सीग प्रभागांमध्ये असीे आराणा चौक्रानांुक्रमे विराले जाईपयंता, ज्या प्रभागाता अनांुसीूविचौता जमातांसीाठी अशाी कोणाताीहुी जागा यापूी राखीूनां ठीेलेली नांव्हुताी अशा प्रभागांकराीता नांगरापंचौायतांच्या पुढूील विनांडणाुकांमध्ये शाक्य हुोईल ताेर्थीरा, या पोटो विनांयमाखीाली राखीूनां ठीेलेल्या जागा चौक्रानांुक्रमे विराविण्याता येताील.
५. एकाच प्राभागाती अनुसूविचती जाती अनुसूविचती जमातीची जागा येती असल्यास :- राील विनांयम ३ ४ नांुसीारा अनांुसीूविचौता जाताी अनांुसीूविचौता जमाताीच्या जागांचौे ाटोप केल्यानांतारा जरा एकचौ प्रभाग अनांुसीूविचौता जाताी जमाताीकराीता आराविता हुोता असीेल तारा :– (i) त्या प्रभागामध्ये अनांुसीूविचौता जाताी अनांुसीूविचौता जमाताी यांच्यापैकी ज्या प्रगागचौी लोकसींख्या जास्ता असीेल, त्या प्रगागकराीता ताो प्रभाग आराविता हुोईल आविणा दाुसीऱ्या प्रगागचौे आराणा उतारात्या क्रमानांे पुढूील प्रभागाता दाेण्याता येईल ;
महाराष्ट्र शासन राजपत्रा असारण भाग एका-अ–मध्य उप-विभाग, ऑक्टोबर ३, २०२५/आश्विन ११, शाकाे १९४७ ३(ii) आविणा जरा, प्रभागाताील अनांुसीूविचौता जाताी अनांुसीूविचौता जमाताीचौी लोकसींख्या सीमानां असील्यासी ताो प्रभाग अनांुसीूविचौता जमाताीकराीता आरा विता हुोईल, काराणा अनांुसीूविचौता जमाताीचौी लोकसींख्या हुी विविशाष्टो ेत्रामध्येचौ सीमाविष्टो असीताे.
६. एकापेक्षा अविका प्राभागांमध्ये त्या प्रागाषच्या लेोकासंख्येची समान टोक्काेारी असल्यास :– विनांयम ३ ४ नांुसीारा उतारात्या क्रमानांे प्रभागांचौी मांडणाी केल्यानांतारा, सीदारा विनांयमाताील ताराताुदाीनांुसीारा अनांुसीूविचौता जाताी अर्थीा अनांुसीूविचौता जमाताी या प्रगागसीाठी आराविता प्रभाग विनांश्चिचौता कराेल. मात्रा, जरा ज्या प्रगागताील शाेटोच्या आराविता जागेसीाठी प्रभाग विनांश्चिचौता करातानांा, दाोनां अर्थीा अविधाक प्रभागांमध्ये त्या प्रगागच्या लोकसींख्येचौी टोक्केाराी सीमानां असील्यासी, त्या प्रभागांपैकी कोणात्या प्रभागाता आराणा दाेय हुोईल ताो प्रभाग विचौठ्ठ्या टोाकूनां विनांश्चिचौता कराण्याता या.
७. नागरिरकांच्या मागासगष प्रागाषकारिरतीा जागांचे ाटोप कारण्याची त्या चक्रानुक्रमे विरविण्याची पद्धती :-
(१) अनांुसीूविचौता जाताी अनांुसीूविचौता जमाताीकराीता आराविता जागा विनांश्चिचौता केल्यानांतारा उगरिराता प्रभागांमधाूनां सीोडता काढूनां नांागरिराकांच्या मागासीगग प्रगागच्या जागांचौे ाटोप कराण्याता येईल.
(२) त्या पुढूील विनांडणाुकीमध्ये, जे प्रभाग अगोदाराच्या विनांडणाुकीमध्ये नांागरिराकांच्या मागासीगग प्रगागकराीता सीोडताीनांे आराीता झाले हुोताे ताे प्रभाग आविणा या विनांडणाुकीमध्ये अनांुसीूविचौता जाताी अनांुसीूविचौता जमाताीसीाठी आराविता झालेले प्रभाग गळूनां उगरिराता प्रभागांमधाूनां सीोडता काढूनां नांागरिराकांच्या मागासीगग प्रगागच्या जागा नांेमूनां दाेण्याता येताील :
परांताु, नांगरापंचौायताीच्या सीग प्रभागांमध्ये असीे आराणा चौक्रानांुक्रमे विराले जाईपयंता, ज्या प्रभागाता नांागरिराकांच्या मागासीगग प्रगागसीाठी अशाी कोणाताीहुी जागा यापूी राखीूनां ठीेलेली नांव्हुताी अशा प्रभागांकराीता नांगरापंचौायतांच्या पुढूील विनांडणाुकांमध्ये, शाक्य हुोईल ताेर्थीरा, या पोटो विनांयमाखीाली राखीूनां ठीेलेल्या जागा चौक्रानांुक्रमे विराविण्याता येताील.
८. मविहालेांसाठेी जागा नेमून दाेण्याची त्या चक्रानुक्रमे विरविण्याची पद्धती :-
(१) प्र्थीम, अनांुसीूविचौता जाताीताील मविहुलांसीाठी राखीूनां ठीेायाच्या जागा या, अनांुसीूविचौता जाताीसीाठी राखी जागा असीलेल्या प्रभागांमधाूनां सीोडताीनांे नांेमूनां दाेण्याता येताील.
(२) यानांतारा, अनांुसीूविचौता जमाताीताील मविहुलांसीाठी राखीूनां ठीेायाच्या जागा या, अनांुसीूविचौता जमाताीसीाठी राखी जागा असीलेल्या प्रभागांमधाूनां सीोडताीनांे नांेमूनां दाेण्याता येताील.
(३) नांागरिराकांच्या मागासीगग प्रगागताील मविहुलांसीाठी राखीूनां ठीेायाच्या जागा या, नांागरिराकांचौा मागासी प्रगागकराीता राखी जागा असीलेल्या प्रभागांमधाूनां सीोडताीनांे नांेमूनां दाेण्याता येताील.
(४) या विनांयमांच्या प्रारांभानांताराच्या पुढूील विनांडणाुकीमध्ये, शाक्य असीेल ताेर्थीरा, सीग प्रभागांमध्ये असीे मविहुलांचौे आराणा चौक्रानांुक्रमे नांेमूनां विदाले जाईपयंता, नांगरापंचौायतांच्या यापूीच्या सीागवित्राक विनांडणाुकांमध्ये एखीाद्योा विविशाष्टो प्रगागताील मविहुलांसीाठी जेर्थीे अशाी कोणाताीहुी जागा नांेमूनां दाेण्याता आली नांव्हुताी त्या प्रभागांसीाठी, त्या प्रगागताील मविहुलांसीाठी राखी जागा चौक्रानांुक्रमे नांेमूनां दाेण्याता येताील.
९. चक्रानुक्रमासाठेी प्राथम विनडणूका :– ह्या विनांयमानांुसीारा चौक्रानांुक्रमाच्या प्रयोजनांांसीाठी, या विनांयमांच्या प्रारांभानांतारा घांेतालेल्या सीागवित्राक विनांडणाुका ह्या, प्र्थीम विनांडणाूक असील्याचौे मानांण्याता येईल.
महुाराष्ट्राचौे राज्यपाल यांच्या आदाेशानांुसीारा नांानांे,
विप्रायांका काुलेकाणी-छापाले, शासीनांाच्या उप सीविचौ.
४ महाराष्ट्र शासन राजपत्रा असारण भाग एका-अ–मध्य उप-विभाग, ऑक्टोबर ३, २०२५/आश्विन ११, शाकाे १९४७URBAN DEVELOPMENT DEPARTMENT
Mantralaya, Madam Cama Road, Hutatma Rajguru Chowk,
Mumbai 400 032, dated 3rd October, 2025.
NOTIFICATION
Maharashtra Municipal councils, nagar panchayats and industrial townships act, 1965.
No. MCO-2025/C.R.290/UD-14.—Whereas, by the Mumbai Municipal Corporation, Maharashtra Municipal Corporations and Maharashtra Municipal Councils, Nagar Panchayats and Industrial Townships (Amendment) Act, 2022 (Mah. XXI of 2022), the Maharashtra Municipal Councils, Nagar Panchayats and Industrial Townships Act, 1965 (Mah. XL of 1965) (hereinafter referred to as "the said Act") has been amended to provide that for the purposes of elections of the Nagar Panchayats, the State Government with the approval of the State Election Commissioner shall by an order published in the Official Gazette, divide into number of wards and specify the boundaries thereof ;
And whereas, sub-section (1) of section 341B of the said Act provides that a Nagar Panchayats shall consist of seventeen directly elected Councillors ;
And Whereas, to give effect to the said provisions, it is considered expedient to frame the rules regarding the manner of allotment and rotation of reservation of seats of Counicllors in wards in the Nagar Panchayat for Women and the persons belonging to the Scheduled Castes, Scheduled Tribes and Backward Class of citizens ;
And whereas, the Government of Maharashtra is satisfied that circumstances exist which render it necessary to take immediate action in this behalf by dispensing with the condition of previous publication of these rules ;
Now, therefore, in exercise of the powers conferred by section 10 read with section 321 of the Maharashtra Municipal Councils, Nagar Panchayats and Industrial Townships Act, 1965 (Mah. XL of 1965) and of all other powers enabling it in that behalf, and in supersession of all earlier notifications, orders, rules, etc., issued in this behalf, the Government of Maharashtra, after consultation with the State Election Commissioner, hereby makes the following rules, namely :–
1. Short title.— These rules may be called the the Maharashtra Nagar Panchayats (Manner of Allotment and Rotation of Reservation of Seats of Councillors in Wards) Rules, 2025.
2. Definitions.— (1) In these rules, unless the context otherwise requires,—
(a) "Act" means the Maharashtra Municipal Councils, Nagar Panchayats and Industrial Townships Act, 1965 (Mah.XL of 1965) ;
(b) "ward" means the territorial constituencies into which the area of the Nagar Panchayats is divided for the purpose of election of Councillors ;
(2) Words and expressions used in these rules but not defined hereinabove shall have the same meaning as assigned to them in the Act respectively.
3. Manner of allotment and rotation of seats reserved for Scheduled Castes.—
(1) For reserving seats of Councillors for the persons belonging to the Scheduled Castes, the wards shall be first arranged in descending order, beginning with a ward where the percentage of population of the Scheduled Castes with regard to the total population of such ward is the highest.
(2) Thereafter, seat shall be allotted to the Scheduled Castes, beginning in the descending order with the ward having the highest percentage of population of the Scheduled Castes :
महाराष्ट्र शासन राजपत्रा असारण भाग एका-अ–मध्य उप-विभाग, ऑक्टोबर ३, २०२५/आश्विन ११, शाकाे १९४७ ५Provided that, the seats reserved under this sub-rule shall be rotated, as far as possible, in the subsequent elections of the Nagar Panchayat, to such wards in which no such seat had been previously reserved for the Scheduled Castes until such reservation is provided in all the wards in the Nagar Panchayat by rotation.
4. Manner of allotment and rotation of seats reserved for Scheduled Tribes.—
(1) For reserving seats of Councillors for the persons belonging to the Scheduled Tribes, the wards shall be first arranged in descending order, beginning with a ward where the percentage of population of the Scheduled Tribes with regard to the total population of such ward is the highest.
(2) Thereafter, seat shall be allotted to the Scheduled Tribes, beginning in the descending order with the ward having the highest percentage of population of the Scheduled Tribes :
Provided that, the seats reserved under this sub-rule shall be rotated, as far as possible, in the subsequent elections of the Nagar Panchayat, to such wards in which no such seat had been previously reserved for Scheduled Tribes until such reservation is provided in all the wards in the Nagar Panchayat by rotation.
5. If Seats of Scheduled Cast and Scheduled Tribe fall in a same ward:– After the allocation of seats of Scheduled Castes and Scheduled Tribes in accordance with rule 3 and rule 4 above, if seats of Scheduled Castes and Scheduled Tribes are reserved in the same ward, then :– (i) That ward shall be reserved for the category of Scheduled Castes or Scheduled Tribes whose population is more in that ward and the reservation of the other category shall be given in the ward which is next in the descending order ;
(ii) And if, the population of Scheduled Castes and Scheduled Tribes in the ward is equal, that ward shall be reserved for Scheduled Tribes because the population of Scheduled Tribes is confined to a particular area.
6. If more than one ward has same percentage of population of that category :– After arranging the wards in descending order as per rules 3 and 4, the reservation for the categories of Scheduled Castes or Scheduled Tribes in the ward shall be determined as per the provisions of the said rules. However, while determining the ward for the last seat to be reserved in that category, if the percentage of population of that category is the same in two or more wards, then the ward to be reserved shall be decided by drawing of lots from amongst those wards.
7. Manner of allotment and rotation of seats for backward classes of citizens :–
(1) After the reservation of seats for Scheduled Castes and Scheduled Tribes has been determined, the seats reserved for Backward Class of citizens shall be allotted by drawing lots from the remaining wards.
(2) In the next election, the seats for Backward Class of Citizens shall be allotted by drawing lots from the remaining wards, excluding the wards which were reserved for Backward Class of citizens in the previous elections and the wards reserved for Scheduled Castes and Scheduled Tribes in this election :
Provided that, the seats reserved under this sub-rule shall be rotated, as far as possible, in the subsequent elections of the Nagar Panchayats, to such wards in which no such seat had been previously reserved for Backward Class of Citizens until such reservation is provided in all the wards in the Corporation by rotation.
8. Manner of allotment and rotation of seats for women.—(a) Firstly, the seats to be reserved for women belonging to the Scheduled Castes shall be allotted by drawing lots from amongst the wards having the seats reserved for the Scheduled Castes ;
६ महाराष्ट्र शासन राजपत्रा असारण भाग एका-अ–मध्य उप-विभाग, ऑक्टोबर ३, २०२५/आश्विन ११, शाकाे १९४७(b) thereafter, the seats to be reserved for women belonging to the Scheduled Tribes shall be allotted by drawing lots from amongst the wards having the seats reserved for the Scheduled Tribes.
(c) thereafter, the seats to be reserved for women belonging to the Backward Class of citizens shall be allotted by drawing lots from amongst the wards having the seats reserved for the Backward Class of citizens ;
(d) the seats reserved for the Women in a particular category shall be allotted by rotation, as far as possible, in the subsequent elections to the Nagar Panchayat to the wards where no such seat was allotted to women in that category in the previous elections of the Nagar Panchayat till all the wards are allotted such reservation by rotation.
9. First election for rotation.—For the purposes of rotation of seats under these rules, the general election held after commencement of these rules shall be considered as the first election.
By order and in the name of the Governor of Maharashtra,
PRIYANKA KULKARNI-CHHAPWALE, Deputy Secretary to Government. ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004 AND PUBLISHED AT DIRECTORATE OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATIONS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004. EDITOR : DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE.