RNI No. MAHBIL /2009/40124
मांहाराष्ट्रट शासन राजपत्र
असाधाराण भाग पाचे
र्ष १२, अक ८] गुरूारा, मांाचेष १२, २०२६/फाल्गुन २१, शाके १९४७ [पृष्ठीे ७, विकंमांती : रुपये २६.००
असाधाराण क्रमांाक १३
प्राविधाकृती प्राकाशान
मांहाराष्ट्र विधानसभाेती मांहाराष्ट्र विधानपरिरार्षदेती सादेरा केलेली विधाेयके.
मांहाराष्ट्र विधानमांडळ सविचेालय
महाराष्ट्र विासभाेती विाक १२ मांाचेष, २०२६ राोजोी पुरा:स्थाविपुती कराण्याती आलेले खालील विेयाक महाराष्ट्र विासभा वियाम ११६ अन्याे प्रविसद्ध कराण्याती याेती आहाे :—
L. A. BILL No. XVII OF 2026.
A BILL
TO REPEAL CERTAIN ENACTMENTS IN THE STATE OF MAHARASHTRA.
सन २०२६ चे विधानसभा विधाेयक क्रमांाक १७.
मांहाराष्ट्र राज्यातील विविती अविधाविनयविमांतींचे विनरासन कराण्यासाठी विधाेयक.
ज्याअर्थी, महाराष्ट्र राज्यातील विविती अविवियाविमतींचे विरास कराणे इष्ट आहाे; त्याअर्थी, भारातीया गणेराज्याच्या सत्त्याहात्तराव्या र्षी, याद्वाराे, पुढील अविवियाम कराण्याती याेती आहाे :—
सविप्ती ा.
१. या अविवियामास, महाराष्ट्र विरास अविवियाम, २०२६, असे म्हाणेाे.
२. यासोबती जोडलेल्या अुसूचेी अ आविणे अुसूचेी ब यामध्याे विविविष्ट केलेल्या अविवियाविमती, याद्वाराे, विराविसती कराण्याती याेती आहाेती.
विविती अविवियाविमतींचे विरास.
(१)
भाग पुाचे-१३–१२ मांहाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग पाचे, मांाचेष १२, २०२६/फाल्गुन २१, शाके १९४७ व्याृत्ती. ३. (१) या अविवियामान्याे कोणेतीहाी अविवियाविमती विराविसती केल्यामुळे,—
(क) ज्या इतीरा कोणेत्याहाी अविवियामाती तीो लागू कराण्याती आला असेल, तीो समाविष्ट कराण्याती आला असेल विकंा त्याचेा उल्लेखा कराण्याती आला असेल त्यारा पुरिराणेाम हाोणेारा ाहाी ;
(खा) अगोराचे केलेली विकंा करू विलेली कोणेतीहाी गोष्ट विकंा अगोराचे सपुा केलेला कोणेतीाहाी हाक्क विकंा मालकीहाक्क, प्राप्ती झालेले कोणेतीेहाी आब विकंा पुत्करालेली जोबाबाराी, विकंा त्यासबातील कोणेतीहाी उपुायायाोजोा विकंा कामकाजो, विकंा कोणेतीेहाी कजोि, शास्ती, आब, जोबाबाराी, ा विकंा मागणेी याती विलेली सुट विकंा केलेली मुक्तीतीा, विकंा अगोराचे विलेली कोणेतीहाी हामी विकंा पुूीच्या कोणेत्याहाी कृतीचेा विकंा गोष्टीचेा पुरा याचेी ैतीा, अैतीा, प्रभा विकंा पुरिराणेाम यास बा याेणेारा ाहाी ;
(ग) विविचे कोणेतीेहाी तीत्त् विकंा वियाम विकंा प्रस्थाविपुती ेत्राविकारा, ा, प्रवितीाचे स्रूपु विकंा त्याचेा क्रम, प्रथा विकंा कायािपुद्धती विकंा प्रचेविलती रिराजो, रूढी, विशाेर्षीाविकारा, विबं, माफी, पु विकंा ेमणेूक या गोष्टंस बा याेणेारा ाहाी. मग, त्या गोष्टी अुक्रमे याद्वाराे विराविसती केलेल्या कोणेत्याहाी अविवियामान्याे समती केलेल्या असल्या विकंा त्यास अशा अविवियामाती मान्यातीा विमळेालेली असली विकंा त्या अशा अविवियामातीू विष्पुन् झालेल्या असल्या तीराी हाराकती ाहाी ;
(घ) विराविसती केल्यामुळे, सध्या अस्तिस्तीत्ाती विकंा अमलाती सलेला कोणेतीाहाी ेत्राविकारा, पु, रूढी, जोबाबाराी, हाक्क, मालकीहाक्क, विशाेर्षीाविकारा, विबं, माफी, रिराजो, प्रथा, कायािपुद्धती विकंा इतीरा बाब विकंा गोष्ट पुन्हा अस्तिस्तीत्ाती विकंा अमलाती याेणेारा ाहाी.
(२) या अविवियामान्याे अुसूचेी ब मध्याे विविविष्ट केलेल्या अविवियाविमती विराविसती केल्यामुळे, त्याच्यासबाती कोणेत्याहाी प्राविकराणेाकडू कराण्याती आलेली विकंा कराण्याती यायाचेी लेखापुराीा, तीपुासणेी, लेखाक, अन्ेर्षीणे, चेौकशाी विकंा इतीरा कोणेतीहाी कायािाहाी यास, आविणे जोणेू काहाी या अविवियामाद्वाराे उक्ती अविवियाविमती विराविसती केलेल्या ाहाीती असे समजोू अशाी लेखापुराीा, तीपुासणेी, लेखाक, अन्ेर्षीणे, चेौकशाी विकंा इतीरा कोणेतीहाी कायािाहाी केली जोाऊ शाकण्यास, विकंा त्या चेालू ठेण्यास बा याेणेारा ाहाी.
(३) महाराष्ट्र सिसाराणे ाक्खाड अविवियामाच्या कलम ७ च्या तीरातीुी, या अविवियामाद्वाराे विराविसती १९०४ चेा १.
अविवियाविमतीा लागू असतील.
अनुसूचेी अ
(कलम २ पुहा)
भाग-अ विवियाम
| अु. क्र. | र्षीि | क्रमाक | सविप्ती ा |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १. | १८२५ | ११ | बगाल जोलोढी गाळे विवियाम, १८२५. |
| २. | १८२७ | ५ | बगाल जोप्ती आणेलेल्या मालमत्ताचे व्यास्थापु विवियाम, १८२७. |
| ३. | १८२७ | ५ | ऋणे, व्याजो, गहाणे अविभास्ीकृती विवियाम, १८२७. |
भाग-ब
मु बई अविवियाम
| अु. क्र. | र्षीि | क्रमाक | सविप्ती ा |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १. | १८७७ | १४ | भाडोचे खाेडा यातील भारा असलेल्या भाू-सपुत्तीबाबती अविवियाम, १८७७. |
| २. | १८७८ | ५ | मु बई अबकाराी अविवियाम, १८७८. |
| ३. | १९२९ | १८ | बोस्टटल शाळेा अविवियाम, १९२९. |
| ४. | १९३५ | २९ | मु बई फीौजोाराी प्रविक्रया (विडणेुकाशाी सबविती गुन्हाे) सुाराणेा अविवियाम, १९३५. |
| ५. | १९३६ | २० | महाराष्ट्र अफीू ओढीण्याबाबती अविवियाम. |
| ६. | १९३९ | २६ | मु बई ैराणे ान्या वियात्राणे अविवियाम, १९३९. |
| ७. | १९४२ | ३० | मु बई कापुूस वियात्राणे अविवियाम, १९४२. |
| ८. | १९४६ | २० | महाराष्ट्र विद्युतीशाक्ती (विशाेर्षी अविकारा) अविवियाम. |
| ९. | १९४६ | २७ | मु बई कापुूस (आकडेाराी) अविवियाम, १९४६. |
| १०. | १९४७ | ३४ | मु बई अविभाविणेिया प्रविक्रया (हास्तीातीराणे चेालू ठेणे) अविवियाम, १९४७. |
| ११. | १९४७ | ५८ | मु बईच्या विशा ाटपुाच्या (विशा ाटपुाचेी पुूितीयाराी कराणे तीे चेालू ठेणे याबाबतीच्या) उपुायाबाबती अविवियाम, १९४७. |
| १२. | १९४८ | ५९ | मु बई जोाराच्या राोगाबाबती अविवियाम, १९४८. |
| १३. | १९४८ | ७१ | मु बई बाल अविवियाम, १९४८. |
| १४. | १९४९ | ४४ | मु बई शाहारा (इमाराती बाकाम विबं) अविवियाम, १९४९. |
| १५. | १९५१ | २४ | मु बई न्या जोारां आविणे न्या पुी सराणे अविवियाम, १९५१. |
| १६. | १९५३ | १७ | गाी राष्ट्रीया स्माराक विी (स्थाविक प्राविकाऱ्याच्या ेणेग्या) अविवियाम, १९५३. |
| १७. | १९५३ | २९ | मु बई विािविसती विहातीसब (विभागणेी) अविवियामाच्या उपुबाचें ैकराणे कराणें त्याती अुपुूराक उपुब ाखाल कराणें याबाबती अविवियाम, १९५३. |
| १८. | १९५७ | ३ | स १९५६ चेा मु बईचेा शाहाराराचेा याोजोा [मु बई शाहारा, क्रमाक २, ३ ४ (माहाीम विभाग)] कायाेशाीरा ठेराविण्याबाबती अविवियाम. |
| १९. | १९५७ | ५ | महाराष्ट्र भारिराती खाचेि अविवियाम. |
| २०. | १९५७ | ३९ | मु बईचेा फीटक्याचेी विशा राद्द कराण्याबाबती अविवियाम, १९५७. |
| २१. | १९५८ | ६९ | मु बई जों मापुं (अमलाती आणेण्यासबी) अविवियाम, १९५८. |
| २२. | १९५८ | ७८ | न्यायाविर्षीयाक अविकाराी सराणे (मु बई राज्याच्या हाैद्राबा आविणे सौराष्ट्र प्रेशा लागू कराण्याबाबती) अविवियाम, १९५८. |
| २३. | १९५९ | ३९ | महाराोग्याबाबती (मु बई एकीकराणे) अविवियाम, १९५९. |
| २४. | १९६० | २१ | मु बई ैाविक महामडळे (प्राेविशाक पुरािचेा) अविवियाम, १९६०. |
भाग पुाचे-१३–१अ४ मांहाराष्ट्रट शासन राजपत्र असाधाराण भाग पाचे, मांाचेष १२, २०२६/फाल्गुन २१, शाके १९४७
भाग-क
मध्या प्राती ऱ्हाड अविवियाम
| अु. क्र. | र्षीि | क्रमाक | सविप्ती ा |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १. | १९१५ | २ | मध्याप्राती ऱ्हाड उत्पुा शाुल्क अविवियाम, १९१५. |
| २. | १९१९ | २ | मध्याप्राती ऱ्हाड भाेसळे प्रवितीबक अविवियाम, १९१९. |
| ३. | १९२९ | ८ | मध्याप्राती ऱ्हाड बाल ूम्रपुा अविवियाम, १९२९. |
| ४. | १९३६ | ३४ | मध्याप्राती ऱ्हाड महामागि अविवियाम, १९३६. |
| ५. | १९४२ | ६ | मध्याप्राती ऱ्हाड विहाू मविहालाचे मालमत्तेचे हाक्क (शाेतीजोविमीस लागू कराणे) अविवियाम, १९४२. |
| ६. | १९४८ | १३ | मध्याप्राती ऱ्हाड याराोग आराोग्याम (इमारातींचे विवियाम) अविवियाम, १९४८. |
| ७. | १९४८ | १७ | मध्याप्राती जोविमंचे पुःप्रापुणे (कंसचे विमू िल) अविवियाम, १९४८. |
| ८. | १९५० | २४ | मध्याप्राती आविणे ऱ्हाड राजोभार्षीा अविवियाम, १९५०. |
भाग-ड
हाैराबा अविवियाम
| अु. क्र. | र्षीि | क्रमाक | सविप्ती ा |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १. | १३१३ फीसली | १ | प्राण्या क्रूरातीे ागण्यास प्रवितीब कराण्याबाबती अविवियाम. |
| २. | १३२१ फीसली | १ | राेल्े, शास विसचे स्रोती आविणे इतीरा सािजोविक इमारातींचे सराणे अविवियाम. |
| ३. | १३४३ फीसली | ९ | हाैराबा बाल सराणे अविवियाम. |
| ४. | १३४७ फीसली | १ | विहाू विा मविहाला अविवियाम. |
| ५. | १३५० फीसली | १२ | हाैराबा पुाल्याविकराणे अविवियाम. |
| ६. | १३५१ फीसली | ८ | ाराी अविवियाम. |
| ७. | १३५३ फीसली | ९ | भागेलाचेा करारा अविवियाम, १३५३ फीसली. |
| ८. | १३५८ फीसली | ४३ | ेट्टी विबगारा (प्रवितीब) विवियाम, १३५८ फीसली. |
| ९. | १९५० | २९ | हाैराबा (न्यायाविणेियाच्या आेशाच्या भार्षीा) अविवियाम, १९५०. |
| १०. | १९५० | ३५ | हाैराबा विजोल्हा अविकाराी (पुामातील बल आविणे सभांचेा अन्याथाि) अविवियाम, १९५०. |
| ११. | १९५२ | १२ | हाैराबा जोाविगराराचे ऋणे चेुकतीे कराणे अविवियाम, १९५२. |
| १२. | १९५२ | ३६ | हाैराबा कामगारा गृहाविमािणे अविवियाम, १९५२. |
| १३. | १९५२ | ४५ | हाैराबा कृविर्षी सुारा विी अविवियाम, १९५२. |
| १४. | १९५३ | ७ | विािविसती विहातीसब (विभाक्ती कराण्याबाबती) पुराणेी अविवियाम १९५३. |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १५. | १९५४ | २ | हाैराबा कृविर्षीविर्षीयाक आयाकरा (सूचेाचेी विविग्राह्यतीा) अविवियाम, १९५४. |
| १६. | १९५६ | २ | हाैराबा महागरापुाविलका अविवियाम, १९५५. |
| १७. | १९५६ | १६ | हाैराबा कृविर्षीविर्षीयाक ऋणेको साहाय्या अविवियाम, १९५६. |
| १८. | १९५६ | २० | हाैराबा स्थाविक शासकीया सेा (राज्या ागराी सेा प्रवितीज्ञापु) अविवियाम, १९५६. |
भाग-ई
मध्या प्रेशा अविवियाम
| अु. क्र. | र्षीि | क्रमाक | सविप्ती ा |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १. | १९५० | ३७ | मध्या प्रेशा स्थाविक प्राविकराणे सेा आयाोग अविवियाम, १९५०. |
| २. | १९५३ | ५ | मध्या प्रेशा जोमी महासूल भाड्याच्या थाकबाकीचेी सुली कराण्याबाबती अविवियाम, १९५३. |
| ३. | १९५६ | १८ | मध्या प्रेशा सहाकाराी सस्था (पुघिट राचेा) अविवियाम, १९५६. |
अनुसूचेी ब
(कलम २ पुहा)
विवियाोग अविवियाम
| अु. क्र. | र्षीि | क्रमाक | सविप्ती ा |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १. | १९५० | ३ | मु बई विवियाोग अविवियाम, १९५०. |
| २. | १९५० | ५१ | मु बई (पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५०. |
| ३. | १९५१ | ४ | मु बई विवियाोग अविवियाम, १९५१. |
| ४. | १९५१ | ५ | मु बई (पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५१. |
| ५. | १९५१ | ३५ | मु बई (विद्वातीया पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५१. |
| ६. | १९५२ | १ | मु बई (प्रथाम पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५२. |
| ७. | १९५२ | ४ | मु बई (गणेाुा) विवियाोग अविवियाम, १९५२. |
| ८. | १९५२ | १० | मु बई विवियाोग अविवियाम, १९५२. |
| ९. | १९५२ | १८ | मु बई (विद्वातीया पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५२. |
| १०. | १९५३ | १ | मु बई (पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५३. |
| ११. | १९५३ | ६ | मु बई विवियाोग अविवियाम, १९५३. |
| १२. | १९५३ | ५१ | मु बई (विद्वातीया पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५३. |
| १३. | १९५४ | १३ | मु बई (पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५४. |
| १४. | १९५४ | १७ | मु बई विवियाोग अविवियाम, १९५४. |
| १५. | १९५४ | ४९ | मु बई (विद्वातीया पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५४. |
| १६. | १९५५ | ३ | मु बई (पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५५. |
| (१) | (२) | (३) | (४) |
| १७. | १९५५ | ४ | मु बई विवियाोग अविवियाम, १९५५. |
| १८. | १९५५ | ११ | मु बई विवियाोग (अविक खाचेि) अविवियाम, १९५५. |
| १९. | १९५५ | ३३ | मु बई (विद्वातीया पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५५. |
| २०. | १९५५ | ४१ | मु बई विवियाोग (विद्वातीया अविक खाचेि) अविवियाम, १९५५. |
| २१. | १९५६ | ४ | मु बई (पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५६. |
| २२. | १९५६ | १४ | मु बई विवियाोग अविवियाम, १९५६. |
| २३. | १९५६ | २५ | मु बई विवियाोग (अविक खाचेि) अविवियाम, १९५६. |
| २४. | १९५६ | ४४ | मु बई (विद्वातीया पुराणेी) विवियाोग अविवियाम, १९५६. |
उद्देशा काराणे याचे विनेदेन.
बई अविवियाम, मु
साविाविक बल, राज्याचेी पुरािचेा, आविणे ी कायाद्युाचेी अविवियाविमती यामुळे महाराष्ट्रातील अेक अविवियाम कालबाह्य झाले आहाेती. त्याचे सभाि विटकू राविहाल्यामुळे सविग्तीा विमािणे हाोती आहाे. म्हाणेू, राज्या शासाे, महाराष्ट्र राज्याती अमलाती असलेल्या सि राज्या कायाद्युाचे पुराीणे कराण्याचे काम हाती घेतीले आहाे आविणे जोे ापुराती ाहाीती असे मु बई विवियाम, बगाल विवियाम, मध्या प्राती ऱ्हाड अविवियाम, हाैराबा अविवियाम आविणे मध्या प्रेशा अविवियाम विराविसती कराण्याचे ठेराविले आहाे.
विेयाकाच्या खाड ३ मध्याे, साविगराीचेी तीरातीू म्हाणेू, या प्रकाराच्या अविवियामामध्याे बहाुतीाशा समाविष्ट असलेल्या, विविती कायािाहाीच्या व्याृत्तीसाठेीच्या तीरातीुंचेा अतीभाि आहाे.
२. राील उविद्दष्टे साध्या कराणे हा, या विेयाकाचेा हाेतीू आहाे.
बई,
मु विाक ११ माचेि, २०२६.
देंद्र फाडणीस, मुख्यामत्राी.
बई,
विधान भान, मु विाक १२ माचेि, २०२६.
विजतींद्र भाोळे, सविचे-१ महाराष्ट्र विासभा.
ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004 AND PUBLISHED AT DIRECTORATE OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATIONS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD, MUMBAI 400 004. EDITOR : DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE.