Bihar Gazette, 24 November 2025

निबंधन संख्या पी0टी0-40 असाधारण अंक (cid:464)बहार सरकार (cid:430)ारा (cid:292)कािशत 3 अ(cid:274)हायण 1947 (श0)

(सं0 पटना 1729) पटना, सोमवार, 24 नव(cid:224)बर 2025 (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय ———

सं.-(cid:464)व.प.(cid:232)था.- 04/2019 (नी.(cid:464)व.)- (cid:464)व .प. —(cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय (भ(cid:419)(cid:568) एवं सेवा शत(cid:591)) िनयमावल(cid:547), 2018 के िनयम 8 (ख) के अधीन सभापित, (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622), प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय म(cid:581) समूह-ख एवं समूह-ग के (cid:464)विभ(cid:219)न को(cid:464)ट के पद(cid:585) पर भ(cid:419)(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ित/ प(cid:424)ितयां, पा(cid:211)य(cid:272)म, (cid:464)वषय, पर(cid:547)(cid:162)ा का आकार, अंक एवं पर(cid:547)(cid:162)ाओं के संचालन के (cid:464)विनयमन हेतु िन(cid:224)निलिखत आदेश (cid:464)विन(cid:464)द(cid:91)(cid:436) करते ह(cid:583):-

(cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय (सीधी भ(cid:419)(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ितयां) आदेश, 2025

1. संि(cid:162)(cid:431) नाम और (cid:292)ारं भ- यह आदेश (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय (सीधी भ(cid:419)(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ितयाँ) आदेश, 2025 कह(cid:547) जा सके गी।

2. यह आदेश अिधसूचना िनग(cid:91)त होने क(cid:551) ितिथ से (cid:292)भावी होगा।

3. (क) (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय म(cid:581) समूह-ख एवं समूह-ग के (cid:464)विभ(cid:219)न को(cid:464)ट के पद(cid:585) को सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु भ(cid:419)(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ित, पा(cid:211)य(cid:272)म, (cid:464)वषय, पर(cid:547)(cid:162)ा का आकार, अंक आ(cid:464)द के आधार पर िन(cid:224)नवत् 08(आठ) समूह(cid:585) म(cid:581)

Đ.	समूह	पद
1.	समूह-1	सहायक Ĥशाखा पदािधकारȣ
2.	समूह-2	जनसà पक[ पदािधकारȣ, सहायक Ĥशाखा पदािधकारȣ (ǐहÛ दȣ सॉÝटवेयर), [ सॉÝटवेयर), सहायक Ĥशाखा पदािधकारȣ सहायक Ĥशाखा पदािधकारȣ (उद ू [), सहायक Ĥशाखा पदािधकारȣ Ĥशाखा [ अनुवाद), सहायक (उद ू (उद ू
		(अंĒेजी/ǐहÛ दȣ), सहायक Ĥशाखा [ Ĥकाशन), अनुवादक पदािधकारȣ (उद ू [ Ĥूफ), सहायक Ĥशाखा पदािधकारȣ (काितब), सहायक पदािधकारȣ (उद ू Ĥशाखा पदािधकारȣ (ǐहÛ दȣ Ĥकाशन), सहायक Ĥशाखा पदािधकारȣ (ǐहÛ दȣ Ĥूफ), ǐहÛ दȣ ǐवशेष£, सहायक अवधायक
3.	समूह-3	डाटा इंĚȣ ऑपरेटर, िनà न वगȸय िलǐपक
4.	समूह-4	Ĥितवेदक, िनजी सहायक, आशुिलǐपक
5.	समूह-5	चालक
6.	समूह-6	सुर¢ा Ĥहरȣ
7.	समूह-7	Đम पğ ǐवतरक, काया[लय पǐरचारȣ, काया[लय पǐरचारȣ (सफाईकमȸ), काया[लय पǐरचारȣ (फरास), काया[लय पǐरचारȣ (दरबान), काया[लय पǐरचारȣ [ कोषांग) (रािğ Ĥहरȣ), काया[लय पǐरचारȣ (मालȣ), काया[लय पǐरचारȣ (उद ू
8.	समूह-8	ĤोĒामर, सहायक ĤोĒामर

2 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025

(ख) सभी समूह के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु आवेदन ऑनलाईन (cid:292)ा(cid:220)त (cid:464)कया जाएगा।

4. सभी समूह के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु भ(cid:419)(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ित/प(cid:424)ितयां, पा(cid:211)य(cid:272)म, (cid:464)वषय, पर(cid:547)(cid:162)ा का आकार, अंक और पर(cid:547)(cid:162)ाओं के संचालन आ(cid:464)द इस आदेश के (cid:430)ारा (cid:464)विनयिमत (cid:464)कया जाता है।

अ(cid:218)याय-1

(भ(cid:419)(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ित)

5. (क) समूह-1 के सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) के पद पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु तीन चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी- (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:231)ठ पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस आ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (3) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा (वण(cid:91)ना(cid:215)मक) । मेधा सूची- (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण एवं मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ख) समूह-2 के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)ी हेतु िन(cid:224)न चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी –

(क) जनस(cid:224)पक(cid:91) पदािधकार(cid:547) के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु चार चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/ पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:437) पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) एम एम ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत), (3) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा (वण(cid:91)ना(cid:215)मक) एवं (4) सा(cid:162)ा(cid:215)कार। मेधा सूची- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा तथा सा(cid:162)ा(cid:215)कार म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ख) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द सॉ(cid:221)टवेयर) के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु तीन चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी- (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:231)ठ पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस आ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (3) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा (वण(cid:91)ना(cid:215)मक) । मेधा सूची- (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण एवं मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ग) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) सॉ(cid:221)टवेयर) के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु तीन चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी- (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:231)ठ पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं उद ू(cid:91) टंकण (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस आ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच3 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (³) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा (वण(cid:91)ना(cid:215)मक) । मेधा सूची- उद ू(cid:91) टंकण एवं मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(घ) समूह-2 के शेष पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु अलग-अलग तीन चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:437) पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) एम एम ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) एवं (3) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा (वण(cid:91)ना(cid:215)मक)। मेधा सूची- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भत(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ग) समूह 3 के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु दो चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:437) पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा। मेधा सूची- (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) एवं एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। (घ) समूह-4 के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु िन(cid:224)न चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी -

(क) (cid:292)ितवेदक के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु तीन चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:437) पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) आशुिल(cid:464)प जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (3) सा(cid:162)ा(cid:215)कार । मेधा सूची टंकण जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) अह(cid:91)ता (cid:292)ा(cid:431) अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) आशुिल(cid:464)प जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एवं सा(cid:162)ा(cid:215)कार म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भत(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ख) िनजी सहायक के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु दो चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:437) पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) आशुिल(cid:464)प जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एम ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा । मेधा सूची- टंकण जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) अह(cid:91)ता (cid:292)ा(cid:431) अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) आशुिल(cid:464)प जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ग) आशुिल(cid:464)पक के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु दो चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:437) पर(cid:547)(cid:162)ा) एवं (2) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) आशुिल(cid:464)प जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा । मेधा सूची-टंकण जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) अह(cid:91)ता (cid:292)ा(cid:431) अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) के (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) आशुिल(cid:464)प जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ड़) समूह-5 के चालक के पद पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु दो चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (1) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा (2) चालन कौशल एवं (cid:282)ेड जांच ((cid:292)ायोिगक) पर(cid:547)(cid:162)ा/ सा(cid:162)ा(cid:215)कार । मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा तथा (cid:282)ेड जांच( (cid:292)ायोिगक) पर(cid:547)(cid:162)ा/ सा(cid:162)ा(cid:215)कार म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(च) समूह-6 के सुर(cid:162)ा (cid:292)हर(cid:547) के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु दो चरण(cid:585) म(cid:581) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (1) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (2) शार(cid:547)(cid:464)रक माप जांच एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा (RFID आधा(cid:464)रत दौड़)। प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय4 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 के उप सिचव से अ(cid:219)यून (cid:232)तर के पदािधकार(cid:547), माश(cid:91)ल (cid:232)तर से अ(cid:219)यून पदािधकार(cid:547) एवं (cid:464)बहार पुिलस सेवा के एक वर(cid:547)य पुिलस पदािधकार(cid:547) क(cid:551) एक ि(cid:287)सद(cid:232)यीय पैनल ग(cid:464)ठत (cid:464)कया जाएगा, इस पैनल के (cid:430)ारा शार(cid:547)(cid:464)रक माप जांच एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता (RFID आधा(cid:464)रत दौड़) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। एन.सी.सी.

म(cid:581) 'सी' (cid:292)माण प(cid:287) या (cid:464)विश(cid:231)ट िखलाड़ी िज(cid:219)ह(cid:585)ने रा(cid:231)(cid:282)(cid:547)य या अन्तर्राष्ट्रीय (cid:232)तर पर रा(cid:207)य या देश का (cid:292)ितिनिध(cid:215)व (cid:464)कया हो या िज(cid:219)ह(cid:585)ने (cid:464)कसी मा(cid:219)यता (cid:292)ा(cid:220)त (cid:464)कसी (cid:464)व(cid:230)व(cid:464)व(cid:429)ालय के टूना(cid:91)म(cid:581)ट म(cid:581) (cid:292)ितिनिध(cid:215)व (cid:464)कया हो, को (cid:292)ाथिमकता द(cid:547) जायेगी । मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा (RFID आधा(cid:464)रत दौड़) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जाएगी। उ(cid:200)त विण(cid:91)त एन.सी.सी. म(cid:581) 'सी' (cid:292)माण प(cid:287) धारक एवं (cid:464)विश(cid:231)ट िखलाड़ी (cid:292)माण प(cid:287) धारक अ(cid:223)यथ(cid:568) (cid:430)ारा (cid:292)ा(cid:220)त अंक को भी मेधा सूची म(cid:581) सि(cid:224)मिलत (cid:464)कया जायेगा। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) को शार(cid:547)(cid:464)रक दोष, (cid:464)वकृ ित तथा (cid:229)यािध मु(cid:200)त होना चा(cid:464)हए।

(छ) समूह-7 के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु िसफ(cid:91) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी।

(ज) समूह-8 के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)ी हेतु िन(cid:224)न चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी -

(क) (cid:292)ो(cid:274)ामर के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु तीन चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:437) पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा (वण(cid:91)ना(cid:215)मक) (3) सा(cid:162)ा(cid:215)कार । मेधा सूची- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा तथा सा(cid:162)ा(cid:215)कार म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ख) सहायक (cid:292)ो(cid:274)ामर के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु दो चरण(cid:585) म(cid:581) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी (1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा (बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय व(cid:232)तुिन(cid:231)ठ पर(cid:547)(cid:162)ा), (2) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा (वण(cid:91)ना(cid:215)मक) । मेधा सूची- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। भ(cid:419)(cid:568) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या के (cid:464)कसी भी चरण म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

अ(cid:218)याय-2

(cid:292)ारंिभक पर(cid:547)(cid:162)ा

6. समूह-1, समूह-2, समूह-3, समूह-4 एवं समूह-8 के पद(cid:585) पर भ(cid:419)(cid:568) हेतु सव(cid:91)(cid:292)थम OMR उ(cid:419)र-पुि(cid:232)तका आधा(cid:464)रत व(cid:232)तुिन(cid:437) एवं बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी, िजसम(cid:581) सफल अ(cid:223)यथ(cid:568) ह(cid:547) अगले चरण क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा/जांच हेतु यो(cid:202)य ह(cid:585)गे। (cid:464)क(cid:219)तु मेधा सूची के (cid:292)योजनाथ(cid:91) इसक(cid:551) गणना नह(cid:547)ं क(cid:551) जायेगी।

7. समूह-1, समूह-2, समूह-3, समूह-4 एवं समूह-8 के पद(cid:585) पर भ(cid:419)(cid:568) हेतु अलग-अलग (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। समूह (cid:464)वशेष के सभी पद(cid:585) के िलए एक ह(cid:547) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा के आधार पर अगले चरण क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा/जांच हेतु अलग-अलग आर(cid:162)ण को(cid:464)टवार सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) सूची तैयार क(cid:551) जायेगी।

8. (cid:292)ारंिभक पर(cid:547)(cid:162)ा:-

(1) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा के सभी (cid:292)(cid:432) व(cid:232)तुिन(cid:437) (cid:292)कृ ित के बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय ह(cid:585)गे।

(2) (cid:292)(cid:215)येक (cid:292)(cid:432) हेतु उ(cid:419)र के िलए (cid:464)दए गए (cid:464)वक(cid:227)प(cid:585) म(cid:581) म(cid:581) (cid:464)कसी एक का चयन करना होगा।

(3) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा क(cid:551) अविध 02 (दो) घंटे क(cid:551) होगी और कु ल 100 (एक सौ) (cid:292)(cid:432) ह(cid:585)गे।

(4) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा कु ल 400 (चार सौ) अंक(cid:585) क(cid:551) होगी। (cid:292)(cid:215)येक सह(cid:547) उ(cid:419)र के िलए 04 (चार) अंक (cid:292)दान (cid:464)कए जाएंगे तथा (cid:292)(cid:215)येक गलत उ(cid:419)र के िलए 01 (एक) अंक क(cid:551) कटौती क(cid:551) जाएगी।

(5) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) भाषा का मा(cid:218)यम (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/ अं(cid:274)ेजी होगी। य(cid:464)द (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी के (cid:292)(cid:432)(cid:585) म(cid:581) कोई िभ(cid:219)नता होगी तो अं(cid:274)ेजी के (cid:292)(cid:432) ह(cid:547) मा(cid:219)य ह(cid:585)गे।5 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (⁶) (¹) समूह-1, समूह-2, समूह-3 एवं समूह-4 के िलए (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) िन(cid:224)नां(cid:464)कत (cid:464)वषय ह(cid:585)गे-

(क) सामा(cid:219)य अ(cid:218)ययन (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 40 (चाल(cid:547)स) होगी।

(ख) सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान एवं गिणत (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी।

(ग) मानिसक (cid:162)मता जांच एवं ता(cid:464)क(cid:91) क (cid:464)वचार (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी।

(2) समूह-8 के िलए (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) िन(cid:224)नां(cid:464)कत (cid:464)वषय ह(cid:585)गे-

(क) सामा(cid:219)य अ(cid:218)ययन (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 20 (बीस) होगी।

(ख) सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान एवं गिणत (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी।

(ग) मानिसक (cid:162)मता जांच एवं ता(cid:464)क(cid:91) क (cid:464)वचार (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 20 (बीस) होगी

(घ) Programming Concept Using C/ C++/Java/ Python/ SQL/ Dot Net,

Software Engineering, Operating System and Computer Networks. क(cid:551)

(cid:292)(cid:230)न(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी ।

(7) इस (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा के अधीन उ(cid:224)मीदवार(cid:585) का पर(cid:547)(cid:162)ाफल, अनुवत(cid:568) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के िनिम(cid:419) घो(cid:464)षत (cid:464)कया जायेगा। परं तु समूह-3, समूह-4 तथा समूह-8 के कु ल (cid:464)र(cid:200)त पद(cid:585) के लगभग 10 गुणा सं(cid:201)या के बराबर पर(cid:547)(cid:162)ािथ(cid:91)य(cid:585) का अगले चरण क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा के िलए चयन (cid:464)कया जाएगा।

(8) कािम(cid:91)क एवं (cid:292)शासिनक सुधार (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार के संक(cid:227)प सं.-2374, (cid:464)दनांक 16.07.2007 एवं प(cid:287)ांक-6706, (cid:464)दनांक 01.10.2008 के आलोक म(cid:581) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सामा(cid:219)य वग(cid:91) के िलए 40%, (cid:464)पछड़ा वग(cid:91) के िलए 36.5%, अ(cid:215)यंत (cid:464)पछड़ा वग(cid:91) के िलए 34% एवं अनुसूिचत जाित/ अनुसूिचत जनजाित, म(cid:464)हलाओं तथा (cid:464)द(cid:229)यांग उ(cid:224)मीदवार(cid:585) के िलए 32% अह(cid:91)ता अंक (cid:292)ा(cid:431) करना अिनवाय(cid:91) होगा अ(cid:219)यथा वे (cid:292)ितयोिगता से बाहर हो जाय(cid:581)गे।

(9) वैसे अ(cid:223)यथ(cid:568) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सि(cid:224)मिलत होने के हकदार नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे, िज(cid:219)ह(cid:581) संघ लोक सेवा आयोग/ (cid:464)कसी रा(cid:207)य सेवा आयोग/ अ(cid:219)य चयन आयोग (cid:430)ारा िन(cid:464)द(cid:91)(cid:436) अविध तक कदाचार के मामल(cid:585) म(cid:581) पर(cid:547)(cid:162)ा से वंिचत कर (cid:464)दए जाने का आदेश पा(cid:464)रत (cid:464)कया गया हो। अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) के पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) बैठने क(cid:551) पा(cid:287)ता या अपा(cid:287)ता के (cid:464)ब(cid:219)द ु पर (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय का िनण(cid:91)य अंितम होगा।

(10) अिधक आवेदन (cid:292)ा(cid:431) होने पर (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा एक से अिधक चरण(cid:585) म(cid:581) आयोिजत क(cid:551) जायेगी। (cid:464)विभ(cid:219)न चरण(cid:585) म(cid:581) पर(cid:547)(cid:162)ा आयोिजत (cid:464)कये जाने क(cid:551) ि(cid:232)थित म(cid:581) पर(cid:547)(cid:162)ा प(cid:464)रणाम समानीकरण क(cid:551) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या अपनाते हुए तैयार क(cid:551) जायेगी।

9. (cid:292)ारंिभक पर(cid:547)(cid:162)ा का पा(cid:211)य(cid:272)म :-

(क) सामा(cid:219)य अ(cid:218)ययनः- इसम(cid:581) (cid:464)बहार, भारत और इसके पड़ोसी देश(cid:585) के संबंध म(cid:581) (cid:464)वशेष (cid:510)प से यथा स(cid:224)भव (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे।

(i) सम-सामियक (cid:464)वषय- मह(cid:450)वपूण(cid:91) रा(cid:438)ीय अंतरा(cid:91)(cid:438)ीय समसामियक(cid:551) घटनाय(cid:581), वै(cid:163)ािनक (cid:292)गित, रा(cid:438)ीय/ अंतरा(cid:91)(cid:438)ीय पुर(cid:232)कार, खेल-िखलाड़ी।

(ii) भारत और इसके पड़ोसी देश- पड़ोसी देश(cid:585) का इितहास, भारत एवं (cid:464)बहार का इितहास/ सं(cid:232)कृ ित/ भूगोल/ आिथ(cid:91)क प(cid:464)र(cid:506)(cid:230)य/ कृ (cid:464)ष तथा (cid:292)ाकृ ितक संसाधन(cid:585) क(cid:551) (cid:292)मुख (cid:464)वशेषताएं, भारत का सं(cid:464)वधान एवं राजनीितक (cid:292)णाल(cid:547), भारत के संवैधािनक एवं संसद(cid:547)य (cid:292)णाल(cid:547) का उ(cid:427)व एवं (cid:272)िमक (cid:464)वकास, पंचायती राज, सामुदाियक (cid:464)वकास, पंचवष(cid:568)य योजना, भारत का (cid:232)वतं(cid:287)ता आंदोलन एवं आंदोलन म(cid:581) (cid:464)बहार का योगदान ।6 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (ख) सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान एवं गिणत:- इसम(cid:581) सामा(cid:219)यतः मै(cid:464)(cid:282)क (cid:232)तर के िन(cid:224)न (cid:464)वषय से यथासंभव (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे। (i) सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान- भौितक शा(cid:440), रसायन शा(cid:440), जीव (cid:464)व(cid:163)ान ।

(ii) गिणत- सं(cid:201)या प(cid:424)ित से संबंिधत (cid:292)(cid:432), पूण(cid:91) सं(cid:201)याओं का अिभकलन, दशमलव और िभ(cid:219)न, सं(cid:201)याओं के बीच पर(cid:232)पर संबंध, मूलभूत अंकगिणतीय सं(cid:464)(cid:272)याएं, (cid:292)ितशत, अनुपात तथा समानुपात, औसत, (cid:222)याज एवं लाभ और हािन।

(ग) मानिसक (cid:162)मता एवं ता(cid:464)क(cid:91) क (cid:464)वचार (Mental Ability and Logical Reasoning) :- इसम(cid:581) शाि(cid:222)दक एवं गैर-शाि(cid:222)दक दोन(cid:585) (cid:292)कार के (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे। इस घटक म(cid:581) िन(cid:224)न से संबंिधत यथासंभव (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे-

सा(cid:506)(cid:230)य, समानता एवं िभ(cid:219)नता, (cid:232)थान क(cid:227)पना, सम(cid:232)या समाधान, (cid:464)व(cid:434)े षण, (cid:506)(cid:230)य (cid:232)मृित, (cid:464)वभेद, अवलोकन, संबंध अवधारणा, अंकगिणतीय तक(cid:91) श(cid:464)(cid:416), अंकगिणतीय सं(cid:201)या (cid:302)ृंखला एवं कू ट लेखन और कू ट (cid:229)या(cid:201)या। (घ) Programming Concept Using C/ C++/Java/ Python/ SQL/ Dot Net, Software Engineering, Operating System and Computer Networks.

िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा

6. समूह-5, समूह- 6 एवं समूह-7 के पद(cid:585) पर भत(cid:568) हेतु OMR उ(cid:419)र-पुि(cid:232)तका आधा(cid:464)रत व(cid:232)तुिन(cid:437) एवं बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी।

7. समूह-5, समूह- 6 एवं समूह-7 के पद(cid:585) पर भत(cid:568) हेतु अलग-अलग िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (1) समूह-5 के चालक पद हेतु िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) को ह(cid:547) अगल(cid:547) चरण क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा चालन कौशल एवं (cid:282)ेड जांच ((cid:292)ायोिगक)/ सा(cid:162)ा(cid:215)कार म(cid:581) सि(cid:224)मिलत होने क(cid:551) अनुमित द(cid:547) जायेगी। मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा एवं चालन कौशल एवं (cid:282)ेड जांच ((cid:292)ायोिगक) पर(cid:547)(cid:162)ा/ सा(cid:162)ा(cid:215)कार म(cid:581) (cid:292)ा(cid:220)त अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जाएगी। (2) समूह-6 के सुर(cid:162)ा (cid:292)हर(cid:547) पद हेतु िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) को ह(cid:547) अगल(cid:547) चरण क(cid:551) शार(cid:547)(cid:464)रक माप जांच एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा (RFID आधा(cid:464)रत दौड़) के िलए चयन (cid:464)कया जायेगा। मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा एवं शार(cid:547)(cid:464)रक माप जांच एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा (RFID आधा(cid:464)रत दौड़) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:220)त अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जाएगी। (3) समूह-7 के सभी पद(cid:585) के िलए एक ह(cid:547) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) (cid:292)ा(cid:220)त अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी।

8. िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा:-

(1) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा के सभी (cid:292)(cid:432) व(cid:232)तुिन(cid:231)ठ (cid:292)कृ ित के बहु(cid:464)वक(cid:227)पीय ह(cid:585)गे।

(2) (cid:292)(cid:215)येक (cid:292)(cid:432) हेतु उ(cid:419)र के िलए (cid:464)दए गए (cid:464)वक(cid:227)प(cid:585) म(cid:581) (cid:464)कसी एक का चयन करना होगा।

(3) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा क(cid:551) अविध 02 (दो) घंटे क(cid:551) होगी और कु ल 100 (एक सौ) (cid:292)(cid:432) ह(cid:585)गे।

(4) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा कु ल 400 (चार सौ) अंक(cid:585) क(cid:551) होगी। (cid:292)(cid:215)येक सह(cid:547) उ(cid:419)र के िलए 04 (चार) अंक (cid:292)दान (cid:464)कए जाएंगे तथा (cid:292)(cid:215)येक गलत उ(cid:419)र के िलए 1 (एक ) अंक क(cid:551) कटौती क(cid:551) जाएगी।

(5) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) भाषा का मा(cid:218)यम (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/ अं(cid:274)ेजी होगी। सामा(cid:219)य अंक गिणत एवं सामा(cid:219)य (cid:163)ान के (cid:292)(cid:230)न (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) के साथ अं(cid:274)ेजी म(cid:581) भी मु(cid:464)(cid:289)त रह(cid:581)गे। य(cid:464)द (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी के (cid:292)(cid:432)(cid:585) म(cid:581) कोई िभ(cid:219)नता होगी तो अं(cid:274)ेजी के (cid:292)(cid:432) ह(cid:547) मा(cid:219)य ह(cid:585)गे। सामा(cid:219)य (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:464)वषय के (cid:292)(cid:230)न िसफ(cid:91) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (देवनागर(cid:547) िल(cid:464)प) म(cid:581) मु(cid:464)(cid:289)त रह(cid:581)गे। (6) (1) समूह-5 चालक के पद हेतु िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) िन(cid:224)नां(cid:464)कत (cid:464)वषय ह(cid:585)गे-

(क) सामा(cid:219)य अंक गिणत म(cid:581) (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी। ।7 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (ख) सामा(cid:219)य (cid:163)ान, सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान एवं यातायात के िनयम से संबंिधत (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 40 (चाल(cid:547)स) होगी। ।

(ग) सामा(cid:219)य (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी। ।

(2) समूह-6 सुर(cid:162)ा (cid:292)हर(cid:547) के पद एवं समूह-7 के सभी पद(cid:585) हेतु िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) िन(cid:224)नां(cid:464)कत (cid:464)वषय ह(cid:585)गे- (क) सामा(cid:219)य अंक गिणत म(cid:581) (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी। ।

(ख) सामा(cid:219)य (cid:163)ान, सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान म(cid:581) (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 40 (चाल(cid:547)स) होगी। ।

(ग) सामा(cid:219)य (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) (cid:292)(cid:432)(cid:585) क(cid:551) सं(cid:201)या 30 (तीस) होगी। ।

(7) समूह- 5 एवं समूह-6 के पद(cid:585) हेतु इस िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा के अधीन उ(cid:224)मीदवार(cid:585) का पर(cid:547)(cid:162)ाफल, अनुवत(cid:568) जांच/ पर(cid:547)(cid:162)ा के िनिम(cid:419) घो(cid:464)षत (cid:464)कया जायेगा, परं तु उसक(cid:551) सं(cid:201)या (cid:464)र(cid:200)त पद(cid:585) क(cid:551) कु ल सं(cid:201)या के लगभग दस गुणा से अिधक नह(cid:547)ं होगी।

(8) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सामा(cid:219)य वग(cid:91) के िलए 40%, (cid:464)पछड़ा वग(cid:91) के िलए 36.5%, अ(cid:215)यंत (cid:464)पछड़ा वग(cid:91) के िलए 34% एवं अनुसूिचत जाित/ अनुसूिचत जनजाित तथा म(cid:464)हलाओं के िलए 32% अह(cid:91)ता अंक (cid:292)ा(cid:431) करना अिनवाय(cid:91) होगा अ(cid:219)यथा वे (cid:292)ितयोिगता से बाहर हो जाय(cid:581)गे। समूह-6 के पद हेतु अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) को शार(cid:547)(cid:464)रक दोष, (cid:464)वकृ ित तथा (cid:229)यािध मु(cid:200)त होना चा(cid:464)हए।

(9) वैसे अ(cid:223)यथ(cid:568) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सि(cid:224)मिलत होने के हकदार नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे, िज(cid:219)ह(cid:581) संघ लोक सेवा आयोग/ (cid:464)कसी रा(cid:207)य सेवा आयोग/ अ(cid:219)य चयन आयोग (cid:430)ारा िन(cid:464)द(cid:91)(cid:436) अविध तक कदाचार के मामल(cid:585) म(cid:581) पर(cid:547)(cid:162)ा से वंिचत कर (cid:464)दए जाने का आदेश पा(cid:464)रत (cid:464)कया गया हो। अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) पा(cid:287)ता या अपा(cid:287)ता के (cid:464)ब(cid:219)द ु पर (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय का िनण(cid:91)य अंितम होगा।

(10) अिधक आवेदन (cid:292)ा(cid:431) होने पर िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा एक से अिधक चरण(cid:585) म(cid:581) आयोिजत क(cid:551) जायेगी। (cid:464)विभ(cid:219)न चरण(cid:585) म(cid:581) पर(cid:547)(cid:162)ा आयोिजत (cid:464)कये जाने क(cid:551) ि(cid:232)थित म(cid:581) पर(cid:547)(cid:162)ा प(cid:464)रणाम समानीकरण क(cid:551) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या अपनाते हुए तैयार क(cid:551) जायेगी।

9. (1) समूह-5 के पद(cid:585) हेतु िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा का पा(cid:211)य(cid:272)म :-

(क) सामा(cid:219)य अंक गिणत:- 30 (cid:292)(cid:230)न

लघु(cid:419)म समापव(cid:215)य(cid:91) (LCM), मह(cid:419)म समापव(cid:215)य(cid:91) (HCF), वा(cid:232)त(cid:464)वक सं(cid:201)या, प(cid:464)रमेय सं(cid:201)या, अप(cid:464)रमेय सं(cid:201)या, पूणा(cid:589)क सं(cid:201)या, वग(cid:91)मूल, घनमूल, (cid:292)ितशतता, लाभ-हािन, ब(cid:210)टा, (cid:464)ब(cid:272)(cid:551)कर, साधारण (cid:222)याज, च(cid:272)वृ(cid:464)(cid:424) (cid:222)याज, समय एवं द ूर(cid:547), समानुपात एवं (cid:292)ितलोम समानुपात ।

(ख) सामा(cid:219)य (cid:163)ान, सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान एवं यातायात के िनयम से संबंिधत- 40 (cid:292)(cid:432)

संसाधन एवं उसके (cid:292)कार, वन एवं व(cid:219)य जीव संसाधन, जल संसाधन, कृ (cid:464)ष एवं फसल(cid:581), खिनज एवं उजा(cid:91) संसाधन, (cid:464)विनमा(cid:91)ण उ(cid:429)ोग, रा(cid:438)ीय अथ(cid:91)(cid:229)यव(cid:232)था, मानिच(cid:287) अ(cid:218)ययन।

संघवाद, भारत क(cid:551) संघीय (cid:229)यव(cid:232)था, के (cid:219)(cid:289)-रा(cid:207)य संबंध, भारत क(cid:551) भाषा, लोकतं(cid:287) एवं (cid:464)व(cid:464)वधता, भारत क(cid:551) सामािजक और धािम(cid:91)क (cid:464)व(cid:464)वधता, राजनीितक दल।

मु(cid:289)ा और साख, वै(cid:435)ीकरण और भारतीय अथ(cid:91)(cid:229)यव(cid:232)था, (cid:229)यापार और भूमंडल(cid:547)करण, अथ(cid:91)(cid:229)यव(cid:232)था और आजी(cid:464)वका।

भारत का इितहास, सं(cid:232)कृ ित, भूगोल, (cid:232)वतं(cid:287)ता आंदोलन, पंचायती राज, रा(cid:438)ीय आंदोलन म(cid:581) (cid:464)बहार का योगदान, भारत म(cid:581) रा(cid:438)वाद, समाजवाद एवं सा(cid:224)यवाद।

(cid:292)काश-परावत(cid:91)न तथा अपवत(cid:91)न, मानव ने(cid:287) तथा रंग(cid:464)बरं गा संसार, (cid:464)व(cid:429)ुत, (cid:464)व(cid:429)ुत धारा के चुंबक(cid:551)य (cid:292)भाव, उजा(cid:91) के (cid:440)ोत, रासायिनक अिभ(cid:464)(cid:272)याएँ एवं समीकरण, अ(cid:224)ल, (cid:162)ारक एवं लवण, धातु एवं अधातु, काब(cid:91)न8 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 एवं उसके यौिगक, त(cid:215)व(cid:585) का आव(cid:419)(cid:91), जैव (cid:292)(cid:272)म, जीव का (cid:292)जनन, आनुवांिशकता एवं जैव (cid:464)वकास, हमारा पया(cid:91)वरण, (cid:292)ाकृ ितक संसाधन(cid:585) का (cid:292)बंधन।

समसामियक(cid:551) घटनाय(cid:581)।

यातायात िनयम से संबंिधत ।

(ग) सामा(cid:219)य (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)- 30 (cid:292)(cid:432):-

सं(cid:163)ा, सव(cid:91)नाम, िलंग, (cid:464)वशेषण, (cid:292)(cid:464)वशेषण, पया(cid:91)यवाची श(cid:222)द, कारक, मुहावरा, काल, संिध, (cid:464)वलोम श(cid:222)द, समास, लोको(cid:464)(cid:416), अनेक श(cid:222)द(cid:585) के िलए एक श(cid:222)द, श(cid:222)द-शु(cid:464)(cid:424), वा(cid:200)य शु(cid:464)(cid:424), त(cid:215)सम त(cid:427)व श(cid:222)द, उपसग(cid:91), (cid:292)(cid:215)यय।

10वीं क(cid:162)ा क(cid:551) पा(cid:211)यपु(cid:232)तक के ग(cid:429) खंड एवं का(cid:229)य खंड के अंश, रचनाकार पर आधा(cid:464)रत (cid:292)(cid:432)। । (2) समूह-6 एवं समूह-7 के पद(cid:585) हेतु िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा का पा(cid:211)य(cid:272)म :-

(क) सामा(cid:219)य अंक गिणत:- 30 (cid:292)(cid:230)न

(ख) सामा(cid:219)य (cid:163)ान एवं सामा(cid:219)य (cid:464)व(cid:163)ान- 40 (cid:292)(cid:432)

(cid:292)काश-परावत(cid:91)न तथा अपवत(cid:91)न, मानव ने(cid:287) तथा रंग(cid:464)बरं गा संसार, (cid:464)व(cid:429)ुत, (cid:464)व(cid:429)ुत धारा के चुंबक(cid:551)य (cid:292)भाव, उजा(cid:91) के (cid:440)ोत, रासायिनक अिभ(cid:464)(cid:272)याएँ एवं समीकरण, अ(cid:224)ल, (cid:162)ारक एवं लवण, धातु एवं अधातु, काब(cid:91)न एवं उसके यौिगक, त(cid:215)व(cid:585) का आव(cid:419)(cid:91), जैव (cid:292)(cid:272)म, जीव का (cid:292)जनन, आनुवांिशकता एवं जैव (cid:464)वकास, हमारा पया(cid:91)वरण, (cid:292)ाकृ ितक संसाधन(cid:585) का (cid:292)बंधन।

समसामियक(cid:551) घटनाय(cid:581)।

(ग) सामा(cid:219)य (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)- 30 (cid:292)(cid:432)

10वीं क(cid:162)ा क(cid:551) पा(cid:211)यपु(cid:232)तक के ग(cid:429) खंड एवं का(cid:229)य खंड के अंश, रचनाकार पर आधा(cid:464)रत (cid:292)(cid:432)। ।9 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025

अ(cid:218)याय-3

(आशुिल(cid:464)प / टंकण / वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा)

10. समूह-1, समूह-2, समूह-3 एवं समूह-4 के पद(cid:585) पर सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यथ(cid:568) ह(cid:547) इस चरण क(cid:551) यथा(cid:464)विन(cid:464)द(cid:91)(cid:436) आशुिल(cid:464)प/ टंकण/ वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सि(cid:224)मिलत होने हेतु यो(cid:202)य ह(cid:585)गे।

11. (क) समूह-1 के पद(cid:585) हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (ख) समूह-2- (1) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) सॉ(cid:221)टवेयर) के पद हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (2) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) सॉ(cid:221)टवेयर) के पद हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं उद ू(cid:91) टंकण क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (3) समूह-2 के अलग-अलग शेष पद(cid:585) हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (ग) समूह- 3 के पद(cid:585) हेतु (cid:292)ारंिभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (घ) समूह-4 के पद(cid:585) हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) आशुिल(cid:464)प और (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा तथा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग क(cid:551) (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी।

12. (1) समूह-1. समूह-2, समूह-3 एवं समूह-4 के पद(cid:585) हेतु कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) 01(एक) घंटा क(cid:551) एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग क(cid:551) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) अह(cid:91)तांक 30% है जो अिनवाय(cid:91) होगा। समूह-1, समूह-2 एवं समूह-4 के पद(cid:585) हेतु मेधा सूची के (cid:292)योजनाथ(cid:91) इसक(cid:551) गणना नह(cid:547)ं क(cid:551) जायेगी। समूह 3 के पद(cid:585) हेतु मेधा सूची के (cid:292)योजनाथ(cid:91) इसक(cid:551) गणना क(cid:551) जायेगी। जो उ(cid:224)मीदवार इस प(cid:287) म(cid:581) 30% अंक (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं कर(cid:581)गे वे सीधी भत(cid:568) हेतु यो(cid:202)यता (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं समझे जाय(cid:581)गे।

(2) समूह-1, समूह-2, समूह-3 एवं समूह-4 के पद(cid:585) हेतु यथा(cid:464)विन(cid:464)द(cid:91)(cid:436) आशुिल(cid:464)प/ टंकण / वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा िन(cid:224)नवत ल(cid:547) जायेगी -

(क) समूह-1- सहायक के पद हेतु (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट एवं

अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी। कािम(cid:91)क

एवं (cid:292)शासिनक सुधार (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार के संक(cid:227)प सं(cid:201)या-10/पर(cid:547)-1049/77 का०-9, (cid:464)दनांक

06.01.1978 के आलोक म(cid:581) यह जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 10-10 िमनट क(cid:551) होगी एवं टंकण म(cid:581) हुई

गलितय(cid:585) म(cid:581) 1.5 (डेढ़) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगी। समूह-1 के पद(cid:585) हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)

म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) एम एम ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसस (क(cid:224)(cid:220)यूटर

आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। समूह-1 के पद(cid:585) पर सीधी भत(cid:568) हेतु टंकण जांच पर(cid:547)(cid:162)ा/ एम

एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/

पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ख) समूह-2- (1) समूह-2 के अलग- अलग सभी पद(cid:585) पर सीधी भत(cid:568) हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल

अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा क(cid:551) जायेगी।

यह 100 अंक(cid:585) क(cid:551) 01 घंटे क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा होगी। सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91)),

सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) अनुवाद), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547)

(उद ू(cid:91) (cid:292)काशन), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) (cid:292)ूफ), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547)10 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (काितब) एवं सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) सॉ(cid:221)टवेयर) के पद(cid:585) हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551)

(cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) उद ू(cid:91) म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग

(क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी अनुवादक (अं(cid:274)ेजी/ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)), सहायक

अवधायक, सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)काशन), सहायक (cid:292)शाखा

पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)ूफ), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) सॉ(cid:221)टवेयर) एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)

(cid:464)वशेष(cid:163) के पद(cid:585) हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551)

एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। समूह-2 के पद(cid:585) पर सीधी भत(cid:568) हेतु

एम एम ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच

पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। (2) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) सॉ(cid:221)टवेयर) के पद

हेतु (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट एवं अं(cid:274)ेजी टंकण

(क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी। कािम(cid:91)क एवं

(cid:292)शासिनक सुधार (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार के संक(cid:227)प सं(cid:201)या-10/पर(cid:547)-1049/77 का.-9, (cid:464)दनांक

06.01.1978 के आलोक म(cid:581) यह जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 10-10 िमनट क(cid:551) होगी एवं टंकण म(cid:581) हुई

गलितय(cid:585) म(cid:581) 1.5 (डेढ़) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगी। सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)

सॉ(cid:221)टवेयर) के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585)

क(cid:551) एम एम ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसस (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। टंकण जांच

पर(cid:547)(cid:162)ा/ एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण

क(cid:551) जांच/ पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। (3) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) सॉ(cid:221)टवेयर)

के पद हेतु (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट एवं उद ू(cid:91) टंकण

06.01.1978 के आलोक म(cid:581) यह जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 10-10 िमनट क(cid:551) होगी एवं टंकण म(cid:581) हुई

गलितय(cid:585) म(cid:581) 1.5 (डेढ़) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगी। सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91)

सॉ(cid:221)टवेयर) के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) उद ू(cid:91) म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551)

एम एम ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। टंकण जांच

क(cid:551) जांच/ पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

(ग) समूह-3 – िन(cid:224)नवग(cid:568)य िल(cid:464)पक के पद हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी

टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी तथा डाटा इं(cid:282)(cid:547)

ऑपरेटर के पद हेतु (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी टंकण

(क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) 8000 क(cid:551) (cid:464)ड(cid:292)ेशन (cid:292)ित घंटा गित क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी।

कािम(cid:91)क एवं (cid:292)शासिनक सुधार (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार के संक(cid:227)प सं(cid:201)या-10/पर(cid:547)-1049/77 का.-9,

(cid:464)दनांक 06.01.1978 के आलोक म(cid:581) यह जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 10-10 िमनट क(cid:551) होगी एवं टंकण म(cid:581)

हुई गलितय(cid:585) म(cid:581) 1.5 (डेढ़) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगी। िन(cid:224)नवग(cid:568)य िल(cid:464)पक एवं डाटा इं(cid:282)(cid:547)

ऑपरेटर के पद(cid:585) हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551)

एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। टंकण जांच

पर(cid:547)(cid:162)ा/ एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) सीधी भ(cid:419)(cid:568) हेतु

यो(cid:202)य नह(cid:547)ं माने जाएंगे।11 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (घ) समूह-⁴- (¹) (cid:292)ितवेदक –

(क) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) 100 (एक सौ) अंक(cid:585) क(cid:551) आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा होगी तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी म(cid:581) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा और एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जाएगी । आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा 05 (पांच) िमनट क(cid:551) होगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा 05 (पांच) िमनट म(cid:581) 150 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट के (cid:464)हसाब से 750 श(cid:222)द(cid:585) क(cid:551) होगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) के ह(cid:232)तिलिखत अनुवाद हेतु 70 (स(cid:419)र) िमनट का समय अनुमा(cid:219)य होगा। आशुिल(cid:464)प म(cid:581) हुई गलितय(cid:585) म(cid:581) िनयमानुसार 10 (दस) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगा।

(ख) अपेि(cid:162)त आशुिल(cid:464)प गित वाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) पया(cid:91)(cid:431) सं(cid:201)या उपल(cid:222)ध नह(cid:547)ं होने क(cid:551) ि(cid:232)थित म(cid:581) 140 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट क(cid:551) आशुिल(cid:464)प गित पर इस शत(cid:91) के साथ िनयु(cid:464)(cid:416) के िलए (cid:464)वचार (cid:464)कया जायेगा (cid:464)क वे एक वष(cid:91) के भीतर 150 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट गित क(cid:551) आशुिल(cid:464)प जांच म(cid:581) उ(cid:419)ीण(cid:91)ता (cid:292)ा(cid:431) कर ल(cid:581)गे अ(cid:219)यथा उनक(cid:551) वा(cid:464)ष(cid:91)क वेतन वृ(cid:464)(cid:424) तथा (cid:464)विन(cid:464)द(cid:91)(cid:436) (cid:302)ेणी म(cid:581) उनक(cid:551) संपु(cid:464)(cid:436) (cid:232)वीकृ त नह(cid:547)ं होगी।

(ग) (cid:292)ितवेदक के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 35 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट एवं अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 35 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी। कािम(cid:91)क एवं (cid:292)शासिनक सुधार (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार के संक(cid:227)प सं(cid:201)या-10/ पर(cid:547)-1049/77 का.-9.

(cid:464)दनांक 06.01.1978 के आलोक म(cid:581) यह जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 10-10 िमनट क(cid:551) होगी एवं टंकण म(cid:581) हुई गलितय(cid:585) म(cid:581) 1.5 (डेढ़) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगी।

(घ) (cid:292)ितवेदक के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। टंकण जांच पर(cid:547)(cid:162)ा/ एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) जांच/पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। (2) िनजी सहायक-

(क) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) 100 (एक सौ) अंक(cid:585) क(cid:551) आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा होगी तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी म(cid:581) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा और एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जाएगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा 05 (पांच) िमनट क(cid:551) होगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा 05 (पांच) िमनट म(cid:581) 100 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट के (cid:464)हसाब से 500 श(cid:222)द(cid:585) क(cid:551) होगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) के ह(cid:232)तिलिखत अनुवाद हेतु 50 (पचास) िमनट का समय अनुमा(cid:219)य होगा। आशुिल(cid:464)प म(cid:581) हुई गलितय(cid:585) म(cid:581) िनयमानुसार 10 (दस) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगा।

(ख) िनजी सहायक के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट एवं अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी। कािम(cid:91)क एवं (cid:292)शासिनक सुधार (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार के संक(cid:227)प सं(cid:201)या-10/पर(cid:547)-1049/77 का.-9, (cid:464)दनांक 06.01.1978 के आलोक म(cid:581) यह जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 10-10 िमनट क(cid:551) होगी एवं टंकण म(cid:581) हुई गलितय(cid:585) म(cid:581) 1.5 (डेढ़) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगी।

(ग) िनजी सहायक के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। टंकण जांच पर(cid:547)(cid:162)ा एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) चयिनत नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।12 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (3) आशुिल(cid:464)पक-

(क) (cid:292)ारं िभक पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) सफल अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) 100 (एक सौ) अंक(cid:585) क(cid:551) आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा होगी तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी म(cid:581) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा और एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224) (cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जाएगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा 05 (पांच) िमनट क(cid:551) होगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा 05 (पांच) िमनट म(cid:581) 80 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट के (cid:464)हसाब से 400 श(cid:222)द(cid:585) क(cid:551) होगी। आशुिल(cid:464)प ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) के ह(cid:232)तिलिखत अनुवाद हेतु 40 (चाल(cid:547)स) िमनट का समय अनुमा(cid:219)य होगा। आशुिल(cid:464)प म(cid:581) हुई गलितय(cid:585) म(cid:581) िनयमानुसार 10 (दस) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगा।

(ख) आशुिल(cid:464)पक के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट एवं अं(cid:274)ेजी टंकण (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 30 श(cid:222)द (cid:292)ित िमनट क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी। कािम(cid:91)क एवं (cid:292)शासिनक सुधार (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार के संक(cid:227)प सं(cid:201)या-10/पर(cid:547)- 1049/77 का.-9, (cid:464)दनांक 06.01.1978 के आलोक म(cid:581) यह जांच पर(cid:547)(cid:162)ा 10-10 िमनट क(cid:551) होगी एवं टंकण म(cid:581) हुई गलितय(cid:585) म(cid:581) 1.5 (डेढ़) (cid:292)ितशत छूट अनुमा(cid:219)य होगी।

(ग) आशुिल(cid:464)पक के पद हेतु 50 अंक(cid:585) क(cid:551) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) तथा 50 अंक(cid:585) क(cid:551) अं(cid:274)ेजी म(cid:581) कु ल 100 अंक(cid:585) क(cid:551) एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग (क(cid:224)(cid:220)यूटर आधा(cid:464)रत) जांच पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। टंकण जांच पर(cid:547)(cid:162)ा/ एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) चयिनत नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे।

अ(cid:218)याय - 4

(मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा)

13. मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा-

(1) समूह-1 के पद हेतु (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण पर(cid:547)(cid:162)ा एवं एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा के मा(cid:218)यम से कु ल उपल(cid:222)ध (cid:464)र(cid:464)(cid:416)य(cid:585) के लगभग 10 गुणा सं(cid:201)या के बराबर पर(cid:547)(cid:162)ािथ(cid:91)य(cid:585) का चयन मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा हेतु (cid:464)कया जायेगा।

(2) समूह-2- (क) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) सॉ(cid:221)टवेयर) के पद हेतु (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और अं(cid:274)ेजी टंकण पर(cid:547)(cid:162)ा एवं एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा के मा(cid:218)यम से कु ल उपल(cid:222)ध (cid:464)र(cid:464)(cid:416)य(cid:585) के लगभग 10 गुणा सं(cid:201)या के बराबर पर(cid:547)(cid:162)ािथ(cid:91)य(cid:585) का चयन मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा हेतु (cid:464)कया जायेगा। (ख) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) सॉ(cid:221)टवेयर) के पद हेतु (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) और उद ू(cid:91) टंकण पर(cid:547)(cid:162)ा एवं एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा के मा(cid:218)यम से कु ल उपल(cid:222)ध (cid:464)र(cid:464)(cid:416)य(cid:585) के लगभग 10 गुणा सं(cid:201)या के बराबर पर(cid:547)(cid:162)ािथ(cid:91)य(cid:585) का चयन मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा हेतु (cid:464)कया जायेगा। (ग) समूह-2 के शेष सभी पद(cid:585) हेतु (cid:292)ारंिभक पर(cid:547)(cid:162)ा एवं एम एस ऑ(cid:464)फस वड(cid:91) (cid:292)ोसेिसंग जांच पर(cid:547)(cid:162)ा के मा(cid:218)यम से कु ल उपल(cid:222)ध (cid:464)र(cid:464)(cid:416)य(cid:585) के लगभग 10 गुणा सं(cid:201)या के बराबर पर(cid:547)(cid:162)ािथ(cid:91)य(cid:585) का चयन मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा हेतु (cid:464)कया जायेगा।

(3) समूह-1 एवं समूह-2 के सभी पद(cid:585) के िलए अलग-अलग मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी, जो दो-दो प(cid:287)(cid:585) क(cid:551) होगी। सभी प(cid:287) वण(cid:91)ना(cid:215)मक ह(cid:585)गे।

(4) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा हेतु पुनः अलग से सूचना (cid:292)कािशत (cid:464)कया जायेगा।13 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 ¹⁴. मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा का पा(cid:211)य(cid:272)म- समूह-¹ एवं समूह-² के सभी को(cid:464)टय(cid:585) के पद(cid:585) के िलए अलग-अलग ल(cid:547) जाने वाल(cid:547) मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा दो प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) ल(cid:547) जायेगी जो वण(cid:91)ना(cid:215)मक होगी। पा(cid:211)य(cid:272)म एवं अंक(cid:585) का (cid:464)ववरण पदवार िन(cid:224)नवत् है-

समूह - 1

(1) समूह-1 – सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547), यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है।

(1) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) :-

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(क) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा (cid:163)ान- िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण ।

(cid:232)प(cid:436)ीकरण - मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:464)वषय म(cid:581) अह(cid:91)तांक 30% है जो अिनवाय(cid:91) होगा, (cid:464)क(cid:219)तु मेधा सूची के (cid:292)योजनाथ(cid:91) उसक(cid:551) गणना नह(cid:547)ं क(cid:551) जायेगी। जो उ(cid:224)मीदवार इस प(cid:287) म(cid:581) 30% अंक (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं कर(cid:581)गे उनके मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के द ूसरे प(cid:287) का मू(cid:227)यांकन नह(cid:547)ं (cid:464)कया जायेगा तथा वे मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) यो(cid:202)यता (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं समझे जाय(cid:581)गे।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक-100 अविध- 02 (दो) घंटा ।

(क) सामा(cid:219)य अ(cid:218)ययन (80 अंक)- (cid:464)व(cid:435)/ भारत / (cid:464)बहार का इितहास, भूगोल, अथ(cid:91) (cid:229)यव(cid:232)था, सं(cid:232)कृ ित, राजनीितक (cid:229)यव(cid:232)था, कृ (cid:464)ष, पंचायती राज (cid:229)यव(cid:232)था, पंचवष(cid:568)य योजना, भारत का (cid:232)वतं(cid:287)ता आंदोलन, मह(cid:215)वपूण(cid:91) समसामियक(cid:551) घटनाएं, भारत का सं(cid:464)वधान एवं उसक(cid:551) मु(cid:201)य (cid:464)वशेषताएं, (cid:292)(cid:232)तावना, मौिलक अिधकार, रा(cid:207)य क(cid:551) नीित के िनदेशक त(cid:215)व, मूल कत(cid:91)(cid:229)य, रा(cid:438)पित और रा(cid:207)यपाल क(cid:551) संवैधािनक ि(cid:232)थित और श(cid:464)(cid:416)यां, रा(cid:207)य का (cid:464)वधान मंडल, रा(cid:207)य (cid:464)वधान मंडल के अिधकार(cid:547), (cid:464)बहार (cid:464)वधान मंडल के सद(cid:232)य(cid:585) क(cid:551) िनरह(cid:91)ताएं, श(cid:464)(cid:416)यां एवं (cid:464)वशेषािधकार, (cid:464)वधायी (cid:292)(cid:464)(cid:272)या एवं (cid:464)वधायी काय(cid:91), (cid:464)व(cid:419)ीय (cid:464)वषय(cid:585) के संबंध म(cid:581) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या, उ(cid:205)चतम (cid:219)यायालय और उ(cid:205)च (cid:219)यायालय अिधकार (cid:162)े(cid:287), श(cid:464)(cid:416)यां, (cid:219)यायाधीश(cid:585) क(cid:551) िनयु(cid:464)(cid:416) एवं (cid:232)थाना(cid:219)तरण, अिधकार(cid:585) का (cid:464)वभाजन, संघ और रा(cid:207)य के बीच (cid:464)वधायी एवं (cid:292)शासिनक श(cid:464)(cid:416)य(cid:585) का (cid:464)वतरण, चुनाव, आपात उपबंध, सं(cid:464)वधान का संशोधन, अ(cid:219)य संबंिधत मु(cid:423)े और दसवीं अनुसूची।

(ख) सं(cid:201)या(cid:215)मक यो(cid:202)यता (20 अंक)- सं(cid:201)या प(cid:424)ित से संबंिधत (cid:292)(cid:432), पूण(cid:91) सं(cid:201)याओं का अिभकलन, दशमलव और िभ(cid:219)न, सं(cid:201)याओं के बीच पर(cid:232)पर संबंध, मूलभूत अंकगिणतीय सं(cid:464)(cid:272)याएं, (cid:292)ितशत, अनुपात तथा समानुपात, औसत, (cid:222)याज,लाभ और हािन, समय एवं द ूर(cid:547)।

समूह-2

(2) समूह-2 A-जनस(cid:224)पक(cid:91) पदािधकार(cid:547), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) सॉ(cid:221)टवेयर), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) सॉ(cid:221)टवेयर), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91)), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) अनुवाद), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) (cid:292)काशन), अनुवादक (अं(cid:274)ेजी/ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) (cid:292)ूफ), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (काितब), सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547)( (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)काशन) , सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)ूफ), (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:464)वशेष(cid:163) एवं सहायक अवधायक यह सभी (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता के पद ह(cid:583)।

(1) जनस(cid:224)पक(cid:91) पदािधकार(cid:547)A- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। साथ ह(cid:547) प(cid:287)का(cid:464)रता या मास क(cid:224)यूिनके शन या पि(cid:222)लक (cid:464)रलेश(cid:219)स म(cid:581) (cid:464)ड(cid:220)लोमा क(cid:551) उपािध हो तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अं(cid:274)ेजी भाषा म(cid:581) काय(cid:91)साधक (cid:163)ान हो। (i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(क) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा का (cid:163)ान (50 अंक)- िनबंध, प(cid:287)/ समाचार लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण । (ख) अं(cid:274)ेजी भाषा का (cid:163)ान (50 अंक)- िनबंध, प(cid:287)/ समाचार लेखन , (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण ।14 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (cid:232)प(cid:436)ीकरण- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) तथा अं(cid:274)ेजी (cid:464)वषय म(cid:581) अह(cid:91)तांक 30 (cid:292)ितशत है जो अिनवाय(cid:91) होगा। जो उ(cid:224)मीदवार इस प(cid:287) म(cid:581) 30 (cid:292)ितशत अंक (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं कर(cid:581)गे उनके मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के द ूसरे प(cid:287) का मू(cid:227)यांकन नह(cid:547)ं (cid:464)कया जायेगा तथा वे मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) यो(cid:202)यता (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं समझे जाय(cid:581)गे।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

Introduction to Public Relations, Introduction to Communication and Media, Introduction to Journalism (Reporting, Writing and Editing), Indian Social System, Theory of Communication, State Politics and Constitution, Writing for Media, Media Laws & Ethics, Media Management, Development and Communication, Fundamentals of Economics & Indian Economy, National and International Affairs, Introduction to Advertising, Television Journalism.

(2) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) सॉ(cid:221)टवेयर) का यह पद (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। कम्प्यूटर साइंस/कम्प्यूटर एप्लीकेषन/इन्फार्मेषन टेक्नोलॉजी/इलेक्ट्रॉनिक कम्यूनिकेषन में स्नातक या समकक्ष की उपाधि हो अथवा उपर्युक्त वर्णित तकनीकी विषयों में स्नातकोत्तर अथवा समकक्ष की उपाधि हो। कम्प्यूटर सॉ टवेयर पर अंग्रेजी तथा हिन्दी भाषा मेें कार्यसाधक ज्ञान हो।

मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) दो प(cid:287) ह(cid:585)गे-

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(क) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा का (cid:163)ान (50 अंक)- िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण।

(ख) अं(cid:274)ेजी भाषा का (cid:163)ान (50 अंक)- िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

Programming Concept Using C/ C++/ Java/ SQL/ Dot Net से संबंिधत (cid:292)(cid:230)न ह(cid:585)गे। (cid:232)प(cid:231)ट(cid:547)करण- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) अलग-अलग 30 (cid:292)ितशत अह(cid:91)तांक आव(cid:230)यक होगा। अह(cid:91)तांक (cid:292)ा(cid:431) करने वाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) मेधा सूची दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) को जोड़कर तैयार क(cid:551) जायेगी।

(³) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) सॉ(cid:221)टवेयर) :- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। (cid:232)नातक म(cid:581) भाषा का एक (cid:464)वषय उद ू(cid:91) अव(cid:230)य होना चा(cid:464)हए । उद ू(cid:91) क(cid:224) (cid:220)यूटर (cid:292)ो(cid:274)ाम का (cid:464)ड(cid:220)लोमा/ स(cid:464)ट(cid:91)(cid:464)फके ट एवं उद ू(cid:91)

हो ।

वहा(cid:464)रक अनुभवम पर काय(cid:91) करने का (cid:229)याटर (cid:292)ो(cid:274)ाक(cid:224) (cid:220)यू

मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) दो प(cid:287) ह(cid:585)गे िजसम(cid:581) (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/उद ू(cid:91) भाषा का (cid:163)ान एवं उद ू(cid:91) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा को शु(cid:424), संि(cid:162)(cid:431) तथा (cid:292)भावशाल(cid:547) ढंग से िलखने क(cid:551) (cid:162)मता क(cid:551) जांच से संबंिधत (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे। द ूसरे प(cid:287) म(cid:581) उद ू(cid:91) / (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद से संबंिधत (cid:292)(cid:432) ह(cid:585)गे। मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) अलग-अलग 30 (cid:292)ितशत अह(cid:91)तांक आव(cid:230)यक होगा। अह(cid:91)तांक (cid:292)ा(cid:431) करने वाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) मेधा सूची दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) को जोड़कर तैयार क(cid:551) जायेगी।

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

उद ू(cid:91) भाषा का (cid:163)ान - िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

उद ू(cid:91)/(cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद (100 अंक)- इस पेपर म(cid:581) अवतरण (Passages) (cid:464)दये जाय(cid:581)गे जो उद ू(cid:91) से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से उद ू(cid:91) अनुवाद के िलए ह(cid:585)गे।

(⁴) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91)):- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। (cid:232)नातक म(cid:581) भाषा का एक (cid:464)वषय उद ू(cid:91) अव(cid:230)य होना चा(cid:464)हए।15 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(ख) उद ू(cid:91) भाषा का (cid:163)ान (50 अंक)- िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण ।

(cid:232)प(cid:436)ीकरण- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) तथा उद ू(cid:91) (cid:464)वषय म(cid:581) अह(cid:91)तांक 30 (cid:292)ितशत है जो अिनवाय(cid:91) होगा (cid:464)क(cid:219)तु मेधा सूची के (cid:292)योजनाथ(cid:91) उसक(cid:551) गणना नह(cid:547)ं क(cid:551) जायेगी। जो उ(cid:224)मीदवार इस प(cid:287) म(cid:581) 30 (cid:292)ितशत अंक (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं कर(cid:581)गे उनके मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के द ूसरे प(cid:287) का मू(cid:227)यांकन नह(cid:547)ं (cid:464)कया जायेगा तथा वे मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) यो(cid:202)यता (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं समझे जाय(cid:581)गे।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(क) सामा(cid:219)य अ(cid:218)ययन (80 अंक)- (cid:464)व(cid:435)/ भारत / (cid:464)बहार का इितहास, भूगोल, अथ(cid:91) (cid:229)यव(cid:232)था, सं(cid:232)कृ ित, राजनीितक (cid:229)यव(cid:232)था, कृ (cid:464)ष, पंचायती राज (cid:229)यव(cid:232)था, पंचवष(cid:568)य योजना, भारत का (cid:232)वतं(cid:287)ता आंदोलन, मह(cid:215)वपूण(cid:91) समसामियक घटनाएं, भारत का सं(cid:464)वधान एवं उसक(cid:551) मु(cid:201)य (cid:464)वशेषताएं, (cid:292)(cid:232)तावना, मौिलक अिधकार, रा(cid:207)य क(cid:551) नीित के िनदेशक त(cid:215)व, मूल कत(cid:91)(cid:229)य, रा(cid:438)पित और रा(cid:207)यपाल क(cid:551) संवैधािनक ि(cid:232)थित और श(cid:464)(cid:416)यां, रा(cid:207)य का (cid:464)वधान मंडल, रा(cid:207)य (cid:464)वधान मंडल के अिधकार(cid:547), (cid:464)बहार (cid:464)वधान मंडल के सद(cid:232)य(cid:585) क(cid:551) िनरह(cid:91)ताएं, श(cid:464)(cid:416)यां एवं (cid:464)वशेषािधकार, (cid:464)वधायी (cid:292)(cid:464)(cid:272)या एवं (cid:464)वधायी काय(cid:91), (cid:464)व(cid:419)ीय (cid:464)वषय(cid:585) के संबंध म(cid:581) (cid:292)(cid:464)(cid:272)या, उ(cid:205)चतम (cid:219)यायालय और उ(cid:205)च (cid:219)यायालय अिधकार (cid:162)े(cid:287), श(cid:464)(cid:416)यां, (cid:219)यायाधीश(cid:585) क(cid:551) िनयु(cid:464)(cid:416) एवं (cid:232)थाना(cid:219)तरण, अिधकार(cid:585) का (cid:464)वभाजन, संघ और रा(cid:207)य के बीच (cid:464)वधायी एवं (cid:292)शासिनक श(cid:464)(cid:416)य(cid:585) का (cid:464)वतरण, चुनाव, आपात उपबंध, सं(cid:464)वधान का संशोधन, अ(cid:219)य संबंिधत मु(cid:423)े और दसवीं अनुसूची।

(⁵) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) अनुवाद) :- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। (cid:232)नातक (cid:232)तर तक उद ू(cid:91) भाषा के साथ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) (cid:232)नातक क(cid:551) उपािध या (cid:232)नातक (cid:232)तर तक (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा के साथ उद ू(cid:91) म(cid:581) (cid:232)नातक क(cid:551) उपािध हो। (क) हिन्दी से उर्दू या उर्दू से हिन्दी में अनुवाद का दो वर्षों का अनुभव। (ख) राज्य सरकार का केन्द्र सरकार द्वारा मान्यता प्राप्त किसी विष्वविद्यालय/संस्थान से हिन्दी से उर्दू तथा विषर्ययेन अनुवाद में डिप्लोमा/प्रमाण-पत्र हो।

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

उद ू(cid:91)/(cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद (100 अंक) इस पेपर म(cid:581) अवतरण (Passages) (cid:464)दये जाय(cid:581)गे जो उद ू(cid:91) से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से उद ू(cid:91) अनुवाद के िलए ह(cid:585)गे।16 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (6) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) (cid:292)काशन):- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। मु(cid:201)य (cid:464)वषय उद ू(cid:91) के साथ (cid:232)नातक उपािध या समक(cid:162) हो। अंग्रेजी-हिन्दी से उर्दू रूपांतरण का ज्ञान। उर्दू अथवा हिन्दी में मौिलक लेखन। अनुवाद काय(cid:91) का (cid:229)यावहा(cid:464)रक अनुभव रखने वाले को (cid:292)ाथिमकता।

मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) दो प(cid:287) ह(cid:585)गे िजसम(cid:581) (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/उर्दू भाषा का (cid:163)ान एवं उद ू(cid:91) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा को शु(cid:424), संि(cid:162)(cid:431)/(cid:464)व(cid:232)तृत तथा (cid:292)भावशाल(cid:547) ढंग से िलखने क(cid:551) (cid:162)मता क(cid:551) जांच म(cid:581) संबंिधत (cid:292)(cid:230)न पूछे जाय(cid:581)गे। द ूसरे प(cid:287) म(cid:581) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/अं(cid:274)ेजी म(cid:581) उद ू(cid:91) (cid:510)पांतरण संबंधी (cid:292)(cid:230)न ह(cid:585)गे। मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) अलग-अलग 30 (cid:292)ितशत अह(cid:91)तांक आव(cid:230)यक होगा। अह(cid:91)तांक (cid:292)ा(cid:431) करनेवाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) मेधा सूची दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) को जोड़कर तैयार क(cid:551) जायेगी।

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक100 अविध-02 (दो) घंटा।

(क) उद ू(cid:91) भाषा का (cid:163)ान (50 अंक)- िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण।

(ख) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा का (cid:163)ान (50 अंक)- िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/अं(cid:274)ेजी से उद ू(cid:91) (cid:510)पांतरण (100 अंक)- इस पेपर म(cid:581) अवतरण (Passages) (cid:464)दये जाय(cid:581)गे जो (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) एवं अं(cid:274)ेजी उद ू(cid:91) (cid:510)पांतरण के िलए ह(cid:585)गे।

(7) अनुवादक (अं(cid:274)ेजी/ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)) :- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है।(cid:232)नातक (cid:232)तर तक अं(cid:274)ेजी भाषा के साथ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) (cid:232)नातक क(cid:551) उपािध या (cid:232)नातक (cid:232)तर तक (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा के साथ अं(cid:274)ेजी म(cid:581) (cid:232)नातक क(cid:551) उपािध हो। (क) हिन्दी से अंग्रेजी या अंग्रेजी से हिन्दी में अनुवाद का दो वर्षों का अनुभव। (ख) राज्य सरकार का केन्द्र सरकार द्वारा मान्यता प्राप्त किसी विष्वविद्यालय/संस्थान से हिन्दी से अंग्रेजी तथा विषर्ययेन अनुवाद में डिप्लोमा/प्रमाण-पत्र हो।

मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) दो प(cid:287) ह(cid:585)गे िजसम(cid:581) (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/अं(cid:274)ेजी भाषा का (cid:163)ान एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) तथा अं(cid:274)ेजी भाषा को शु(cid:424), संि(cid:162)(cid:220)त तथा (cid:292)भावशाल(cid:547) ढंग म(cid:581) िलखने क(cid:551) (cid:162)मता क(cid:551) जांच से संबंिधत (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे। द ूसरे प(cid:287) म(cid:581) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/ अं(cid:274)ेजी अनुवाद से संबंिधत (cid:292)(cid:432) ह(cid:585)गे। मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) अलग-अलग 30 (cid:292)ितशत अह(cid:91)तांक आव(cid:230)यक होगा। अह(cid:91)तांक (cid:292)ा(cid:431) करने वाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) मेधा सूची दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) को जोड़कर तैयार क(cid:551) जायेगी। (i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

अं(cid:274)ेजी/ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद (100 अंक)- इम पेपर म(cid:581) अवतरण (Passages) (cid:464)दये जाय(cid:581)गे, जो अं(cid:274)ेजी से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से अं(cid:274)ेजी अनुवाद के िलए ह(cid:585)गे।

(8) सहायक अवधायक:- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है।

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(क) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) भाषा का (cid:163)ान (100 अंक)- िनबंध, प(cid:287) लेखन, (cid:229)याकरण, वा(cid:200)य-(cid:464)व(cid:219)यास, सं(cid:162)ेपण।

(cid:232)प(cid:436)ीकरण - मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:464)वषय म(cid:581) अह(cid:91)तांक 30% है जो अिनवाय(cid:91) होगा, (cid:464)क(cid:219)तु मेधा सूची के (cid:292)योजनाथ(cid:91) इसक(cid:551) गणना नह(cid:547)ं क(cid:551) जायेगी। जो उ(cid:224)मीदवार इस प(cid:287) म(cid:581) 30% अंक (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं कर(cid:581)गे उनके मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के द ूसरे प(cid:287) का मू(cid:227)यांकन नह(cid:547)ं (cid:464)कया जायेगा तथा वे मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) यो(cid:202)यता (cid:292)ा(cid:431) नह(cid:547)ं समझे जाय(cid:581)गे।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।17 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (क) सामा(cid:219)य अ(cid:218)ययन (⁸⁰ अंक)- (cid:464)व(cid:435)/ भारत/ (cid:464)बहार का इितहास, भूगोल, अथ(cid:91) (cid:229)यव(cid:232)था, सं(cid:232)कृ ित, राजनीितक (cid:229)यव(cid:232)था, कृ (cid:464)ष, पंचायती राज (cid:229)यव(cid:232)था, पंचवष(cid:568)य योजना, भारत का (cid:232)वतं(cid:287)ता आंदोलन, मह(cid:215)वपूण(cid:91) समसामियक(cid:551) घटनाएं ।

(ख) सं(cid:201)या(cid:215)मक यो(cid:202)यता (20 अंक)- सं(cid:201)या प(cid:424)ित से संबंिधत (cid:292)(cid:432), पूण(cid:91) सं(cid:201)याओं का अिभकलन, दशमलव और िभ(cid:219)न, सं(cid:201)याओं के बीच पर(cid:232)पर संबंध, मूलभूत अंकगिणतीय सं(cid:464)(cid:272)याएं, (cid:292)ितशत, अनुपात तथा समानुपात, औसत, (cid:222)याज, लाभ और हािन, समय एवं द ूर(cid:547) ।

(⁹) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (उद ू(cid:91) (cid:292)ूफ) :- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। मु(cid:201)य (cid:464)वषय उद ू(cid:91) के साथ (cid:232)नातक उपािध या समक(cid:162) हो। उद ू(cid:91) (cid:292)ूफ र(cid:547)(cid:464)डंग का (cid:229)यावहा(cid:464)रक अनुभव। (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) उद ू(cid:91) अनुवाद का अनुभव हो।

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(¹⁰) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) (काितब) :- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। उद ू(cid:91), फारसी एवं अरबी भाषा म(cid:581) (cid:464)कताबत का (cid:163)ान आव(cid:230)यक। उद ू(cid:91) क(cid:224) (cid:220)यूटर (cid:292)ो(cid:274)ाम क(cid:551) जानकार(cid:547) रखने वाले को (cid:292)ाथिमकता द(cid:547) जाएगी।

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक-100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(¹¹) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)काशन) :- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। मु(cid:201)य (cid:464)वषय (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) के साथ (cid:232)नातक क(cid:551) उपािध या समक(cid:162) ह(cid:585) । पंजीकृ त सं(cid:232)था से संपादन एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)ूफ र(cid:547)(cid:464)डंग का एक वष(cid:91) का अनुभव। (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से अं(cid:274)ेजी एवं अं(cid:274)जी से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) अनुवाद का अनुभव हो।18 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) दो प(cid:287) ह(cid:585)गे िजसम(cid:581) (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/अं(cid:274)ेजी भाषा का (cid:163)ान एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) तथा अं(cid:274)ेजी भाषा को शु(cid:424), संि(cid:162)(cid:220)त तथा (cid:292)भावशाल(cid:547) ढंग म(cid:581) िलखने क(cid:551) (cid:162)मता क(cid:551) जांच से संबंिधत (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे। द ूसरे प(cid:287) म(cid:581) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/ अं(cid:274)ेजी अनुवाद से संबंिधत (cid:292)(cid:432) ह(cid:585)गे। मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) अलग-अलग 30 (cid:292)ितशत अह(cid:91)तांक आव(cid:230)यक होगा। अह(cid:91)तांक (cid:292)ा(cid:431) करने वाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) मेधा सूची दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) को जोड़कर तैयार क(cid:551) जायेगी। (i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

अं(cid:274)ेजी/ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद (100 अंक)- इस पेपर म(cid:581) अवतरण (Passages) (cid:464)दये जाय(cid:581)गे जो अं(cid:274)ेजी से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से अं(cid:274)ेजी अनुवाद के िलए ह(cid:585)गे।

(¹²) सहायक (cid:292)शाखा पदािधकार(cid:547) ((cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)ूफ) :- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। मु(cid:201)य (cid:464)वषय (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) के साथ (cid:232)नातक क(cid:551) उपािध या समक(cid:162) ह(cid:585) । (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:292)ूफ र(cid:547)(cid:464)डंग का (cid:219)यूनतम एक वष(cid:91) का (cid:229)यावहा(cid:464)रक अनुभव। (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से अं(cid:274)ेजी एवं अं(cid:274)ेजी से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) म(cid:581) अनुवाद का अनुभव हो।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

अं(cid:274)ेजी/ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद (100 अंक)- इम पेपर म(cid:581) अवतरण (Passages) (cid:464)दये जाय(cid:581)गे जो अं(cid:274)ेजी से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से अं(cid:274)ेजी अनुवाद के िलए ह(cid:585)गे।

(¹³) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) (cid:464)वशेष(cid:163):- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। मु(cid:201)य (cid:464)वषय (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) के साथ स्नातक/स्नातकोत्तर उपाधि या समकक्ष हो। हिन्दी से अंगे्रजी एवं अ्रंगे्रजी से हिन्दी अनुवाद का अनुभव हो। मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) दो प(cid:287) ह(cid:585)गे िजसम(cid:581) (cid:292)थम प(cid:287) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/अं(cid:274)ेजी भाषा का (cid:163)ान एवं (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) तथा अं(cid:274)ेजी भाषा को शु(cid:424), संि(cid:162)(cid:220)त तथा (cid:292)भावशाल(cid:547) ढंग म(cid:581) िलखने क(cid:551) (cid:162)मता क(cid:551) जांच से संबंिधत (cid:292)(cid:432) पूछे जाय(cid:581)गे। द ूसरे प(cid:287) म(cid:581) (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547)/ अं(cid:274)ेजी अनुवाद से संबंिधत (cid:292)(cid:432) ह(cid:585)गे। मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) अलग-अलग 30 (cid:292)ितशत अह(cid:91)तांक आव(cid:230)यक होगा। अह(cid:91)तांक (cid:292)ा(cid:431) करने वाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) मेधा सूची दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) को जोड़कर तैयार क(cid:551) जायेगी। (i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

अं(cid:274)ेजी/ (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद (100 अंक) इम पेपर म(cid:581) अवतरण (Passages) (cid:464)दये जाय(cid:581)गे जो अं(cid:274)ेजी से (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) अनुवाद तथा (cid:464)ह(cid:219)द(cid:547) से अं(cid:274)ेजी अनुवाद के िलए ह(cid:585)गे।19 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 समूह-8

(³) समूह-⁸ – (क) (cid:292)ो(cid:274)ामर:- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद ह(cid:583)। एम.सी.ए /.एम .टेक ( क(cid:224)(cid:220)यूटर साइंस) या बी.ई/.बी .टेक.(इंफॉम(cid:566)शन टे(cid:200)नोलॉजी / क(cid:224)(cid:220)यूटर सा(cid:579)स / इले(cid:200)(cid:282)ॉिन(cid:200)स क(cid:224)युिनके शन) (क(cid:551) (cid:464)ड(cid:274)ी हो। के (cid:219)(cid:289) सरकार / (cid:464)बहार सरकार के अधीन(cid:232)थ (cid:464)वभाग / सं(cid:232)थान या बहुरा(cid:438)ीय कं पिनय(cid:585) / सं(cid:232)थाओं म(cid:581) ए(cid:220)ल(cid:547)के शन (cid:292)ो(cid:274)ािमंग, एस .(cid:200)यू .एल., वेब डेवलेपम(cid:581)ट,पाईथन म(cid:581) कम से कम दो वष(cid:607) का काय(cid:91) अनुभव (cid:292)ा(cid:431) हो। (ख) सहायक (cid:292)ो(cid:274)ामर:- यह (cid:232)नातक शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता के पद ह(cid:583)। एम.सी.ए /.बी.ई /.बी .टेक .(इंफॉम(cid:566)शन टे(cid:200)नोलॉजी / क(cid:224)(cid:220)यूटर सा(cid:579)स / इले(cid:200)(cid:282)ॉिन(cid:200)स क(cid:224)युिनके शन) क(cid:551) (cid:464)ड(cid:274)ी या डाटा साईस ए(cid:214)ड ए(cid:220)ल(cid:547)के शन के (cid:232)नातक यो(cid:202)यता हो।

मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) दो प(cid:287) ह(cid:585)गे-

(i) (cid:292)थम प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा । Programming Concept Using C/ C++/Java/ Python/ SQL/ Dot Net.

(ii) (cid:464)(cid:430)तीय प(cid:287)- अंक- 100 अविध-02 (दो) घंटा ।

Software Engineering, Operating System and Computer Networks से संबंिधत (cid:292)(cid:230)न ह(cid:585)गे। (cid:232)प(cid:231)ट(cid:547)करण- मु(cid:201)य पर(cid:547)(cid:162)ा के दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) अलग-अलग 30 (cid:292)ितशत अह(cid:91)तांक आव(cid:230)यक होगा। अह(cid:91)तांक (cid:292)ा(cid:431) करने वाले अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) क(cid:551) मेधा सूची दोन(cid:585) प(cid:287)(cid:585) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) को जोड़कर तैयार क(cid:551) जायेगी।

अ(cid:218)याय - 5

((cid:292)ायोिगक जांच / शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा)

¹⁵. समूह-⁵- चालक, यह मै(cid:464)(cid:282)क शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता का पद है। वैध (cid:284)ाई(cid:464)वंग लाइस(cid:581)स (एल एम वी / एच एम वी) धारक हो। यातायात (cid:464)विनयमन तथा मोटर वाहन अिधिनयम का (cid:163)ान, का(cid:222)यू(cid:91)रेटर, (cid:220)लग आ(cid:464)द साफ करने क(cid:551) (cid:162)मता। कार इंिजन का (cid:163)ान, पे(cid:282)ॉल/डीजल या सीएनजी का चालन तथा खरा(cid:464)बय(cid:585) को पता लगाने एवं चालन क(cid:551) छोट(cid:547)-मोट(cid:547) खरा(cid:464)बय(cid:585) को ठ(cid:548)क करने क(cid:551) (cid:162)मता। च(cid:200)का बदलने तथा टायर म(cid:581) ठ(cid:548)क से हवा भरने क(cid:551) यो(cid:202)यता। यांि(cid:287)क तथा चालन कौशल म(cid:581) (cid:292)ायोिगक जांच।

सीधी भत(cid:568) हेतु (1) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा (400 अंक) एवं (2) चालन कौशल एवं (cid:292)ायोिगक ((cid:282)ेड जांच) पर(cid:547)(cid:162)ा/ सा(cid:162)ा(cid:215)कार (50 अंक) कु ल 450 अंक(cid:585) क(cid:551) ल(cid:547) जायेगी। िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा के मा(cid:218)यम से कु ल उपल(cid:222)ध (cid:464)र(cid:464)(cid:416)य(cid:585) के लगभग 10 (दस) गुणा सं(cid:201)या के बराबर पर(cid:547)(cid:162)ािथ(cid:91)य(cid:585) का चालन कौशल एवं (cid:292)ायोिगक ((cid:282)ेड जांच) पर(cid:547)(cid:162)ा/ सा(cid:162)ा(cid:215)कार हेतु चयन होगा। चालन कौशल पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) चयन के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा एवं (cid:292)ायोिगक ((cid:282)ेड जांच) पर(cid:547)(cid:162)ा/ सा(cid:162)ा(cid:215)कार म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। उ(cid:205)चतर शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता के िलए कोट(cid:91) अिधमानता नह(cid:547)ं द(cid:547) जायेगी।

¹⁶. समूह-⁶ - सुर(cid:162)ा (cid:292)हर(cid:547), यह इंटरमी(cid:464)डएट शै(cid:162)िणक यो(cid:202)यता एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता का पद है। उ(cid:219)ह(cid:581) शार(cid:547)(cid:464)रक दोष, (cid:464)वकृ ित तथा (cid:229)यािध मु(cid:416) भी होना चा(cid:464)हए। शार(cid:547)(cid:464)रक मापद(cid:214)डः (क) पु(cid:509)ष: ऊँ चाई - 167.5 से.मी. (तराई (cid:162)े(cid:287) के िनवािसय(cid:585) के मामले म(cid:581) 2.4 से.मी. िशिथलनीय) छाती -76.5 से.मी. - 81 से.मी. (cid:506)(cid:464)(cid:436) - 6/12 (cid:464)बना च(cid:230)म(cid:581) के दोन(cid:585) आंख(cid:585) से। (ख) (cid:440)ीः ऊँ चाई- 154.6 से.मी. (तराई (cid:162)े(cid:287) के िनवािसयो के मामले म(cid:581) 2.4 से.मी. िशिथलनीय) (cid:506)(cid:464)(cid:436) - 6/12 (cid:464)बना च(cid:230)मे के दोन(cid:585) आंख(cid:585) से। एन.सी.सी. म(cid:581) 'सी' (cid:292)माण प(cid:287) या (cid:464)विश(cid:436) िखलाड़ी िज(cid:219)ह(cid:585)ने रा(cid:438)ीय या अ(cid:219)तररा(cid:438)ीय (cid:232)तर पर रा(cid:207)य या देश का (cid:292)ितिनिध(cid:215)व (cid:464)कया हो या िज(cid:219)ह(cid:585)ने (cid:464)कसी मा(cid:219)यता (cid:292)ा(cid:431) (cid:464)व(cid:435)(cid:464)व(cid:429)ालय के टूना(cid:91)मे(cid:214)ट म(cid:581) (cid:292)ितिनिध(cid:215)व (cid:464)कया हो, को (cid:292)ाथिमकता द(cid:547) जाएगी।

सीधी भत(cid:568) हेतु (1) िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा (400 अंक) एवं (2) शार(cid:547)(cid:464)रक माप जांच एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा (RFID आधा(cid:464)रत दौड़) (50 अंक) कु ल 450 अंक(cid:585) क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा ल(cid:547) जायेगी। िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा के मा(cid:218)यम से कु ल उपल(cid:222)ध (cid:464)र(cid:464)(cid:416)य(cid:585) के लगभग 10 (दस) गुणा सं(cid:201)या के बराबर पर(cid:547)(cid:162)ािथ(cid:91)य(cid:585) का शार(cid:547)(cid:464)रक माप जांच एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा (RFID आधा(cid:464)रत दौड़) हेतु चयन होगा। िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा म(cid:581) असफल घो(cid:464)षत अ(cid:223)यथ(cid:568) अगले चरण क(cid:551) पर(cid:547)(cid:162)ा के यो(cid:202)य नह(cid:547)ं ह(cid:585)गे। दौड़ (cid:232)पधा(cid:91) म(cid:581)20 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025 (cid:219)यूनतम (cid:464)विनि(cid:433)त मापद(cid:214)ड पूरा नह(cid:547)ं करने वाले अ(cid:223)यथ(cid:568) को असफल घो(cid:464)षत (cid:464)कया जायेगा । मेधा सूची- िलिखत पर(cid:547)(cid:162)ा एवं शार(cid:547)(cid:464)रक यो(cid:202)यता पर(cid:547)(cid:162)ा (RFID आधा(cid:464)रत दौड़) म(cid:581) (cid:292)ा(cid:431) अंक(cid:585) के आधार पर मेधा सूची तैयार क(cid:551) जायेगी। एन.सी.सी. म(cid:581) 'सी' (cid:292)माण प(cid:287) धारक एवं (cid:464)विश(cid:231)ट िखलाड़ी (cid:292)माण प(cid:287) धारक अ(cid:223)यथ(cid:568) (cid:430)ारा (cid:292)ा(cid:220)त अंक को भी मेधा सूची म(cid:581) सि(cid:224)मिलत (cid:464)कया जायेगा। (1) दौड़ - 50 (प(cid:205)चास अंक)

सभी को(cid:464)ट के पु(cid:509)ष(cid:585) के िलए - 01 (एक) मील (1.6 (cid:464)क.मी.) [अिधकतम 06 िमनट म(cid:581)]

• 05 िमनट तक- - 50 अंक

• 05 िमनट से अिधक एवं 05 िमनट 20 सेक(cid:581) ड तक - 40 अंक

• 05 िमनट 20 सेक(cid:581) ड से अिधक एवं 05 िमनट 40 सेक(cid:581) ड तक - 30 अंक

• 05 िमनट 40 सेक(cid:581) ड से अिधक एवं 06 िमनट तक - 20 अंक

(06 िमनट से अिधक समय लेने वाले अ(cid:223)यथ(cid:568) को असफल घो(cid:464)षत (cid:464)कया जाएगा।)

सभी को(cid:464)ट क(cid:551) म(cid:464)हलाओं के िलए- 01 (एक) (cid:464)क.मी. [अिधकतम 06 िमनट म(cid:581)]

• 05 िमनट तक- - 50 अंक

• 05 िमनट से अिधक एवं 05 िमनट 20 सेक(cid:581) ड तक - 40 अंक

• 05 िमनट 20 सेक(cid:581) ड से अिधक एवं 05 िमनट 40 सेक(cid:581) ड तक - 30 अंक

• 05 िमनट 40 सेक(cid:581) ड से अिधक एवं 06 िमनट तक - 20 अंक

(06 िमनट से अिधक समय लेने वाले अ(cid:223)यथ(cid:568) को असफल घो(cid:464)षत (cid:464)कया जाएगा।)

(2) अ(cid:223)यिथ(cid:91)य(cid:585) के िलए शार(cid:547)(cid:464)रक मापद(cid:214)ड :

(क) पु(cid:509)ष: उँ चाई- 167.5 से.मी. ((cid:219)यूनतम) (तराई (cid:162)े(cid:287) के िनवािसय(cid:585) के मामले म(cid:581) 2.4 से.मी.

िशिथलनीय)

छाती - 76.5 से.मी.((cid:219)यूनतम (cid:464)बना फु लाये), 81 से.मी. ( (cid:219)यूनतम फु लाकर)

(cid:506)(cid:464)(cid:436)- 6/12 (cid:464)बना च(cid:230)म(cid:581) के दोन(cid:585) आंख(cid:585) से।

(ख) म(cid:464)हला: उँ चाई- 154.6 से.मी. ((cid:219)यूनतम) (तराई (cid:162)े(cid:287) के िनवािसय(cid:585) के मामले म(cid:581) 2.4 से.मी.

िशिथलनीय)

(cid:506)(cid:464)(cid:436)- 6/12 (cid:464)बना च(cid:230)म(cid:581) के दोन(cid:585) आंख(cid:585) से।

(3) एन.सी.सी. म(cid:581) 'सी' (cid:292)माण प(cid:287) धारक को 5 अंक, अं(cid:219)तरा(cid:231)(cid:282)(cid:547)य (cid:232)तर पर रा(cid:231)(cid:282) का (cid:292)ितिनिध(cid:215)व करने वाले (cid:464)विश(cid:231)ट िखलाड़ी को 5 अंक, रा(cid:231)(cid:282)(cid:547)य (cid:232)तर पर रा(cid:207)य का (cid:292)ितिनिध(cid:215)व करने वाले (cid:464)विश(cid:231)ट िखलाड़ी को 3 अंक एवं (cid:464)व(cid:230)व(cid:464)व(cid:429)ालय के टूना(cid:91)म(cid:581)ट म(cid:581) (cid:292)ितिनिध(cid:215)व करने वाले (cid:464)विश(cid:231)ट िखलाड़ी को 2 अंक (cid:464)दये जाएंगे । इनम(cid:581) से कोई एक (cid:292)माण प(cid:287) पर अंक देय होगा अथा(cid:91)त अिधकतम अंक 5 से (cid:207)यादा नह(cid:547)ं होगा। उ(cid:200)त विण(cid:91)त एन.सी.सी. म(cid:581) 'सी' (cid:292)माण प(cid:287) धारक एवं (cid:464)विश(cid:231)ट िखलाड़ी (cid:292)माण प(cid:287) धारक अ(cid:223)यथ(cid:568) (cid:430)ारा (cid:292)ा(cid:220)त अंक को भी मेधा सूची म(cid:581) सि(cid:224)मिलत (cid:464)कया जायेगा।

अ(cid:218)याय - 6

(सा(cid:162)ा(cid:215)कार)

17. समूह-2 के जनस(cid:224)पक(cid:91) पदािधकार(cid:547) पद पर सीधी भ(cid:215)त(cid:568) हेतु अंितम चरण म(cid:581) 15 अंको का सा(cid:162)ा(cid:215)कार एवं समूह-4 के (cid:292)ितवेदक के पद पर सीधी भत(cid:568) हेतु अंितम चरण म(cid:581) 15 अंको का सा(cid:162)ा(cid:215)कार िलया जायेगा।

18. समूह-8 के (cid:292)ो(cid:274)ामर पद पर सीधी भत(cid:568) हेतु कु ल 15 अंक(cid:585) का सा(cid:162)ा(cid:215)कार िलया जाएगा।21 (cid:464)बहार गजट (असाधारण), 24 नव(cid:224)बर 2025

अ(cid:218)याय - 7

(पर(cid:547)(cid:162)ा शु(cid:227)क)

19.(क) सामा(cid:219)य (cid:292)शासन (cid:464)वभाग, (cid:464)बहार सरकार के संक(cid:227)प सं(cid:201)या- (cid:163)ापांक-21/आयोग-02/2018, सा०(cid:292)०- 15568/पटना-15, (cid:464)दनांक- 21.08.2025 के आलोक म(cid:581) (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय म(cid:581) सभी पद(cid:585) पर ऑनलाईन आवेदन सम(cid:464)प(cid:91)त करने हेतु पर(cid:547)(cid:162)ा शु(cid:227)क के (cid:510)प म(cid:581) (cid:292)(cid:215)येक अ(cid:223)यथ(cid:568) के िलए मा(cid:287) 100/- (एक सौ) (cid:509)पये िनधा(cid:91)(cid:464)रत (cid:464)कया जाता है।

(ख) अ(cid:223)यथ(cid:568) पर(cid:547)(cid:162)ा शु(cid:227)क का भुगतान ऑनलाईन आवेदन करते समय Net Banking/ Credit Card/ Debit Card के मा(cid:218)यम से कर(cid:581)गे। भुगतान म(cid:581) अ(cid:223)यथ(cid:568) को उपयु(cid:91)(cid:416) पर(cid:547)(cid:162)ा शु(cid:227)क के अित(cid:464)र(cid:416) (cid:464)विभ(cid:219)न ब(cid:583)क(cid:585) (cid:430)ारा िनधा(cid:91)(cid:464)रत सेवा शु(cid:227)क भी देना होगा िजसे ऑनलाईन भुगतान के (cid:272)म म(cid:581) ब(cid:583)क(cid:585) (cid:430)ारा (cid:232)वतः ले िलया जायेगा। 20. िनरसन एवं (cid:229)यावृ(cid:464)(cid:419)- इस आदेश म(cid:581) अिभ(cid:229)य(cid:416) (cid:510)प से जैसा अ(cid:219)यथा उपबंिधत है, उसके िसवाय, (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय (सीधी भत(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ितयां) आदेश, 2023 एवं (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) सिचवालय (सीधी भ(cid:419)(cid:568) क(cid:551) प(cid:424)ितयाँ) (संशोधन) आदेश, 2025 और इस आदेश के लागू होने के ठ(cid:548)क पहले त(cid:215)(cid:292)वृत आदेश एवं इस आदेश के त(cid:215)संग आदेश एत(cid:622) (cid:430)ारा िनरिसत ((cid:464)र(cid:464)प(cid:227)ड) (cid:464)कए जाते ह(cid:583)।

पर(cid:219)तु यह (cid:464)क इस (cid:292)कार िनरिसत आदेश के अधीन (cid:464)कया गया कोई आदेश या क(cid:551) गई कार(cid:91) वाई इस आदेश के त(cid:215)संग उपबंध(cid:585) के अ(cid:218)यधीन (cid:464)कया गया या क(cid:551) गई समझी जाएगी।

सभापित, (cid:464)बहार (cid:464)वधान प(cid:464)रष(cid:622) के आदेश से,

नवीन कु मार िम(cid:302),

उप सिचव।

———

अधी(cid:162)क, सिचवालय मु(cid:289)णालय,

(cid:464)बहार, पटना (cid:430)ारा (cid:292)कािशत एवं मु(cid:464)(cid:289)त। (cid:464)बहार गजट (असाधारण)1729-571+100-डी0ट(cid:547)0पी0। Website: https://egazette.bihar.gov.in