RNI No. MAHBIL/2009/31743
महाराष्ट्र शासन राजपत्र
भाग चार-ब
वर्ष १२, अंक ५] गुरुवार ते बुधवार, जून १८-२४, २०२६/ज्येष्टठ २८-आर्षाढ ३, शके १९४८ [पृष्टठे ५, किंकंमते : रुपये २०.००
प्राकिंधकृते प्राकाशन
महाराष्ट्र शासनाने महाराष्ट्र अंकिंधकिंनयेमांन्वये तेयेार केलेले (भाग एक, एक-अं आकिं एक-ले येांमध्ये
प्राकिंसद्ध केलेले किंनयेम व आदेश येांव्येकिंतेरिरक्ते) किंनयेम व आदेश.
पयेषटन व सांस्कृकिंतेक कायेष किंवभाग मंत्रालय, मंादामं कामंा मंागग, हुतात्मंा राजगुरू चाौका, ंबई ४०० ०३२, दिदानांांका २२ मंे २०२६.
मंु
अंकिंधसूचाना
महाराष्ट्र प्राचाीनस्मारके व पुरावस्तेुशास्त्र किंवर्षयेक स्थळे व अंवशेर्ष अंकिंधकिंनयेम, १९६०.
क्रमंांका रासंस्मंा-२०२३/प्र.क्र. ३११/संां.का. ३.—ज्याअर्थी, पयगटनां व संांस्काृदिताका कायग दिवभागाचाी प्रार्थीदिमंका अदिसंूचानांा क्रमंांका रासंस्मंा. २०२३/प्र.क्र. ३११/संां.का. ३, दिदानांांका ३ संप्टंबर २०२४ या अन्वये मंहुाराष्ट्र शासंनांानांे या संोबता असंलेल्या अनांुसंूदिचाता दिनांदिदागष्ट काेलेले प्राचाीनां व ऐदिताहुादिसंका स्मंारका संरदिता स्मंारका म्हुणूनां घोदिता कारण्याचा इरादा असंल्याचाी मंहुाराष्ट्र प्राचाीनां स्मंारकाे व पुराणूवस्ताुशास्त्रा दिवयका स्र्थीळे व अवशाे अदिदिनांयमं, १९६० (संनां १९६१ चा मंहुाराष्ट्र अदिदिनांयमं क्रमंांका १२) या अदिदिनांयमंाच्या कालमं ४ च्या पोट-कालमं (१) अन्वये दाोनां मंदिहुन्यांचाी मंुदाता दिदाली हुोताी ;
आदिणू ज्याअर्थी, असंे स्मंारका संरदिता म्हुणूनां घोदिता कारण्यासं ंबंी शासंनांाकाडे काोणूत्याहुी हुरकाताी आलेल्या नांाहुीता.
त्याअर्थी, आता मंहुाराष्ट्र प्राचाीनां स्मंारकाे व पुराणूवस्ताुशास्त्रा दिवयका स्र्थीळे व अवशाे अदिदिनांयमं, १९६० (संनां १९६१ चा मंहुाराष्ट्र अदिदिनांयमं क्रमंांका १२) या अदिदिनांयमंाच्या कालमं ४ च्या पोट-कालमं (३) अन्वये प्रदानां कारण्याता आलेल्या अदिकारांचा वापर कारूनां मंहुाराष्ट्र शासंनां याद्वारे उक्ता प्राचाीनां व ऐदिताहुादिसंका स्मंारका संरदिता स्मंारका असंल्याचाे जाहुीर कारता आहुे.
अंनुसूचाी
स्थान मंौजे कादिलवडे, तेालेुका चांदागडे, किंजल्हा काोल्हुापूर
गट क्रमांक १५४ , दिहु.क्र. अ १ आदिणू दिहु.क्र. अ २
: (१) १५४ दिहु.क्र. अ १—मंहुाराष्ट्र शासंनां (वनांे)
स्मारकाचाे नांव : कालानांदाीगडे दिकाल्ला मालेकी
(२) १५४ दिहु.क्र. अ २—मंहुाप्रबंका भारता संचार दिनांगमं दिलदिमंटे ेडे, काोल्हुापूर दिवभाग तेपशीले : संभासंदा बखरमंील नांदाीनांुसंार छत्रापताी दिशावाजी मंहुाराजांनांी हुरेकार संावंता भाोसंले व तांबुळेवाडेीकार संावंता यांनांी स्थिस्र्थीरस्र्थीावर कारण्याच्या दाृस्थिष्टकाोनांाताूनां कालानांदाीगडे या दिकाल्ल्याचाी दिनांदिमंगताी काेली.
: (१) १५४ दिहु.क्र. अ १—३०३.८८.७ हुेक्टर आर. (२) १५४ दिहु.क्र. अ २—००.२४.३ हुेक्टर आर.
संरकिंते करावयेाच्येा स्मारकाचाे
ेत्रफळे (स्मारकासह)
: ेत्राफळे : ३०४.१३ हुेक्टर आर.
संरकिंते करावयेाचाे एकू
ेत्रफळे
: पूवग—संर्व्हेहुे क्रमंांका १३३ ;
संरकिंते करावयेाच्येा ेत्राच्येा
चातेु:सीमा
पस्थिचामं—शाेवाळे गावचाे जंगल ;
उत्तर—गावठाणू, संर्व्हेहुे क्रमंांका १६१, १६२, १५०, १४९ ;
दादिणू—दिकाटवडे गावचाे जंगल.
मंहुाराष्ट्राचाे राज्यपाल यांच्या आदाेशानांुसंार व नांावानांे,
नंदेा राऊते, शासंनांाचाे उप संदिचाव.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र भाग चार-ब, गुरुवार ते बुधवार, जून १८-२४, २०२६/ज्येष्टठ २८-आर्षाढ ३, शके १९४८ ३TOURISM AND CULTURAL AFFAIRS DEPARTMENT
Mantralaya, Madam Cama Marg, Hutatma Rajguru Chowk, Mumbai 400 032, dated 22nd May 2026.
NOTIFICATION
Maharashtra ancient MonuMents and archaeological sites and reMains act, 1960.
No. Rasansma-2023/CR.-311/Sanka-3.—Whereas, by the Government Notification No. Rasansma-2024/C.R. 311/Sanka-3, dated 3rd September 2024 ; the Government of Maharashtra had given two months' notice from the date of publication of the said notification to declare the ancient and historical monument specified in the Schedule appended hereto to be a Protected Monument, as required by sub-section (1) of section 4 of the Maharashtra Ancient Monuments and Archaeological Sites and Remains Act, 1960 (Mah. XII of 1961) ;
And Whereas, the Government has not received any objection to the making of such a declaration.
Now, therefore, in exercise of the powers conferred by sub-section (3) of section 4 Maharashtra Ancient Monuments and Archaeological Sites and Remains Act, 1960 (Mah. Act No. XII of 1961) ; the Government of Maharashtra hereby declares the said ancient and historical monument to be a Protected Monument.
Schedule
Locality : Mouje Kalivade, Taluka : Chandgad, District : Kolhapur
Gat Number : 154, Part No. A1 and A 2
: Kalanandigad Fort
Name of the
Monument to be
Protected
४ महाराष्ट्र शासन राजपत्र भाग चार-ब, गुरुवार ते बुधवार, जून १८-२४, २०२६/ज्येष्टठ २८-आर्षाढ ३, शके १९४८पयेषटन व सांस्कृकिंतेक कायेष, किंवभाग मंत्रालय, मंादामं कामंा मंागग, हुतात्मंा राजगुरू चाौका, ंबई ४०० ०३२, दिदानांांका २२ मंे २०२६.
मंु
अंकिंधसूचाना
महाराष्ट्र प्राचाीन स्मारके व पुरावस्तेुशास्त्रकिंवर्षयेक स्थळे व अंवशेर्ष अंकिंधकिंनयेम, १९६०.
क्रमंांका रासंस्मंा-२०२५/प्र.क्र. १८/संां.का. ३.—ज्याअर्थी, पयगटनां व संांस्काृदिताका कायग दिवभागाचाी प्रार्थीदिमंका अदिसंूचानांा क्रमंांका रासंस्मंा. २०२५/प्र.क्र. १८/संां.का. ३, दिदानांांका १५ एदिप्रल २०२५ याअन्वये मंहुाराष्ट्र शासंनांानांे यासंोबता असंलेल्या अनांुसंूदिचाता दिनांदिदागष्ट काेलेले प्राचाीनां व ऐदिताहुादिसंका स्मंारका संरदिता स्मंारका म्हुणूनां घोदि ता कारण्याचा इरादा असंल्याचाी मंहुाराष्ट्र प्राचाीनां स्मंारकाे व पुराणूवस्ताुशास्त्रादिवयका स्र्थीळे व अवशाे अदिदिनांयमं, १९६० (संनां १९६१ चा मंहुाराष्ट्र अदिदिनांयमं क्रमंांका १२) या अदिदिनांयमंाच्या कालमं ४ च्या पोट-कालमं (१) अन्वये दाोनां मंदिहुन्यांचाी मंुदाता दिदाली हुोताी ;
आदिणू ज्याअर्थी, असंे स्मंारका संरदिता म्हुणूनां घोदिता कारण्यासं ंबंी शासंनांाकाडे काोणूत्याहुी हुरकाताी आलेल्या नांाहुीता.
त्याअर्थी, आता मंहुाराष्ट्र प्राचाीनां स्मंारकाे व पुराणूवस्ताुशास्त्रादिवयका स्र्थीळे व अवशाे अदिदिनांयमं, १९६० (संनां १९६१ चा मंहुाराष्ट्र अदिदिनांयमं क्रमंांका १२) या अदिदिनांयमंाच्या कालमं ४ च्या पोट-कालमं (३) अन्वये प्रदानां कारण्याता आलेल्या अदिकारांचा वापर कारूनां मंहुाराष्ट्र शासंनां याद्वारे उक्ता प्राचाीनां व ऐदिताहुादिसंका स्मंारका संरदिता स्मंारका असंल्याचाे जाहुीर कारता आहुे.
अंनुसूचाी
स्थान चांद्रपूर, तेालेुका चांद्रपूर, किंजल्हा चांद्रपूर
गट क्रमंांका १६६३
: मंहुानांगरपादिलका, चांद्रपूर
स्मारकाचाे नांव : संराय (मंगशाळेा) मालेकी तेपकिंशले : चांद्रपूर शाहुराता येणूाऱ्या मंहुत्त्वपूणूग र्व्हेयक्तांच्या दिनांवासंाकारिरता इ. सं. १९२१ मंध्ये या संरायचाी दिनांदिमंगताी संुरू झाली हुोताी. चांद्रपूरचा ऐदिताहुादिसंका वारसंा कार्थीनां कारणूारी तार्थीा संांस्काृदिताका व राजकाीय घोडेामंोडेंचाे दाशागनां घोडेदिवणूारे हुी मंहुत्त्वपूणूग वास्ताु आहुे. संमंलंब चाौकाोनांी आकाराच्या या वास्ताूचाे दिनांमंागणू दागडे, दिवटा व लाकाडेापासंूनां झालेले आहुे. या दिद्वामंजली इमंारताीच्या ताळेमंजल्यावर चार खोल्या असंूनां इमंारताीच्या मंोमं मंुख्य प्रवेशाद्वार व संमंोर वरांडेा आहुे. वरील मंजल्यावर हुी याचा प्रकारचाी स्र्थीापत्यरचानांा आहुे. हुे स्मंारका भारताीय व दिटीशा वास्ताुकालेचा उत्तमं नांमंुनांा आहुे.
: संराय (मंगशाळेा) : लांबी १९.०० मंीटर X रूंदाी ११.७० मंीटर
एकाूणू ेत्राफळे : २२२.३० चाौरसं मंीटर.
संरकिंते करावयेाच्येा स्मारकाचाे
ेत्रफळे
: लांबी ३४.०० मंीटर X रूंदाी २०.०० मंीटर
एकाूणू ेत्राफळे : ६८० चाौरसं मंीटर (स्मंारकासंहु)
संरकिंते करावयेाचाे एकू
ेत्रफळे (स्मारकासह)
संरकिंते करावयेाच्येा ेत्राच्येा
चातेु:सीमा
: पूवग—खुली जागा ; पस्थिचामं—रोडे ; उत्तर—दाुकानां व चाळे ; दादिणू—खुली जागा.
मंहुाराष्ट्राचाे राज्यपाल यांच्या आदाेशानांुसंार व नांावानांे,
नंदेा राऊते, शासंनांाचाे उप संदिचाव.
महाराष्ट्र शासन राजपत्र भाग चार-ब, गुरुवार ते बुधवार, जून १८-२४, २०२६/ज्येष्टठ २८-आर्षाढ ३, शके १९४८ ५TOURISM AND CULTURAL AFFAIRS DEPARTMENT Mantralaya, Madam Cama Marg, Mumbai 400 032, dated 22nd May 2026.
NOTIFICATION
Maharashtra ancient MonuMents and archaeological sites and reMains act, 1960.
No. Rasansma-2025/CR.-18/Sanka-3.—Whereas, by the Government Notification No. Rasansma- 2025/C.R. 18/Sanka-3, dated 15th April 2025 ; the Government of Maharashtra had given two months' notice from the date of publication of the said notification to declare the ancient and historical monument specified in the Schedule appended hereto to be a Protected Monument, as required by Sub-Ssection (1) of Section 4 of the Maharashtra Ancient Monuments and Archaeological Sites and Remains Act, 1960 (Mah. Act No. XII of 1961) ;
And Whereas the Government has not received any objection to the making of such a declaration ;
Now, therefore, in exercise of the powers conferred by Sub-Section (3) of Section 4 Maharashtra Ancient Monuments and Archaeological Sites and Remains Act, 1960 (Mah. Act No. XII of 1961) ; the Government of Maharashtra hereby declares the said ancient and historical monument to be a Protected Monument.
Schedule
Locality : Chandrapur, Taluka : Chandrapur, Disrict : Chandrapur
Gat Number : 1663
: Sarai (Rest House)
Name of the Monument to
be Protected
Ownership : Municipal Corporation, Chandrapur.
Particulars : The constuction of this Sarai was initiated in 1921 C.E. to accommodate important visitors to Chandrapur. This mounment narrates the hisorical heritage of Chandrapur and displays its cultural and political significance. This trapezoidal structure is made of stone, brick and wood. There are four rooms on the ground floor of this two-storey building and a main entrance in the middle of the building with a Verandah in the front. The upper floor also follows the same architectural layout. This mounment is an excellent specimen of both Indian and British architectural styles.
: Sarai (Rest House) :
Total Area of the
Monument to be protected
Length 19.00 Meters x Width 11.70 Meters
Total Area : 222.30 Square Meters.
: Length : 34.00 Meters x Width 20.00 Meters
Total protected Area
(including the Monument)
Total Area : 680 Square Meters (Including the Monument).
: East—Open Space ;
The Boundaries of the
Area to be Protected
West—Road ; North —Shops and a Residential Block ; South—Open Space.
By order and in the name of the Governor of Maharashtra, ON BEHALF OF GOVERNMENT PRINTING, STATIONERY AND PUBLICATION, PRINTED AND PUBLISHED BY DIRECTOR, RUPENDRA DINESH MORE, PRINTED AT GOVERNMENT CENTRAL PRESS, 21-A, NETAJI SUBHASH ROAD, CHARNI ROAD,